article Европскиот парламент усвои нови правила за возачки дозволи низ цела ЕУ 7.5.2026г.
Европскиот парламент изгласа сеопфатен пакет реформи за возачките дозволи со цел да се зголеми безбедноста на патиштата и да се хармонизираат прописите во сите земји-членки. Клучните промени вклучуваат воведување на дигитални возачки дозволи достапни на паметни телефони и воспоставување на правило според кое забраната за возење изречена во една држава ќе важи на територијата на целата Европска Унија. Реформата исто така предвидува намалување на старосната граница за професионални возачи на камиони и автобуси за да се реши недостигот на работна сила, како и нови правила за млади возачи, вклучувајќи двегодишен пробен период. Иако се воведуваат построги контроли за прекршителите, предлогот за задолжителни медицински прегледи за постарите возачи не беше прифатен поради противење на неколку држави.
| Тврдење | Клучни разлики | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Европскиот парламент изгласа нови правила за возачки дозволи што ќе важат низ целата ЕУ. | Сите извори го потврдуваат тврдењето, без разлики. | Да: Статијата потврдува дека ЕП усвои нови правила за цела ЕУ. | Делумно: Статијата наведува дека ЕУ усвои пакет правила. | Да: Парламентот донесе пакет измени за возачки дозволи во цела ЕУ. | Да: Парламентот даде зелено светло за нови правила низ цела Европа. | Да: Парламентот гласаше за пакет правила кои ќе важат низ цела ЕУ. | Да: Парламентот ги изгласа новите правила за цела ЕУ. | Да: Парламентот гласаше за пакет правила што ќе се применуваат низ ЕУ. | Да: Европскиот парламент изгласа нови пакет правила за цела ЕУ. | Да: Парламентот веќе даде зелено светло за новиот пакет правила. | Да: Парламентот изгласа пакет реформи за цела ЕУ. |
| Забраната за возење воведена во една земја-членка ќе важи на територијата на цела Европска Унија. | Сите извори едногласно го поддржуваат тврдењето без разлики. | Да: Потврдено е дека забраната ќе важи во сите земји на ЕУ. | Да: Директно потврдено во текстот. | Да: Забраната за возење ќе важи на територијата на целата ЕУ. | Да: Забраната во една земја ќе важи на територијата на цела ЕУ. | Да: Забраната во една земја ќе важи низ целата Унија. | Да: Забраната во една земја ќе важи низ цела ЕУ. | Да: Забраната издадена во една земја ќе важи низ целата Унија. | Да: Забраната во една земја ќе важи на територијата на цела ЕУ. | Да: Забраната во една земја автоматски ќе важи во сите останати. | Да: Забраната во една членка ќе важи на територијата на цела ЕУ. |
| Се воведува дигитална возачка дозвола достапна на паметен телефон до 2030 година. | Сите извори потврдуваат, без разлики. | Да: Потврдено е воведување на дигитална верзија до 2030 година. | Да: Потврдено, ќе биде достапна на мобилен телефон. | Да: Дигиталната дозвола ќе биде достапна преку мобилен телефон до 2030. | Да: Дигиталната дозвола на мобилен треба да биде реалност до 2030. | Да: Дигиталната верзија на телефон се очекува од 2030 година. | Да: Дигиталната дозвола треба да биде достапна до 2030 година. | Да: Дигиталната верзија на телефон се очекува од 2030 година. | Да: Дигиталната дозвола на телефон ќе биде достапна до 2030 година. | Да: Дигиталната дозвола треба целосно да биде достапна до 2030 година. | Да: Дигиталните дозволи треба целосно да заживеат до 2030 година. |
| Старосната граница за возачи на камиони се намалува од 21 на 18 години. | Едногласна потврда, TV21 делумно. | Да: Статијата експлицитно го наведува ова намалување. | Да: Директно потврдено во текстот. | Да: Возачи на камиони ќе можат да работат од 18 години. | Да: Камионџиите ќе можат да почнат на 18 наместо на 21 година. | Да: Границата за камиони се намалува од 21 на 18 години. | Да: Границата за камиони се намалува од 21 на 18 години. | Делумно: Се споменува пониска граница за професионални возачи. | Да: Границата за камиони се намалува од 21 на 18 години. | Да: Младите ќе можат да возат камиони на 18 наместо на 21 година. | Да: Границата за камиони се намалува од 21 на 18 години. |
| Старосната граница за возачи на автобуси се намалува од 24 на 21 година. | Еден извор (TV21.mk) дава делумна потврда, додека сите останати целосно го поддржуваат тврдењето. | Да: Статијата експлицитно го наведува ова намалување. | Да: Директно потврдено во текстот. | Да: Границата за автобуси се намалува на 21 година. | Да: За автобуски возачи границата се спушта од 24 на 21 година. | Да: Границата за автобуси се намалува од 24 на 21 година. | Да: Границата за автобуси се намалува од 24 на 21 година. | Делумно: Текстот наведува пониска граница за професионални возачи. | Да: Границата за автобуси се намалува од 24 на 21 година. | Да: Границата за автобуси се спушта од 24 на 21 година. | Да: Границата за автобуси се намалува од 24 на 21 година. |
| Возачите со Б категорија ќе можат да управуваат возила до 4,25 тони со дополнителна обука. | Еден извор (TV21) не го спомнува тврдењето, додека останатите го потврдуваат. | Да: Потврдено е за возила до 4,25 тони со дополнителна обука. | Да: Потврдено за возачи на кампери. | Да: Со Б категорија до 4,25 тони со дополнителна обука или испит. | Да: Б категорија до 4,25 тони со дополнителна обука или испит. | Да: Ќе можат да возат до 4,25 тони со дополнителна обука или испит. | Да: Со Б категорија и обука ќе може да се возат до 4,25 тони. | Не е споменато | Да: Со Б категорија и обука ќе може да се возат возила до 4,25 тони. | Да: Ќе можат да возат до 4,25 тони со обука или посебен испит. | Да: Со Б-категорија до 4,25 тони со обука или испит. |
| Сите нови возачи ќе мора да поминат задолжителен пробен период од најмалку две години. | utro.mk го ограничува пробниот период само на професионални возачи. | Да: Статијата го потврдува овој задолжителен пробен период. | Да: Директно потврдено во текстот. | Да: Новите возачи ќе минуваат двегодишен пробен период. | Делумно: Текстот споменува пробен период само за нови професионални возачи. | Да: Сите нови возачи мора да поминат пробен период од две години. | Да: Предвиден е задолжителен пробен период од две години. | Да: Новите возачи мора да поминат пробен период од две години. | Да: Новите возачи мора да поминат пробен период од две години. | Да: Новите возачи мора да поминат пробен период од најмалку две години. | Да: За новите возачи ќе има пробен период од најмалку две години. |
| Се воведува можност за возење со придружба за 17-годишници во сите земји-членки. | Сите извори потврдуваат, без разлики. | Да: Потврдено е воведување на возење со придружба за 17-годишници. | Да: Потврдено во текстот. | Да: Се воведува можност 17-годишници да возат под надзор. | Да: Се воведува можност 17-годишници да возат под надзор на придружник. | Да: Се воведува можност за придружба на 17-годишници во сите членки. | Да: Се воведува возење со придружба за 17-годишници во сите членки. | Да: Се воведува возење со придружба за 17-годишници во сите членки. | Да: Се воведува возење со придружба за 17-годишници во сите членки. | Да: 17-годишниците ќе можат да возат со придружба во сите земји на ЕУ. | Да: 17-годишници ќе можат да возат со придружба во сите членки. |
| Предлогот за задолжителни редовни медицински прегледи за постари возачи е отфрлен. | Еден извор (utro.mk) укажува на опционалност, другите потврдуваат отфрлање. | Да: Потврдено е дека задолжителните прегледи не се воведени. | Не е споменато | Да: Предлогот не беше усвоен поради противење на земјите-членки. | Делумно: Наведено е дека земјите можат, но не мораат да бараат преглед по 15 г. | Да: Предлогот за задолжителни прегледи за постари возачи не успеа. | Да: Предлогот за задолжителни прегледи за постари возачи не помина. | Да: Предлогот за задолжителни прегледи за постари возачи не успеа. | Да: Предлогот за задолжителни прегледи за постари возачи не помина. | Да: Мерката за задолжителни прегледи за постари засега нема да важи. | Да: Предлогот за задолжителни прегледи за постари не поминал. |
| Возачките дозволи за автомобили и мотоцикли ќе имаат важност од 15 години. | Сите извори го потврдуваат тврдењето, без контрадикции. | Да: Статијата наведува дека дозволите ќе важат 15 години. | Да: Директно потврдено во текстот. | Да: Возачките дозволи ќе важат 15 години. | Да: Возачките дозволи во иднина ќе имаат важност од 15 години. | Да: Наведено е дека возачките дозволи сега ќе важат 15 години. | Делумно: Текстот наведува важност од 15 години во иднина без прецизирање на категориите. | Да: Наведено е дека возачките дозволи сега ќе важат 15 години. | Да: Возачките дозволи во иднина ќе важат 15 години. | Да: Според новите правила, возачките дозволи ќе важат 15 години. | Делумно: Текстот наведува важност од 15 години без експлицитно раздвојување на категориите. |
| Околу 20.000 луѓе годишно ги губат животите на патиштата во Европската Унија. | Сите извори го потврдуваат тврдењето без разлики. | Да: Податокот е цитиран од Tagesschau во статијата. | Да: Директно потврдено во текстот. | Да: Статијата наведува околу 20.000 жртви годишно во ЕУ. | Да: Секоја година околу 20.000 луѓе ги губат животите во ЕУ. | Да: Статистиката покажува околу 20.000 жртви годишно на патиштата. | Да: Статистиката покажува 20.000 жртви годишно на патиштата во ЕУ. | Да: Статистиката покажува околу 20.000 жртви годишно на патиштата. | Да: Секоја година на патиштата во ЕУ гинат околу 20.000 луѓе. | Да: Статистиката вели дека околу 20.000 луѓе годишно ги губат животите. | Да: Околу 20.000 луѓе годишно ги губат животите на патиштата во ЕУ. |
| Паричните казни без забрана за возење остануваат во надлежност на матичната држава. | Само Денар се спротивставува. Останати 8 извори потврдуваат. | Не: Статијата вели дека остануваат во надлежност на земјата на прекршокот. | Да: Потврдено, остануваат во надлежност на државата на прекршокот. | Да: Казните без забрана остануваат во надлежност на државата. | Да: Прекршоци без забрана остануваат во надлежност на државата. | Да: Казните без забрана остануваат одговорност на земјата на прекршокот. | Делумно: Казните остануваат под надлежност на државата каде е извршен прекршокот. | Да: Казните без забрана остануваат одговорност на земјата на прекршокот. | Да: Казните без забрана остануваат во надлежност на државата. | Да: Казните без забрана остануваат во надлежност на државата. | Да: Казните без забрана остануваат во надлежност на државата. |
| Напуштена е идејата за воведување единствен европски систем на казнени поени. | Сите извори се согласни, нема разлики. | Да: Статијата потврдува дека нема да се воведе таков систем. | Да: Директно потврдено во текстот. | Да: Предлогот за единствен систем на казнени поени не е усвоен. | Да: Идејата за единствен систем на поени е напуштена. | Да: Воведувањето на единствен систем на поени е напуштено. | Да: Воведувањето на единствен систем на поени е напуштено. | Да: Воведувањето единствен систем на казнени поени е напуштено. | Да: Се откажува воведувањето единствен систем на казнени поени. | Да: Отпадна идејата за единствен европски систем со казнени поени. | Да: ЕУ се откажала од идејата за единствен систем на поени. |
| Земјите-членки имаат рок од три години да ги усогласат националните закони со новите правила. | Еден извор (TV21) не го спомнува тврдењето. | Да: Потврдено е дека имаат рок од три години за прилагодување. | Да: Директно потврдено во текстот. | Да: Земјите имаат рок од три години за усогласување. | Да: Државите имаат три години да ги вградат правилата во законите. | Да: Членките имаат три години за усогласување на законите. | Да: Членките имаат рок од 3 години за усогласување на законите. | Не е споменато | Да: Земјите имаат рок од три години за усогласување на законите. | Да: Земјите-членки ќе имаат рок од три години за усогласување. | Да: Членките имаат рок од три години за усогласување. |
| Клучните промени во сообраќајните прописи ќе стапат на сила помеѓу 2028 и 2030 година. | Сите извори потврдуваат, без разлики. | Да: Статијата наведува имплементација почнувајќи од 2028 до 2030. | Да: Директно потврдено во текстот. | Да: Целосната примена се очекува меѓу 2028 и 2030 година. | Да: Реформата ќе се воведува постепено меѓу 2028 и 2030 година. | Да: Клучните промени ќе стапат на сила од 2028 до 2030 година. | Да: Клучните промени ќе стапат на сила од 2028 до 2030 година. | Да: Наведено е дека клучните промени ќе стапат на сила во тој период. | Да: Клучните промени ќе стапат на сила од 2028 до 2030 година. | Да: Промените ќе почнат од 2028, а целосната имплементација до 2030. | Да: Дел од промените од 2028, а дигиталните дозволи до 2030 година. |
| Ентитет | Клучни разлики | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Европски парламент | Денар и 4NEWS.mk даваат позитивен тон; останатите се неутрални. | Позитивно: усвои реформа за безбедност и дигитализација, претставен како конструктивен | Неутрално: споменат како дел од ЕУ, но не е мета-вреднуван | Позитивно: прикажан како донесувач на значајни измени за безбедност | Неутрално: Информативно споменат како орган што дал зелено светло. | Неутрално: Информативно споменат како тело што гласало за правилата. | Неутрално: Информативно споменат како институција што ги изгласала правилата. | Неутрално: Информативно претставен како орган што гласал за правилата. | Неутрално: Информативно споменат како институција што ги изгласала правилата. | Неутрално: Информативно споменат како орган што одобрил правила. | Неутрално: Информативно споменат како институција што изгласала реформи. |
| Европска Унија | Поделба: 6 позитивни (како иницијатор) vs 4 неутрални (како рамка). | Позитивно: активен во усогласување прописи и зголемување на безбедноста на патиштата | Позитивно: авторот ја опишува реформата како 'голем чекор напред' и 'најголема реформа' | Позитивно: опишана како иницијатор на голема реформа за побезбедни патишта | Позитивно: Претставена како иницијатор за зголемување на безбедноста. | Позитивно: Реформите се опишани како чекор кон поголема безбедност. | Неутрално: Спомената како рамка за новите правила и безбедносни цели. | Неутрално: Спомената како рамка за примена на новите прописи. | Неутрално: Спомената како рамка за новите правила и реформи. | Позитивно: Претставена како иницијатор за поголема безбедност. | Неутрално: Рамка во која се воведуваат новите правила и стандарди. |
| Матео Ричи | Сите извори го прикажуваат неутрално, без разлики. | Неутрално: само цитиран дека смртните случаи се 'премногу', без мета-вреднување на неговата улога | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Цитиран како говорник за безбедносните стандарди. | Не е споменато | Неутрално: Цитиран како говорник за безбедносните стандарди. | Неутрално: Цитиран како говорник за статистиката на патиштата. | Не е споменато | Неутрално: Цитиран како говорник за безбедносните стандарди. |
| Јута Паулус | Сите извори се неутрални; нема разлики. | Неутрално: истакна корист за младите, но без мета-вреднување од авторот | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Цитиран како говорник за дигиталните иновации. | Не е споменато | Неутрално: Цитирана како говорник за дигиталните иновации. | Неутрално: Цитирана како говорник за дигиталните дозволи. | Не е споменато | Неутрално: Цитирана како говорник за придобивките на дигитализацијата. |
| Германија | Еден извор негативен, останатите неутрални. | Негативно: изрази противење на задолжителни проверки за постари возачи, претставено како пречка | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Спомената како земја што се спротивставила на еден предлог. | Неутрално: Спомената како земја што се спротивставила на одреден предлог. | Неутрално: Спомената како земја што се спротивставила на предлог. | Неутрално: Спомената во контекст на противење на одреден предлог. | Неутрално: Спомената како земја што се противела на една мерка. | Неутрално: Спомената како држава што се спротивставила на предлог. |
| Италија | Нема достапни извори за анализа. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Професионални возачи | Позитивен vs неутрален тон; акцент на олеснувања vs само факти. | Позитивно: добиваат пониска старосна граница, мерката претставена како решавање недостиг на работна сила | Позитивно: намалувањето на старосната граница е претставено како олеснување за нив | Неутрално: споменати во контекст на промена на старосната граница | Неутрално: Споменати во контекст на нови правила и недостиг на кадар. | Позитивно: Текстот наведува олеснувања и стимулации за нив. | Неутрално: Споменати во контекст на новите старосни граници за работа. | Неутрално: Споменати во контекст на пониска старосна граница. | Неутрално: Споменати во контекст на новите возрасни граници. | Неутрално: Целна група на новите законски олеснувања и правила. | Неутрално: Споменати во контекст на намалување на старосната граница. |
| Млади возачи (17-годишници) | Повеќето извори се неутрални; само два (utro.mk, Либертас) даваат позитивен тон. | Неутрално: споменати како корисници на возење со придружба, без вреднување | Неутрално: споменати со нови правила за придружба, без вреднување | Неутрално: споменати како можност за возење под надзор | Позитивно: Опишани како група на која им се овозможува безбедно искуство. | Позитивно: Мерките се опишани како начин за стекнување искуство. | Неутрално: Споменати во контекст на можноста за возење со придружба. | Неутрално: Споменати во контекст на возење со придружба. | Неутрално: Споменати во контекст на можноста за возење со придружба. | Неутрално: Споменати во контекст на нови услови за стекнување искуство. | Неутрално: Информативно споменати нови правила за нивно управување. |
| Возачи на камп-возила | Поделени: некои извори го прикажуваат позитивно, други неутрално. | Позитивно: добиваат дополнителни бенефиции (поголема тежина со категорија Б) | Позитивно: олеснувањата се претставени како поволност за нив | Неутрално: споменати во контекст на нови правила за тежина | Неутрално: Имплицирани преку зголемувањето на тежината за Б категорија. | Позитивно: Експлицитно наведено дека има олеснувања за нив. | Позитивно: Текстот наведува дека се воведуваат концесии за оваа група. | Не е споменато | Неутрално: Споменати во контекст на олеснувањата за маса на возило. | Неутрално: Споменати во контекст на зголемување на тежинскиот лимит. | Неутрално: Споменати во контекст на олеснување на условите за возење. |
| Транспортен сектор | Денар и Фактор портал даваат позитивен тон; останатите се неутрални. | Позитивно: намалувањето на старосната градина се очекува да го зголеми вработувањето | Позитивно: мерките се опишани како решение за недостиг на работна сила | Неутрално: споменат во контекст на промени за професионални возачи | Неутрално: Споменат како сектор на кој влијаат промените и недостигот. | Неутрално: Споменат во контекст на недостиг на работна сила. | Неутрално: Споменат во контекст на недостиг на работна сила. | Не е споменато | Неутрално: Споменат во контекст на недостигот на работна сила. | Неутрално: Споменат како сектор со недостиг на работна сила. | Неутрално: Споменат поради недостиг на работна сила. |
| Европски дигитален идентитетски паричник | Либертас позитивно, utro.mk неутрално. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Индиректно споменат преку концептот на дигитална дозвола. | Позитивно: Опишано како корисна иновација што го олеснува животот. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Земји-членки на ЕУ | Единствено Денар дава позитивен приказ. | Позитивно: зајакнува прекуграничната соработка преку автоматско губење на правото за возење | Неутрално: споменати во контекст на усогласување закони, без вреднување | Неутрално: споменати во контекст на усогласување на законите | Неутрално: Споменати како субјекти кои треба да ги спроведат правилата. | Неутрално: Споменати во контекст на нивните обврски и одговорности. | Неутрално: Споменати како субјекти кои треба да ги усогласат законите. | Неутрално: Споменати во контекст на нивните надлежности и обврски. | Неутрално: Споменати во контекст на имплементација на правилата. | Неутрално: Споменати како субјекти кои треба да ги усогласат законите. | Неутрално: Споменати во врска со обврските за усогласување на законите. |
Analizirano 10 od 15 virov
Primerjalne tabele in infografika uporabljajo samo prvih 10 virov. Ostali viri so prikazani spodaj ločeno.
| Vir | Naslov | |
|---|---|---|
| Нови правила за возачки дозволи во ЕУ | ||
| ЕУ воведува нови правила за возачите | ||
| ЕУ усвои голема реформа: Дигитални возачки дозволи и построги правила за прекршоци | ||
| ЕУ донесе нови правила за возачки дозволи | ||
| Нови правила за возачки дозволи: Забраната воведена во една земја ќе важи насекаде во ЕУ - Либертас | ||
| Нови правила за возачките дозволи и возачите во ЕУ - Македонски весник Илинден - | ||
| ЕУ донесе нови правила за возачки дозволи | ||
| Реформи во сообраќајот во ЕУ: Ако ви ја одземат дозволата во една земја-членка, нема да возите никаде во Унијата - Слободен печат | ||
| ГОЛЕМИ ПРОМЕНИ: Нови правила за возачките дозволи и построги казни за возачите! | ||
| ЕУ воведува дигитални возачки и заеднички забрани: Ако ви ја одземат дозволата во една земја, нема да возите никаде во Унијата |