МеѓуРедовите

Анализа на тврдења

claims

• Сегашната енергетска криза е потешка од нафтените шокови во 1973 и 1979 година заедно.
• Од глобалниот пазар се изгубени 11 милиони барели нафта дневно.
• Околу 140 милијарди кубни метри гас се повлечени од пазарот поради конфликтот.
• Најмалку 40 клучни енергетски објекти во Персискиот Залив се сериозно оштетени.
• Блокадата на Ормутскиот Теснец запира 20 проценти од светскиот проток на нафта и гас.
• МАЕ ослободи рекордни 400 милиони барели нафта од стратешките резерви.
• Светските лидери првично ја потценија длабочината на енергетската криза.
• Конфликтот со Иран предизвикува прекини во производството на ѓубрива и петрохемикалии.
• Доналд Трамп му даде рок од 48 часа на Иран да го отвори Ормутскиот Теснец.
• МАЕ препорачува работа од дома и ограничување на брзината на автопатите за штедење енергија.
• Ослободувањето на резервите е само привремена мерка која нема трајно да го реши проблемот.
• Енергетската криза започна со американско-израелскиот напад врз Иран на 28 февруари.
• Ниту еден економски систем нема да биде имун на ефектите од оваа криза.
• Стабилизација на пазарот нема да има веднаш дури и ако војната прекине утре.

key differences

Блокадата на Ормутскиот Теснец запира 20 проценти од светскиот проток на нафта и гас.

Различен фокус: од прецизни 20% до само описна важност.

Доналд Трамп му даде рок од 48 часа на Иран да го отвори Ормутскиот Теснец.

Повеќето молчат; 360 степени потврдува рок, Пари е нејасен.

Енергетската криза започна со американско-израелскиот напад врз Иран на 28 февруари.

Различен фокус: од прецизен датум до нејасен конфликт или молк.

Конфликтот со Иран предизвикува прекини во производството на ѓубрива и петрохемикалии.

Половина потврдуваат прекини, другите воопшто не известуваат.

МАЕ ослободи рекордни 400 милиони барели нафта од стратешките резерви.

Речиси сите потврдуваат, Expres.mk премолчува, деталите варираат.

МАЕ препорачува работа од дома и ограничување на брзината на автопатите за штедење енергија.

Малку медиуми потврдуваат, повеќето целосно го премолчуваат.

Најмалку 40 клучни енергетски објекти во Персискиот Залив се сериозно оштетени.

Половина молчат, другите цитираат Бирол за 40 објекти во 9 земји.

Ниту еден економски систем нема да биде имун на ефектите од оваа криза.

Различен фокус: од директни цитати до општи економски закани.

Од глобалниот пазар се изгубени 11 милиони барели нафта дневно.

Речиси сите потврдуваат, Вечер премолчува, деталите варираат.

Околу 140 милијарди кубни метри гас се повлечени од пазарот поради конфликтот.

Половина потврдуваат со детали, останатите целосно го премолчуваат.

Ослободувањето на резервите е само привремена мерка која нема трајно да го реши проблемот.

Повеќето потврдуваат, Вечер премолчува, Извоз/Експрес со нијанси.

Светските лидери првично ја потценија длабочината на енергетската криза.

Повеќето потврдуваат преку Бирол; други целосно го премолчуваат.

Сегашната енергетска криза е потешка од нафтените шокови во 1973 и 1979 година заедно.

Единство во ставот, разлики во опсегот на споредбата.

Стабилизација на пазарот нема да има веднаш дури и ако војната прекине утре.

Разлики во фокусот: од молк до технички детали за оштетувања.

source analyses

Expres.mk

Блокадата на Ормутскиот Теснец запира 20 проценти од светскиот проток на нафта и гас.

Делумно: Се споменува затворање на теснецот како витална артерија.

Доналд Трамп му даде рок од 48 часа на Иран да го отвори Ормутскиот Теснец.

Не е споменато

Енергетската криза започна со американско-израелскиот напад врз Иран на 28 февруари.

Да: Наведено е дека кризата почнала со бомбардирањето на 28 февруари.

Конфликтот со Иран предизвикува прекини во производството на ѓубрива и петрохемикалии.

Да: Наведени се нарушувања кај петрохемикалиите и ѓубривата.

МАЕ ослободи рекордни 400 милиони барели нафта од стратешките резерви.

Не е споменато

МАЕ препорачува работа од дома и ограничување на брзината на автопатите за штедење енергија.

Не е споменато

Најмалку 40 клучни енергетски објекти во Персискиот Залив се сериозно оштетени.

Да: Бирол предупреди за 40 сериозно оштетени капацитети во Заливот.

Ниту еден економски систем нема да биде имун на ефектите од оваа криза.

Да: Насловот и текстот велат дека ниту една земја нема да биде имуна.

Од глобалниот пазар се изгубени 11 милиони барели нафта дневно.

Да: Текстот потврдува загуба од 11 милиони барели нафта дневно.

Околу 140 милијарди кубни метри гас се повлечени од пазарот поради конфликтот.

Да: Наведено е дека се изгубени околу 140 милијарди кубни метри гас.

Ослободувањето на резервите е само привремена мерка која нема трајно да го реши проблемот.

Делумно: Се вели дека крај на конфликтот нема веднаш да ги врати резервите.

Светските лидери првично ја потценија длабочината на енергетската криза.

Да: Бирол вели дека лидерите првично погрешно ја процениле длабочината.

Сегашната енергетска криза е потешка од нафтените шокови во 1973 и 1979 година заедно.

Да: Кризата е еднаква на двата шока од 70-тите и Украина заедно.

Стабилизација на пазарот нема да има веднаш дури и ако војната прекине утре.

Да: Крајот на конфликтот нема веднаш да ги врати енергетските резерви.

Trn.mk

Блокадата на Ормутскиот Теснец запира 20 проценти од светскиот проток на нафта и гас.

Делумно: Се споменува Ормускиот теснец како клучен за решението

Доналд Трамп му даде рок од 48 часа на Иран да го отвори Ормутскиот Теснец.

Не е споменато

Енергетската криза започна со американско-израелскиот напад врз Иран на 28 февруари.

Делумно: Се споменува конфликт со Иран, но без специфичен датум и напад

Конфликтот со Иран предизвикува прекини во производството на ѓубрива и петрохемикалии.

Не е споменато

МАЕ ослободи рекордни 400 милиони барели нафта од стратешките резерви.

Да: Наведено е дека на 11 март се пуштени 400 милиони барели

МАЕ препорачува работа од дома и ограничување на брзината на автопатите за штедење енергија.

Не е споменато

Најмалку 40 клучни енергетски објекти во Персискиот Залив се сериозно оштетени.

Не е споменато

Ниту еден економски систем нема да биде имун на ефектите од оваа криза.

Делумно: Се вели дека кризата се заканува со последици врз глобалната економија

Од глобалниот пазар се изгубени 11 милиони барели нафта дневно.

Да: Текстот наведува дека се исфрлени околу 11 милиони барели дневно

Околу 140 милијарди кубни метри гас се повлечени од пазарот поради конфликтот.

Не е споменато

Ослободувањето на резервите е само привремена мерка која нема трајно да го реши проблемот.

Да: Бирол нагласи дека ова е само привремена мерка

Светските лидери првично ја потценија длабочината на енергетската криза.

Да: Бирол предупреди дека размерите сè уште се потценуваат

Сегашната енергетска криза е потешка од нафтените шокови во 1973 и 1979 година заедно.

Да: Бирол вели дека кризата е поголема од комбинираните шокови од 70-тите

Стабилизација на пазарот нема да има веднаш дури и ако војната прекине утре.

Делумно: Се нагласува дека кризата ќе има долгорочни последици

vecer.mk

Блокадата на Ормутскиот Теснец запира 20 проценти од светскиот проток на нафта и гас.

Делумно: Се споменува дека неговото отворање е најважно решение.

Доналд Трамп му даде рок од 48 часа на Иран да го отвори Ормутскиот Теснец.

Не е споменато

Енергетската криза започна со американско-израелскиот напад врз Иран на 28 февруари.

Не е споменато

Конфликтот со Иран предизвикува прекини во производството на ѓубрива и петрохемикалии.

Не е споменато

МАЕ ослободи рекордни 400 милиони барели нафта од стратешките резерви.

Да: Членките на ИЕА се согласиле да ослободат 400 милиони барели.

МАЕ препорачува работа од дома и ограничување на брзината на автопатите за штедење енергија.

Не е споменато

Најмалку 40 клучни енергетски објекти во Персискиот Залив се сериозно оштетени.

Не е споменато

Ниту еден економски систем нема да биде имун на ефектите од оваа криза.

Не е споменато

Од глобалниот пазар се изгубени 11 милиони барели нафта дневно.

Не е споменато

Околу 140 милијарди кубни метри гас се повлечени од пазарот поради конфликтот.

Не е споменато

Ослободувањето на резервите е само привремена мерка која нема трајно да го реши проблемот.

Не е споменато

Светските лидери првично ја потценија длабочината на енергетската криза.

Не е споменато

Сегашната енергетска криза е потешка од нафтените шокови во 1973 и 1979 година заедно.

Да: Бирол вели дека е посериозна од двата шока од 70-тите.

Стабилизација на пазарот нема да има веднаш дури и ако војната прекине утре.

Не е споменато

Независен Весник

Блокадата на Ормутскиот Теснец запира 20 проценти од светскиот проток на нафта и гас.

Делумно: Се споменува дека отворањето на теснецот е клучно решение.

Доналд Трамп му даде рок од 48 часа на Иран да го отвори Ормутскиот Теснец.

Не е споменато

Енергетската криза започна со американско-израелскиот напад врз Иран на 28 февруари.

Делумно: Се споменува конфликт со Иран и период од три недели војна.

Конфликтот со Иран предизвикува прекини во производството на ѓубрива и петрохемикалии.

Не е споменато

МАЕ ослободи рекордни 400 милиони барели нафта од стратешките резерви.

Да: Членките на ИЕА одлучиле да ослободат рекордни 400 милиони барели.

МАЕ препорачува работа од дома и ограничување на брзината на автопатите за штедење енергија.

Не е споменато

Најмалку 40 клучни енергетски објекти во Персискиот Залив се сериозно оштетени.

Не е споменато

Ниту еден економски систем нема да биде имун на ефектите од оваа криза.

Делумно: Се споменуваат тешкотии во економијата и глобален пазар.

Од глобалниот пазар се изгубени 11 милиони барели нафта дневно.

Да: Конфликтот со Иран исфрлил 11 милиони барели дневно.

Околу 140 милијарди кубни метри гас се повлечени од пазарот поради конфликтот.

Не е споменато

Ослободувањето на резервите е само привремена мерка која нема трајно да го реши проблемот.

Да: Бирол нагласи дека тоа нема да го реши проблемот, само ќе ублажи.

Светските лидери првично ја потценија длабочината на енергетската криза.

Да: Бирол предупреди дека обемот на кризата е потценет од владите.

Сегашната енергетска криза е потешка од нафтените шокови во 1973 и 1979 година заедно.

Да: Бирол вели дека ги надминува шоковите од 1970-тите.

Стабилизација на пазарот нема да има веднаш дури и ако војната прекине утре.

Не е споменато

Анализа на сентимент

entities

• Фатих Бирол
• Меѓународна агенција за енергија (МАЕ/ИЕА)
• Иран
• Ормутски Теснец
• САД
• Израел
• Доналд Трамп
• Персиски Залив
• Украина
• Русија
• Канбера
• Австралија
• Европа
• Азија

key differences

Австралија

Доминира неутрален контекст како домаќин или цел на критика.

Азија

Конзистентен неутрален фокус врз пазарни консултации и блокади.

Доналд Трамп

Преовладува неутрално пренесување изјави без вреднување.

Европа

Единствен неутрален фокус врз енергетската криза и консултациите.

Израел

Претежно неутрален воен контекст; мнозинството воопшто не известува.

Иран

Неутрален економски контекст наспроти директна воена вина.

Канбера

Единствено се спомнува како неутрална географска локација.

Меѓународна агенција за енергија (МАЕ/ИЕА)

Доминира неутралност, освен Izvoz.mk кој истакнува историски мерки.

Ормутски Теснец

Разлики во фокусот: енергетско решение наспроти воена блокада.

Персиски Залив

Единствено неутрален географски контекст на воени оштетувања.

Русија

Поделеност меѓу економски неутрален и политички негативен став.

САД

Единствен неутрален фокус врз воени дејствија и претседателот.

Украина

Единствен третман како економска и временска референца за криза.

Фатих Бирол

Единствен извор на експертиза со различен степен на алармизам.

source analyses

Expres.mk

Австралија

Не е споменато

Азија

Не е споменато

Доналд Трамп

Не е споменато

Европа

Не е споменато

Израел

Неутрално: Споменат како актер во воените дејствија.

Иран

Неутрално: Споменат како локација на војна и бомбардирање.

Канбера

Не е споменато

Меѓународна агенција за енергија (МАЕ/ИЕА)

Неутрално: Информативно спомената како институција на Бирол.

Ормутски Теснец

Неутрално: Споменат како затворена стратешка точка.

Персиски Залив

Неутрално: Споменат како регион со оштетени капацитети.

Русија

Негативно: Експлицитно спомената за инвазија врз Украина.

САД

Неутрално: Споменати како актери во воените дејствија.

Украина

Неутрално: Спомената во контекст на претходната инвазија.

Фатих Бирол

Неутрално: Цитиран како главен извор на информации и предупредувања.

Trn.mk

Австралија

Не е споменато

Азија

Неутрално: Спомената како страна во разговорите за нафтените резерви.

Доналд Трамп

Не е споменато

Европа

Неутрално: Спомената како страна во разговорите за нафтените резерви.

Израел

Не е споменато

Иран

Негативно: Посочен како извор на тешката енергетска криза.

Канбера

Неутрално: Спомената само како локација на говорот на Бирол.

Меѓународна агенција за енергија (МАЕ/ИЕА)

Неутрално: Информативно претставена како институција која дејствува.

Ормутски Теснец

Неутрално: Споменат како клучна точка за транспорт на нафта.

Персиски Залив

Не е споменато

Русија

Неутрално: Спомената во контекст на споредба на влијанието врз пазарот.

САД

Не е споменато

Украина

Неутрално: Спомената во контекст на споредба на влијанието врз пазарот.

Фатих Бирол

Неутрално: Цитиран како експерт и говорник за енергетската криза.

vecer.mk

Австралија

Не е споменато

Азија

Не е споменато

Доналд Трамп

Не е споменато

Европа

Не е споменато

Израел

Не е споменато

Иран

Не е споменато

Канбера

Не е споменато

Меѓународна агенција за енергија (МАЕ/ИЕА)

Неутрално: Информативно спомената за нејзините одлуки и консултации.

Ормутски Теснец

Неутрално: Споменат како клучно решение за енергетскиот проблем.

Персиски Залив

Не е споменато

Русија

Неутрално: Спомената во контекст на влијанието на војната врз гасот.

САД

Не е споменато

Украина

Неутрално: Спомената во контекст на влијанието на војната врз гасот.

Фатих Бирол

Неутрално: Цитиран како главен извор на информации и анализи.

Независен Весник

Австралија

Не е споменато

Азија

Неутрално: Спомената како регион со чии влади се консултира ИЕА.

Доналд Трамп

Не е споменато

Европа

Неутрално: Спомената како регион со чии влади се консултира ИЕА.

Израел

Не е споменато

Иран

Неутрално: Споменат во контекст на конфликт и влијание врз пазарот.

Канбера

Неутрално: Локација каде се одржала конференцијата.

Меѓународна агенција за енергија (МАЕ/ИЕА)

Неутрално: Информативно спомената преку нејзините активности и одлуки.

Ормутски Теснец

Неутрално: Споменат како клучна геостратешка точка за решение.

Персиски Залив

Не е споменато

Русија

Неутрално: Спомената како страна во војната што влијае на пазарот.

САД

Не е споменато

Украина

Неутрално: Спомената во контекст на влијанието на војната врз пазарот.

Фатих Бирол

Неутрално: Пренесен е како главен говорник и извор на информации.

Извори

articles

• article order

  6

  body

  - Ниту една земја нема да остане имуна на ефектите од оваа криза доколку ситуацијата продолжи да се движи во овој правец - рече Бирол во австралискиот град Канбера. Според него, кризата на Блискиот Исток има полоши последици за нафтата отколку двата нафтени шока во 70-тите години на минатиот век, а нејзините ефекти врз ситуацијата со гасот се полоши од последиците од руско-украинската војна. - Ситуацијата е многу сериозна - предупреди Бирол и потсети дека нафтените кризи од 1973 и 1979 година доведоа до загуба на вкупно 10 милиони барели дневно, предизвикувајќи големи економски проблеми и рецесии ширум светот. Тој укажа дека, сепак, денес се губат 11 милиони барели дневно, што е повеќе отколку за време на двата големи нафтени шока заедно. Бирол наведе дека пазарите на гас, особено во Европа, по руската инвазија на Украина изгубиле околу 75 милијарди кубни метри, а досега, како резултат на оваа криза, е изгубено речиси двојно повеќе, односно околу 140 милијарди кубни метри. Тој додаде дека 40 енергетски објекти во девет земји ширум регионот се "тешко или многу тешко оштетени". - Кога станува збор за некои од виталните артерии на глобалната економија, како што се петрохемиските производи, ѓубривата, сулфурот, хелиумот, нивната трговија е прекината, што би имало сериозни последици по глобалната економија - рече тој. Бирол информира дека Меѓународната агенција за енергија, со цел да ја ублажи кризата, пуштила на пазарот резерви од 400 милиони барели нафта, "што е историски настан". - Никогаш не сме пуштиле толку нафта на пазарите. Најважното решение за овој проблем е отворањето на Ормуската Теснина - порача тој. Тој додаде дека се консултира со владите во Европа, Азија, Северна Америка и на Блискиот Исток за можноста за пуштање понатамошни резерви на нафта. - Ќе видиме, ќе ги следиме пазарите. Ако биде неопходно, секако, ќе го сториме тоа, но ќе ги следиме и анализираме приликите и ќе го процениме пазарот во разговор со нашите земји членки - заклучи тој.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T22:48:22

  source

  vecer.mk

  title

  Шефот на Меѓународната агенција за енергија предупредува дека глобалната економија е пред голема закана

  url

  https://vecer.mk/svet/shefot-na-megunarodnata-agentsija-za-energija-predupreduva-deka-globalnata-ekonomija-e-pred-golema-zakana-ba97a2bd-3990-4886-bf51-e1fcc24c5155

• article order

  8

  body

  Шефот на Меѓународната агенција за енергија, Фатих Бирол, денеска изјави дека глобалната економија е соочена со "исклучително голема закана" поради војната во Иран. - Ниту една земја нема да остане имуна на ефектите од оваа криза доколку ситуацијата продолжи да се движи во овој правец - рече Бирол во австралискиот град Канбера. Според него, кризата на Блискиот Исток има полоши последици за нафтата отколку двата нафтени шока во 70-тите години на минатиот век, а нејзините ефекти врз ситуацијата со гасот се полоши од последиците од руско-украинската војна. - Ситуацијата е многу сериозна - предупреди Бирол и потсети дека нафтените кризи од 1973 и 1979 година доведоа до загуба на вкупно 10 милиони барели дневно, предизвикувајќи големи економски проблеми и рецесии ширум светот. Тој укажа дека, сепак, денес се губат 11 милиони барели дневно, што е повеќе отколку за време на двата големи нафтени шока заедно. Бирол наведе дека пазарите на гас, особено во Европа, по руската инвазија на Украина изгубиле околу 75 милијарди кубни метри, а досега, како резултат на оваа криза, е изгубено речиси двојно повеќе, односно околу 140 милијарди кубни метри. Тој додаде дека 40 енергетски објекти во девет земји ширум регионот се "тешко или многу тешко оштетени". - Кога станува збор за некои од виталните артерии на глобалната економија, како што се петрохемиските производи, ѓубривата, сулфурот, хелиумот, нивната трговија е прекината, што би имало сериозни последици по глобалната економија - рече тој. Бирол информира дека Меѓународната агенција за енергија, со цел да ја ублажи кризата, пуштила на пазарот резерви од 400 милиони барели нафта, "што е историски настан". - Никогаш не сме пуштиле толку нафта на пазарите. Најважното решение за овој проблем е отворањето на Ормуската Теснина - порача тој. Тој додаде дека се консултира со владите во Европа, Азија, Северна Америка и на Блискиот Исток за можноста за пуштање понатамошни резерви на нафта. - Ќе видиме, ќе ги следиме пазарите. Ако биде неопходно, секако, ќе го сториме тоа, но ќе ги следиме и анализираме приликите и ќе го процениме пазарот во разговор со нашите земји членки - заклучи тој.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T19:41:57

  source

  Независен Весник

  title

  Шефот на Меѓународната агенција за енергија предупредува дека глобалната економија е пред голема закана - Независен Весник

  url

  https://nezavisen.mk/shefot-na-megjunarodnata-agencija-za-energija-predupreduva-deka-globalnata-ekonomija-e-pred-golema-zakana/

• article order

  14

  body

  Земјите-членки на ИЕА веќе на 11 март одлучија да ослободат рекордни 400 милиони барели нафта од резервите, што одговара на околу една петтина од вкупните резерви, на пазарот со цел да се ублажи наглиот пораст на цените на нафтата на светските пазари. Меѓународната агенција за енергија (ИЕА) се консултира со владите во Азија и Европа за пуштање повеќе нафта од резервите доколку е потребно, изјави извршниот директор Фатих Бирол, предупредувајќи дека обемот на енергетската криза е потценет. Сегашната енергетска криза е потешка од претходните нафтени шокови, предупреди извршниот директор на ИЕА, а владите ширум светот сè уште не сфатиле колку е навистина длабока. Зборувајќи на конференција со прес-здружението во Канбера, Бирол ја нарече кризата на Блискиот Исток "многу тешка", нагласувајќи дека ги надминува нафтените шокови од 1970-тите, но и влијанието на војната меѓу Русија и Украина врз пазарот на гас. Според него, конфликтот со Иран "исфрли" дури 11 милиони барели нафта дневно од глобалниот пазар - повеќе од двата претходни нафтени шокови заедно. Земјите-членки на ИЕА веќе на 11 март одлучија да ослободат рекордни 400 милиони барели нафта од резервите, што одговара на околу една петтина од вкупните резерви, на пазарот со цел да се ублажи наглиот пораст на цените на нафтата на светските пазари. ИЕА разговара со владите за ослободување на повеќе нафта од резервите, истакна шефот на агенцијата, нагласувајќи дека не постои однапред одредена цена што автоматски би го активирала овој механизам. * "Секако, ќе го сториме ова доколку е потребно. Ќе ја следиме ситуацијата, ќе ги анализираме пазарите и ќе се консултираме со земјите-членки", додаде Бирол. Сепак, тој предупреди на ограниченото влијание на таков потег.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T17:50:01

  source

  Expres.mk

  title

  Се крои ново пуштање нафта од резервите, од кога конкретно?!

  url

  https://expres.mk/svet/se-kroi-novo-pushtane-nafta-od-rezervite-od-koga-konkretno/

• article order

  20

  body

  Директорот на IEA, Фатих Бирол, предупреди дека војната во Иран претставува сериозна закана за глобалната економија, со нарушени енергетски текови и раст на цените на нафтата. Директорот на Меѓународната агенција за енергија (IEA), Фатих Бирол, предупреди дека глобалната економија се соочува со "голема, голема закана" поради тековната војна меѓу Иран и Израел. Зборувајќи во Националниот прес клуб во Канбера, Бирол истакна дека ниту една земја нема да биде имуна доколку кризата продолжи во ист правец. Според него, конфликтот веќе има сериозно влијание врз енергетската инфраструктура. повеќе од 40 енергетски објекти во девет земји се сериозно оштетени, нарушени се витални синџири на снабдување, погодени се индустрии како петрохемија, ѓубрива, сулфур и хелиум. Бирол нагласи дека ова има потенцијал да предизвика последици споредливи или дури посериозни од енергетските шокови од 1970-тите и кризата предизвикана од војната меѓу Русија и Украина. Цените на нафтата продолжуваат да растат поради ескалацијата на конфликтот и ризиците за снабдување преку Ормускиот теснец. Американската сурова нафта (WTI) надмина 100 долари за барел, Brent нафтата се искачи над 113 долари за барел Во контекст на растечките тензии, Доналд Трамп упати ултиматум до Техеран за отворање на Ормускиот теснец, додека САД најавуваат можни воени мерки доколку тоа не се случи. Во меѓувреме, Иран предупреди дека може да возврати со напади врз електрани во регионот, што дополнително го зголемува ризикот од поширока регионална ескалација. IEA најави дека внимателно ги следи пазарите и разговара со земјите-членки за можноста за ослободување на дополнителни резерви на нафта доколку ситуацијата се влоши. Експертите предупредуваат дека доколку кризата продолжи, последиците ќе се почувствуваат глобално - преку повисоки цени, нарушени синџири на снабдување и зголемена економска нестабилност.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T17:28:28

  source

  Trn.mk

  title

  Меѓународната агенција за енергија: Глобалната економија е соочена со ,, голема закана"- Trn.mk

  url

  https://trn.mk/megjunarodnata-agenczija-za-energija-globalnata-ekonomija-e-soochena-so-golema-golema-zakana-poradi-vojnata-vo-iran/

source scope

analyzed source count

4

omitted articles

• article order

  4

  body

  Глобалната енергетска криза предизвикана од војната во Иран е еднаква на комбинираната сила на двата нафтени шокови од 1970-тите години и последиците од руската инвазија на Украина, предупреди шефот на Меѓународната агенција за енергетика (ИЕА). Фатих Бирол, извршен директор на ИЕА, предупреди дека растечките ефекти би можеле дополнително да се влошат од нарушувањата во "виталните артерии на глобалната економија", вклучувајќи ги петрохемикалиите, ѓубривата, сулфурот и хелиумот. Зборувајќи во Националниот прес-клуб на Австралија во Канбера, Бирол рече дека светските лидери првично не ја разбрале правилно длабочината на проблемите на енергетските пазари предизвикани од бомбардирањата на САД и Израел во Иран и затворањето на стратешкиот Ормутски теснец. Таа ситуација го поттикна неговиот интервентен напад минатата недела, кога ИЕА повика на мерки на страната на побарувачката, како што се зголемување на бројот на вработени кои работат од дома, привремено намалување на ограничувањата на брзината на автопатите и намалување на воздушниот сообраќај. Тој предупреди дека најмалку 40 енергетски капацитети во регионот на Персискиот Залив се сериозно или многу сериозно оштетени и дека дури и завршувањето на конфликтот нема веднаш да ги обнови енергетските резерви. Бирол рече дека во двете кризи од 1973 и 1979 година дневно се губеле околу 5 милиони барели нафта. Руската инвазија на Украина во 2022 година отстранила околу 75 милијарди кубни метри гас од меѓународните пазари. Но, сегашната криза, која започна со бомбардирањето на Техеран од страна на режимот на 28 февруари, веќе губи 11 милиони барели нафта дневно и околу 140 милијарди кубни метри гас. Пред состаноците со австралискиот премиер Ентони Албанезе, Бирол им рече на новинарите: "Оваа криза, во сегашните околности, всушност се две нафтени кризи и гасна криза споени во една". Бирол го надгледуваше ослободувањето на 400 милиони барели нафта од стратешките резерви на 11 март, најголемата вонредна мерка во историјата на агенцијата. На почетокот на 2026 година глобалните пазари на нафта беа презаситени, но нападите врз бродовите во Ормутскиот теснец, низ кој минуваат околу 20 проценти од светските залихи на нафта, предизвикаа недостиг и растечка загриженост низ целиот свет. Бирол рече дека затворањето на теснецот силно го погоди Азиско-пацифичкиот регион. "Најважното единствено решение за овој проблем е повторно отворање на Ормутскиот теснец", рече Бирол. Бирол рече дека разговарал со светските лидери во Азија, Европа и Северна Америка за уште едно можно ослободување на итни залихи на нафта, истакнувајќи дека првичниот потег опфаќал само 20 проценти од вкупните залихи. "Доколку е потребно, можеме да пуштиме повеќе нафта на пазарот, и сурова и дериватна. Пуштањето во промет на нашите залихи ќе помогне да се смират пазарите, но тоа не е решение. Може само да ја ублажи болката за економијата", рече тој. Тој одби да каже што би можело да предизвика ново соопштение. "Ќе ги набљудуваме околностите. Ќе ги анализираме проценките на пазарот и ќе разговараме со нашите земји-членки", рече тој. На прашањето дали земјите што заземаат одбранбен став во врска со снабдувањето со гориво се причина за загриженост за глобалната економија, Бирол рече дека ваквите потези се проблем во азиските земји. Промените во снабдувањето со дизел и гориво за авиони веќе се чувствуваат во Европа, но зголеменото производство на нафта во Канада и Мексико ќе помогне. "Не мислам дека која било земја ќе биде имуна на ефектите од оваа криза ако продолжи во оваа насока, па затоа е потребен глобален напор", рече тој.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-25T06:58:26

  source

  Иновативност

  title

  Шеф на ИЕА порача: Ниту една земја нема да биде имуна ако кризата продолжи да се развива во оваа насока - Иновативност

  url

  https://inovativnost.mk/2026/03/25/shef-na-iea-poracha-nitu-edna-zemja-nema-da-bide-imuna-ako-krizata-prodolzhi-da-se-razviva-vo-ovaa-nasoka/

• article order

  21

  body

  Повеќе од 40 енергетски капацитети во девет земји од Блискиот Исток се сериозно или многу сериозно оштетени во војната, што би можело да ги продолжи прекините во глобалните синџири за снабдување со енергија, изјави извршниот директор на Меѓународната агенција за енергија (ИЕА), Фатих Бирол. Штетата на нафтените полиња, рафинериите и цевководите значи дека ќе биде потребно време тие повторно да се активираат. Според него, војната ја прекинала трговијата со клучните извори на глобалната економија, вклучувајќи ги петрохемиските производи, ѓубривата, сулфурот и хелиумот, што ќе има сериозни последици за светската економија. Бирол предупреди дека прекините во глобалните синџири за снабдување би можеле да продолжат дури и по завршувањето на конфликтот. Повеќе од три недели конфликт на Блискиот Исток го нарушија целиот синџир на снабдување со енергија, речиси затворајќи го клучниот Ормуски теснец и доведувајќи ги цените на суровата нафта, природниот гас и горивата до висок пораст, соопшти агенцијата. Ефектот од сегашните нарушувања е еднаков на збирот од двете големи нафтени кризи од 1970-тите и гасната криза од 2022 година по рускиот напад врз Украина, рече Бирол, пренесува Политика.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-24T06:08:39

  source

  Економија и бизнис

  title

  ПО КОНФЛИКОТОТ ЌЕ ПОТРАЕ ЗАКРЕПНУВАЊЕТО НА ЕНЕРГЕТСКИТЕ СИСТЕМИ ВО ЗЕМЈИТЕ ОД ПЕРСИСКИОТ ЗАЛИВ, сериозно се оштетени над 40 капацитети - Економија и бизнис

  url

  https://ekonomijaibiznis.mk/по-конфликотот-ќе-потрае-закрепнувањ/

• article order

  4

  body

  Глобалната економија е соочена со исклучително голема закана поради војната во Иран, предупреди денеска шефот на Меѓународната агенција за енергија, Фатих Бирол. - Ниту една земја нема да остане имуна на ефектите од оваа криза доколку ситуацијата продолжи да се движи во овој правец - рече Бирол во Канбера, Австралија. Според него, кризата на Блискиот Исток има полоши последици за нафтата отколку двата нафтени шока во 70-тите години на минатиот век, а нејзините ефекти врз ситуацијата со гасот се полоши од последиците од руско-украинската војна. - Ситуацијата е многу сериозна - предупреди Бирол. Тој потсети дека нафтените кризи од 1973 и 1979 година доведоа до загуба на вкупно 10 милиони барели дневно, предизвикувајќи големи економски проблеми и рецесии ширум светот. - Денес се губат 11 милиони барели дневно, што е повеќе отколку за време на двата големи нафтени шока заедно - рече Бирол. Бирол наведе дека пазарите на гас, особено во Европа, по руската инвазија на Украина изгубиле околу 75 милијарди кубни метри, а досега, како резултат на војната на Блискиот Исток, е изгубено речиси двојно повеќе, односно околу 140 милијарди кубни метри. Додаде дека 40 енергетски објекти во девет земји ширум регионот се "тешко или многу тешко оштетени". - Кога станува збор за некои од виталните артерии на глобалната економија, како што се петрохемиските производи, ѓубривата, сулфурот, хелиумот, нивната трговија е прекината, што ќе има сериозни последици по глобалната економија - рече тој. Бирол информира дека Меѓународната агенција за енергија, со цел да ја ублажи кризата, пуштила на пазарот резерви од 400 милиони барели нафта, "што е историски настан". - Никогаш не сме пуштиле толку нафта на пазарите. Најважното решение за овој проблем е отворањето на Ормускиот Теснец - порача тој. Тој додаде дека се консултира со владите во Европа, Азија, Северна Америка и на Блискиот Исток за можноста за пуштање понатамошни резерви на нафта. - Ќе видиме, ќе ги следиме пазарите. Ако биде неопходно, секако, ќе го сториме тоа, но ќе ги следиме и анализираме приликите и ќе го процениме пазарот во разговор со нашите земји членки - заклучи тој.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T22:47:58

  source

  plusinfo.mk

  title

  ДЕНЕС Е ПОЛОШО ОД НАФТЕНИТЕ ШОКОВИ ВО 1973 И ВО 1979 ГОДИНА Глобалната економија е пред голема закана - plusinfo.mk

  url

  https://plusinfo.mk/denes-e-polosho-od-naftenite-shokovi-vo-1973-i-1979-godina-globalnata-ekonomi-a-e-pred-golema-zakana/

• article order

  19

  body

  "До денес губевме по 11 милиони барели нафта дневно, повеќе отколку во двете големи нафтени кризи заедно", кажа Бирол во Националниот прес-клуб во Канбера, Австралија, споредувајќи ја сегашната ситуација со кризите од 1970-тите. Во тоа време, во секоја од тие кризи, светот губеше околу пет милиони барели нафта дневно, па, собирајќи ги тие две кризи, добиваме 10 милиони барели дневно, објасни Бирол. Осврнувајќи се на последиците на руската инвазија на Украина во 2022 година, Бирол кажа дека "сегашната криза претставува, во оваа фаза, две нафтени кризи и колапс на пазарот на гас заедно". Според него, најмалку 40 проценти од енергетската инфраструктура за време на војната е "сериозно или многу сериозно оштетена" во девет земји од Блискиот Исток. "Ниту една земја нема да биде имуна на последиците од оваа криза ако се продолжи по овој пат. Затоа, неопходна е глобална акција. Светската економија се соочува со голема закана и искрено се надевам дека овој проблем ќе биде решен што е можно поскоро", додаде Бирол. Војната на Блискиот Исток почна на 28 февруари со нападите на Соединетите Американски Држави и Израел врз Иран, кој одговори со напади врз Израел и американските објекти во регионот. На 2 март Израел почна и напад врз Либан, тврдејќи дека ги гаѓа упориштата на движењето Хезболах, блиско до Иран.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T22:39:27

  source

  МКД.мк

  title

  Меѓународната агенција за енергија: Би можела да настане најлошата енергетска криза во светот во последните децении - МКД.МК

  url

  https://mkd.mk/svet/megjunarodnata-agencija-za-energija-bi-mozhela-da-nastane-najloshata-energetska-kriza-vo-svetot-vo-poslednite-decenii/

• article order

  18

  body

  Директорот на Меѓународната агенција за енергија, Фатих Бирол, предупреди дека актуелната криза на Блискиот Исток претставува исклучително сериозна закана за глобалната економија. Говорејќи во Канбера, тој истакна дека ниту една земја нема да остане поштедена од последиците доколку ситуацијата продолжи да се влошува. Според него, ефектите врз нафтениот пазар веќе ги надминуваат кризите од 1973 и 1979 година, кои предизвикаа глобални економски потреси. Бирол посочи дека моменталната загуба на нафта достигнува околу 11 милиони барели дневно, што е повеќе од двата историски нафтени шока заедно. Во однос на гасот, загубите се проценуваат на околу 140 милијарди кубни метри, што е значително повеќе од последиците предизвикани од војната во Украина. Дополнително, тој информира дека десетици енергетски објекти во регионот се сериозно оштетени, што ја нарушува трговијата со клучни ресурси како петрохемикалии, ѓубрива и други индустриски суровини. За ублажување на кризата, Меѓународната агенција за енергија веќе ослободила 400 милиони барели нафта од резервите - потег што Бирол го оцени како историски. Тој нагласи дека клучно решение за стабилизација на пазарите е повторното отворање на Ормуската Теснина, додавајќи дека агенцијата останува во постојани консултации со владите ширум светот и ќе преземе дополнителни мерки доколку тоа биде неопходно.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T19:22:27

  source

  Нова Македонија

  title

  Бирол предупредува: Енергетската криза претставува сериозна закана за глобалната економија - Нова Македонија

  url

  https://novamakedonija.com.mk/svet/birol-predupreduva-energetskata-kriza-pretstavuva-seriozna-zakana-za-globalnata-ekonomija/

• article order

  13

  body

  Меѓународната агенција за енергетика (ИАЕ) се консултираше со владите во Азија и Европа за "доколку е потребно" да ослободат поголемо количество од стратешките резерви на нафта, наведе извршниот директор на ИАЕ, Фатих Бирол. - Доколку е потребно, секако дека ќе го направиме тоа. Ќе ги следиме условите, ќе ги анализираме и проценуваме пазарите и ќе разговараме со нашите земји-членки, наведе Бирол. Земјите-членки на ИЕА на 11 март се согласија да ослободат рекордни 400 милиони барели нафта од стратешките резерви за да го ограничат порастот на глобалните цени на суровата нафта. Бирол истакна дека кризата на Блискиот Исток е "многу тешка" и посериозна од двата нафтени шокови од 70-тите години од 20 век и влијанието на војната меѓу Русија и Украина врз природниот гас. - Најважното решение за овој проблем е отворањето на Ормутската Теснина, посочи Бирол

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T18:00:50

  source

  MakPress -

  title

  Бирол: ИАЕ се консултираше со земјите-членки за ослободување на стратешките резерви на нафта - MakPress

  url

  https://makpress.mk/2026/03/23/birol-iae-se-konsultirashe-so-zemjite-chlenki-za-osloboduvane-na-strateshkite-rezervi-na-nafta/

• article order

  14

  body

  Светот се соочува со енергетско цунами кое по својата разорна моќ ги надминува дури и најмрачните сеќавања од 1970-тите години. Додека конфликтот околу Иран ја гази четвртата недела, глобалната економија не е само во криза, туку пред целосен системски рестарт. Извршниот директор на Меѓународната агенција за енергија (МАЕ), Фатих Бирол, упати застрашувачки аларм: ова што го живееме денес е токсична комбинација од две нафтени и една гасна криза истовремено. Ова не е обичен пазарен шок, туку енергетска бура на овој 23 март 2026 година која веќе ги тресе темелите на модерното живеење. Главната артерија на светот, Ормутскиот Теснец, е речиси во целосна блокада, запирајќи го протокот на 20 проценти од светската нафта и гас. Бројките се немилосрдни - од пазарот веќе исчезнаа 11 милиони барели нафта дневно. За споредба, историските кризи од 1973 и 1979 година одземаа "само" по 5 милиони барели. Ова значи дека сегашниот дефицит е двојно потежок, а оштетувањата на најмалку 40 клучни енергетски објекти во Персискиот Залив значат дека стабилизација нема да има дури и ако војната запре утре. Нафтата е само почеток: Колапс на индустријата и ѓубривата Бирол предупредува дека ударот се прелева далеку над бензинските пумпи. Нарушувањата директно ги погодуваат секторите за производство на ѓубрива и петрохемикалии, што е директен вовед во глобална криза со храна. Без сулфур, хелиум и нафтени деривати, модерната индустрија не може да функционира. Ова сценарио ја принуди МАЕ на очајнички потег - ослободување на рекордни 400 милиони барели нафта од стратешките резерви, мерка која досега не е видена во ваков обем, но која Бирол признава дека е само привремена "инфузија" за пазарот што крвави. Додека резервите се трошат, владите веќе ги вадат од фиоките плановите за "стегање на каишот" кои потсетуваат на минатиот век. На маса се враќаат радикалните рестрикции: задолжителна работа од дома, строги ограничувања на брзината на автопатите и драстично кратење на воздушниот сообраќај. Овие мерки не се предлози, туку неопходност во време кога светот троши повеќе енергија отколку што може да произведе или транспортира низ воените зони. Енергетската архитектура на планетата се урива пред наши очи, оставајќи ги државите во трка за опстанок. Што нè очекува: Новата реалност на штедење Алармот на "БанкоМетар" е јасен - светот веќе не е истиот. Нервозата кај индустриските гиганти расте бидејќи недостигот на 140 милијарди кубни метри гас значи затворање на фабрики и масовни отпуштања. Енергетските текови се засекогаш променети, а геополитичката мапа на Блискиот Исток е трајно оштетена. Граѓаните мора да се подготват за период на долготрајна штедливост каде енергијата ќе стане најскапоцениот ресурс, поважен и од парите на сметките. На овој 23 март, додека стратешките резерви се празнат со рекордна брзина, прашањето веќе не е дали ќе има криза, туку колку долго ќе трае овој енергетски мрак. Фатих Бирол и светските лидери се свесни дека старата нормалност е завршена. Светот влегува во тунел каде единствениот излез е радикална промена на потрошувачките навики и итна транзиција, но времето за тоа веќе истекува во ритамот на воените тапани во Заливот. Сподели: La Linea v1 699 ден 559.20 ден Изберете опции Петок 699 ден 559.20 ден Изберете опции La Linea v3 699 ден 559.20 ден Изберете опции Спаси ја водата, пиј пиво 699 ден 559.20 ден Изберете опции Јас сум толку стар 699 ден 559.20 ден Изберете опции Џаст До Ит! 699 ден 559.20 ден Изберете опции

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T17:00:41

  source

  Навалица

  title

  ЕНЕРГЕТСКО ЦУНАМИ: Светот се соочува со дефицит на нафта двојно поголем од кризата во 1973! - Навалица

  url

  https://www.navalica.com/енергетско-цунами-светот-се-соочува-с/

• article order

  13

  body

  Меѓународната агенција за енергија (ИЕА) предупреди дека глобалната економија се наоѓа пред најголема енергетска криза во последните децении. Причините се војната на Блискиот исток и нарушувањата на снабдувањето со нафта и гас преку стратешките теснеци Керчки и Хормуз, кои се клучни за транспортот на енергенси. Извршниот директор на ИЕА, Фатих Бирол, на прес‑средба во Канбера посочи дека моментално се губат околу 11 милиони барели нафта дневно, што го надминува ефектот на нафтените шокови во 1973 и 1979 година, како и колапсот на гасните пазари по инвазијата на Русија на Украина во 2022 година. Бирол нагласи дека околу 40 критични енергетски инфраструктурни објекти во девет земји на Блискиот исток се сериозно оштетени од судирите, што дополнително ја нарушува глобалната достапност на нафта и гас. Ова доведува до зголемување на цените на енергенсите и инфлаторни притисоци на економиите ширум светот. Тој предупредува дека "ниеден економски систем нема да биде имун" ако овие нарушувања продолжат и повика на координирана глобална акција за ублажување на ударот врз привредите. Во обид да се стабилизира пазарот, ИЕА веќе координираше историски најголемо ослободување на нафтени резерви од околу 400 милиони барели од стратегиските резерви на државите членки. Меѓутоа, агенцијата истакнува дека клучно е повторно да се овозможи непречено пловење преку Керчкиот и Хормузовиот теснец за трајно намалување на ризиците за глобалната економија и снабдувањето со енергија. Геополитичките тензии кои доведоа до нападите на инфраструктурата и блокирањето на енергетските рути потсетуваат на историските енергетски кризи кои предизвикаа рецесии и нарушувања на глобалните синџири на снабдување. ИЕА ја опишува сегашната ситуација како "најголема закана за глобалната енергетска безбедност" во историјата на светските пазари, истакнувајќи дека брзата и координирана акција е од клучно значење за да се спречат поголеми економски последици.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T15:31:30

  source

  Рацин.мк

  title

  Глобална енергетска криза: ИЕА предупредува дека светската економија е во опасност

  url

  https://racin.mk/vesti/globalna-energetska-kriza/

• article order

  9

  body

  Шефот на Меѓународната агенција за енергетика вели дека глобалната економија се соочува со "голема, голема закана" од војната со Иран Шефот на Меѓународната агенција за енергетика изјави дека глобалната економија се соочува со "голема, голема закана" поради војната со Иран. "Ниту една земја нема да биде имуна на ефектите од оваа криза ако продолжи да оди во оваа насока", рече Фатих Бирол, шефот на Меѓународната агенција за енергетика Кризата на Блискиот Исток, рече тој, има полошо влијание врз нафтата од двата нафтени шокови од 1970-тите заедно, и полошо влијание врз гасот од војната меѓу Русија и Украина. Еден од најголемите стравови е дека војната би можела да го сопре производството на нафта и гас на Блискиот Исток долго време, што би значело дека високите цени би можеле да траат и да предизвикаат инфлација да се искачи повисоко низ целиот свет. "Ситуацијата е многу тешка", смета Бирол. Нафтените кризи од 1973 и 1979 година, рече тој, изгубија заедно 10 милиони барели дневно, предизвикувајќи "големи економски проблеми низ целиот свет, рецесии. А денес, само од денес, изгубивме 11 милиони барели дневно - што значи повеќе од два големи нафтени шокови заедно". По руската инвазија на Украина, рече тој, пазарите на гас, особено во Европа, "изгубија околу 75 милијарди кубни метри, 75 милијарди кубни метри. И до сега, како резултат на оваа криза, изгубивме околу 140 милијарди кубни метри, речиси двојно повеќе." Бирол рече дека 40 енергетски капацитети во девет земји низ регионот се "сериозно или многу сериозно оштетени". "Некои од виталните артерии на глобалната економија, како што се петрохемиските, како што се ѓубривата, како што се сулфурот, како што е хелиумот - нивната трговија е прекината, што би имало сериозни последици за глобалната економија", рече тој. Тој рече дека Меѓународната агенција за енергија, "за да ги утеши пазарите", претходно ослободи 400 милиони барели нафта, "што е историско. Никогаш не сме ослободиле толку многу нафта на пазарите. ... Најважното решение за овој проблем е отворањето на Ормутскиот теснец". Бирол додаде дека се консултирал со владите во Европа, Азија, Северна Америка и Блискиот Исток за можноста за ослободување на дополнителни резерви на нафта.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T15:31:29

  source

  Izvoz.mk

  title

  Шефот на Меѓународната агенција за енергетика: Војната во Иран е најголем досега удар врз светската економија | ИзвозМК

  url

  https://izvoz.mk/shefot-na-megunarodnata-agenczija-za-energetika-vojnata-vo-iran-e-najgolem-dosega-udar-vrz-svetskata-ekonomija/

• article order

  7

  body

  Меѓународната агенција за енергија (МАЕ - IEA) се консултира со владите во Азија и Европа за ослободување на повеќе нафта од резервите доколку е потребно, изјави во понеделник извршниот директор Фатих Бирол, предупредувајќи дека обемот на енергетската криза е потценет. Актуелната енергетска криза е потешка од претходните нафтени шокови, предупреди извршниот директор на MAE, а владите ширум светот сè уште не сфатиле колку е навистина длабока. Зборувајќи на прес-конференција во aвстралиската престолнина Канбера, Бирол ја нарече кризата на Блискиот исток "многу тешка", нагласувајќи дека ги надминува нафтените шокови од 1970-те, но и влијанието на војната меѓу Русија и Украина врз пазарот на гас. Според него, американско-израелскиот напад врз Иран "исфрлил" дури 11 милиони барели нафта дневно од глобалниот пазар - повеќе од двата претходни нафтени шокови заедно. Веќе на 11-ти март, земјите-членки на МАЕ одлучија да пласираат на пазарот рекордни 400 милиони барели нафта од залихите, што одговара на приближно една петтина од вкупните резерви, со цел да го ублажат остриот раст на цените на нафтата на светските пазари. МАЕ разговара со владите за ослободување на повеќе нафта од резервите, истакна шефот на агенцијата, истакнувајќи дека не постои однапред дефинирана цена што автоматски би го активирала тој механизам. "Секако дека ќе го сториме тоа, доколку е потребно. Ќе ја следиме ситуацијата, ќе ги анализираме пазарите и ќе се консултираме со земјите-членки", додаде Бирол. Сепак, тој предупреди за ограниченото влијание на таков потег. "Ослободувањето на залихите ќе ги смири пазарите, но нема да го реши проблемот, само ќе ги ублажи тешкотиите во економијата", нагласи шефот на МАЕ. "Клучното решение за проблемот лежи во отворањето на Ормутскиот теснец", повтори Бирол, додавајќи дека токму поради потценувањето на обемот на кризата решил јавно да излезе три недели по почетокот на војната.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T14:45:37

  source

  NetPress

  title

  МАЕ разговара со владите за ослободување на повеќе барели од резервите

  url

  https://netpress.com.mk/mae-razgovara-so-vladite-za-osloboduvane-na-poveke-bareli-od-rezervite/

• article order

  5

  body

  Говорејќи во Националниот прес-клуб на Австралија во Канбера денеска, Бирол изјавил дека светските лидери првично не ја разбрале вистинската длабочина на проблемите на енергетските пазари предизвикани од американските и израелските бомбардирања врз Иран и затворањето на Ормускиот Теснец Глобалната енергетска криза предизвикана од војната на САД и Израел со Иран е еквивалентна на силата од двојните нафтени шокови од 1970-тите и последиците од руската инвазија на Украина заедно, предупредува шефот на Меѓународната агенција за енергија (ИЕА), Фатих Бирол, пренесува "Гардијан". Според извршниот директор на меѓународната организација, и онака растечките последици од кризата дополнително би можеле да се влошат доколку дојде до прекини во, како што вели, виталните артерии на глобалната економија, вклучувајќи ги петрохемикалиите, ѓубривата, сулфурот и хелиумот. Говорејќи во Националниот прес-клуб на Австралија во Канбера денеска, Бирол изјавил дека светските лидери првично не ја разбрале вистинската длабочина на проблемите на енергетските пазари предизвикани од американските и израелските бомбардирања врз Иран и затворањето на Ормускиот Теснец. Поради настанатата ситуација, минатата недела објави список од 10 препораки до владите, компаниите и граѓаните за ублажување на последиците од енергетската криза и намалување на потрошувачката на нафта, а кои, меѓу другото, вклучуваат работа од дома, привремено намалување на ограничувањата на брзината на автопатиштата, режим "пар-непар" и редуцирање на воздушниот сообраќај. Шефот на ИЕА предупреди дека најмалку 40 енергетски извори во регионот на Персискиот Залив се сериозно или многу сериозно оштетени, што дури и евентуален прекин на конфликтот нема да може да го врати снабдувањето со енергија во нормална состојба. Како што навел тој, околу пет милиони барели нафта се губеле секој ден во двете кризи во 1973 и 1979 година, додека руската инвазија на Украина, во 2022 година, довела до ускратување на 75 милијарди кубни метри природен гас од меѓународните пазари. Сегашната криза, која започна со израелско-американската воена операција врз Иран на 28 февруари, според Бирол, веќе довела до загуба од 11 милиони барели нафта дневно и околу 140 милијарди кубни метри природен гас. "Оваа криза, како што стојат работите сега, се две нафтени кризи и една гасна криза заедно", Претходно, на 11 март Бирол соопшти дека Агенцијата ќе почне со ослободување на 400 милиони барели нафта од стратешките резерви, што е најголема ваква мерка во историјата на организацијата. Вишокот нафта што на почетокот на оваа година се бележеше на глобалните пазари сега е заменет со нова реалност, а која дојде по иранските напади врз бродовите во Ормускиот Теснец, преку кој се транспортираат околу 20 проценти или една петтина од светските резерви на нафта. Тоа доведе до недостиг на енергентите и растечка загриженост низ целиот свет. Американскиот претседател Доналд Трамп викендов изјави дека му дава рок од 48 часа на Иран да го отвори Теснецот за бродски транспорт, предупредувајќи го Техеран дека во спротивно ќе се соочи со уништување на енергетската инфраструктура на земјата. Рокот што го даде Трамп, како што потсетува "Гардијан", истекува денеска доцна попладне. Како одговор на заканата на Трамп, иранската армија соопшти дека ќе ги нападне енергетската инфраструктура и системите за десалинизација на земјите во регионот на Блискиот Исток, каде што САД имаат свои бази. Минатата недела Трамп жестоко ги критикуваше сојузниците во НАТО, како и Австралија, Јапонија и Јужна Кореја поради нивната резервираност околу барањата на американскиот претседател да се вклучат во напорите за отворање на Ормускиот Теснец. Вчера властите во Токио соопштија дека би можеле да размислат за распоредување на своја војска за чистење на Теснецот од мини, но доколку се постигне прекин на огнот. Инаку, шефот на ИЕА, Бирол, изјавил дека се консултирал со светските лидери во Азија, Европа и Северна Америка за уште едно можно ослободување нафта од стратешките резерви, посочувајќи дека со првичниот потег биле опфатени 20 отсто од вкупните залихи. "Доколку е потребно, можеме да пласираме повеќе нафта на пазарите, и сурова нафта и производи... Ослободувањето залихи ќе помогне да се смират пазарите, но ова не е решение. Со тоа ќе се намали само болката врз економијата", Сепак, тој избегнал да каже конкретно што ќе биде пресудниот момент за членките на ИЕА да се одлучат за ново ослободување на нафта од резервите. "Ќе ги разгледаме условите. Ќе ги анализираме пазарите и ќе разговараме со нашите земји членки", На прашањето дали земјите што зазедоа одбранбени позиции во однос на сопствените резерви на гориво претставуваат причина за загриженост за светската економија, Бирол рекол дека ваквите потези се проблем во азиските земји. Од друга страна, промените во снабдувањето со дизел и гориво за авиони се чувствуваат во Европа, но зголеменото производство на нафта во Канада и во Мексико може да помогне во ублажување на последиците.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T13:30:03

  source

  360 степени

  title

  Актуелната енергетска криза е како двојните нафтени шокови од 1970-тите и последиците од војната во Украина заедно, вели шефот на ИЕА - 360 степени

  url

  https://360stepeni.mk/aktuelnata-energetska-kriza-e-kako-dvojnite-nafteni-shokovi-od-1970-tite-i-posleditsite-od-vojnata-vo-ukraina-zaedno-veli-shefot-na-iea/

• article order

  11

  body

  Светската економија се најде на работ на нова енергетска бура, чиј интензитет веќе се споредува со најтешките кризи од минатиот век. Додека конфликтот околу Иран влегува во четвртата недела, предупредувањата од врвот на глобалниот енергетски сектор стануваат сѐ поалармантни, ова не е обична нестабилност на пазарите, туку удар што може да се почувствува во секоја земја. Извршниот директор на Меѓународната агенција за енергија, Фатих Бирол, јасно порача дека светот веќе се соочува со комбинација од две нафтени и една гасна криза истовремено. Според него, сегашната состојба по својата тежина ги надминува историските шокови од 1970-тите, како и последиците од руската инвазија врз Украина во 2022 година. Главниот проблем не е само во растот на цените, туку во нарушувањето на клучните енергетски текови. Затворањето на Ормутскиот теснец - една од најважните артерии низ која минуваат околу 20 проценти од светските испораки на нафта и гас - речиси го блокираше глобалниот проток на енергенси. Последиците се веќе видливи: скок на цените, нестабилни пазари и растечка нервоза кај владите и индустријата. Бирол предупредува дека кризата има и подлабоки ефекти, кои се протегаат далеку над нафтата и гасот. Нарушувањата ги погодуваат и секторите како петрохемикалиите, производството на ѓубрива, сулфур и хелиум - ресурси без кои модерната економија не може да функционира. Дополнително, најмалку 40 енергетски објекти во регионот на Персискиот Залив се сериозно оштетени, што значи дека дури и евентуален прекин на конфликтот нема веднаш да донесе стабилизација. Обемот на загубите е значителен. Според проценките, од глобалниот пазар веќе се отстранети околу 11 милиони барели нафта дневно, како и околу 140 милијарди кубни метри гас. За споредба, нафтените кризи од 1973 и 1979 година одземаа по околу 5 милиони барели дневно, што ја нагласува сериозноста на сегашната ситуација. Во обид да се ублажи ударот, Меѓународната агенција за енергија веќе активираше рекордна мерка - ослободување на 400 милиони барели нафта од стратешките резерви. Сепак, Бирол признава дека ваквите интервенции можат само привремено да ја намалат штетата, но не и да го решат проблемот. Паралелно, се разгледуваат и дополнителни чекори, вклучително и ново ослободување резерви, но и мерки за намалување на потрошувачката - како работа од дома, ограничување на брзината на автопатите и намалување на воздушниот сообраќај. Овие идеи потсетуваат на мерките од минатите енергетски кризи, но нивното враќање денес зборува за сериозноста на ситуацијата. Политичката тензија дополнително ја усложнува кризата. Американскиот претседател Доналд Трамп постави ултиматум до Иран да го отвори Ормутскиот теснец, заканувајќи се со уништување на енергетската инфраструктура доколку тоа не се случи. Одговорот од Техеран беше подеднакво остар, со најава за можни напади врз регионални енергетски капацитети. Иако некои региони, како Северна Америка, би можеле делумно да ја амортизираат кризата преку зголемено производство, глобалната поврзаност значи дека никој нема да остане изолиран. Европа веќе чувствува притисок во снабдувањето со дизел и авионско гориво, додека Азија е директно погодена од блокадата на теснецот. "Ниту една земја нема да биде имуна ако кризата продолжи во оваа насока", предупредува Бирол, нагласувајќи дека единствениот вистински излез е координиран глобален одговор. Во момент кога светот веќе се соочува со економска неизвесност, енергетската криза се заканува да стане катализатор на пошироки потреси - од инфлација и индустриски застој, до нови геополитички тензии. Прашањето што останува е дали меѓународната заедница ќе реагира навреме или ќе дозволи кризата да прерасне во уште подлабок глобален шок.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T09:55:44

  source

  Pari.com.mk

  title

  ГЛОБАЛНА ТРЕВОГА: Светот пред енергетска криза посилна од 70-тите - Pari.com.mk

  url

  https://pari.com.mk/globalna-trevoga-svetot-pred-energetska/

• article order

  3

  body

  Фатих Бирол, извршен директор на Меѓународната агенција за енергетика (МАЕ), изјави дека растечките последици можат сериозно да се влошат преку прекини на "виталните артерии на глобалната економија", вклучувајќи петрохемикалии, ѓубрива, сулфур и хелиум. Говорејќи денеска во Националниот прес-клуб на Австралија во Канбера, Бирол рече дека длабочината на проблемите на енергетските пазари предизвикани од американските и израелските бомбардирања во Иран и затворањето на стратешката Ормуска теснина, првично не била добро разбрана од светските лидери. Таа ситуација го натера на интервенција минатата недела, кога МАЕ повика на мерки од страната на побарувачката, како што се зголемување на бројот на вработени што работат од дома, привремено намалување на ограничувањата на брзината на автопатиштата и намалено патување со авион. Тој предупреди дека најмалку 40 енергетски објекти во регионот на Персискиот залив се сериозно или многу сериозно оштетени, така што дури и крајот на конфликтот нема веднаш да ја врати енергетската понуда. Бирол рече дека во двете кризи во 1973 и 1979 година се губеле околу 5 милиони барели нафта дневно. Руската инвазија на Украина во 2022 година ги отстрани околу 75 милијарди кубни метри (bcm) природен гас од меѓународните пазари. Но, тековната криза, која започна со бомбардирањата против режимот во Техеран на 28 февруари, веќе претставува загуба од 11 милиони барели нафта дневно и околу 140 bcm гас. Пред средбите со австралискиот премиер Ентони Албанезе, Бирол им рече на новинарите: "Оваа криза, како што стојат работите сега, е две нафтени кризи и една гасна криза сите заедно." На 11 март, Бирол надгледуваше ослободување на 400 милиони барели нафта од стратешките резерви - најголемата итна мерка во историјата на агенцијата. На почетокот на 2026 година имаше вишок на глобалните нафтени пазари, но нападите врз бродовите во Ормуската теснина, низ која се транспортира околу 20% од светската понуда на нафта, предизвикаа недостиг и растечка загриженост низ светот. Американскиот претседател Доналд Трамп минатиот викенд ѝ даде на Иран рок од 48 часа да ја отвори теснината за пловидба, предупредувајќи дека Техеран ќе се соочи со уништување на својата енергетска инфраструктура ако не постапи. Тој рок треба да истече доцна во понеделник навечер. Бирол рече дека азиско-пацифичкиот регион е тешко погоден од затворањето. "Единственото најважно решение за овој проблем е отворањето на Ормуската теснина", изјави Бирол. Во одговор на заканата на Трамп, иранската армија соопшти дека ќе ги нападне енергетската инфраструктура и инфраструктурата за десалинизација "која им припаѓа на САД и на режимот во регионот". Трамп ги критикуваше членовите на НАТО, како и Австралија, Јапонија и Јужна Кореја, што не помагаат во теснината. Во неделата, Јапонија соопшти дека може да размисли за распоредување на својата војска за чистење на мини ако се постигне прекин на огнот. Бирол рече дека се консултира со светските лидери во Азија, Европа и Северна Америка за можно ново ослободување на итна нафтена понуда, при што забележа дека првичниот потег беше само 20% од вкупните залихи. "Ако е потребно, можеме да ставиме повеќе нафта на пазарите, и сурова нафта и производи", рече тој. "Нашето ослободување на залихи ќе помогне да се смират пазарите, но ова не е решение. Ќе треба само да ја намали болката на економијата." Тој одби да каже што би можело да предизвика понатамошно ослободување. "Ќе ги разгледаме условите. Ќе ги анализираме состојбите на пазарите и ќе разговараме со нашите земји-членки." Прашан дали земјите што заземаат одбранбени позиции со своите сопствени резерви на гориво претставуваат причина за загриженост за светската економија, Бирол рече дека таквите потези се проблем во азиските земји. Промените во снабдувањето со дизел и авионско гориво се чувствуваат во Европа, но зголеменото производство на нафта во Канада и Мексико ќе помогне. Тој рече: "Мислам дека ниту една земја нема да биде имуна на ефектите од оваа криза ако таа продолжи во оваа насока, па затоа е потребен глобален напор." ссм/ми/

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T08:41:36

  source

  Фактор портал

  title

  Енергетски аларм: Светот во криза поголема од нафтените шокови од 70-тите!

  url

  https://faktor.mk/energetski-alarm-svetot-vo-kriza-pogolema-od-naftenite-shokovi-od-70-tite

• article order

  8

  body

  Фатих Бирол, извршен директор на Меѓународната агенција за енергија (IEA), предупреди дека енергетската криза е "исклучително сериозна" и дека глобалната економија се соочува со "голема, навистина голема закана". Ситуацијата, како што вели, е потешка отколку за време на двете последователни нафтени кризи во 1973 и 1979 година - кога светот губеше околу 10 милиони барели нафта дневно - како и од колапсот на пазарот на гас по руската инвазија врз Украина. "И не станува збор само за нафта и гас - прекинати се и некои од клучните артерии на глобалната економија, како што се петрохемијата, ѓубривата, сулфурот или хелиумот. Нивната трговија практично застана, што ќе има сериозни последици за светската економија", изјави Бирол во понеделникот во Националниот прес-клуб на Австралија, пренесува CNN. Азија, додава тој, е на првата линија на оваа криза поради својата зависност од Ормускиот Теснец - стратешки клучен поморски премин кој Иран де факто го затвори. "Најважното и единствено вистинско решение на овој проблем е повторното отворање на трговијата преку Хормуз", порача Бирол. "Располагаме со резерви и ги поттикнуваме земјите со рафинериски капацитети да дејствуваат побрзо од вообичаено", рече тој. Иранските ракетни напади го парализираа извозот на течен природен гас (LNG) од Катар, а иако Австралија би можела делумно да го надомести тој недостаток, сама не може целосно да го покрие. "Австралија сама нема да може да го надомести целиот недостиг од LNG што доаѓа од Блискиот Исток, но се очекува на пазарот да се појават нови капацитети за LNG - како од Австралија, така и од други делови на светот", изјави Бирол. Откако IEA историски ослободи 400 милиони барели нафта за да го стабилизира пазарот, Бирол нагласи дека и понатаму се консултираат со владите ширум светот и дека се подготвени да пуштат дополнителни количини доколку биде потребно. Челникот на IEA истакна дека агенцијата преговара со земји како Канада и Мексико за да ја зголемат производството на нафта и да го забрзаат нејзиното пласирање на глобалниот пазар. "Ако биде потребно, можеме дополнително да го снабдиме пазарот - и со сурова нафта и со деривати. Тоа ќе го ублажи притисокот, но не е решение. Тоа е само начин да се намали болката што економијата моментално ја трпи", рече тој. Најмалку 44 енергетски постројки во регионот се тешко или многу тешко оштетени во девет земји, предупреди Бирол. Во наредниот период можни се и мерки за рационализација на потрошувачката, па дури и рестрикции слични на оние од времето на пандемијата, при што најсиромашните земји ќе го поднесат најголемиот товар.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T07:56:20

  source

  Локално

  title

  Драматично предупредување од шефот на ИЕА: "Ниту во 1973 година ниту во 1977 година не го доживеавме она што ќе го доживееме сега" - Локално

  url

  https://lokalno.mk/dramatichno-predupreduvanje-od-shefot-na-iea-nitu-vo-1973-godina-nitu-vo-1977-godina-ne-go-dozhiveavme-ona-shto-kje-go-dozhiveeme-sega/

• article order

  0

  body

  Глобалната енергетска криза предизвикана од војната во Иран е еднаква на комбинираната сила на двата нафтени шока од 1970-тите и последиците од руската инвазија на Украина, предупреди шефот на Меѓународната агенција за енергија (ИЕА). Фатих Бирол, извршен директор на ИЕА, предупреди дека растечките последици би можеле дополнително да се влошат од нарушувањата на "виталните артерии на глобалната економија", вклучувајќи ги петрохемикалиите, ѓубривата, сулфурот и хелиумот. Зборувајќи во Националниот прес-клуб на Австралија во Канбера, Бирол рече дека светските лидери првично не ја разбрале правилно длабочината на проблемите на енергетските пазари предизвикани од бомбардирањата на САД и Израел во Иран и затворањето на стратешкиот Ормузски теснец. Таа ситуација ја поттикна неговата интервенција минатата недела, кога IEA повика на мерки на страната на побарувачката, како што се зголемување на бројот на вработени кои работат од дома, привремено намалување на ограничувањата на брзината на автопатите и намалување на воздушниот сообраќај. Тој предупреди дека најмалку 40 енергетски објекти во регионот на Персискиот Залив се сериозно или многу сериозно оштетени, и дека дури и прекинот на конфликтот нема веднаш да го обнови снабдувањето со енергија. Бирол рече дека во двете кризи од 1973 и 1979 година, дневно се губеле околу 5 милиони барели нафта. Руската инвазија на Украина во 2022 година отстрани околу 75 милијарди кубни метри гас од меѓународните пазари. Но, сегашната криза, која започна со бомбардирањето на Техеран од страна на режимот на 28 февруари, веќе претставува загуба од 11 милиони барели нафта дневно и околу 140 милијарди кубни метри гас. Пред средбите со австралискиот премиер Ентони Албанезе, Бирол им изјави на новинарите: "Оваа криза, во сегашните околности, всушност се две нафтени кризи и една гасна криза споени во една". На 11 март, Бирол го надгледуваше ослободувањето на 400 милиони барели нафта од стратешките резерви, што е најголемата итна мерка во историјата на агенцијата. Американскиот претседател Доналд Трамп во текот на викендот му даде на Иран 48 часа да го отвори теснецот за бродови, предупредувајќи го Техеран дека ако не го стори тоа, ќе се соочи со уништување на неговата енергетска инфраструктура. Рокот истекува доцна вечерва. Бирол тврди дека затворањето на теснецот силно го погоди Азиско-пацифичкиот регион. "Најважното решение за овој проблем е повторното отворање на Ормутскиот теснец", рече Бирол. Како одговор на заканата на Трамп, иранската војска соопшти дека ќе ги нападне енергетската инфраструктура и постројките за десалинизација "кои им припаѓаат на САД и на режимот во регионот". Бирол рече дека разговарал со светските лидери во Азија, Европа и Северна Америка за уште едно можно ослободување на итни залихи на нафта, истакнувајќи дека првичниот потег опфаќал само 20 проценти од вкупните залихи. "Доколку е потребно, можеме да пласираме повеќе нафта на пазарите, и сурова нафта и деривати. Ослободувањето од нашите залихи ќе помогне во смирувањето на пазарите, но тоа не е решение. Може само да ја ублажи болката за економијата", истакна тој. Тој одби да каже што би можело да предизвика ново објавување на акции. "Ќе ги следиме околностите. Ќе ги анализираме проценките на пазарот и ќе разговараме со нашите земји-членки", најави тој. На прашањето дали земјите што заземаат одбранбен став кон сопствените резерви на гориво се причина за загриженост за глобалната економија, Бирол одговори дека ваквите потези се проблем во азиските земји.

  language

  mkd

  published at

  2026-03-23T06:58:35

  source

  provereno.mk

  title

  No title

  url

  https://provereno.mk/2026/03/23/%D1%88%D0%B5%D1%84%D0%BE%D1%82-%D0%BD%D0%B0-%D0%B8%D0%B0%D0%B5-%D0%BD%D0%B8%D1%82%D1%83-%D0%B5%D0%B4%D0%BD%D0%B0-%D0%B7%D0%B5%D0%BC%D1%98%D0%B0-%D0%BD%D0%B5%D0%BC%D0%B0-%D0%B4%D0%B0-%D0%B1%D0%B8/

omitted source count

15

total source count

19