article МФ го започна повратот на 50 милиони евра солидарен данок кон 156 компании 24.2.2026г.
Министерството за финансии официјално го започна процесот за враќање на средствата наплатени преку Законот за данок на солидарност, откако Уставниот суд претходно го поништи ова законско решение. Вкупно 156 компании, кои во 2022 година остварија приход над 615 милиони денари, во државниот буџет уплатија околу 50 милиони евра како помош за справување со кризата. По поништувањето на законот, Владата и бизнис заедницата договорија модалитет за поврат на средствата во две еднакви рати. За да го остварат правото на поврат, компаниите мора да поднесат официјално барање до Управата за јавни приходи (УЈП). За таа цел веќе е донесен и објавен соодветен Правилник во „Службен весник“ со кој се дефинира формата и содржината на образецот за поврат на повеќе или погрешно наплатен данок. Првата рата од повратот е предвидена за исплата веќе во текот на следниот месец, односно март 2026 година, додека втората рата ќе биде исплатена во март 2027 година.
| Тврдење | Клучни разлики | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Државата ќе ја исплати првата рата од повратот на солидарниот данок во март 2026 година. | Еден извор (360 степени) тврди дека исплатата е следниот месец, спротивно на сите други. | Да: Министерката потврди дека првата рата ќе се исплати во март 2026. | Да: Министерката потврди дека првата рата ќе се исплати во март 2026. | Да: Министерката потврди дека првата рата ќе се исплати во март 2026. | Не: Статијата наведува дека првата рата се исплаќа следниот месец. | Да: Повратот е дефиниран да се изврши во март 2026 година. | Да: Дефинирано е повратот да се изврши во март 2026 година. | Да: Текстот потврдува дека првата рата ќе се врати во март 2026 година. | Да: Планирано е првата рата да се исплати во март 2026 година. | Да: Владата одлучи првата рата да се исплати во март 2026 година. | Да: Повратот е дефиниран да се изврши во март 2026 година. |
| Втората рата од повратот на средствата е планирана за март 2027 година. | Еден извор (360 степени) вели март 2026, останатите 2027. | Да: Статијата наведува дека втората рата е предвидена за март 2027. | Да: Министерката потврди дека втората рата ќе се исплати во март 2027. | Да: Министерката потврди дека втората рата ќе се исплати во март 2027. | Не: Статијата наведува дека втората рата е во март следната година. | Да: Втората рата е дефинирана за март 2027 година. | Да: Дефинирано е втората рата да се исплати во март 2027 година. | Да: Наведено е дека втората рата е дефинирана за март 2027 година. | Да: Планирано е втората рата да се исплати во март 2027 година. | Да: Одлучено е втората рата да се реализира во март 2027 година. | Да: Наведено е дека втората рата ќе се исплати во март 2027 година. |
| Уставниот суд го поништи Законот за данок на солидарност како неуставен. | Сите извори го потврдуваат тврдењето без разлики. | Да: Судот го поништи законот на 5 февруари 2025 година. | Да: Статијата наведува дека Уставниот суд го поништи законот на 5.02.2025. | Да: Статијата наведува дека Уставниот суд го поништи законот на 5.02.2025. | Да: Потврдено е дека Уставниот суд го поништи законот во февруари лани. | Да: Текстот наведува дека Уставниот суд го поништил законот. | Да: Текстот наведува дека Уставниот суд го поништил законот. | Да: Се наведува дека Уставниот суд го поништил законот. | Да: Текстот наведува дека Уставниот суд го поништил законот. | Да: Текстот наведува дека Уставниот суд го поништил Законот. | Да: Текстот потврдува дека Уставниот суд го поништил законот. |
| Вкупно 156 компании уплатија околу 50 милиони евра по основ на овој данок. | Разлика: Рацин.мк и Локално не ја потврдуваат сумата; останатите да. | Делумно: Потврден е бројот од 156 компании, но сумата не е спомената. | Делумно: Потврдени се 156 компании и 3 милијарди денари, не 50 милиони евра. | Делумно: Потврдени се 156 компании и 3 милијарди денари, што е околу 50м евра. | Да: Статијата наведува 156 компании и околу 49,2 милиони евра. | Да: Наведени се точно 156 компании и сума од 50 милиони евра. | Да: Наведено е дека 156 компании уплатиле околу 50 милиони евра. | Да: Статијата ги наведува токму овие бројки за компании и износ. | Да: Наведено е дека 156 компании уплатиле речиси 50 милиони евра. | Да: Уплатени се речиси 50 милиони евра од 156 компании. | Да: Наведено е дека 156 компании уплатиле речиси 50 милиони евра. |
| Законот ги опфаќаше компаниите со приход поголем од 615 милиони денари во 2022 година. | Потврдено од 6 извори, 3 не споменуваат. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Да: Директно потврдено во текстот. | Да: Потврдено е дека границата била 615 милиони денари во 2022. | Да: Потврдено е дека границата била приход над 615 милиони денари. | Да: Потврдено е дека ова бил прагот за приход во 2022 година. | Да: Потврдено е дека границата била приход над 615 милиони денари. | Да: Опфатени се компании со приход над 615 милиони денари во 2022. | Да: Потврдено е дека опфатот бил за приходи над 615 милиони денари. |
| Компаниите мора да поднесат барање до Управата за јавни приходи за да добијат поврат. | Еден извор не го споменува тврдењето, останатите го потврдуваат. | Да: Компаниите треба да поднесат барања до УЈП за активирање на повратот. | Да: Министерката потврди дека компаниите можат да поднесуваат барања до УЈП. | Да: Статијата наведува дека компаниите можат да поднесуваат барања до УЈП. | Да: Потврдено дека компаниите треба да достават барање до УЈП. | Да: Наведено е дека треба да поднесат барање до УЈП. | Да: Компаниите треба да достават барање за поврат до УЈП. | Да: Наведено е дека претходно треба да поднесат барање до УЈП. | Не е споменато | Да: Компаниите треба да поднесат барање за поврат до УЈП. | Да: МФ информира дека компаниите треба да достават барање до УЈП. |
| Министерството за финансии веќе објави нов правилник и образец во Службен весник. | Повеќето потврдуваат, Рацин.мк делумно, два не спомнуваат. | Делумно: Се споменува изменет правилник, но не и објава во Службен весник. | Да: Правилникот и образецот се донесени и објавени во Службен весник. | Да: Правилникот и образецот се донесени и објавени во Службен весник. | Да: Потврдено е објавувањето на правилникот во Службен весник. | Не е споменато | Да: Правилникот и образецот се веќе објавени во Службен весник. | Да: МФ соопшти дека правилникот и образецот се веќе објавени. | Не е споменато | Да: Донесен е и објавен правилник со образец во Службен весник. | Да: Правилникот и образецот се веќе објавени во Службен весник. |
| Стопанските комори го критикуваа законот како казна за успешното работење. | Само Pari.com.mk го потврдува тврдењето. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Да: Коморите го сметале решението како казна за доброто работење. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Даночните експерти сметаат дека воведувањето на данокот било неопходно за развој. | Само Pari.com.mk го поддржува тврдењето; 360 степени го негира. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не: Целта била ублажување на последици од енергетска криза. | Не е споменато | Не е споменато | Да: Експертите сметаат дека данокот бил неопходен за развој на државата. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Законот беше донесен од претходната влада предводена од СДСМ. | Само 2 од 10 извори директно го потврдуваат тврдењето. | Не е споменато | Делумно: Се споменува дека законот е донесен во 2023, но не се именува СДСМ. | Делумно: Се споменуваат „предлагачите“ кои ќе ги изгубеле изборите во 2024. | Делумно: Се споменува претходната влада, но не се именува СДСМ. | Делумно: Се споменува дека е донесен во време на криза од претходната власт. | Не е споменато | Да: Текстот вели дека го донела претходната гарнитура предводена од СДСМ. | Да: Наведено е дека законот е од претходната влада на СДСМ. | Не е споменато | Не е споменато |
| Сегашната влада на ВМРО-ДПМНЕ ја презеде обврската за враќање на средствата. | Само 2 од 10 извори го поврзуваат тврдењето со ВМРО-ДПМНЕ. | Делумно: Се споменува сегашната министерка и влада, но не и партијата. | Делумно: Се споменува дека „оваа Влада“ ги враќа средствата, без име на партија. | Да: Министерката потврдува дека оваа Влада ги враќа средствата. | Делумно: Се споменува Министерството за финансии, но не и партијата. | Делумно: Се наведува дека Владата дала задолжение за поврат на парите. | Делумно: Се споменува задолжение од Владата, но не и партиска припадност. | Делумно: Се споменува дека државата/Владата има обврска, но не се именува ВМРО-ДПМНЕ. | Да: Владата на ВМРО-ДПМНЕ има обврска да ги врати парите. | Делумно: Се споменува дека Владата презела обврска за враќање. | Делумно: Се споменува задолжение од Владата, но не и партиската припадност. |
| Процесот за враќање на средствата официјално е започнат од страна на МФ. | Повеќето потврдуваат, два извори се делумни. | Делумно: Најавен е процес, но се чекаат административни чекори. | Да: Министерката потврди дека процесот е започнат и се поднесуваат барања. | Да: Процесот е во тек со објавени обрасци за барања до УЈП. | Да: МФ потврдува дека процесот е веќе започнат. | Да: МФ информира дека постапката официјално е почната. | Да: МФ информира дека процесот за враќање на средствата е почнат. | Да: МФ информира дека постапката официјално е почната. | Делумно: МФ доби задолжение да утврди план за повраток со компаниите. | Да: МФ информира дека процесот на враќање веќе е започнат. | Да: МФ потврдува дека процесот за враќање на средствата е почнат. |
| Ентитет | Клучни разлики | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Министерство за финансии | Повеќето извори се неутрални; само Локално и Kurir даваат позитивен приказ. | Неутрално: Министерката најавува враќање на данок, без мета-вреднување на министерството. | Позитивно: министерката го опишува како транспарентно и во комуникација со приватниот сектор | Позитивно: Министерката го опишува како транспарентно и во комуникација со приватниот сектор | Неутрално: само информативно цитирано како потврда за процесот | Неутрално: Информативно споменато како извор на информации и извршител. | Неутрално: Информативно претставено како извор на информации и извршител. | Неутрално: Информативно споменато како извор на информации и извршител. | Неутрално: Добило задолжение за утврдување план за повраток на пари. | Неутрално: Информативен извор за процесот на враќање на средствата. | Неутрално: Информативен извор за процесот на враќање на средствата. |
| Управа за јавни приходи (УЈП) | Сите извори се неутрални, без разлики. | Неутрално: УЈП спомената како орган за поднесување барања, без вреднување. | Неутрално: спомената како орган кај што се поднесуваат барања за враќање | Неутрално: Споменато како орган кај што компаниите поднесуваат барања | Неутрално: спомената како орган кај што се поднесува барање | Неутрално: Спомената како институција до која се поднесуваат барања. | Неутрално: Спомената само како институција до која се поднесуваат барања. | Неутрално: Спомената само како институција до која се поднесуваат барања. | Не е споменато | Неутрално: Спомената како институција каде се поднесуваат барањата. | Неутрално: Спомената како институција каде се поднесуваат барањата. |
| Уставен суд | Нема разлики; сите извори се неутрални и фактографски. | Неутрално: Споменат како институција што го поништила законот, без вреднување. | Неутрално: споменат дека го поништил Законот, без вреднување | Неутрално: Споменато дека го поништил Законот, без вреднување | Неутрално: споменат како институција што го поништила законот | Неутрално: Споменат како орган што го поништил законот. | Неутрално: Споменат како орган што донел одлука за поништување на закон. | Неутрално: Информативно споменат во контекст на поништување на законот. | Неутрално: Информативно споменат како орган што го поништил законот. | Неутрално: Споменат само како орган што го поништил законот. | Неутрално: Фактографски споменат како орган што го поништил законот. |
| Влада на Република Северна Македонија | Негативен vs позитивен/неутрален сентимент. | Негативно: Критикувана за задоцнет и делумен поврат, создавајќи неизвесност. | Позитивно: претставена како таа што ги враќа средствата, спротивно на претходната | Позитивно: Министерката ја фали дека не донела ад-хок одлуки и ги враќа средствата | Неутрално: спомената како претходна влада што вовела данок | Неутрално: Спомената како орган што дава задолженија за повратот. | Неутрално: Спомената во контекст на давање задолжение на министерството. | Неутрално: Спомената како орган што дал задолжение за моделот за поврат. | Неутрално: Информативно спомената обврската за враќање на средствата. | Неутрално: Информативно спомената за задолжувањето на министерството. | Неутрално: Спомената само како орган што дал задолжение на МФ. |
| СДСМ | Негативен vs неутрален приказ. | Не е споменато | Не е споменато | Негативно: Министерката ги обвинува дека знаеле законот ќе падне и оставиле обврски | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Спомената како претходна владејачка гарнитура што го донела законот. | Негативно: Рамкирана како одговорна за наплатата на спорниот данок. | Не е споменато | Не е споменато |
| ВМРО-ДПМНЕ | Само еден извор го спомнува, неутрално. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Спомената како сегашна влада со обврска за повраток. | Не е споменато | Не е споменато |
| Стопански комори | Само неутрално прикажување, без контрадикции. | Не е споменато | Неутрално: споменати како партнери во комуникацијата, без вреднување | Неутрално: Споменати како партнери во комуникација, без вреднување | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Цитиран е нивниот став и противење кон законот. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Службен весник | Сите извори го третираат неутрално, без разлики. | Не е споменато | Неутрално: споменат како место на објавување на правилникот | Неутрално: Споменат како медиум за објавување на правилникот | Неутрално: споменат како медиум за објава на правилник | Не е споменато | Неутрално: Информативно споменат како медиум каде е објавен правилникот. | Неутрално: Споменат само како медиум каде е објавен правилникот. | Не е споменато | Неутрално: Споменат како медиум каде е објавен правилникот. | Неутрално: Информативно споменат како место каде е објавен правилникот. |
| МИА | Неутрално цитирана, без аналитички или критички приказ. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Спомената како медиум преку кој е пренесено соопштението. | Не е споменато | Неутрално: Цитирана како извор на информациите. | Неутрално: Цитирана како извор на информации од министерството. |
| Македонија | Сите извори се неутрални, без разлики во сентиментот. | Неутрално: Спомената како држава во контекст на економија, без вреднување. | Не е споменато | Неутрално: Спомената како држава, без вреднување | Неутрално: спомената како држава што враќа средства | Неутрално: Индиректно спомената преку државниот буџет и институциите. | Неутрално: Индиректно спомената преку државните институции и буџетот. | Неутрално: Спомената во контекст на даночната структура на државата. | Не е споменато | Неутрално: Индиректно спомената преку државните институции. | Неутрално: Индиректно спомената преку државните обврски и буџетот. |
Анализирано 10 од 15 извора
Упоредне табеле и инфографика користе само првих 10 извора. Преостали извори су приказани одвојено испод.
| Извор | Наслов | |
|---|---|---|
| Солидарниот данок ќе го враќаат во март, вели министерката Кочоска | ||
| Димитриеска-Кочоска: Половина од уплатените 3 милијарди денари за солидарниот данок ќе ги вратиме во март - Локално | ||
| Димитриеска-Кочоска: Половина од уплатените средства за солидарниот данок ќе ги вратиме во март кон компаниите | ||
| Идниот месец почнува процесот за враќање на првата рата од солидарниот данок, компаниите треба да поднесат барање дo УЈП - 360 степени | ||
| Почнува процесот за враќање на парите од солидарниот данок | ||
| Почнува процесот за враќање на солидарниот данок - Вечер ...1963 | Vecer MK | ||
| ЌЕ СЕ ВРАЌА СОЛИДАРНИОТ ДАНОК: исплата на првата рата во март - Pari.com.mk | ||
| Сегашната Влада ќе враќа 50 милиона евра од солидарниот данок што претходната на СДСМ им го наплати на фирмите во 2023 | ||
| УЈП со важна вест за компаниите - Press24 | ||
| ВО МАРТ ЌЕ СЕ ВРАТИ ПРВИОТ ДЕЛ ОД СОЛИДАРНИОТ ДАНОК Државата треба да врати речиси 50 милиони евра - plusinfo.mk |