article МОН и БРО воведуваат нови програми за финансиска писменост кај учениците 13.3.2026г.

МОН и БРО воведуваат нови програми за финансиска писменост кај учениците
newspaper Analizirano 10 od 11 virov language Makedonščina

Министерството за образование и наука и Бирото за развој на образованието презентираа анализа која покажува дека македонските ученици поседуваат само теоретски познавања за финансиите, но се соочуваат со сериозни потешкотии при нивната практична примена. Според податоците на ОЕЦД, нивото на финансиска писменост кај целата популација изнесува 56%, што се смета за незадоволително, особено во услови на комплексни и агресивно рекламирани финансиски производи. Како одговор на овие наоди, надлежните институции во соработка со Народната банка и Здружението на банки развиваат нови наставни програми и методи. Планот вклучува интеграција на финансиски теми во повеќе предмети од најрана возраст, зајакнување на изборните предмети и професионален развој на наставниот кадар, со цел создавање одговорни индивидуи способни да носат информирани економски одлуки.

Infografika dogodka
12 Spornost
Visoka Nizka
12 trditev
12 trditev
Največje soglasje 100%
Македонските ученици имаат теоретско познавање на финансиските поими, но не знаат да ги применат во пракса.
? Najmanj soglasja 65%
Народната банка развива едукативни материјали и игри за ученици и специфични професии.
ТврдењеКлучни разлики
Само 56% од населението во Македонија е финансиски писмено според податоците на ОЕЦД. Алфа не го наведува ОЕЦД, другите ја потврдуваат врската. Да: Министерката Јаневска потврдува 56% писменост според ОЕЦД. Да: Податоците на ОЕЦД го потврдуваат овој процент за населението. Да: Министерката Јаневска потврдува ниво од 56% според ОЕЦД. Делумно: Јаневска потврдува 56% писменост, но не го споменува ОЕЦД. Да: Податоците на ОЕЦД го потврдуваат овој процент за земјата. Да: Министерката потврдува дека според ОЕЦД нивото е 56%. Да: Јаневска потврдува дека според ОЕЦД 56% од населението е писмено. Да: Јаневска потврдува дека според ОЕЦД 56% се финансиски писмени. Да: Јаневска потврдува дека според ОЕЦД 56% од населението е писмено. Да: Јаневска потврдува дека според ОЕЦД писменоста е околу 56%.
Македонските ученици имаат теоретско познавање на финансиските поими, но не знаат да ги применат во пракса. Единство во ставот, разлики во изворот (БРО наспроти Јаневска). Да: Статијата наведува дека учениците паѓаат на практично штедење. Да: Истражувањето на БРО покажува познавање поими, но не и примена. Да: Статијата наведува силна теорија, но слаба пракса кај основците. Да: БРО потврдува дека имаат познавање, но не можат да го применуваат. Да: Имаат основни знаења, но тешко ги применуваат во пракса. Да: Јаневска изјави дека имаат основни знаења, но не за примена. Да: Истражувањето покажува познавање на поими, но не и нивна примена. Да: Имаат познавање за базични поими, но не и за примена во животот. Да: Истражувањето на БРО покажува познавање поими, но не и примена. Да: Јаневска вели дека имаат познавање поими, но не и примена.
75% од четвртоoдделенците знаат што е буџет, но 60% не знаат да распоредат џепарлак. Само Press24 го потврдува податокот, другите го премолчуваат. Не е споменато Не е споменато Да: Податоците од анализата на Бирото точно го потврдуваат ова. Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато
90% од деветтоодделенците го разбираат поимот буџет, но само 30% знаат да пресметаат камата. Само Press24 го пренесува податокот, другите го премолчуваат. Не е споменато Не е споменато Да: Статијата ги наведува овие проценти за деветтоодделенците. Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато
Министерството за образование развива нови програми за управување со средства и проценка на ризици. Речиси сите потврдуваат, Press24 акцентира содржини во учебници. Да: Јаневска истакна дека развиваат програми за управување и ризици. Да: Министерката Јаневска потврди развој на вакви програми. Делумно: Се препорачуваат нови содржини и вежби во учебниците. Да: Јаневска изјави дека развиваат програми за управување и ризици. Да: МОН развива програми за управување со средства и проценка на ризици. Да: МОН и БРО развиваат програми за управување и ризици. Да: МОН со други институции развива програми за менаџирање и ризици. Да: МОН со други институции развива програми за управување и ризици. Да: Јаневска изјави дека развиваат програми за управување и ризици. Да: МОН со други институции развива програми за овие вештини.
Финансиската писменост е веќе воведена како изборен предмет од 4-то до 9-то одделение. Повеќето потврдуваат, Trn и 24.mk се помалку децидни. Да: Воведен е изборниот предмет „Финансиски знаења“ за тие одделенија. Да: Директорката на БРО вели дека е дел од слободните изборни предмети. Да: Директорката потврдува дека постои како слободен изборен предмет. Да: Тримчевска потврдува дека постои како изборен предмет од 4 до 9 одд. Делумно: Се споменува учење од најрана возраст преку нови програми. Да: Наведено е дека предметот постои како изборен во тие одделенија. Да: Тримчевска потврдува дека постои како слободен изборен предмет. Делумно: Се залагаат за подобрување на состојбата преку изборни предмети. Да: Тримчевска потврди дека постои како изборен од 4-то до 9-то одд. Да: Наведено е дека постои како слободен изборен предмет во тој опсег.
Финансиските производи на пазарот се често комплексни и тешко разбирливи за граѓаните. Дел потврдуваат преку Славески, повеќето воопшто не споменуваат. Делумно: Се споменува дека светот станува покомплексен на економски план. Да: Гувернерот Славески нагласи дека производите се комплексни. Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Да: Славески вели дека продуктите се комплексни и тешки за разбирање. Не е споменато Да: Славески посочи дека продуктите се комплексни и тешки за разбирање. Не е споменато
Само една третина од возрасните во светот се финансиски писмени според Стандард и Пурс. Малцинство цитираат извор преку Славески, останатите премолчуваат. Не е споменато Да: Статијата го цитира истражувањето на Стандард и Пурс. Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Да: Славески цитира истражување на Стандард и Пурс со овој податок. Не е споменато Да: Славески цитира истражување на Стандард и Пурс со овој податок. Не е споменато
Народната банка развива едукативни материјали и игри за ученици и специфични професии. Разлики во деталите за целните групи и директната улога на НБ. Делумно: Се наведува соработка со Народната банка за развој на програми. Да: НБ развива материјали за ученици и за полиција, армија, здравство. Делумно: Се препорачуваат игри со пари, но не е именувана НБРМ. Делумно: Се споменува соработка со НБ за развој на програми за млади. Делумно: Се споменува соработка со НБ за развој на програми за млади. Делумно: Се споменува соработка со НБ за развој на програми за млади. Да: Изработени се материјали, игри и се планираат програми за професии. Делумно: Народната банка е наведена како партнер во развој на програмите. Да: Славески спомена игри за ученици и програми за полиција, армија итн. Делумно: Се споменува дека НБ соработува во развивање програми за млади.
Новиот закон за високо образование наскоро ќе влезе во владина процедура и покрај отпорот. Само „Слободен печат“ потврдува, останатите целосно премолчуваат. Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Да: Јаневска е децидна дека законот наскоро оди во владина процедура.
Отпорот кон новиот закон за високо образование доаѓа од страв од повисоки критериуми. Само „Слободен печат“ го пренесува ставот, другите го премолчуваат. Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Не е споменато Да: Јаневска тврди дека отпорот е поради страв од нови услови.
Постои глобален тренд на интеграција на финансиската едукација по кризата во 2008 година. Мал дел потврдуваат преку Славески, останатите целосно премолчуваат. Не е споменато Да: Славески истакна глобален тренд по кризата 2008-2009. Не е споменато Не е споменато Not Mentioned Не е споменато Да: Славески посочи дека по 2008 г. во светот е присутен овој тренд. Не е споменато Да: Славески истакна дека овој тренд е присутен по кризата од 2008. Not Mentioned
Постои глобален тренд на интеграция на финансиската едукација по кризата во 2008 година. Целосен молк кај сите медиуми; тврдењето воопшто не е третирано. Not Mentioned Not Mentioned Not Mentioned Not Mentioned Не е споменато Not Mentioned Not Mentioned Not Mentioned Not Mentioned Не е споменато
Visoka pokritost Sporno
Vroče teme
Potrjeno
Nejasno
Tiho soglasje
Soglasje Nizka pokritost
Konsenz:
Nesoglasje
Soglasje
Velikost = pokritost virov
ЕнтитетКлучни разлики
Весна ЈаневскаЕдинствен пристап: сите извори неутрално ја пренесуваат како говорник.Неутрално: цитирана како говорник за образовните програмиНеутрално: Цитирана како говорник за активностите на министерството.Неутрално: Цитирана како министерка за образование и наука.Неутрално: Говорник кој презентира податоци и планови за едукација.Неутрално: Говорник кој информира за нови образовни програми.Неутрално: Говорник кој изнесува податоци и најавува програми.Неутрално: Говорник кој презентира планови за подобрување на состојбата.Неутрално: Пренесени изјави и заложби без мета-вреднување.Неутрално: Цитирана како говорник за образовните политики.Неутрално: Јаневска е главен говорник, пренесува информации без мета-оцена.
Милка ТримчевскаЕдинствен извор е неутрален, без разлики во ставот или акцентот.Неутрално: цитирана како говорник за фокусот на БРОНеутрално: Цитирана како говорник за извештајот и насоките.Неутрално: Цитирана како директорка на БРО.Неутрално: Говорник кој објаснува постоечки наставни програми.Неутрално: Говорник кој ги објаснува целите на Бирото.Неутрално: Говорник кој ги објаснува целите на програмите на БРО.Неутрално: Говорник кој презентира извештај и тековни програми.Не е споменатоНеутрално: Пренесува информации за извештајот и програмите на БРО.Неутрално: Директорката е цитирана како извор на информации за извештај.
Трајко СлавескиЕдинствен приказ: неутрален говорник за финансиска едукација.Не е споменатоНеутрално: Цитиран како говорник за финансиската едукација.Не е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНеутрално: Говорник кој укажува на потребите од финансиска едукација.Не е споменатоНеутрално: Цитиран како говорник за активностите на Народната банка.Не е споменато
Министерство за образование и наукаЕдинство во неутралноста: фокус на министерката наспроти институцијата.Неутрално: споменато во контекст на активностите на министеркатаНеутрално: Споменато во контекст на соработка и развој на програми.Неутрално: Споменато преку функцијата на министерката Јаневска.Неутрално: Споменато во контекст на развој на нови програми.Неутрално: Информативно споменато како носител на активности.Неутрално: Информативно споменато како носител на активности.Неутрално: Споменато како институција која развива програми и раководи.Неутрално: Споменато како институција која развива програми.Неутрално: Споменато како институција која развива програми и соработува.Неутрално: Споменато во контекст на соработка и законски процедури.
Биро за развој на образованието (БРО)Единствен неутрален приказ како технички спроведувач на програми.Неутрално: споменато преку изјавата на директоркатаНеутрално: Споменато како спроведувач на истражувањето и соработник.Неутрално: Информативно споменато како автор на анализата.Неутрално: Извор на анализи и соработник во нови програми.Неутрално: Споменато како институција која развива програми.Неутрално: Споменато како институција која развива програми.Неутрално: Споменато како спроведувач на истражувањето и програмите.Неутрално: Споменато како спроведувач на истражувањето.Неутрално: Споменато како спроведувач на истражувањето и програмите.Неутрално: Информативно споменато како носител на програми и извештаи.
Народна банкаЕдинствен став: сите извори неутрално ја претставуваат како партнер.Неутрално: спомената како соработник во развој на програмиНеутрално: Спомената како институција која развива едукативни материјали.Не е споменатоНеутрално: Информативно спомената како партнер во програмите.Неутрално: Спомената како соработник во едукативни програми.Неутрално: Само информативно наведена како соработник на програми.Неутрално: Спомената како соработник во развој на едукативни програми.Неутрално: Информативно спомената како соработник на програмите.Неутрално: Спомената како партнер во едукацијата и извор на активности.Неутрално: Спомената како партнерска институција во едукативни програми.
ОЕЦД (OECD)Единствен извор на податоци без идеолошки разлики во пристапот.Неутрално: споменат како извор на анализиНеутрално: Споменато како извор на статистички податоци.Неутрално: Споменато како извор на истражување за писменост.Не е споменатоНеутрално: Цитиран извор на статистички податоци.Неутрално: Цитиран извор на статистички податоци.Неутрално: Цитиран извор на статистички податоци за писменоста.Неутрално: Цитирано како извор на статистички податоци.Неутрално: Цитиран извор на статистички податоци за писменоста.Неутрално: Цитирана како извор на статистички податоци за писменост.
Министерство за финансииЕдинствен третман кај сите, освен Press24 кој воопшто не известува.Неутрално: споменато како институционален соработникНеутрално: Информативно споменато како соработник во програмите.Не е споменатоНеутрално: Информативно споменато како партнер во програмите.Неутрално: Споменато како институционален партнер.Неутрално: Информативно споменато во контекст на соработка.Неутрално: Информативно споменато како иден соработник во процесот.Неутрално: Информативно споменато во контекст на соработка.Неутрално: Информативно споменато како соработник во процесот.Неутрално: Наведено како соработник во развојот на програми.
Управа за јавни приходи (УЈП)Едногласен неутрален приказ како технички партнер во соработка.Неутрално: спомената преку акронимот ДАП како соработникНеутрално: Информативно спомената како институција соработник.Не е споменатоНеутрално: Информативно спомената како партнер во програмите.Неутрално: Индиректно спомената како дел од соработката.Неутрално: Индиректно спомената преку акронимот ДАП.Неутрално: Само набројана како институција вклучена во соработката.Неутрално: Информативно спомената како дел од институциите.Неутрално: Наведена како една од институциите вклучени во соработката.Неутрално: Спомената како институција вклучена во едукација на децата.
Здружение на банки во МакедонијаЕдинство во неутралноста; варира само терминот (Здружение/Асоцијација).Неутрално: споменато како дел од институционалната соработкаНеутрално: Споменато како Асоцијација на банки во контекст на соработка.Не е споменатоНеутрално: Информативно споменато како партнер во програмите.Неутрално: Споменато како партнер во процесот на едукација.Неутрално: Информативно наведено како институција соработник.Неутрално: Споменато како партнер во развојот на нови програми.Неутрално: Споменато како соработник (како Асоцијација на банки).Неутрално: Споменато (како Асоцијација) во контекст на соработка.Неутрално: Споменато (како Асоцијација) во листата на соработници.
Стандард и ПурсЕдинствен извор за глобални истражувања со неутрален тон.Не е споменатоНеутрално: Споменато како извор на глобално истражување.Не е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНеутрално: Цитиран извор за глобално истражување.Не е споменатоНеутрално: Цитиран извор за глобално истражување.Не е споменато
Влада на Република МакедонијаПреовладува отсуство; само два извора се неутрални и процедурални.Неутрално: индиректно спомената преку државните институцииНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНеутрално: Спомената само во контекст на претстојна владина процедура.

Analizirano 10 od 11 virov

Primerjalne tabele in infografika uporabljajo samo prvih 10 virov. Ostali viri so prikazani spodaj ločeno.

VirNaslov
4NEWS.mk
Заглавени во теорија: Само половина од населението е финансиски писмено - каде греши образованието?
Портал Национал - nacionalno.mk
УЧЕНИЦИТЕ ЗНААТ ПОИМИ - Но не умеат да ги применуваат во животот
Press24.mk
Бирото за образование анализираше колку основците во Македонија се финансиски (не)писмени - Press24
alfa.mk
Јаневска: Нашето население е писмено финансиски околу 56%, што е незадоволително
Trn.mk
Само 56% од населението е финансиски писмено - учениците имаат проблем со примената на знаењата
TV21.mk
Само 56% од населението е финансиски писмено - учениците не знаат да ги применат основните финансиски знаења
Независен Весник
Јаневска: Речиси 56 отсто од населението е финансиски писмено, преку изборни предмети ќе се подобрува состојбата - Независен Весник
24.mk
Јаневска: Речиси 56 отсто од населението е финансиски писмено, преку изборни предмети ќе се подобрува состојбата
Нова Македонија
Преку изборни предмети ќе се подобрува состојбата во образованието, смета Јаневска - Нова Македонија
Слободен печат
Населението е писмено финансиски околу 56%, затоа со банките и УЈП ги учиме децата како да штедат и вложуваат, вели Јаневска - Слободен печат
4NEWS.mk
Заглавени во теорија: Само половина од населението е финансиски писмено - каде греши образованието?
arrow_forward_ios
Портал Национал - nacionalno.mk
УЧЕНИЦИТЕ ЗНААТ ПОИМИ - Но не умеат да ги применуваат во животот
arrow_forward_ios
Press24.mk
Бирото за образование анализираше колку основците во Македонија се финансиски (не)писмени - Press24
arrow_forward_ios
alfa.mk
Јаневска: Нашето население е писмено финансиски околу 56%, што е незадоволително
arrow_forward_ios
Trn.mk
Само 56% од населението е финансиски писмено - учениците имаат проблем со примената на знаењата
arrow_forward_ios
TV21.mk
Само 56% од населението е финансиски писмено - учениците не знаат да ги применат основните финансиски знаења
arrow_forward_ios
Независен Весник
Јаневска: Речиси 56 отсто од населението е финансиски писмено, преку изборни предмети ќе се подобрува состојбата - Независен Весник
arrow_forward_ios
24.mk
Јаневска: Речиси 56 отсто од населението е финансиски писмено, преку изборни предмети ќе се подобрува состојбата
arrow_forward_ios
Нова Македонија
Преку изборни предмети ќе се подобрува состојбата во образованието, смета Јаневска - Нова Македонија
arrow_forward_ios
Слободен печат
Населението е писмено финансиски околу 56%, затоа со банките и УЈП ги учиме децата како да штедат и вложуваат, вели Јаневска - Слободен печат
arrow_forward_ios