МеѓуРедовите

Анализа на тврдења

claims

• Институциите го штитат профитот на Усје наместо здравјето на граѓаните.
• Мерењата на загадувањето не ја прикажуваат реалната состојба на теренот.
• Цементарницата Усје е главен извор на труење и болести кај населението.
• Владата прави ПР за компанијата наместо да презема конкретни мерки за заштита.
• Титан Усје тврди дека не е причина за загадувањето на воздухот во Скопје.
• Компанијата поседува А-интегрирана дозвола и 24-часовен независен мониторинг.
• Поставувањето независни мерни станици околу фабриката би дало нерелевантни податоци поради други извори.
• Обвинителството три години собира докази за кривична пријава против Усје од Град Скопје.
• Владата набавува електрични автобуси и гради когенеративни централи за подобрување на воздухот.
• Протестот е граѓански, аполитичен и забранува партиски симболи.
• Институциите со месеци не одговараат на барањата и дописите на иницијативата.
• Системот за мониторинг на оџаците е од германската компанија SICK и е меѓународно калибриран.
• Активистите бараат 24/7 јавен мониторинг достапен за граѓаните во реално време.
• Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена закана.
• Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена заедна.
• Активисти бараат 24/7 јавен мониторинг достапен за граѓаните во реално време.
• Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена загроза.
• Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена заканa.
• Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена заякана.

key differences

Активисти бараат 24/7 јавен мониторинг достапен за граѓаните во реално време.

Целосно отсуство на известување кај сите наведени медиуми.

Активистите бараат 24/7 јавен мониторинг достапен за граѓаните во реално време.

МОФ и РСЕ потврдуваат, другите премолчуваат или се нејасни.

Владата набавува електрични автобуси и гради когенеративни централи за подобрување на воздухот.

360° потврдува преку Мицкоски, Рацин негира мерки, другите молчат.

Владата прави ПР за компанијата наместо да презема конкретни мерки за заштита.

Рацин.мк е најдиректен, другите само делумно ја критикуваат власта.

Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена загроза.

Речиси сите молчат; само puls24.mk го поврзува со слободата.

Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена заедна.

Повеќето молчат; Рацин.мк детализира болести, ТВ Скопје само спомнува.

Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена заканa.

Само „360 степени“ известува преку емотивни пораки за опасноста.

Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена закана.

Различен фокус: од директна закана до молк кај повеќето медиуми.

Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена заякана.

Само zoom.mk го нагласува здравјето пред профитот; другите молчат.

Институциите го штитат профитот на Усје наместо здравјето на граѓаните.

Директни обвинувања наспроти сомнеж поради институционален молк.

Институциите со месеци не одговараат на барањата и дописите на иницијативата.

Различен фокус: од директна потврда до целосно премолчување.

Компанијата поседува А-интегрирана дозвола и 24-часовен независен мониторинг.

Повеќето молчат; Усје тврди, РСЕ и DW потврдуваат детали.

Мерењата на загадувањето не ја прикажуваат реалната состојба на теренот.

Активисти и граѓани се сомневаат, додека ТВ медиуми премолчуваат.

Обвинителството три години собира докази за кривична пријава против Усје од Град Скопје.

Само РСЕ известува за истрагата, другите медиуми молчат.

Поставувањето независни мерни станици околу фабриката би дало нерелевантни податоци поради други извори.

Само РСЕ го пренесува оправдувањето на Усје; другите молчат.

Протестот е граѓански, аполитичен и забранува партиски симболи.

Разлики во фокусот: од општ опис до строга забрана на симболи.

Системот за мониторинг на оџаците е од германската компанија SICK и е меѓународно калибриран.

Само РСЕ го пренесува тврдењето, останатите го премолчуваат.

Титан Усје тврди дека не е причина за загадувањето на воздухот во Скопје.

Директен демант наспроти обвинувања за лаги и молк кај дел од медиумите.

Цементарницата Усје е главен извор на труење и болести кај населението.

Разлики во директно потврдување наспроти цитирање пароли.

source analyses

360 степени

Активистите бараат 24/7 јавен мониторинг достапен за граѓаните во реално време.

Делумно: Се споменува незадоволство од тековното мерење на загадувањето.

Владата набавува електрични автобуси и гради когенеративни централи за подобрување на воздухот.

Да: Мицкоски изјави дека се преземени чекори за автобуси и централи.

Владата прави ПР за компанијата наместо да презема конкретни мерки за заштита.

Делумно: Се вели дека институциите не нудат решение и го штитат Усје.

Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена заканa.

Да: Се споменуваат пораки „Дишеме отров“ и „ни ги трујат децата“.

Институциите го штитат профитот на Усје наместо здравјето на граѓаните.

Да: Директно цитирано тврдење дека институциите го штитат Усје за профит.

Институциите со месеци не одговараат на барањата и дописите на иницијативата.

Делумно: Се вели дека барањата мора да добијат конкретен одговор.

Компанијата поседува А-интегрирана дозвола и 24-часовен независен мониторинг.

Не е споменато

Мерењата на загадувањето не ја прикажуваат реалната состојба на теренот.

Да: Активистите сметаат дека не се прикажува реалната состојба.

Обвинителството три години собира докази за кривична пријава против Усје од Град Скопје.

Не е споменато

Поставувањето независни мерни станици околу фабриката би дало нерелевантни податоци поради други извори.

Не е споменато

Протестот е граѓански, аполитичен и забранува партиски симболи.

Делумно: Опишан е како протест на граѓани и активисти.

Системот за мониторинг на оџаците е од германската компанија SICK и е меѓународно калибриран.

Не е споменато

Титан Усје тврди дека не е причина за загадувањето на воздухот во Скопје.

Не е споменато

Цементарницата Усје е главен извор на труење и болести кај населението.

Да: Транспарентите порачуваат „Профит за Усје, болести за нас“.

Deutsche Welle

Активистите бараат 24/7 јавен мониторинг достапен за граѓаните во реално време.

Не е споменато

Владата набавува електрични автобуси и гради когенеративни централи за подобрување на воздухот.

Не е споменато

Владата прави ПР за компанијата наместо да презема конкретни мерки за заштита.

Не е споменато

Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена закана.

Да: Текстот директно наведува дека загадувањето е здравствена закана.

Институциите го штитат профитот на Усје наместо здравјето на граѓаните.

Делумно: Активистите велат дека институциите молчат додека Усје брои профит.

Институциите со месеци не одговараат на барањата и дописите на иницијативата.

Делумно: Се споменува молкот на институциите и бегањето од одговорност.

Компанијата поседува А-интегрирана дозвола и 24-часовен независен мониторинг.

Да: Усје нагласува дека поседува дозвола и 24-часовен мониторинг.

Мерењата на загадувањето не ја прикажуваат реалната состојба на теренот.

Не е споменато

Обвинителството три години собира докази за кривична пријава против Усје од Град Скопје.

Не е споменато

Поставувањето независни мерни станици околу фабриката би дало нерелевантни податоци поради други извори.

Не е споменато

Протестот е граѓански, аполитичен и забранува партиски симболи.

Делумно: Се наведува дека маршот е на граѓански активисти и е мирен.

Системот за мониторинг на оџаците е од германската компанија SICK и е меѓународно калибриран.

Не е споменато

Титан Усје тврди дека не е причина за загадувањето на воздухот во Скопје.

Да: Компанијата тврди дека не е причина за состојбите во Скопје.

Цементарницата Усје е главен извор на труење и болести кај населението.

Делумно: Активистите повикуваат на стоп за труењето од Усје.

Trn.mk

Активистите бараат 24/7 јавен мониторинг достапен за граѓаните во реално време.

Делумно: Се бараат транспарентни податоци и мерења за влијанието на фабриката.

Владата набавува електрични автобуси и гради когенеративни централи за подобрување на воздухот.

Не е споменато

Владата прави ПР за компанијата наместо да презема конкретни мерки за заштита.

Не е споменато

Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена закана.

Делумно: Се споменува правото на чист воздух и дека ниту еден профит не е поважен од животот.

Институциите го штитат профитот на Усје наместо здравјето на граѓаните.

Делумно: Паролата „Профит за Усје, болест за народот“ и критиката за молкот на институциите.

Институциите со месеци не одговараат на барањата и дописите на иницијативата.

Да: Посочено е дека со месеци испраќале барања без да добијат конкретни одговори.

Компанијата поседува А-интегрирана дозвола и 24-часовен независен мониторинг.

Не е споменато

Мерењата на загадувањето не ја прикажуваат реалната состојба на теренот.

Делумно: Иницијативата бара транспарентни податоци и мерења за влијанието на фабриката.

Обвинителството три години собира докази за кривична пријава против Усје од Град Скопје.

Не е споменато

Поставувањето независни мерни станици околу фабриката би дало нерелевантни податоци поради други извори.

Не е споменато

Протестот е граѓански, аполитичен и забранува партиски симболи.

Да: Иницијативата нагласува дека протестот е аполитичен и без партиски симболи.

Системот за мониторинг на оџаците е од германската компанија SICK и е меѓународно калибриран.

Не е споменато

Титан Усје тврди дека не е причина за загадувањето на воздухот во Скопје.

Да: Компанијата вели дека фактите покажуваат оти не е причина за загадувањето.

Цементарницата Усје е главен извор на труење и болести кај населението.

Делумно: Имплицирано преку паролата на протестот и барањата на иницијативата.

puls24.mk

Активисти бараат 24/7 јавен мониторинг достапен за граѓаните во реално време.

Не е споменато

Владата набавува електрични автобуси и гради когенеративни централи за подобрување на воздухот.

Не е споменато

Владата прави ПР за компанијата наместо да презема конкретни мерки за заштита.

Делумно: Се вели дека Владата не нуди решенија и го штити профитот.

Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена загроза.

Делумно: Се споменува борба за воздухот и правото на слобода преку дишење.

Институциите го штитат профитот на Усје наместо здравјето на граѓаните.

Да: Активистот тврди дека институциите го штитат профитот на Усје.

Институциите со месеци не одговараат на барањата и дописите на иницијативата.

Не е споменато

Компанијата поседува А-интегрирана дозвола и 24-часовен независен мониторинг.

Не е споменато

Мерењата на загадувањето не ја прикажуваат реалната состојба на теренот.

Не е споменато

Обвинителството три години собира докази за кривична пријава против Усје од Град Скопје.

Не е споменато

Поставувањето независни мерни станици околу фабриката би дало нерелевантни податоци поради други извори.

Не е споменато

Протестот е граѓански, аполитичен и забранува партиски симболи.

Да: Наведено е дека е граѓански протест кој обединува без разлика на политика.

Системот за мониторинг на оџаците е од германската компанија SICK и е меѓународно калибриран.

Не е споменато

Титан Усје тврди дека не е причина за загадувањето на воздухот во Скопје.

Не е споменато

Цементарницата Усје е главен извор на труење и болести кај населението.

Делумно: Протестот е против загадувањето од Усје за право на чист воздух.

zoom.mk

Активистите бараат 24/7 јавен мониторинг достапен за граѓаните во реално време.

Не е споменато

Владата набавува електрични автобуси и гради когенеративни централи за подобрување на воздухот.

Не е споменато

Владата прави ПР за компанијата наместо да презема конкретни мерки за заштита.

Делумно: Се споменуваат лаги и манипулации од надлежните за одбрана на Усје

Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена заякана.

Делумно: Се нагласува дека ниту еден профит не е поважен од животот

Институциите го штитат профитот на Усје наместо здравјето на граѓаните.

Да: Се вели дека институциите го бранат неодбранливото и бизнис интересот

Институциите со месеци не одговараат на барањата и дописите на иницијативата.

Да: Се вели дека никој не се одважил да даде одговор на барањата

Компанијата поседува А-интегрирана дозвола и 24-часовен независен мониторинг.

Не е споменато

Мерењата на загадувањето не ја прикажуваат реалната состојба на теренот.

Делумно: Се оспоруваат бројките од мерењата што ги прави самата фабрика

Обвинителството три години собира докази за кривична пријава против Усје од Град Скопје.

Не е споменато

Поставувањето независни мерни станици околу фабриката би дало нерелевантни податоци поради други извори.

Не е споменато

Протестот е граѓански, аполитичен и забранува партиски симболи.

Да: Наведено е дека се забранети партиска промоција и симболи

Системот за мониторинг на оџаците е од германската компанија SICK и е меѓународно калибриран.

Не е споменато

Титан Усје тврди дека не е причина за загадувањето на воздухот во Скопје.

Делумно: Се имплицира преку споменување на нивните лаги и манипулации

Цементарницата Усје е главен извор на труење и болести кај населението.

Да: Се повикува на стоп за труењето од Усје кое ги засега сите

Прва Скопска ТВ

Активистите бараат 24/7 јавен мониторинг достапен за граѓаните во реално време.

Не е споменато

Владата набавува електрични автобуси и гради когенеративни централи за подобрување на воздухот.

Не е споменато

Владата прави ПР за компанијата наместо да презема конкретни мерки за заштита.

Делумно: Се споменува пасивност на власта за решавање на проблемот.

Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена заедна.

Делумно: Се споменува воздухот кој години наназад ги мачи скопјани.

Институциите го штитат профитот на Усје наместо здравјето на граѓаните.

Делумно: Револтот од пасивноста на власта имплицира заштита на интереси.

Институциите со месеци не одговараат на барањата и дописите на иницијативата.

Делумно: Се наведува револт од пасивноста на власта.

Компанијата поседува А-интегрирана дозвола и 24-часовен независен мониторинг.

Делумно: Менаџментот тврди дека работат согласно регулативите.

Мерењата на загадувањето не ја прикажуваат реалната состојба на теренот.

Не е споменато

Обвинителството три години собира докази за кривична пријава против Усје од Град Скопје.

Не е споменато

Поставувањето независни мерни станици околу фабриката би дало нерелевантни податоци поради други извори.

Не е споменато

Протестот е граѓански, аполитичен и забранува партиски симболи.

Делумно: Се споменува граѓанска иницијатива и протест.

Системот за мониторинг на оџаците е од германската компанија SICK и е меѓународно калибриран.

Не е споменато

Титан Усје тврди дека не е причина за загадувањето на воздухот во Скопје.

Да: Менаџментот повторува дека не се причина за загаденоста.

Цементарницата Усје е главен извор на труење и болести кај населението.

Делумно: Иницијативата протестира против Усје поради загадениот воздух.

Радио МОФ

Активистите бараат 24/7 јавен мониторинг достапен за граѓаните во реално време.

Да: Ова е експлицитно наведено како барање на активистите.

Владата набавува електрични автобуси и гради когенеративни централи за подобрување на воздухот.

Не е споменато

Владата прави ПР за компанијата наместо да презема конкретни мерки за заштита.

Делумно: Се споменува институционална неактивност и бегање од одговорност.

Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена закана.

Да: Се нагласува правото на чист воздух и заштита на животот.

Институциите го штитат профитот на Усје наместо здравјето на граѓаните.

Да: Се вели дека ниту еден профит не е поважен од животот на граѓаните.

Институциите со месеци не одговараат на барањата и дописите на иницијативата.

Да: Се споменува молкот на институциите и нивната неактивност.

Компанијата поседува А-интегрирана дозвола и 24-часовен независен мониторинг.

Не е споменато

Мерењата на загадувањето не ја прикажуваат реалната состојба на теренот.

Делумно: Активистите не веруваат во моделот каде капацитетите сами мерат.

Обвинителството три години собира докази за кривична пријава против Усје од Град Скопје.

Не е споменато

Поставувањето независни мерни станици околу фабриката би дало нерелевантни податоци поради други извори.

Не е споменато

Протестот е граѓански, аполитичен и забранува партиски симболи.

Делумно: Се дефинира како граѓански притисок и иницијатива.

Системот за мониторинг на оџаците е од германската компанија SICK и е меѓународно калибриран.

Не е споменато

Титан Усје тврди дека не е причина за загадувањето на воздухот во Скопје.

Делумно: Се споменува дека Усје треба јавно да докаже дека не загадува.

Цементарницата Усје е главен извор на труење и болести кај населението.

Да: Иницијативата повикува да се каже „СТОП за труењето од Усје“.

Радио Слободна Европа

Активистите бараат 24/7 јавен мониторинг достапен за граѓаните во реално време.

Да: Иницијативата бара транспарентни податоци во реално време за јавноста.

Владата набавува електрични автобуси и гради когенеративни централи за подобрување на воздухот.

Не е споменато

Владата прави ПР за компанијата наместо да презема конкретни мерки за заштита.

Не е споменато

Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена закана.

Делумно: Се споменува високо загаден воздух и „гасна комора“.

Институциите го штитат профитот на Усје наместо здравјето на граѓаните.

Делумно: Граѓаните не веруваат во институциите и бараат независен мониторинг.

Институциите со месеци не одговараат на барањата и дописите на иницијативата.

Не е споменато

Компанијата поседува А-интегрирана дозвола и 24-часовен независен мониторинг.

Да: Усје тврди дека има 24-часовен мониторинг и А-дозвола до 2027 г.

Мерењата на загадувањето не ја прикажуваат реалната состојба на теренот.

Да: Граѓаните сметаат дека фабриката загадува повеќе од прикажаното.

Обвинителството три години собира докази за кривична пријава против Усје од Град Скопје.

Да: Обвинителството потврди дека сè уште презема дејствија за проверка.

Поставувањето независни мерни станици околу фабриката би дало нерелевантни податоци поради други извори.

Да: Усје тврди дека податоците би биле „мешавина“ од сообраќај и бизниси.

Протестот е граѓански, аполитичен и забранува партиски симболи.

Не е споменато

Системот за мониторинг на оџаците е од германската компанија SICK и е меѓународно калибриран.

Да: Компанијата наведува дека користи опрема од SICK со редовна калибрација.

Титан Усје тврди дека не е причина за загадувањето на воздухот во Скопје.

Да: Компанијата ги отфрла обвинувањата како неосновани и тенденциозни.

Цементарницата Усје е главен извор на труење и болести кај населението.

Делумно: Жителите ја опишуваат околината како „гасна комора“.

Рацин.мк

Активистите бараат 24/7 јавен мониторинг достапен за граѓаните во реално време.

Не е споменато

Владата набавува електрични автобуси и гради когенеративни централи за подобрување на воздухот.

Не: Се тврди дека владата не презема никакви мерки за заштита.

Владата прави ПР за компанијата наместо да презема конкретни мерки за заштита.

Да: Директно се тврди дека власта е во функција на ПР на Усје.

Загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена заедна.

Да: Паролите укажуваат на црни дробови и болести кај народот.

Институциите го штитат профитот на Усје наместо здравјето на граѓаните.

Да: Активистите велат дека власта ги штити нив наместо граѓаните.

Институциите со месеци не одговараат на барањата и дописите на иницијативата.

Делумно: Се вели дека власта не нуди решение ниту рок за проблемот.

Компанијата поседува А-интегрирана дозвола и 24-часовен независен мониторинг.

Не е споменато

Мерењата на загадувањето не ја прикажуваат реалната состојба на теренот.

Не е споменато

Обвинителството три години собира докази за кривична пријава против Усје од Град Скопје.

Не е споменато

Поставувањето независни мерни станици околу фабриката би дало нерелевантни податоци поради други извори.

Не е споменато

Протестот е граѓански, аполитичен и забранува партиски симболи.

Делумно: Се наведува дека е протестен марш на граѓани и активисти.

Системот за мониторинг на оџаците е од германската компанија SICK и е меѓународно калибриран.

Не е споменато

Титан Усје тврди дека не е причина за загадувањето на воздухот во Скопје.

Не е споменато

Цементарницата Усје е главен извор на труење и болести кај населението.

Делумно: Паролите „Профит за Усје, болест за народот“ го имплицираат ова.

Анализа на сентимент

entities

• Цементарница Титан Усје
• Влада на Република Северна Македонија
• Граѓанска иницијатива Стоп за Усје
• Министерство за животна средина и просторно планирање
• Собрание на Република Северна Македонија
• Христијан Мицкоски
• Министерство за внатрешни работи
• Град Скопје
• Основно јавно обвинителство
• Германска компанија SICK
• Гоце Јованчевски
• Еколошки организации
• Скопје

key differences

Влада на Република Северна Македонија

Критика за профит и пасивност наспроти неутрално лоцирање.

Германска компанија SICK

Само РСЕ ја споменува неутрално како добавувач на опрема.

Гоце Јованчевски

Само РСЕ го цитира како граѓанин; другите медиуми го премолчуваат.

Град Скопје

Речиси целосно отсуство; само РСЕ известува неутрално за иницијатива.

Граѓанска иницијатива Стоп за Усје

Единствен фокус на барањата без идеолошки разлики меѓу медиумите.

Еколошки организации

Доминира неутралност; се разликуваат по фокусот на барањата.

Министерство за внатрешни работи

Само Trn.mk известува неутрално, останатите го премолчуваат.

Министерство за животна средина и просторно планирање

Доминира неутрална локација наспроти критика за институционален молк.

Основно јавно обвинителство

Само Радио Слободна Европа известува неутрално и информативно.

Скопје

Фокусот варира меѓу еколошки проблеми и граѓански активизам.

Собрание на Република Северна Македонија

Доминантно неутрална локација, освен за DW каде е цел на критика.

Христијан Мицкоски

Претежно неспоменат; во малкуте извори е само неутрален говорник.

Цементарница Титан Усје

Остри обвинувања за профит наспроти неутрален став на менаџментот.

source analyses

360 степени

Влада на Република Северна Македонија

Негативно: Критикувана од граѓаните за заштита на профитот пред здравјето.

Германска компанија SICK

Не е споменато

Гоце Јованчевски

Не е споменато

Град Скопје

Не е споменато

Граѓанска иницијатива Стоп за Усје

Неутрално: Пренесени се нивните барања и пораки од протестот.

Еколошки организации

Неутрално: Активистите се споменати во контекст на нивните ставови.

Министерство за внатрешни работи

Не е споменато

Министерство за животна средина и просторно планирање

Неутрално: Споменато само како локација пред која се протестирало.

Основно јавно обвинителство

Не е споменато

Скопје

Неутрално: Споменато во контекст на припадност на граѓаните и автобуси.

Собрание на Република Северна Македонија

Неутрално: Споменато само како локација на движење на протестот.

Христијан Мицкоски

Неутрално: Цитиран како говорник кој го признава правото на протест.

Цементарница Титан Усје

Негативно: Цел на протест и обвинувања за труење и профитерство.

Deutsche Welle

Влада на Република Северна Македонија

Негативно: Критикувана за молк и бегање од одговорност.

Германска компанија SICK

Не е споменато

Гоце Јованчевски

Не е споменато

Град Скопје

Не е споменато

Граѓанска иницијатива Стоп за Усје

Неутрално: Пренесени се нивните ставови и повици за протест.

Еколошки организации

Неутрално: Информативно споменати како организатори на маршот.

Министерство за внатрешни работи

Не е споменато

Министерство за животна средина и просторно планирање

Негативно: Цел на протест поради нереагирање на институциите.

Основно јавно обвинителство

Не е споменато

Скопје

Неутрално: Споменато како локација со висока загаденост.

Собрание на Република Северна Македонија

Негативно: Посочено како институција која не го штити јавниот интерес.

Христијан Мицкоски

Не е споменато

Цементарница Титан Усје

Негативно: Директно обвинета за профитерство на сметка на здравјето.

Trn.mk

Влада на Република Северна Македонија

Неутрално: Спомената само како локација на почеток на маршот

Германска компанија SICK

Не е споменато

Гоце Јованчевски

Не е споменато

Град Скопје

Не е споменато

Граѓанска иницијатива Стоп за Усје

Неутрално: Главен говорник и организатор, пренесени се нивните ставови

Еколошки организации

Не е споменато

Министерство за внатрешни работи

Неутрално: Информативно споменато за воведување сообраќаен режим

Министерство за животна средина и просторно планирање

Неутрално: Споменато како дестинација на маршот и дел од институциите

Основно јавно обвинителство

Не е споменато

Скопје

Неутрално: Споменато како локација на настанот и загадувањето

Собрание на Република Северна Македонија

Неутрално: Споменато само како локација низ која поминува маршот

Христијан Мицкоски

Не е споменато

Цементарница Титан Усје

Негативно: Цел на протест и обвинувања за профит на сметка на здравје

puls24.mk

Влада на Република Северна Македонија

Негативно: Критикувана дека го штити профитот наместо граѓаните.

Германска компанија SICK

Не е споменато

Гоце Јованчевски

Не е споменато

Град Скопје

Не е споменато

Граѓанска иницијатива Стоп за Усје

Неутрално: Пренесени се нивните пораки и говори без мета-вреднување.

Еколошки организации

Не е споменато

Министерство за внатрешни работи

Не е споменато

Министерство за животна средина и просторно планирање

Не е споменато

Основно јавно обвинителство

Не е споменато

Скопје

Неутрално: Споменато како град на граѓаните во контекст на говорот.

Собрание на Република Северна Македонија

Не е споменато

Христијан Мицкоски

Не е споменато

Цементарница Титан Усје

Негативно: Обвинета за профитерство на сметка на здравјето.

zoom.mk

Влада на Република Северна Македонија

Неутрално: Спомената само како локација за почеток на маршот.

Германска компанија SICK

Не е споменато

Гоце Јованчевски

Не е споменато

Град Скопје

Не е споменато

Граѓанска иницијатива Стоп за Усје

Неутрално: Пренесени се нивните повици и ставови без мета-вреднување.

Еколошки организации

Не е споменато

Министерство за внатрешни работи

Не е споменато

Министерство за животна средина и просторно планирање

Неутрално: Споменато како крајна дестинација на протестниот марш.

Основно јавно обвинителство

Не е споменато

Скопје

Не е споменато

Собрание на Република Северна Македонија

Неутрално: Споменато само како попатна точка на рутата на маршот.

Христијан Мицкоски

Не е споменато

Цементарница Титан Усје

Негативно: Обвинета за труење, лаги и ставање профит пред здравјето.

Прва Скопска ТВ

Влада на Република Северна Македонија

Негативно: Критикувана за пасивност во решавање на загадувањето.

Германска компанија SICK

Не е споменато

Гоце Јованчевски

Не е споменато

Град Скопје

Не е споменато

Граѓанска иницијатива Стоп за Усје

Неутрално: Пренесени се нивните планови за протест и револт.

Еколошки организации

Не е споменато

Министерство за внатрешни работи

Не е споменато

Министерство за животна средина и просторно планирање

Неутрално: Споменато само како локација за протест.

Основно јавно обвинителство

Не е споменато

Скопје

Неутрално: Споменато во контекст на загадениот воздух.

Собрание на Република Северна Македонија

Неутрално: Споменато само како локација за протест.

Христијан Мицкоски

Не е споменато

Цементарница Титан Усје

Неутрално: Спомената како локација и преку став на менаџментот.

Радио МОФ

Влада на Република Северна Македонија

Неутрално: Спомената само како локација за почеток на маршот.

Германска компанија SICK

Не е споменато

Гоце Јованчевски

Не е споменато

Град Скопје

Не е споменато

Граѓанска иницијатива Стоп за Усје

Неутрално: Главен говорник и организатор, пренесен без мета-вреднување.

Еколошки организации

Неутрално: Пренесени нивните ставови и барања за мониторинг.

Министерство за внатрешни работи

Не е споменато

Министерство за животна средина и просторно планирање

Негативно: Критикувано за молк, неактивност и добиен жолт картон.

Основно јавно обвинителство

Не е споменато

Скопје

Неутрално: Споменато само како географска локација на настанот.

Собрание на Република Северна Македонија

Неутрално: Споменато само како дел од рутата на протестниот марш.

Христијан Мицкоски

Не е споменато

Цементарница Титан Усје

Негативно: Цел на протест и обвинувања за загадување и профитерство.

Радио Слободна Европа

Влада на Република Северна Македонија

Неутрално: Спомената само како институција која треба да разгледа постапка.

Германска компанија SICK

Неутрално: Спомената како добавувач на опрема за мониторинг.

Гоце Јованчевски

Неутрално: Цитиран како граѓанин кој го опишува личното искуство.

Град Скопје

Неутрално: Говорник кој поднел пријава и иницијатива за дислокација.

Граѓанска иницијатива Стоп за Усје

Неутрално: Говорник кој изразува сомнеж и барања за мониторинг.

Еколошки организации

Неутрално: „Зелен хуман град“ е говорник кој укажува на стандарди.

Министерство за внатрешни работи

Не е споменато

Министерство за животна средина и просторно планирање

Неутрално: Информативно споменато во контекст на надлежности и изјави.

Основно јавно обвинителство

Неутрално: Информативно споменато за текот на истражната постапка.

Скопје

Неутрално: Споменато како локација на настаните и загадувањето.

Собрание на Република Северна Македонија

Не е споменато

Христијан Мицкоски

Неутрално: Цитиран како говорник за ставот на Владата околу дислокацијата.

Цементарница Титан Усје

Неутрално: Ентитетот е главен говорник кој ги објаснува своите ставови.

Рацин.мк

Влада на Република Северна Македонија

Негативно: Критикувана за неактивност и заштита на интересите на Усје.

Германска компанија SICK

Не е споменато

Гоце Јованчевски

Не е споменато

Град Скопје

Не е споменато

Граѓанска иницијатива Стоп за Усје

Неутрално: Пренесени се нивните ставови и пораки од протестот.

Еколошки организации

Не е споменато

Министерство за внатрешни работи

Не е споменато

Министерство за животна средина и просторно планирање

Неутрално: Споменато само како локација/цел на протестниот марш.

Основно јавно обвинителство

Не е споменато

Скопје

Неутрално: Споменато во контекст на повик за будење на граѓаните.

Собрание на Република Северна Македонија

Неутрално: Споменато само како дел од рутата на протестниот марш.

Христијан Мицкоски

Не е споменато

Цементарница Титан Усје

Негативно: Обвинета за профитерство на сметка на здравјето на граѓаните.

Извори

articles

• article order

  8

  body

  Дел од пораките се однесуваат и на прашањето за мерењето на загадувањето. Активистите сметаат дека не се прикажува реалната состојба при мерењето на загадувањето "Профит за Усје, болести за нас", "Дишеме отров", "Воздухот не е луксус, туку наше право" се дел од пораките испишани на транспарентите што граѓаните денеска ги носат на протестот против загадувањето на цементарницата пред Владата. Учесниците на протестот повторно побараа затворање на цементарницата "Усје", посочувајќи дека економскиот профит не смее да биде над здравјето на граѓаните. Сметаат дека институциите имаат одговорност кон граѓаните и дека барањата за заштита на здравјето и животната средина мора да добијат конкретен институционален одговор. "Институциите го штитат Усје, наместо граѓаните. Го признаваат проблемот, но не нудат никакво решение, наместо да не штитат нас. Сето тоа го прават за профит, бидејќи за нив, профитот е најголем приоритет. Скопје е наше, без нас нема да постои Скопје. Доста ни го земаат за да остварат профит. Историјата покажува дека ниту еден народ што бил сплотен, не бил победен. Затоа, станете народе, ни ги трујат децата", Потоа следуваа извици на насобраните: "Стоп за Усје". Додека се движеа кон Собранието, учесниците ги повикуваа минувачите со пораката: "Дојдете со нас". Дел од пораките се однесуваат и на прашањето за мерењето на загадувањето. Активистите сметаат дека не се прикажува реалната состојба при мерењето на загадувањето. Протестот продолжи пред Собранието, а потоа и пред зградата каде е сместено Министерството за животна средина и просторно планирање. Премиерот Христијан Мицкоски денеска од Тетово, одговарајќи на новинарско прашање за денешниот протест "Стоп за Усје", рече дека секој граѓанин има право јавно да го искаже своето незадоволство. "Ние како Влада правиме се за граѓаните да имаат здрава и чиста животна средина. Тоа што со децении ништо не е направено, немам што да кажам", Според него, Владата презела конкретни чекори за подобрување на квалитетот на воздухот и животната средина преку договори за изградба на когеренетивни централи и системи за далечинско греење, како и преку одлуки за набавка а електрични автобуси, кои не се наменети само за главниот град.

  language

  mkd

  published at

  2026-01-31T12:45:40

  source

  360 степени

  title

  (ФОТО) Станете народе, ни ги трујат децата - порачаа граѓаните пред Владата на протестот "Стоп за Усје" - 360 степени

  url

  https://360stepeni.mk/foto-stanete-narode-ni-gi-trujat-detsata-porachaa-graganite-pred-vladata-na-protestot-stop-za-usje/

• article order

  10

  body

  Нѐ обединува правото на слобода, а слободата започнува со воздухот што го дишеме. Институциите го штитат Усје, наместо да ги штитат граѓаните, истакна денеска активист на "Стоп за Усје" во обраќање пред Владата на РМ за време на граѓанскиот протест против загадувањето. - Го признаваат проблемот, но не нудат никакво решение, наместо да нѐ штитат нас, тие го штитат Усје. Сето тоа го прават за профит, бидејќи за нив, профитот е најголем приоритет. Луѓе, Скопје е наше, без нас нема да постои Скопје. Доста ни го земаат за да си остварат профит. Историјата покажува една работа, дека ниту еден народ кој стоел исправено и сплотен, не бил победен. Не парите, не функциите, не титулите, туку луѓето. Ни велат дека не зависи ништо од нас, дека се делиме по политика, вера, нација, но денес покажуваме дека има нешто што нѐ обединува, правото на слобода, а слободата почнува од воздухот што го дишеме, порача активистот пред Владата, по што следуваа извици "Стоп за Усје" од насобраната толпа. Дел од атмосферата погледнете во продолжение:

  language

  mkd

  published at

  2026-01-31T12:04:30

  source

  puls24.mk

  title

  (Видео+фото) Протестен марш "Стоп за Усје" - Институциите да ги штитат граѓаните, не профитот!

  url

  https://puls24.mk/%d0%b2%d0%b8%d0%b4%d0%b5%d0%be%d1%84%d0%be%d1%82%d0%be-%d0%bf%d1%80%d0%be%d1%82%d0%b5%d1%81%d1%82%d0%b5%d0%bd-%d0%bc%d0%b0%d1%80%d1%88-%d1%81%d1%82%d0%be%d0%bf-%d0%b7%d0%b0-%d1%83%d1%81/

• article order

  9

  body

  Власта го признава проблемот, а не нудат никакво решение, ниту рок кога ќе го решат. Не само што не нѐ заштитуваат туку се и во функција на ПР на Усје. Нив ги штитат наместо нас. Ова е пораката на активистите од "Стоп за Усје" коишто денеска излегоа на протестен марш кој започна пред Владата, а потоа продолжи преку Собранието до Министерството за животна среднина и просторно планирање. "Секој од нас што денеска излезе од дома и ни се продружи овде, веќе направи разлика. Самото наше присуство е порака дека народот е свесен и спремен. Сведоци сме како владата не прави ништо со загадувањето. Дури ни во екстремно загадените денови не се преземаат никакви мерки за наша заштита. Го признаваат проблемот, а не нудат никакво решение, ниту рок кога ќе го решат. Не само што не нѐ заштитуваат туку се и во функција на ПР на Усје. Нив ги штитат наместо нас", порачаа од "Стоп за Усје". На маршот на кои се собраа повеќе од 1000 граѓани, се повикуваше "Скопје разбуди се, дојди и приклучи е" и можеше да се прочитаат паролите "На хартија бело, во дробови црно", "Ваши тајни деловни за наши бели дробови", "Профит за Усје, болест за народот", "Сакаме иднина во која се дише слободно" и други.

  language

  mkd

  published at

  2026-01-31T12:00:05

  source

  Рацин.мк

  title

  "Стоп за Усје": Владата прави ПР за Усје наместо да не заштити - Рацин.мк

  url

  https://racin.mk/vesti/stop-za-usje-vladata-pravi-pr-za-usje-namesto-da-ne-zashtiti/

• article order

  0

  body

  Граѓанскиот марш "Стоп за Усје" започна од пред Владата и продолжува кон Собранието и Министерството за животна средина; воведен е посебен сообраќаен режим во центарот на Скопје. Со паролата ,,Профит за Усје, болест за народот" започна протестниот марш во организација на граѓанската иницијатива Стоп за Усје, кој денеска се одржува под мотото "Стоп за Усје". Маршот започна во 12 часот од улицата "Илинденска", односно од пред Владата, а продолжува кон Собранието и Министерството за животна средина и просторно планирање. "Оваа сабота одиме на марш, поради молкот на институциите и бегањето од одговорност. Излегуваме на улица за правото на чист воздух и за конечно институциите да почнат да реагираат, бидејќи ниту еден профит не е поважен од животот на граѓаните", стои во повикот на иницијативата. Од Министерството за внатрешни работи информираат дека поради одржувањето на протестниот марш денеска е воведен посебен режим на сообраќај во централното градско подрачје на Скопје, со повремени пренасочувања на сообраќајот. Од "Стоп за Усје" посочуваат дека со месеци испраќале барања и дописи до надлежните институции, но дека не добиле конкретни одговори. Поради тоа, како што велат, повторно излегуваат на улица со барање за транспарентни податоци и мерења за влијанието на фабриката врз амбиенталниот воздух. Иницијативата нагласува дека протестот е граѓански и аполитичен и дека нема да се дозволи партиска промоција, партиски симболи или политичка злоупотреба. Упатен е повик маршот да помине мирно, без насилство и говор на омраза. Наспроти обвинувањата, од ТИТАН Усје реагираат дека тврдењата против компанијата се неаргументирани и тенденциозни и дека не придонесуваат за решавање на проблемот со загадувањето на воздухот. Од компанијата велат дека ја разбираат загриженоста на граѓаните, но дека, според нив, фактите покажуваат оти цементарницата не е причина за загадувањето во Скопје.

  language

  mkd

  published at

  2026-01-31T11:44:40

  source

  Trn.mk

  title

  Профит за Усје, болест за народот - Trn.mk

  url

  https://trn.mk/zapochna-protestniot-marsh-stop-za-usje/

• article order

  3

  body

  Граѓанските активисти и еколошките организации подготвуваат нов марш за чист воздух, најавувајќи дека протестите од пред кругот на фабриката "Титан Усје" се селат пред државните институции. Според нив, загадувањето во Скопје прераснува во сериозна здравствена закана, а институциите предолго молчат. "Цената што ја плаќаме со нашето здравје е премногу висока. Додека Усје брои профит, ние броиме денови со загаден воздух, кашлица, замор. Здравјето не е колатерална штета и време е за одговорност", порачаа од иницијативата. Маршот ќе започне в сабота (31 јануари) во 12 часот пред Владата, по што ќе продолжи пред Собранието и Министерството за животна средина. "Оваа сабота одиме на марш, поради молкот на институциите и бегањето од одговорност! Излегуваме на улица за правото на чист воздух и за конечно институциите да почнат да реагираат, бидејќи ниту еден профит не е поважен од животот на граѓаните. Ајде заедно да кажеме стоп за труењето од Усје", се вели во повикот. Досега протестите се одржуваа пред Усје, но иницијаторите велат дека одговорност мора да има и кај оние што треба да го штитат јавниот интерес. "Излегуваме на улица за правото на чист воздух и за конечно институциите да почнат да реагираат, бидејќи ниту еден профит не е поважен од животот на граѓаните", децидни се активистите. Тие повикуваат на масовно присуство и на мирен протест. Активистите истакнуваат дека во Скопје со години се повторуваат истите високи концентрации на ПМ10 честички, а дека реакцијата од надлежните е бавна или минимална. Нивните главни барања се: Во однос на обвинувањата, од "Титан Усје" реагираа дека не се извор на моменталното загадување. Тие посочуваатдека бројките недвосмислено покажуваат дека и кога компанијата не работи, амбиенталниот воздух е со истиот квалитет, што е јасна потврда за тоа дека тие не е причина за состојбите со квалитетот на воздухот во Скопје. Компанијата дополнително нагласува дека поседува А-интегрирана дозвола и дека е под континуиран, 24-часовен независен мониторинг на излезните гасови од оџаците.

  language

  mkd

  published at

  2026-01-30T10:57:49

  source

  Deutsche Welle

  title

  Нов марш за чист воздух пред институциите

  url

  https://www.dw.com/mk/nov-mars-za-cist-vozduh-protestite-za-usje-se-selat-pred-instituciite/a-75727186

• article order

  5

  body

  Иницијативата ,,Стоп за Усје" ја менува стратегијата. Па така протестот закажан за в сабота, наместо пред Цементарницата ќе се одржи пред Владата, Собранието и Министерството за животна средина. Од "Стоп за Усје" се револтирани од пасивноста на власта да се справи со овој проблем и да се најде решение за загадениот воздух кој години наназад ги мачи скопјани. Инаку, од менаџментот на Усје повторуваат дека работат согласно на регулативите и не се причина за загаденоста.

  language

  mkd

  published at

  2026-01-30T10:36:59

  source

  Прва Скопска ТВ

  title

  Иницијативата "Стоп за Усје" ја менува стратегијата: Ќе протестира пред Владата и Собранието

  url

  https://prvaskopska.mk/inicijativata-stop-za-usje-ja-menuva-strategijata-kje-protestira-pred-vladata-i-sobranieto/

• article order

  1

  body

  Од Влада, Собрание, па до Министерство за животна средина и просторно планирање ќе се одвива утрешниот (31 јануари) протестен марш инициран од иницијативата Стоп за Усје. Почетокот на маршот е во 12 часот на "Илинденска" пред владиниот објект во Скопје. "Оваа сабота одиме на марш, поради молкот на институциите и бегањето од одговорност! Излегуваме на улица за правото на чист воздух и за конечно институциите да почнат да реагираат, бидејќи ниту еден профит не е поважен од животот на граѓаните. Ајде заедно да кажеме СТОП за труењето од Усје. Се гледаме во сабота!", стои во повикот на Стоп за Усје. Еко-активистите на претходниот протест симболично дадоа жолт картон за Усје и Министерството за животна средина, по што посочија дека не веруваат во модел каде индустриски капацитети сами мерат и сами пријавуваат податоци за загадувањето. Затоа побараа 24/7 јавен мониторинг, достапен за граѓаните во реално време. Само така, рекоа тие, Усје може јавно и транспарентно да докаже дека не загадува. "Од што се плаши? Граѓаните имаат право на вистински и реален увид во воздухот што секојдневно го дишат. Тоа не е привилегија, туку основно право. Доколку институциите и понатаму молчат и одбиваат да постапуваат, јасно порачуваме: ќе следи радикализација на граѓанскиот притисок преку поинтензивни, почести и пошироки акции. Ова не е закана. Ова е директна последица на институционалната неактивност", посочија од иницијативата. [Фото] Граѓани на протест дадоа "жолт картон" за Усје и Министерството за животна средина Tweet Share 0 Reddit LinkedIn 0

  language

  mkd

  published at

  2026-01-30T10:11:09

  source

  Радио МОФ

  title

  Стоп за Усје утре иницира протестен марш од Влада до Министерство за животна средина

  url

  https://www.radiomof.mk/stop-za-usje-utre-inicira-protesten-marsh-od-vlada-do-ministerstvo-za-zhivotna-sredina/

• article order

  2

  body

  Цементарница Усје тврди дека поставување на независни мерни станици во нејзината околина не може прецизно да го покажат само нејзиното влијание врз воздухот, откако граѓаните на блокади бараат независен мониторинг. Обвинителството три години собира докази за кривичната пријава од Град Скопје која се темели на податоци од независна акредитирана лабораторија. По барањата на граѓаните за независен мониторинг на емисиите од цементарница Усје, компанијата тврди дека поставување на независни мерни станици околу и во дворот на фабриката, нема да покажат дали токму фабриката ја загадува околината, бидејќи, како што велат, податоците би биле "мешавина" од повеќе извори - од сообраќај до загадување од мали бизниси. "Направените мерења нема да се однесуваат само на ТИТАН Усје, туку во дворот на компанијата ќе се мери и влијанието од блиските сообраќајници, малите стопански објекти и т.н.", велат од ТИТАН Усје во одговор за Радио Слободна Европа. РСЕ ја праша компанијата дали е подготвена да дозволи поставување независни мерни станици во и околу цементарата како што бараат граѓаните од иницијативата "Стоп за Усје" кои поради виско загадениот воздух во главниот град од декември започнаа со протести и блокади. Граѓаните од "Стоп за Усје" велат дека не веруваат во податоците од мониторингот кој го спроведува самата фабрика и сметаат дека таа загадува многу повеќе од тоа што го прикажува во своите извештаи. Граѓанин кој живее во близина на Усје ни раскажа дека според него незавесен мониторинг е неопходен, а загадувањето во непосредната близина на цементарницата го опишува како "гасна комора", драматично различно од другите делови на градот. "Сфатив дека луѓето кои живат подалеку од ова населено место не се толку свесни за целата ситуација и како тоа луѓето живеат во овие населби", вели за РСЕ 41-годишниот Гоце Јованчевски пред неколку месеци се преселил од скопската населба Ѓорче Петров во Аеродром, во близина на Цементарница Усје. Ставот на компанијата е дека влијанието на цементарница Усје врз квалитетот на амбиентниот воздух може да се утврди исклучиво преку системот за мониторинг на емисиите којшто веќе е поставен на нејзините оџаци. Според ТИАТАН Усје, овој систем функционира повеќе од десет години и обезбедува 24-часовно следење на излезните гасови, како што велат во согласност со националната регулатива и европските стандарди. Како што наведуваат, на нивните оџаци е инсталирана опрема од германската компанија SICK, специјализирана за системи за мониторинг на индустриски емисии, а велат дека точноста на мерењата се потврдува со редовна калибрација и проверки од овластени меѓународни тела. Резултатите од континуираниот мониторинг се прикажуваат според релевантните меѓународни стандарди, велат од Усје при што тврдат дека системот е независен и дека компанијата има улога само на корисник на мониторирана инсталација. "Според стандардот, овој мониторинг систем е комплетно независен, односно ТИТАН Усје е само корисник - мониторирана инсталација", велат од Усје. Од друга стрнаа, барањата на граѓаните од "Стоп за Усје" се компанијата да инсталира автоматизиран систем за континуиран мониторинг на емисии (CEMS), кој би бил директно поврзан со Министерството за животна средина и просторно планирање и би овозможил постојано следење, како и автоматско алармирање доколку емисиите ги надминат дозволените граници. Според нив, независни мерни станици треба да бидат поставени во кругот и околината на Цементарница Усје, а резултатите од мерењата да бидат транспарентно објавувани во реално време и да бидат постојано достапни за јавноста. Граѓаните наведуваат дека сè додека компанијата не даде согласност за независен мониторинг, нема да имаат доверба во тврдењата дека фабриката не придонесува за загадувањето. Во јавноста се зборува за неколку можности за независен мониторинг: Државниот инспекторат за животна средина (ДИЖС) да спроведува ненајавени инспекциски надзори во фабриката и веднаш да изврши мерења преку акредитираните лаборатории во земјава. Друга опција е поставување на мерни станици во периметарот на фабриката и на нејзините оџаци, како што сега бара граѓанската иницијатива "Стоп за Усје", а претходно предлагаше невладината "Зелен Хуман Град", која смета дека компанијата манипулира со податоците што ги објавува. Министерството за животна средина и просторно планирање (МЖСПП) вели дека независен мониторинг според законската регулатива е обврска на самата инсталација, а дека инспекторатот иницира независни анализи преку акредитирани лаборатории само доколку има сомнеж за зголемено загадување. "Инспекторатот има обврска да направи увид во инсталацијата, некогаш најавено, негогаш ненајавена, и доколку има сомневања може да земе примероци од фабриката - од оџакот и да изврши мерења во сетифицирана лабораторија за тој парамеметар", вели Беса Татеши од Секторот за индустриско загадување и управување со ризик во Министерството. На прашањето дали Министерството може да иницира мониторинг со поставување на независни мерни станици околу Усје, како што бараат граѓаните, Татеши одговори: "Да, тоа е можно, зошто да не." Државниот инспекторат за животна средина (ДИЖС) деновите по започнувањето на блокадите соопшти дека контроли се правени во фабриката и дека неправилности нема. Институцијата наведе дека во текот на 2025 година направиле вкупно шест инспекциски надзори во Усје. Го прашавме Инспекторатот дали при овие инспекциски надзори биле ангажирани независни акредитирани лаборатории, од каде одговорија дека направиле "едно вонредно ненајавено мерење со нашата неакредитирана лабораторија за метода за емисии во воздух и немаше надминување на тоа што се мереше." Од ТИТАН Усје велат дека поставувањето на мерни станици за следење на квалитетот на амбиентниот воздух во урбани агломерации, како што е Скопје, е надлежност на Министерството за животна средина и просторно планирање и дека се спроведува според меѓународни стандарди вградени во домашното законодавство. "Тоа значи дека мерењата мора да се вршат со калибрирани и прецизни уреди, а при изборот на локациите мора да се почитуваат јасни критериуми - оддалеченост од сообраќајници, растојание од директни извори на емисии (како оџаци), доминантен правец на ветер и други релевантни услови", велат од Усје. Цементарница Усје во производствениот процес користи петрол-кокс и алтернативни горива, меѓу кои и отпад, вклучително пластика и АРД, додека за загревање на фабриката користи мазут. Ова е наведено во важечката А-интегрирана еколошка дозвола на компанијата, која истекува во март 2027 година. Во дозволата се вели дека алтернативното гориво опфаќа и согорување на пластичен отпад, како што е пластична амбалажа од комунален отпад, но и отпад од возила (пластика од искористени автомобили кои се демонтирани или механички обработени), како и отпад од земјоделството и шумарството. Извештаите за мониторинг на емисиите што ги објавува Цементарница Усје покажуваат податоци за прашина, азотни оксиди и сулфур диоксид, но не и за концентрациите на тешки метали, а согорувањето на петрол-кокс на фабриката може да резултира со емисии на тешки метали во воздухот. Во А-интегрираната еколошка дозвола се предвидени гранични вредности и за тешки метали во дел од табелите за емисии во воздух. Во документот е наведено дека мониторингот на тешки метали се врши периодично, при што во фуснота стои дека ако се користи алтернативно гориво повеќе од шест месеци, треба да се спроведат две мерења годишно, а ако се користи пократко од шест месеци - едно мерење. Од граѓанската иницијатива "Зелен хуман град" велат дека цементарниците во Европската унија, согласно Најдобрите достапни техники (BAT) од 2013 година, имаат обврска редовно да мерат поширок спектар на загадувачки супстанции - меѓу кои хлороводород, флуороводород, вкупен органски јаглерод, тешки метали, како и диоксини и фурани. Овие мерења, нагласуваат тие, се спроведуваат без оглед на тоа кое гориво се користи во производствениот процес. Истовремено, тие укажуваат дека македонското Секторско упатство за најдобри достапни техники од 2007 година не е целосно усогласено со европските стандарди од 2013 година. Според "Зелен хуман град", проблемот е што "Усје не ги применува ниту стандардите предвидени во домашното упатство". Како аргумент го посочуваат резимето на емисиите од производство на цемент, кое е дел од документот, каде што - според нив - не се опфатени сите клучни загадувачки супстанции што се стандард за мерење во индустријата. Зелен Хуман Град наведува дека според резимето на емисиите од производство на цемент во Секторското упатство, нема дел од процесот во цементарницата кој не предизвикува емисии во воздух, при што сите емисии од печката се, делумно, и во почвата. Тоа според граѓанската иницијатива вклучува цврсти честички, оксиди на сулфур, азот и јаглерод, испарливи органски соединенија, метали и нивни соединенија, халогени соединенија, диоксини и фурани, амонијак, како и бучава, вибрации и мириси. Од ТИТАН Усје наведуваат дека ги следат нивните среднодневни емисии на месечно ниво и дека повеќе од десет години, на доброволна основа, редовно еднаш неделно ги објавуваат резултатите на својата веб-страница и ги доставуваат до медиумите. Од Усје тврдат дека од 2007 година досега ниту еднаш не биле надминати граничните вредности на емисиите од оџаците, што, според нив, е резултат на континуираните инвестиции и навремено воведување нови технологии, дури и пред тие да станат законска обврска. Во јануари 2023 година, Град Скопје поднесе кривична пријава против Цементарница ТИТАН Усје и главниот извршен директор, Борис Хрисафов, поради наводно испуштање значително поголеми концентрации на ПМ10 честички и други загадувачки гасови над дозволените граници, што, според градските власти, претставува кривично дело "тешки дела против животната средина и природа" согласно Кривичниот законик. Тогашната градоначалничка Данела Арсовска рече дека измерените вредности на ПМ10 честички и азотни оксиди биле значително над дозволените, по што од Градот повикаа Јавното обвинителство темелно да ги истражи наводите и да постапи по пријавата. Арсовска тогаш рече дека мерењата кои биле направени од независна и акредитирана лабораторија и биле доставени до Министерството за животна средина, до Град Скопје и како доказ приложени во кривичната пријава до Обвинителството, покажале сериозно надминување на дозволените граници за ПМ10 честички - наместо максимално дозволените 50 микрограми на метар кубен, била измерена концентрација од 121 микрограми на метар кубен. И по три години од поднесувањето на кривичната пријава, Од Јавното обвинителство за Радио Слободна Европа велат дека предметниот јавен обвинител сѐ уште "презема дејствија за проверка на наводите". Во рамки на постапката, Обвинителството побарало од Државниот инспекторат за животна средина да се произнесе за тоа дали постои поврзаност меѓу измерените концентрации на ПМ10 честички во непосредна близина и регистрираните емисии од Цементарница Усје во наведениот период. "Се прибираат и други докази, а по комплетирање на доказниот материјал ќе биде донесена јавнообвинителска одлука", велат од Јавното обвинителство, без да прецизираат рок до кога ќе заврши постапката. Усје по сегашните протести и блокади ги отфрли обвинувањата за загадувањето во јавноста оценувајќи ги како тенденциозни и неосновани. Компанијата смета дека не е фер вината за загадувањето да се насочува само кон нив. Компанијата укажува на "повеќе студии" кои според нив покажуваат дека дека најголемо влијание на квалитетот на воздухот во Скопје имаат начинот на затоплување на објектите, сообраќајот и горењето на отворено. Од Усје велат дека влијание имаат и метеоролошките услови во градот: висока влажност, ниски температури, отсуство на струење на воздухот и појава на температурна инверзија придонесуваат за задржување на загадувањето. Во декември 2025 година Советот на Град Скопје поддржа иницијатива за дислокација на Цементарница Усје надвор од Скопје. Советниците побара од Владата да разгледа почеток на постапка за преместување на фабриката и сите големи индустриски загадувачи. Премиерот Христијан Мицкоски на ова рече дека евентуалната дислокација "не е проблем" за Владата и дека институциите ќе постапат согласно своите ингеренции.

  language

  mkd

  published at

  2026-01-29T10:12:40

  source

  Радио Слободна Европа

  title

  Усје - Мерни станици околу цементарницата нема да покажат дали загадувањето доаѓа од нас

  url

  https://www.slobodnaevropa.mk/a/usje-zagaduvanje-nezavisno-merenje/33662300.html

• article order

  4

  body

  Во сабота, на 31.01.2026 година, во 12:00 часот, "Стоп за Усје" излегува на протестен марш кој ќе почне пред Владата, ќе продолжи кон Собранието, а ќе заврши пред Министерството за животна средина и просторно планирање. "Ги повикуваме сите граѓани, кои сакаат да се изборат за правото на чист воздух, да се приклучат на овој марш. Меѓу другото ги повикуваме институциите будно да ја следат состојбата и бурно да реагираат, бидејќи ниту еден профит не е поважен од животот на граѓаните! "Стоп за Усје" веќе ги испрати своите барања до низа институции, но никој од нив не се одважи да даде било каков одговор. Затоа, одговорите ќе ги бараме повторно на улица", се вели во најавата. Од "Стоп за Усје" потсетуваат дека на протестите се забранети партиска промоција и симболи, а истовремено апелираат на мирен протест, без насилство и говор на омраза. "Повикуваме на масовност за сите заедно да кажеме СТОП за труењето од УСЈЕ кое нè засега сите. Сакаме да нагласиме дека ниту една лага и манипулација од Усје и надлежните, кои со сите сили се обидуваат да го одбранат неодбранливото, нема да помине и дека сè додека нè уверуваат во бројки од мерењата кои ги прави самата фабрика, отпорот нема да се смири! Се гледаме во сабота, за да покажеме дека гласот на граѓаните е поважен и посилен отколку нечии бизнис интереси!", пишува во најавата.

  language

  mkd

  published at

  2026-01-27T13:36:46

  source

  zoom.mk

  title

  Во сабота протестен марш "Стоп за Усје"

  url

  https://zoom.mk/vo-sabota-protesten-marsh-stop-za-us%D1%98e/

source scope

analyzed source count

9

omitted articles

omitted source count

0

total source count

9