article Обвинителството го оправда куќниот притвор за Артан Груби со безбедносни причини 24.2.2026г.
Јавното обвинителство на Република Северна Македонија излезе со официјално соопштение во кое ги образложува причините за определување мерка куќен притвор за поранешниот прв вицепремиер Артан Груби, по неговото враќање во земјата по 14-месечно бегство. Одлуката предизвика бурни реакции во јавноста и меѓусебни обвинувања помеѓу политичките партии СДСМ и ВМРО-ДПМНЕ. Според Обвинителството, замената на ефективниот притвор со куќен притвор е донесена врз основа на проценки на МВР и АНБ, кои укажале дека во затворски услови не може да се гарантира личната безбедност на осомничениот. Институцијата нагласува дека куќниот притвор со 24-часовен надзор е легитимна мерка за обезбедување присуство и дека најважно за истрагата е што Груби е достапен за органите на прогонот во случајот „Државна лотарија“.
| Тврдење | Клучни разлики | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| МВР и АНБ процениле дека безбедноста на Артан Груби не може да се гарантира во затворски притвор. | Најголема разлика: некои извори велат „проценка“, други „информација“ за безбедноста. | Да: Обвинителството се повикува на проценки од МВР и АНБ за безбедноста. | Да: МВР и АНБ процениле дека не може да се гарантира безбедноста. | Да: МВР и АНБ процениле дека безбедноста не може да се гарантира. | Да: Обвинителството се повикува на проценки од МВР и АНБ за безбедноста. | Да: Обвинителството се повикува на проценки од МВР и АНБ за безбедноста. | Да: Статијата потврдува дека МВР и АНБ дале таква проценка. | Да: МВР и АНБ процениле дека безбедноста не е загарантирана во Шутка. | Да: МВР и АНБ процениле дека безбедноста не е загарантирана во Шутка. | Да: МВР и АНБ доставиле информации за неможност за гаранција на безбедност. | Да: МВР и АНБ дале проценка дека не може да се гарантира безбедноста. |
| Куќниот притвор со 24-часовен надзор се смета за еквивалентна притворска мерка според ЗКП. | Сите извори го поддржуваат тврдењето; нема разлики. | Да: Обвинителството наведува дека е притворска мерка според ЗКП. | Да: Обвинителството тврди дека според ЗКП тоа е притворска мерка. | Да: Обвинителството наведува дека е притворска мерка според ЗКП. | Да: Обвинителството тврди дека е притворска мерка со специфични услови. | Да: Обвинителството наведува дека тоа е притворска мерка според ЗКП. | Не е споменато | Не е споменато | Да: Обвинителството наведува дека е притворска мерка според ЗКП. | Да: Обвинителството наведува дека е притворска мерка според ЗКП. | Да: Обвинителството наведува дека според ЗКП тоа е исто така притвор. |
| Артан Груби е осомничен за кривично дело проневера во службата во предметот Државна лотарија. | Разлики: два извора не го спомнуваат предметот Лотарија. | Делумно: Потврдено е дека е осомничен во предметот „Државна лотарија“. | Да: Осомничен е за Проневера во службата во „Државна лотарија“. | Да: Потврдено е дека е осомничен за проневера во предметот Државна лотарија. | Да: Статијата го потврдува предметот и делото проневера во службата. | Да: Статијата потврдува дека е осомничен за проневера во Државна лотарија. | Делумно: Се споменува проневера во службата, но не и предметот Лотарија. | Делумно: Осомничен е за проневера во службата, но не се спомнува Лотарија. | Да: Осомничен е за проневера во службата во предметот Државна лотарија. | Да: Статијата потврдува проневера во службата во Државна лотарија. | Да: Се наведува сомнеж за проневера во службата во Државна лотарија. |
| Сумата за која се сомничи Груби изнесува осум милиони евра поврзани со набавка на ВЛТ-апарати. | Само РСЕ ја потврдува целосно; другите делумно или молчат. | Не е споменато | Делумно: Се споменуваат 8 милиони евра, но не и набавка на ВЛТ-апарати. | Не е споменато | Не е споменато | Да: Се споменува сума од над осум милиони евра за набавка на ВЛТ апарати. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Делумно: Се споменува сума од 8 милиони евра за набавка на апарати. | Делумно: Се споменува штета од 8,1 милион евра, но не и ВЛТ-апарати. |
| Груби беше во бегство 14 месеци пред да се појави на граничниот премин Блаце. | Поделба: 4 извори потврдуваат 14 месеци, 3 велат „повеќе од година“, 3 не споменуваат. | Не е споменато | Да: Се вратил преку Блаце по 14 месеци бегство. | Не е споменато | Не е споменато | Да: Статијата наведува дека бил во бегство 14 месеци. | Делумно: Се наведува дека бил во бегство повеќе од една година. | Делумно: Се наведува дека не бил достапен повеќе од една година. | Да: Статијата потврдува 14 месеци бегство и предавање на Блаце. | Делумно: Се споменува дека бил бегалец од декември 2024, но не и Блаце. | Делумно: Статијата вели дека бил во бегство „повеќе од една година“. |
| Спроведена е финансиска истрага и обезбедени се поголемиот дел од доказите против осомничениот. | Сите извори го потврдуваат тврдењето, но „360 степени“ и „Pressing TV“ додаваат дека истрагата е финансиска. | Не е споменато | Да: Спроведена е истрага и обезбедени се најголем дел од доказите. | Да: Обвинителството потврдува спроведена истрага и обезбедени докази. | Да: Обвинителството наведува дека доказите се обезбедени и истрагата е спроведена. | Да: ОЈО наведува дека најголем дел од доказите се обезбедени. | Да: Обвинителството потврдува спроведена истрага и обезбедени докази. | Да: Обвинителството потврди спроведена истрага и обезбедени докази. | Да: Спроведена е истрага и обезбедени се повеќето докази. | Не е споменато | Да: Обвинителството потврди финансиска истрага и обезбедени докази. |
| Кривичниот суд експресно го прифатил заедничкиот предлог на обвинителството и одбраната за куќен притвор. | Само 360 степени го потврдува тврдењето. | Не е споменато | Делумно: Судот експресно прифатил, но не е наведено дека е заеднички предлог. | Не е споменато | Делумно: Се споменува одлуката за куќен притвор, но не и експресноста. | Делумно: Се споменува предлог на ОЈО и одлука на судот, но не и „експресно“. | Делумно: Се споменува предлог за куќен притвор, но не и експресност. | Делумно: Се споменува предлог за куќен притвор, но не и улогата на одбраната. | Делумно: Се споменува дека судот се согласил, но не и дека е заеднички предлог. | Делумно: Се споменува одлука за куќен притвор, но не и заеднички предлог. | Да: Судот го прифатил предлогот на обвинителот и одбраната истиот ден. |
| Јавноста и опозициските партии изразија силни негативни реакции за замената на ефективниот притвор. | Изворите главно го потврдуваат, но се разликуваат во деталите и тоа дали ги споменуваат опозициските партии. | Делумно: Обвинителството споменува реакции на јавноста. | Да: Наведено е дека има реакции од јавноста и опозициските партии. | Делумно: Се споменуваат бројни реакции на јавноста, но не и опозициски партии. | Делумно: Се споменува лавина реакции и контроверзи во јавноста. | Да: Статијата детално ги пренесува критиките од јавноста и опозицијата. | Не е споменато | Не е споменато | Делумно: Се споменуваат реакции, но не се прецизира кој ги изразил. | Да: Статијата наведува реакции од јавноста и опозициските партии. | Да: Се наведуваат реакции во јавноста и меѓу политичките партии. |
| Обвинителството апелира за воздржаност од коментари за да се овозможи правична постапка. | Разлики: 4 извори го потврдуваат тврдењето, 2 делумно, 1 го припишува на ДУИ. | Не е споменато | Делумно: Апелираат за воздржаност, но не ја споменуваат експлицитно правичноста. | Делумно: Насловот сугерира барање за прекин на вознемирувањето. | Да: Обвинителството апелира на воздржаност за ефикасна и правична постапка. | Не: Обвинителството одговара на реакциите, а ДУИ апелира за воздржаност. | Да: Обвинителството апелира за воздржаност во коментарите. | Да: Обвинителството апелира за воздржаност во јавните коментари. | Не е споменато | Не е споменато | Да: Обвинителството апелира за воздржаност за ефикасна и правична постапка. |
| Одбраната на осомничениот веќе врши увид во обезбедените докази. | Поделба: 6 потврдуваат, 4 не споменуваат; нема негирање. | Не е споменато | Да: Обвинителството наведува дека одбраната веќе врши увид. | Да: Потврдено е дека одбраната врши увид во доказите. | Да: Обвинителството потврдува дека одбраната врши увид во материјалите. | Не е споменато | Да: Статијата наведува дека одбраната веќе врши увид во доказите. | Да: Потврдено е дека одбраната веќе врши увид во доказите. | Да: Потврдено е дека одбраната врши увид во доказите. | Не е споменато | Да: Се наведува дека одбраната веќе врши увид во доказите. |
| Јавното обвинителство тврди дека одлуката за куќен притвор е донесена исклучиво по законски основи. | Сите извори го поддржуваат тврдењето, без разлики. | Да: Обвинителството се повикува на Законот за кривична постапка. | Делумно: Се вели дека одлуките се легитимно донесени согласно ЗКП. | Да: Обвинителството тврди дека се води исклучиво од законски основи. | Да: Обвинителството тврди дека мерките се предложени врз законски основи. | Да: Обвинителството се повикува на Законот за кривична постапка. | Да: Обвинителството тврди дека постапува согласно законските надлежности. | Да: Обвинителството наведува дека постапува согласно законските надлежности. | Да: Обвинителството се повикува на законски основи за мерката. | Да: Обвинителството инсистира на постапување според законски основи. | Да: Обвинителството тврди дека се водат исклучиво од законски основи. |
| Деталите за загрозувањето на безбедноста на Груби биле презентирани пред судија на претходна постапка. | Сите извори потврдуваат, но деталите варираат: „индиции“ наспроти „загрозувања“. | Да: Обвинителството потврдува дека деталите се презентирани пред судија. | Not Mentioned | Да: Деталите биле презентирани пред судија на претходна постапка. | Да: Деталите биле презентирани пред судија на претходна постапка. | Да: Обвинителството потврдува дека деталите се презентирани пред судија. | Да: Статијата експлицитно го наведува ова. | Да: Деталите биле презентирани пред судија на претходна постапка. | Да: Деталите се презентирани пред судија на претходна постапка. | Да: Индициите биле презентирани пред судија на претходна постапка. | Да: Деталите за загрозувањата биле презентирани пред судијата. |
| Деталите за загрозувањето на безбедноста на Груби биле презентирани перед судија на претходна постапка. | Едногласна потврда, без исклучоци. | Да: Повторено тврдење, деталите се презентирани пред судија. | Да: Деталите за загрозувањето биле презентирани пред судијата. | Да: Деталите биле презентирани пред судија на претходна постапка. | Да: Деталите биле презентирани пред судија на претходна постапка. | Да: Повторено тврдење, деталите се презентирани пред судија. | Да: Повторено тврдење, потврдено во текстот. | Да: Деталите биле презентирани пред судија на претходна постапка. | Да: Деталите се презентирани пред судија на претходна постапка. | Да: Повторено тврдење, презентирано пред судија на претходна постапка. | Not Mentioned |
| Јавното обвинителство твдри дека одлуката за куќен притвор е донесена исклучиво по законски основи. | Повеќето извори го пренесуваат тврдењето, без критика или контекст. | Да: Обвинителството се повикува на законски одредби. | Not Mentioned | Да: Обвинителството тврди дека се води исклучиво од законски основи. | Да: Обвинителството тврди дека мерките се предложени врз законски основи. | Да: Обвинителството ја брани одлуката преку законски одредби. | Да: Потврдено во изјавата на Обвинителството. | Да: Обвинителството наведува дека постапува согласно законските надлежности. | Да: Обвинителството се повикува на законски основи за мерката. | Да: Обвинителството инсистира на постапување според законски основи. | Not Mentioned |
| Ентитет | Клучни разлики | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Артан Груби | Само РСЕ е негативен, останатите се неутрални. | Неутрално: споменат како осомничен во предмет, без мета-вреднување | Неутрално: Информативно споменат како осомничен за проневера. | Неутрално: споменат како осомничен со куќен притвор, без мета-вреднување | Неутрално: споменат како осомничен, без мета-вреднување на неговата личност | Негативно: Статијата го прикажува како бегалец и осомничен за проневера, со критики за двојни стандарди. | Неутрално: споменат како осомничен, без мета-вреднување од авторот | Неутрално: споменат како осомничен, без мета-вреднување од авторот | Неутрално: споменат како осомничен, без мета-вреднување од авторот | Неутрално: споменат како обвинет и предмет на мерки, без мета-вреднување од авторот | Неутрално: Ентитетот е во фокус како осомничен и корисник на мерка. |
| Јавно обвинителство на Република Северна Македонија | Сите извори неутрално го цитираат, без вреднување. | Неутрално: цитирано со образложение за мерката, без вреднување | Неутрално: Говорник кој ги образложува своите легитимни одлуки. | Неутрално: само цитирано во соопштение, без мета-вреднување | Неутрално: цитирано објаснување за мерките, без експлицитно вреднување | Неутрално: Обвинителството е цитирано да го објаснува куќниот притвор, без мета-вреднување. | Неутрално: цитирано како извор, без експлицитно вреднување | Неутрално: цитирано како извор, без експлицитно вреднување | Неутрално: цитирано со објаснување за мерката, без вреднување | Неутрално: цитирано и информативно споменато, без експлицитно вреднување | Неутрално: Информативно пренесени соопштенија и правни дејствија. |
| Министерство за внатрешни работи (МВР) | Сите извори се неутрални, без разлики. | Неутрално: споменато како извор на проценка, без мета-вреднување | Неутрално: Споменато како орган кој направил безбедносна проценка. | Неутрално: споменат како проценител на безбедносни услови, без мета-вреднување | Неутрално: споменато како давател на проценки, без вреднување | Неутрално: МВР е споменато како орган што обезбедил информации за безбедноста, без вреднување. | Неутрално: споменато како орган што дал проценка, без вреднување | Неутрално: споменато како институција што дала проценка, без вреднување | Неутрално: споменато како орган што дал проценка, без вреднување | Неутрално: споменато како доставувач на проценки, без вреднување | Неутрално: Споменато само како извор на безбедносна проценка. |
| Агенција за национална безбедност (АНБ) | Сите извори се неутрални, без разлики. | Неутрално: спомената како извор на проценка, без мета-вреднување | Неутрално: Спомената како орган кој направил безбедносна проценка. | Неутрално: споменат како проценител на безбедносни услови, без мета-вреднување | Неутрално: спомената како давател на известувања, без вреднување | Неутрално: АНБ е спомената во контекст на проценка на безбедноста, без вреднување. | Неутрално: спомената како орган што дал проценка, без вреднување | Неутрално: спомената како институција што дала проценка, без вреднување | Неутрално: спомената како орган што дал проценка, без вреднување | Неутрално: спомената како доставувач на проценки, без вреднување | Неутрално: Споменато само како извор на безбедносна проценка. |
| Основни кривичен суд Скопје | Сите извори се неутрални, без разлики. | Не е споменато | Неутрално: Информативно споменат дека ја прифатил мерката. | Неутрално: се спомнува судија на претходна постапка, без мета-вреднување | Не е споменато | Неутрално: Судот е споменат како донесувач на одлука, без мета-вреднување. | Не е споменато | Неутрално: споменат како примател на предлог, без вреднување | Неутрално: споменат дека се согласил со мерката, без вреднување | Не е споменато | Неутрално: Информативно известување за донесени судски одлуки. |
| Државна лотарија | Сите извори се неутрални; нема разлики. | Неутрално: споменат како предмет, без вреднување | Неутрално: Спомената како предмет на истрага за проневера. | Неутрално: споменат како предмет на случај, без мета-вреднување | Неутрално: спомената како предмет, без вреднување | Неутрално: Државна лотарија е спомената како оштетена институција, без вреднување. | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: спомената како предмет, без вреднување | Неутрално: спомената како место на наводна проневера, без вреднување | Неутрално: Спомената само како предмет на истрага за проневера. |
| Перпарим Бајрами | Нема разлики: сите што го спомнуваат се неутрални. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Бајрами е споменат како првоосомничен во бегство, без вреднување. | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: споменат како осомничен во бегство, без вреднување | Неутрално: споменат како осомничен, без мета-вреднување | Неутрално: Споменат како првоосомничен кој е во бегство. |
| Граничен премин Блаце | Сите извори се неутрални; нема разлики. | Не е споменато | Неутрално: Информативно споменат како место на влез во земјата. | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Граничниот премин е споменат како место на предавање, без вреднување. | Неутрално: споменат како место на предавање, без вреднување | Неутрално: споменат како место на предавање, без вреднување | Неутрално: споменат како место на предавање, без вреднување | Не е споменато | Неутрално: Локација на која се појавил осомничениот. |
| ДУИ (Демократска унија за интеграција) | Нема разлики: сите извори се неутрални или не ја спомнуваат. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: ДУИ е цитирана да ги брани своите членови, без мета-вреднување. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: спомената како партија на Груби, без вреднување | Неутрално: Спомената како партија од која доаѓаат осомничените. |
| Затвор Шутка (Истражен затвор Скопје) | Сите извори се неутрални, без разлики. | Неутрално: споменат преку директорот, без мета-вреднување | Неутрално: Споменато како место каде не се гарантира безбедност. | Неутрално: имплициран како притворско одделение, без мета-вреднување | Неутрално: споменат во контекст на безбедносни тврдења, без вреднување | Неутрално: Затворот е споменат преку директорот, без вреднување. | Неутрално: споменат како локација, без вреднување | Неутрално: споменат како локација, без вреднување | Неутрално: споменат како место каде безбедноста не е гарантирана, без вреднување | Неутрално: споменат како место каде Груби бил кратко, без вреднување | Неутрално: Споменат како институција каде е спроведен осомничениот. |
| Влада на Република Северна Македонија | Само Радио Слободна Европа неутрално го спомнува. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Владата е спомената во контекст на политички обвинувања, без мета-вреднување. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
Analizirano 10 od 22 virov
Primerjalne tabele in infografika uporabljajo samo prvih 10 virov. Ostali viri so prikazani spodaj ločeno.
| Vir | Naslov | |
|---|---|---|
| No title | ||
| Директорот на затворот Скопје: Ниту МВР, ниту АНБ се немаат обратено до нашата институција | ||
| Jaвното обвинителство бара да не ги вознемируваат за случајот "Груби" | ||
| По мислење на МВР и АНБ, Груби добил куќен притвор | ||
| Артан Груби дома, обични граѓани во ќелија - двојни стандарди во правдата? | ||
| Обвинителство: МВР и АНБ тврдаеа дека Груби не е безбеден во "Шутка" | ||
| МВР и АНБ процениле дека Груби не е безбеден во притворот "Шутка" | Антропол | ||
| МВР И АНБ ПРОЦЕНИЈА ДЕКА ГРУБИ НЕМА ДА БИДЕ БЕЗБЕДЕН ВО ЗАТВОР, ВЕЛАТ ОД ОБВИНИТЕЛСТВОТО ЗА КУЌНИОТ ПРИТВОР - Сакам Да Кажам | ||
| Проценки на МВР и АНБ: Ризици за безбедноста на Груби | ||
| МВР и АНБ процениле дека Артан Груби не е безбеден во Шутка - велат од Обвинителството за куќниот притвор на бегалецот - 360 степени |