article Мицкоски и Јаневска најавија реформи и затворање на неквалитетни институти 4.4.2026г.
Премиерот Христијан Мицкоски и министерката за образование Весна Јаневска најавија нов пакет закони за високо образование со цел подигнување на квалитетот и воведување ред во секторот. Реакцијата доаѓа по откриени бројни нерегуларности, вклучително и екстремен случај на институт регистриран во обложувалница, што доведе до затворање на вкупно 14 приватни установи во изминатиот период. Владата планира заострување на критериумите за вработување на кадар и објавување научни трудови, но премиерот вети дека лично ќе се заложи за измени на спорните одредби доколку квалитетните институции докажат дека се обесправени. Иако опозицијата изрази загриженост дека системот нема капацитет за новите меѓународни стандарди, министерката Јаневска нагласи дека законите се базирани на европски практики и дека дебатата останува отворена до нивното конечно усвојување.
| Тврдење | Клучни разлики | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Премиерот Мицкоски вети дека лично ќе се заложи за измена на спорните законски одредби за квалитетните приватни институти. | Повеќето потврдуваат, дел премолчуваат, Алфа нагласува ред. | Да: Мицкоски вети личен ангажман за квалитетните институции. | Да: Мицкоски вети дека лично ќе побара измена за квалитетни установи. | Да: Мицкоски вети дека лично ќе побара измена за квалитетните институти. | Да: Мицкоски вети дека лично ќе побара измена на владина седница. | Да: Мицкоски вети дека лично ќе побара измена на членот на владина седница. | Да: Мицкоски вети дека лично ќе побара измена на владина седница. | Делумно: Мицкоски смета дека законот е неопходен за ред во секторот. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Министерството за образование затвори 14 приватни институти поради констатирани нерегуларности. | Повеќето потврдуваат, дел изоставуваат бројка или премолчуваат. | Делумно: Се споменуваат затворени институти по контроли, но не и бројката 14. | Не е споменато | Да: Јаневска потврди дека се затворени 14 институти поради нерегуларности. | Да: Министерката Јаневска потврди затворање на 14 институти. | Да: Јаневска потврди дека се затворени 14 институти поради нерегуларности. | Да: Јаневска потврди дека се затворени 14 институти поради нерегуларности. | Да: Текстот потврдува затворање на 14 приватни институти. | Делумно: Се споменува затворање на институт, но не и точната бројка 14. | Да: Јаневска потврди дека се затворени 14 институти поради неправилности. | Да: Јаневска информира дека досега се затворени 14 институти. |
| Откриен е приватен институт регистриран во задна просторија на обложувалница со само два душека и двајца вработени. | Разлики во деталите: душеци наспроти столчиња и број вработени. | Делумно: Се потврдува институт во обложувалница, но не и деталите за душеци. | Да: Јаневска обелодени ваков случај затекнат од комисија на МОН. | Делумно: Се споменува институт во обложувалница, но не и душеците и вработените. | Делумно: Се споменуваат две столчиња и два душека, наместо само душеци. | Делумно: Се споменуваат две столчиња и два душека, наместо само два душека. | Делумно: Се споменуваат две столчиња и два душека, наместо само два душека. | Да: Јаневска опишува институт во кладилница со два душека и двајца вработени. | Да: Јаневска потврди институт во кладилница со два душека и двајца вработени. | Да: Наведен е пример за институт во кладилница со два душека и двајца. | Делумно: Се споменуваат два душека, двајца вработени и две столчиња. |
| Новите законски измени предвидуваат приватните институти да имаат најмалку десет вработени, од кои пет доктори на науки. | Локално потврдува, Лидер греши во бројот, другите молчат. | Да: Текстот ги наведува овие бројки како спорни правила. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Делумно: Се споменува тешкотија за обезбедување 10 доктори на науки. | Не е споменато |
| Владата планира да го замени постојниот закон од 2017/2018 година кој се смета за виновен за падот на УКИМ на Шангајската листа. | Само Алфа го пренесува обвинувањето, другите молчат. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Да: Мицкоски го обвинува законот од 2017/18 за падот на УКИМ. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Пакетот од три закони за високо образование влегува во владина процедура во понеделник. | Разлика во денот и изворот: Мицкоски вели утре, Јаневска понеделник. | Делумно: Се споменува влез во владина процедура, но не и точниот ден. | Делумно: Се наведува дека пакетот влегува во процедура „од утре“. | Делумно: Мицкоски вели дека законите се во процедура од „утре“. | Делумно: Се наведува дека законите влегуваат во процедура „од утре“. | Делумно: Мицкоски споменува влез во владина процедура, но не прецизира ден. | Делумно: Мицкоски вели дека законите се во процедура „од утре“. | Делумно: Се споменува влез во владина процедура во понеделник. | Да: Јаневска изјави дека законот во понеделник оди во владина постапка. | Делумно: Јаневска најави дека законот оди во владина процедура во понеделник. | Делумно: Јаневска вели дека законот ќе биде даден во владина постапка в понеделник. |
| Министерката Јаневска ги обвини приватните установи дека ги злоупотребуваат докторите на науки само за потребите на акредитација. | Само Локално и Лидер пренесуваат, другите целосно премолчуваат. | Да: Јаневска изјави дека ги вработуваат само за акредитација. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Да: Таа посочи дека ги вработуваат за акредитација, па ги отпуштаат. | Не е споменато |
| За добивање академско звање доктор на науки ќе биде задолжително објавување на најмалку три стручни трудови. | Алфа потврдува 3 труда, Лидер нијансира, другите молчат. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Да: Новиот закон бара минимум 3 труда за звање доктор на науки. | Не е споменато | Делумно: Се споменуваат два труда плус еден дополнителен ако магистрирале. | Не е споменато |
| Целта на новите закони е генерирање квалитет наместо квантитет во високото образование. | Мнозинството цитира директно, Алфа е нејасна, два не спомнуваат. | Да: Мицкоски директно ја посочува оваа цел. | Да: Мицкоски нагласи дека целта е квалитет наместо квантитет. | Да: Мицкоски нагласи дека целта е квалитет, а не квантитет. | Да: Мицкоски изјави дека целта е квалитет, а не квантитет. | Да: Мицкоски нагласи дека целта е квалитет наместо квантитет. | Да: Мицкоски директно изјави дека целта е квалитет, а не квантитет. | Делумно: Се наведува дека измените треба да воведат ред во секторот. | Не е споменато | Да: Јаневска нагласи дека целта е подигнување на квалитетот. | Не е споменато |
| Мицкоски изјави дека кај некои негови колеги занимавањето со наука е само хоби, што е недозволиво. | Само Алфа го пренесува критичкиот став, другите го премолчуваат. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Да: Мицкоски критикува дека за некои колеги науката е само хоби. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Забелешките на предлог-законите ќе се прифаќаат преку системот ЕНЕР до понеделник навечер. | Разлика во рокот: понеделник наспроти недела навечер. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не: Текстот вели дека законот е на ЕНЕР до утре (недела) навечер. | Делумно: Јаневска вели дека приговорите ќе се разгледуваат до понеделник. | Делумно: Потврдено е дека забелешки се прифаќаат до понеделник навечер. | Делумно: Се вели дека в понеделник законот се затвора и ќе се земат предвид забелешките. |
| Венко Филипче тврди дека македонскиот научен систем нема капацитет и лаборатории за исполнување на новите строги критериуми за објавување трудови. | Само 24info го пренесува ставот; останатите медиуми го премолчуваат. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Not Mentioned | Not Mentioned | Не е споменато | Не е споменато | Да: Филипче вели дека немаме капацитет, лаборатории ниту опрема за трудови. | Not Mentioned | Not Mentioned |
| Венко Филипче твдри дека македонскиот научен систем нема капацитет и лаборатории за исполнување на новите строги критериуми за објавување трудови. | Целосен молк кај сите извори; тврдењето воопшто не е пренесено. | Not Mentioned | Not Mentioned | Not Mentioned | Не е споменато | Не е споменато | Not Mentioned | Not Mentioned | Not Mentioned | Не е споменато | Not Mentioned |
| Венко Филипче твди дека македонскиот научен систем нема капацитет и лаборатории за исполнување на новите строги критериуми за објавување трудови. | Целосен молк кај сите медиуми; тврдењето воопшто не е пренесено. | Not Mentioned | Not Mentioned | Not Mentioned | Not Mentioned | Not Mentioned | Not Mentioned | Not Mentioned | Not Mentioned | Not Mentioned | Не е споменато |
| Ентитет | Клучни разлики | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Христијан Мицкоски | Еднообразно неутрално цитирање како главен говорник без разлики. | Неутрално: Премиерот е цитиран како говорник без мета-вреднување. | Неутрално: Премиерот е главен говорник кој најавува реформи. | Неутрално: Премиерот е само цитиран како говорник на прес-конференција. | Неутрално: Премиерот е само цитиран како говорник. | Неутрално: Премиерот е само говорник кој дава изјави и одговори. | Неутрално: Премиерот е само цитиран како говорник за законските измени. | Неутрално: Премиерот е цитиран како говорник за законските измени. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Весна Јаневска | Еднообразно неутрално известување како извор на информации. | Неутрално: Министерката е цитирана како извор на информации. | Неутрално: Министерката е цитирана како извор на информации. | Неутрално: Министерката е цитирана за преземените мерки и контроли. | Неутрално: Министерката е само цитирана како говорник. | Неутрално: Министерката е само говорник кој информира за активности. | Неутрално: Министерката е цитирана како извор на информации за инспекции. | Неутрално: Министерката е цитирана како извор на информации. | Неутрално: Пренесени изјави и активности без мета-вреднување. | Неутрално: Министерот е само говорник кој најавува законски измени. | Неутрално: министерката е само говорник кој информира за проверките |
| Венко Филипче | Речиси целосен молк, освен еден неутрален цитат во 24info.mk. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Цитиран како говорник со спротивставен став. | Не е споменато | Не е споменато |
| Министерство за образование и наука (МОН) | Единствен фокус е на процедурите, без разлики во ставовите. | Неутрално: Споменато во контекст на извршени контроли од комисија. | Неутрално: Информативно споменато преку активностите на комисијата. | Неутрално: Споменато во контекст на изјавите на министерката. | Неутрално: Информативно споменато во контекст на комисија и процедури. | Неутрално: Информативно споменато во контекст на комисија и министерка. | Неутрално: Институцијата е спомената во контекст на извршени увиди. | Неутрално: Споменато во контекст на увидот на комисијата. | Неутрално: Споменато во контекст на министерката и законските измени. | Неутрално: Институцијата е спомената во контекст на увиди и процедури. | Неутрално: споменато во контекст на теренски проверки и комисија |
| Влада на Република Македонија | Нема разлики; сите извори известуваат строго процедурално. | Неутрално: Спомената само како институционална рамка за процедури. | Неутрално: Спомената во контекст на процедури за нови закони. | Неутрално: Спомената во контекст на законски процедури и седници. | Неутрално: Спомената во контекст на процедури за закони. | Неутрално: Спомената само во контекст на процедури и седници. | Неутрално: Спомената само во контекст на претстојна владина процедура. | Неутрално: Спомената само во контекст на владината процедура. | Неутрално: Спомената само како дел од процедурата за законот. | Неутрално: Спомената само како дел од процедурата за носење на законот. | Неутрално: спомената само во контекст на владина постапка за закон |
| Универзитет „Св. Кирил и Методиј“ (УКИМ) | Минимално споменат, неутрално за рангирање и критериуми. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Споменат во контекст на рангирањето на Шангајската листа. | Не е споменато | Неутрално: Споменат како пример за примена на исти критериуми. | Не е споменато |
| СДСМ | Само 24info.mk го бележи опозицискиот став на Филипче. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Спомената како партија на Филипче со спротивен став. | Не е споменато | Не е споменато |
| Шангајска листа | Само Алфа информира неутрално, останатите извори го премолчуваат. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Информативно спомената како референца за рангирање. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| ЕНЕР (Единствен национален електронски регистар на прописи) | Речиси целосен медиумски молк; само Алфа го бележи неутрално. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Споменат како платформа за јавна дебата. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Комисија на МОН | Единствен неутрален и чисто информативен приказ кај сите извори. | Неутрално: Информативно спомената за спроведени контроли. | Неутрално: Спомената како тело што извршило увид на терен. | Не е споменато | Неутрално: Спомената како тело што извршило увид. | Неутрално: Спомената како тело што извршило увид на терен. | Неутрално: Спомената како тело што извршило увид на терен. | Неутрално: Спомената како тело што извршило увид. | Не е споменато | Неутрално: Спомената како тело што врши увиди и носи одлуки. | Неутрално: спомената како тело што извршило увид на терен |
| ОУ „Гоце Делчев“ - Илинден | Само plusinfo.mk го бележи како локација за изјава, другите не. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: локација каде министерката дава изјава |
| Приватни универзитети и институти | Единствен негативен сентимент: неквалитет наспроти криминал. | Негативно: Критика за неквалитет и примери со обложувалници. | Негативно: Критикувани за неквалитет и лоши услови за работа. | Not Mentioned | Негативно: Критика за неквалитет и работа во несоодветни услови. | Негативно: Опишани како неквалитетни и дека го осакатуваат образованието. | Негативно: Опишани како субјекти што „сакатат“ и „генерираат неквалитет“. | Негативно: Опишани како „таканаречени“ и лоцирани во кладилници. | Негативно: Опишани преку пример за несоодветни услови за работа. | Негативно: Критика за нерегуларности, злоупотреби и лоши услови. | Негативно: опишани како параван за други дејности и прекршители |
| Приватни институти | Единствено NetPress изнесува негативни критики за квалитетот. | Not Mentioned | Not Mentioned | Негативно: Критикувани за неквалитет и работа во несоодветни услови. | Not Mentioned | Not Mentioned | Not Mentioned | Not Mentioned | Not Mentioned | Not Mentioned | Not Mentioned |
Analizirano 10 od 20 virov
Primerjalne tabele in infografika uporabljajo samo prvih 10 virov. Ostali viri so prikazani spodaj ločeno.
| Vir | Naslov | |
|---|---|---|
| Мицкоски: Лично ќе се заложам да се сменат спорните одредби за приватните Универзитети и Институти кои креираат квалитет - Локално | ||
| Мицкоски: Нема да толерираме институти што го "осакатуваат" образовниот систем - zoom.mk | ||
| Мора во високото образование да почнеме да генерираме квалитет, а не квантитет | ||
| Да бидат спокојни сите институти што генерираат квалитет, но нема толеранција за институти во обложувалници и сакатење на високото образование, порача Мицкоски | ||
| Мицкоски: Нема да толерираме институти што го осакатуваат високото образование - Независен Весник | ||
| Да бидат спокојни сите институти што генерираат квалитет, нема толеранција за тие што го сакатат високото образование, порача Мицкоски | ||
| Во Македонија и тоа било можно: Приватен факултет во спортска обложувалница | ||
| Јаневска: Институт работел во просторија на обложувалница со две столчиња и душек - 24info.mk | ||
| ЗАКОНОТ ЗА ВИСОКО ОБРАЗОВАНИЕ ВО ЗАВРШНА ФАЗА: Јаневска најави ред и елиминација на нерегуларностите | ||
| ПРИВАТЕН ИНСТИТУТ РАБОТЕЛ ВО ОБЛОЖУВАЛНИЦА Имал двајца вработени, две столчиња и два душека - plusinfo.mk |