МеѓуРедовите

Анализа на тврдења

claims

• САД и Иран се блиску до постигнување 60-дневен прекин на огнот.
• Иран начелно се согласил да се откаже од своите залихи на високо збогатен ураниум.
• Ормускиот теснец ќе биде повторно отворен за пловидба без наплата на такси.
• Иран ќе ги отстрани мините поставени во водите на Ормускиот теснец.
• САД ќе ја укинат блокадата на иранските пристаништа и ќе воведат исклучоци од санкциите за нафта.
• Врховниот лидер Моџтаба Хамнеи наводно го одобрил нацрт-договорот.
• Договорот вклучува обврска Иран никогаш да не развива нуклеарно оружје.
• Американските воени сили ќе останат во регионот за време на 60-дневниот период.
• Нацрт-договорот предвидува завршување на војната меѓу Израел и Хезболах.
• Ослободувањето на замрзнатите ирански средства останува спорно прашање.
• Израел би имал дозвола да го нападне Хезболах доколку групата изврши нови напади.
• Пакистан одигра клучна улога како посредник во преговорите меѓу Вашингтон и Техеран.
• Конечните детали од договорот сè уште се предмет на преговори и формулации.
• Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен како пред конфликтот.
• Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен какo пред конфликтот.

key differences

Американските воени сили ќе останат во регионот за време на 60-дневниот период.

Само Bloomberg Adria го потврдува тврдењето; другите го негираат или молчат.

Врховниот лидер Моџтаба Хамнеи наводно го одобрил нацрт-договорот.

Само meta.mk го спомнува, како делумно одобрение.

Договорот вклучува обврска Иран никогаш да не развива нуклеарно оружје.

Само meta.mk го потврдува тврдењето; останатите не го спомнуваат.

Израел би имал дозвола да го нападне Хезболах доколку групата изврши нови напади.

Сите извори не го споменуваат тврдењето.

Иран начелно се согласил да се откаже од своите залихи на високо збогатен ураниум.

Поделба: некои потврдуваат, други негираат.

Иран ќе ги отстрани мините поставени во водите на Ормускиот теснец.

Сите извори не го спомнуваат тврдењето.

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен какo пред конфликтот.

МКД.мк и meta.mk даваат детали, останатите молчат.

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен како пред конфликтот.

МКД.мк единствено делумно покрива, останатите молчат.

Конечните детали од договорот сè уште се предмет на преговори и формулации.

Разлика: некои извори нагласуваат ризик од пропаѓање (NetPress, Fokus), други само напредок.

Нацрт-договорот предвидува завршување на војната меѓу Израел и Хезболах.

Само Bloomberg Adria директно го потврдува тврдењето.

Ормускиот теснец ќе биде повторно отворен за пловидба без наплата на такси.

Само meta.mk потврдува без такси; МКД.мк негира.

Ослободувањето на замрзнатите ирански средства останува спорно прашање.

Само два извора го спомнуваат: Bloomberg Adria како блокирачки фактор, TV21.mk како последен спор.

Пакистан одигра клучна улога како посредник во преговорите меѓу Вашингтон и Техеран.

Поделба: некои го потврдуваат, други го негираат или игнорираат.

САД и Иран се блиску до постигнување 60-дневен прекин на огнот.

Различни временски рокови: 30 vs 60 дена.

САД ќе ја укинат блокадата на иранските пристаништа и ќе воведат исклучоци од санкциите за нафта.

Различни позиции: meta.mk потврдува, 365.com.mk негира.

source analyses

365.com.mk

Американските воени сили ќе останат во регионот за време на 60-дневниот период.

Не е споменато

Врховниот лидер Моџтаба Хамнеи наводно го одобрил нацрт-договорот.

Не е споменато

Договорот вклучува обврска Иран никогаш да не развива нуклеарно оружје.

Не е споменато

Израел би имал дозвола да го нападне Хезболах доколку групата изврши нови напади.

Не е споменато

Иран начелно се согласил да се откаже од своите залихи на високо збогатен ураниум.

Делумно: Трамп вели дека ќе се откажат, но не потврдува договор.

Иран ќе ги отстрани мините поставени во водите на Ормускиот теснец.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен какo пред конфликтот.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен како пред конфликтот.

Не е споменато

Конечните детали од договорот сè уште се предмет на преговори и формулации.

Да: Рубио потврдува напредок и чекање на дополнителен развој.

Нацрт-договорот предвидува завршување на војната меѓу Израел и Хезболах.

Не е споменато

Ормускиот теснец ќе биде повторно отворен за пловидба без наплата на такси.

Не е споменато

Ослободувањето на замрзнатите ирански средства останува спорно прашање.

Не е споменато

Пакистан одигра клучна улога како посредник во преговорите меѓу Вашингтон и Техеран.

Не: Статијата го споменува Оман како посредник.

САД и Иран се блиску до постигнување 60-дневен прекин на огнот.

Не е споменато

САД ќе ја укинат блокадата на иранските пристаништа и ќе воведат исклучоци од санкциите за нафта.

Не: Трамп експлицитно вели дека нема да ги ублажи санкциите.

Anadolu Ajansı

Американските воени сили ќе останат во регионот за време на 60-дневниот период.

Не: Се наведува ветување за повлекување на силите.

Врховниот лидер Моџтаба Хамнеи наводно го одобрил нацрт-договорот.

Не е споменато

Договорот вклучува обврска Иран никогаш да не развива нуклеарно оружје.

Не е споменато

Израел би имал дозвола да го нападне Хезболах доколку групата изврши нови напади.

Не е споменато

Иран начелно се согласил да се откаже од своите залихи на високо збогатен ураниум.

Не е споменато

Иран ќе ги отстрани мините поставени во водите на Ормускиот теснец.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен какo пред конфликтот.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен како пред конфликтот.

Не е споменато

Конечните детали од договорот сè уште се предмет на преговори и формулации.

Да: Статијата наведува дека договорот не е финализиран.

Нацрт-договорот предвидува завршување на војната меѓу Израел и Хезболах.

Не е споменато

Ормускиот теснец ќе биде повторно отворен за пловидба без наплата на такси.

Не е споменато

Ослободувањето на замрзнатите ирански средства останува спорно прашање.

Не е споменато

Пакистан одигра клучна улога како посредник во преговорите меѓу Вашингтон и Техеран.

Делумно: Се споменува пакистанско посредништво за прекин на огнот.

САД и Иран се блиску до постигнување 60-дневен прекин на огнот.

Делумно: Се споменува 60-дневен рок за конечен договор.

САД ќе ја укинат блокадата на иранските пристаништа и ќе воведат исклучоци од санкциите за нафта.

Делумно: Се споменува укинување на поморската блокада.

Bankarstvo MK

Американските воени сили ќе останат во регионот за време на 60-дневниот период.

Не е споменато

Врховниот лидер Моџтаба Хамнеи наводно го одобрил нацрт-договорот.

Не е споменато

Договорот вклучува обврска Иран никогаш да не развива нуклеарно оружје.

Не е споменато

Израел би имал дозвола да го нападне Хезболах доколку групата изврши нови напади.

Не е споменато

Иран начелно се согласил да се откаже од своите залихи на високо збогатен ураниум.

Не е споменато

Иран ќе ги отстрани мините поставени во водите на Ормускиот теснец.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен какo пред конфликтот.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен како пред конфликтот.

Не е споменато

Конечните детали од договорот сè уште се предмет на преговори и формулации.

Делумно: Се наведува дека се водат преговори за рамковен договор.

Нацрт-договорот предвидува завршување на војната меѓу Израел и Хезболах.

Не е споменато

Ормускиот теснец ќе биде повторно отворен за пловидба без наплата на такси.

Делумно: Се споменуваат преговори за повторно отворање на теснецот.

Ослободувањето на замрзнатите ирански средства останува спорно прашање.

Не е споменато

Пакистан одигра клучна улога како посредник во преговорите меѓу Вашингтон и Техеран.

Не е споменато

САД и Иран се блиску до постигнување 60-дневен прекин на огнот.

Делумно: Се споменува надеж за договор за продолжување на прекин на огнот.

САД ќе ја укинат блокадата на иранските пристаништа и ќе воведат исклучоци од санкциите за нафта.

Не е споменато

Bloomberg Adria

Американските воени сили ќе останат во регионот за време на 60-дневниот период.

Да: Министерката Гамлиел изјави дека САД би го задржале военото присуство.

Врховниот лидер Моџтаба Хамнеи наводно го одобрил нацрт-договорот.

Не е споменато

Договорот вклучува обврска Иран никогаш да не развива нуклеарно оружје.

Делумно: Рубио вели дека договорот би решил дел од нуклеарните амбиции.

Израел би имал дозвола да го нападне Хезболах доколку групата изврши нови напади.

Не е споменато

Иран начелно се согласил да се откаже од своите залихи на високо збогатен ураниум.

Не: Иран ги отфрла барањата да се откаже од својот ураниум.

Иран ќе ги отстрани мините поставени во водите на Ормускиот теснец.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен како пред конфликтот.

Не е споменато

Конечните детали од договорот сè уште се предмет на преговори и формулации.

Да: Трамп и Рубио потврдија дека се работи на финализирање на деталите.

Нацрт-договорот предвидува завршување на војната меѓу Израел и Хезболах.

Да: Се наведува дека нацртот предвидува завршување на таа паралелна војна.

Ормускиот теснец ќе биде повторно отворен за пловидба без наплата на такси.

Делумно: Рубио изјави дека тоа би можело да се обезбеди доколку успее договорот.

Ослободувањето на замрзнатите ирански средства останува спорно прашање.

Да: Фарс објави дека ова е меѓу отворените прашања што го блокираат договорот.

Пакистан одигра клучна улога како посредник во преговорите меѓу Вашингтон и Техеран.

Делумно: Пакистан е наведен меѓу земјите кои имаат улога во преговорите.

САД и Иран се блиску до постигнување 60-дневен прекин на огнот.

Делумно: Аксиос објави дека пактот би вклучувал 60-дневно примирје.

САД ќе ја укинат блокадата на иранските пристаништа и ќе воведат исклучоци од санкциите за нафта.

Делумно: Исклучоците за нафта се споменати како дел од пактот и отворено прашање.

Fokus.mk

Американските воени сили ќе останат во регионот за време на 60-дневниот период.

Не е споменато

Врховниот лидер Моџтаба Хамнеи наводно го одобрил нацрт-договорот.

Не е споменато

Договорот вклучува обврска Иран никогаш да не развива нуклеарно оружје.

Не е споменато

Израел би имал дозвола да го нападне Хезболах доколку групата изврши нови напади.

Не е споменато

Иран начелно се согласил да се откаже од своите залихи на високо збогатен ураниум.

Не: Техеран предложи нуклеарното прашање да се реши во втора фаза.

Иран ќе ги отстрани мините поставени во водите на Ормускиот теснец.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен какo пред конфликтот.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен како пред конфликтот.

Не е споменато

Конечните детали од договорот сè уште се предмет на преговори и формулации.

Да: Се наведува дека договорот може да пропадне пред финализирање.

Нацрт-договорот предвидува завршување на војната меѓу Израел и Хезболах.

Не е споменато

Ормускиот теснец ќе биде повторно отворен за пловидба без наплата на такси.

Не е споменато

Ослободувањето на замрзнатите ирански средства останува спорно прашање.

Не е споменато

Пакистан одигра клучна улога како посредник во преговорите меѓу Вашингтон и Техеран.

Не е споменато

САД и Иран се блиску до постигнување 60-дневен прекин на огнот.

Не е споменато

САД ќе ја укинат блокадата на иранските пристаништа и ќе воведат исклучоци од санкциите за нафта.

Делумно: Се споменува суспензија на санкции за нафта како дел од можен договор.

NetPress

Американските воени сили ќе останат во регионот за време на 60-дневниот период.

Не е споменато

Врховниот лидер Моџтаба Хамнеи наводно го одобрил нацрт-договорот.

Не е споменато

Договорот вклучува обврска Иран никогаш да не развива нуклеарно оружје.

Не е споменато

Израел би имал дозвола да го нападне Хезболах доколку групата изврши нови напади.

Не е споменато

Иран начелно се согласил да се откаже од своите залихи на високо збогатен ураниум.

Не: Трамп бара предавање, Иран сака тоа да биде во втора фаза.

Иран ќе ги отстрани мините поставени во водите на Ормускиот теснец.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен какo пред конфликтот.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен како пред конфликтот.

Не е споменато

Конечните детали од договорот сè уште се предмет на преговори и формулации.

Делумно: Се споменува дека договорот може да пропадне во последен момент.

Нацрт-договорот предвидува завршување на војната меѓу Израел и Хезболах.

Не е споменато

Ормускиот теснец ќе биде повторно отворен за пловидба без наплата на такси.

Не е споменато

Ослободувањето на замрзнатите ирански средства останува спорно прашање.

Не е споменато

Пакистан одигра клучна улога како посредник во преговорите меѓу Вашингтон и Техеран.

Не е споменато

САД и Иран се блиску до постигнување 60-дневен прекин на огнот.

Не е споменато

САД ќе ја укинат блокадата на иранските пристаништа и ќе воведат исклучоци од санкциите за нафта.

Делумно: Се споменува суспензија на санкции за продажба на нафта.

TV21.mk

Американските воени сили ќе останат во регионот за време на 60-дневниот период.

Не е споменато

Врховниот лидер Моџтаба Хамнеи наводно го одобрил нацрт-договорот.

Не е споменато

Договорот вклучува обврска Иран никогаш да не развива нуклеарно оружје.

Не е споменато

Израел би имал дозвола да го нападне Хезболах доколку групата изврши нови напади.

Не е споменато

Иран начелно се согласил да се откаже од своите залихи на високо збогатен ураниум.

Не е споменато

Иран ќе ги отстрани мините поставени во водите на Ормускиот теснец.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен какo пред конфликтот.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен како пред конфликтот.

Не е споменато

Конечните детали од договорот сè уште се предмет на преговори и формулации.

Да: Се наведува дека деталите се чувствителни и се уште се преговараат.

Нацрт-договорот предвидува завршување на војната меѓу Израел и Хел и Хезболах.

Делумно: Техеран се обидува да вклучи обврска за примирје во Либан.

Ормускиот теснец ќе биде повторно отворен за пловидба без наплата на такси.

Делумно: Се споменува обновување на комерцијалниот сообраќај низ теснецот.

Ослободувањето на замрзнатите ирански средства останува спорно прашање.

Да: Се опишува како последен сериозен спор меѓу Техеран и Вашингтон.

Пакистан одигра клучна улога како посредник во преговорите меѓу Вашингтон и Техеран.

Делумно: Се споменува заедничко посредство на Пакистан и Катар.

САД и Иран се блиску до постигнување 60-дневен прекин на огнот.

Делумно: Се споменува 60-дневен период за преговори за нуклеарната програма.

САД ќе ја укинат блокадата на иранските пристаништа и ќе воведат исклучоци од санкциите за нафта.

Делумно: Се споменува рок од 30 дена за укинување на блокадата на пристаништа.

meta.mk

Американските воени сили ќе останат во регионот за време на 60-дневниот период.

Не е споменато

Врховниот лидер Моџтаба Хамнеи наводно го одобрил нацрт-договорот.

Делумно: Наведено е дека меморандумот ќе му биде испратен за конечно одобрување.

Договорот вклучува обврска Иран никогаш да не развива нуклеарно оружје.

Да: Нацрт-договорот вклучува обврски од Иран никогаш да не се стреми кон такво оружје.

Израел би имал дозвола да го нападне Хезболах доколку групата изврши нови напади.

Не е споменато

Иран начелно се согласил да се откаже од своите залихи на високо збогатен ураниум.

Да: Текстот наведува дека плановите за откажување ќе бидат договорени наскоро.

Иран ќе ги отстрани мините поставени во водите на Ормускиот теснец.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен какo пред конфликтот.

Делумно: АДНОК изјави дека целосниот проток нема да се врати пред 2027 година.

Конечните детали од договорот сè уште се предмет на преговори и формулации.

Да: Трамп изјави дека конечните аспекти и детали во моментов се дискутираат.

Нацрт-договорот предвидува завршување на војната меѓу Израел и Хезболах.

Делумно: Се споменува прекин на огнот во Либан како дел од поширокиот контекст.

Ормускиот теснец ќе биде повторно отворен за пловидба без наплата на такси.

Да: Аксиос објави дека договорот нема да вклучува патарини за бродовите.

Ослободувањето на замрзнатите ирански средства останува спорно прашање.

Не е споменато

Пакистан одигра клучна улога како посредник во преговорите меѓу Вашингтон и Техеран.

Делумно: Се цитираат пакистански извори во врска со текот на преговорите.

САД и Иран се блиску до постигнување 60-дневен прекин на огнот.

Делумно: Се споменува фазна рамка и преговори за ураниум во рок од 30 до 60 дена.

САД ќе ја укинат блокадата на иранските пристаништа и ќе воведат исклучоци од санкциите за нафта.

Да: Наведено е дека САД ќе ја укинат блокадата и ќе се откажат од некои санкции.

А1он

Американските воени сили ќе останат во регионот за време на 60-дневниот период.

Не е споменато

Врховниот лидер Моџтаба Хамнеи наводно го одобрил нацрт-договорот.

Не е споменато

Договорот вклучува обврска Иран никогаш да не развива нуклеарно оружје.

Делумно: Се споменуваат мирновременски цели на нуклеарната програма.

Израел би имал дозвола да го нападне Хезболах доколку групата изврши нови напади.

Не е споменато

Иран начелно се согласил да се откаже од своите залихи на високо збогатен ураниум.

Да: Иран во принцип се согласил да се откаже од дел од залихите.

Иран ќе ги отстрани мините поставени во водите на Ормускиот теснец.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен какo пред конфликтот.

Не е споменато

Конечните детали од договорот сè уште се предмет на преговори и формулации.

Да: Деталите треба да се дефинираат во следните 30 до 60 дена.

Нацрт-договорот предвидува завршување на војната меѓу Израел и Хезболах.

Делумно: Планот води кон завршување на конфликтот во регионот.

Ормускиот теснец ќе биде повторно отворен за пловидба без наплата на такси.

Делумно: Се споменува обновување на сообраќајот, но не и таксите.

Ослободувањето на замрзнатите ирански средства останува спорно прашање.

Не е споменато

Пакистан одигра клучна улога како посредник во преговорите меѓу Вашингтон и Техеран.

Не е споменато

САД и Иран се блиску до постигнување 60-дневен прекин на огнот.

Да: Нацрт-договорот предвидува прекин на огнот од 60 дена.

САД ќе ја укинат блокадата на иранските пристаништа и ќе воведат исклучоци од санкциите за нафта.

Не е споменато

МКД.мк

Американските воени сили ќе останат во регионот за време на 60-дневниот период.

Не: Статијата зборува за повлекување на САД од кризата.

Врховниот лидер Моџтаба Хамнеи наводно го одобрил нацрт-договорот.

Не е споменато

Договорот вклучува обврска Иран никогаш да не развива нуклеарно оружје.

Не е споменато

Израел би имал дозвола да го нападне Хезболах доколку групата изврши нови напади.

Не е споменато

Иран начелно се согласил да се откаже од своите залихи на високо збогатен ураниум.

Не: Иран бара укинување на ограничувањата за збогатување ураниум.

Иран ќе ги отстрани мините поставени во водите на Ормускиот теснец.

Не е споменато

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен какo пред конфликтот.

Делумно: Статијата наведува дека Иран воспоставува нов режим во теснецот.

Иранските медиуми тврдат дека теснецот нема да биде целосно отворен како пред конфликтот.

Делумно: Статијата наведува дека Иран воспоставува нов режим во теснецот.

Конечните детали од договорот сè уште се предмет на преговори и формулации.

Да: Се преговара за „писмо за намери“ и услови за спогодба.

Нацрт-договорот предвидува завршување на војната меѓу Израел и Хезболах.

Не е споменато

Ормускиот теснец ќе биде повторно отворен за пловидба без наплата на такси.

Не: Иран наплаќа такси за премин на бродови во теснецот.

Ослободувањето на замрзнатите ирански средства останува спорно прашање.

Не е споменато

Пакистан одигра клучна улога како посредник во преговорите меѓу Вашингтон и Техеран.

Не: Пакистан е споменат како земја што договара транзит.

САД и Иран се блиску до постигнување 60-дневен прекин на огнот.

Не: Статијата споменува 30-дневен период на преговори.

САД ќе ја укинат блокадата на иранските пристаништа и ќе воведат исклучоци од санкциите за нафта.

Делумно: Се споменува укинување на санкциите како ирански услов.

Анализа на сентимент

entities

• Доналд Трамп
• Марко Рубио
• Моџтаба Хамнеи
• Бенјамин Нетанјаху
• Субрахмањам Џаишанкар
• Иран
• Соединети Американски Држави
• Израел
• Хезболах
• Пакистан
• Ормуски теснец
• Индија
• Либан
• Врховен совет за национална безбедност на Иран

key differences

Бенјамин Нетанјаху

Само два извора го спомнуваат, обата неутрално.

Врховен совет за национална безбедност на Иран

Единствено meta.mk го спомнува, неутрално, како тело за одобрување.

Доналд Трамп

МКД.мк е единствен со негативен тон; останатите се неутрални.

Израел

Најголема разлика: МКД.мк и TV21.mk даваат негативен приказ, додека останатите се неутрални.

Индија

Нема разлики; сите извори се неутрални или не ја спомнуваат.

Иран

МКД.мк позитивно прикажува; останатите неутрално.

Либан

Сите извори се неутрални; нема разлики во сентиментот.

Марко Рубио

Ист сентимент, нема разлики.

Моџтаба Хамнеи

Само два извора го спомнуваат, неутрално, без разлики.

Ормуски теснец

Сите извори се неутрални; нема разлики.

Пакистан

Нема значајни разлики; сите извори се неутрални.

Соединети Американски Држави

МКД.мк и TV21.mk негативно, останатите неутрално.

Субрахмањам Џаишанкар

Само Bloomberg Adria го спомнува, неутрално.

Хезболах

Сите извори се неутрални; нема разлики.

source analyses

365.com.mk

Бенјамин Нетанјаху

Не е споменато

Врховен совет за национална безбедност на Иран

Не е споменато

Доналд Трамп

Неутрално: изјавува став без мета-вреднување од авторот

Израел

Не е споменато

Индија

Не е споменато

Иран

Неутрално: споменат како преговарачка страна без вреднување

Либан

Не е споменато

Марко Рубио

Неутрално: цитиран за напредок, без мета-вреднување

Моџтаба Хамнеи

Не е споменато

Ормуски теснец

Неутрално: споменат како географска локација без вреднување

Пакистан

Не е споменато

Соединети Американски Држави

Неутрално: дејствуваат преку изјави, без мета-вреднување

Субрахмањам Џаишанкар

Не е споменато

Хезболах

Не е споменато

Anadolu Ajansı

Бенјамин Нетанјаху

Не е споменато

Врховен совет за национална безбедност на Иран

Не е споменато

Доналд Трамп

Неутрално: само информативно споменат како претседател што продолжил прекин на огнот и наметнал блокада

Израел

Неутрално: само споменат како учесник во нападите врз Иран

Индија

Не е споменато

Иран

Неутрално: информативно споменат како страна во нацрт-договорот и како цел на напади

Либан

Не е споменато

Марко Рубио

Не е споменато

Моџтаба Хамнеи

Не е споменато

Ормуски теснец

Неутрално: информативно споменат како предмет на соработка и затворање

Пакистан

Неутрално: само споменат како посредник во прекинот на огнот

Соединети Американски Држави

Неутрално: информативно споменати како страна во договорот и како извршители на напади

Субрахмањам Џаишанкар

Не е споменато

Хезболах

Не е споменато

Bankarstvo MK

Бенјамин Нетанјаху

Не е споменато

Врховен совет за национална безбедност на Иран

Не е споменато

Доналд Трамп

Неутрално: цитиран преку Рубио, без мета-вреднување

Израел

Не е споменато

Индија

Не е споменато

Иран

Неутрално: споменат како страна во преговори и обвинувања, без вреднување

Либан

Не е споменато

Марко Рубио

Неутрално: цитиран како извор, без мета-вреднување

Моџтаба Хамнеи

Не е споменато

Ормуски теснец

Неутрално: споменат како клучна локација, без вреднување

Пакистан

Не е споменато

Соединети Американски Држави

Неутрално: споменати како страна во преговори и напади, без вреднување

Субрахмањам Џаишанкар

Не е споменато

Хезболах

Не е споменато

Bloomberg Adria

Бенјамин Нетанјаху

Неутрално: Споменат во контекст на претстојни безбедносни консултации.

Врховен совет за национална безбедност на Иран

Не е споменато

Доналд Трамп

Неутрално: Претставен како говорник и актер под политички притисок.

Израел

Неутрално: Споменат како воен актер кој неволно би прифатил примирје.

Индија

Неутрално: Спомената само како локација на посетата на Рубио.

Иран

Неутрално: Претставен како страна во преговорите со сопствени барања.

Либан

Неутрално: Споменат во контекст на воените дејствија и жртвите.

Марко Рубио

Неутрално: Цитиран како главен извор на информации за напредокот.

Моџтаба Хамнеи

Не е споменато

Ормуски теснец

Неутрално: Опишан како клучен енергетски правец и предмет на преговори.

Пакистан

Неутрално: Наведен како регионален сосед со улога во преговорите.

Соединети Американски Држави

Неутрално: Информативно прикажани како преговарачка страна во конфликтот.

Субрахмањам Џаишанкар

Неутрално: Информативно споменат како присутен за време на изјавата.

Хезболах

Неутрално: Споменат само како учесник во паралелната војна со Израел.

Fokus.mk

Бенјамин Нетанјаху

Не е споменато

Врховен совет за национална безбедност на Иран

Не е споменато

Доналд Трамп

Неутрално: цитиран како бара предавање ураниум, без мета-вреднување

Израел

Неутрално: споменат како сојузник во нападот, без мета-вреднување

Индија

Не е споменато

Иран

Неутрално: споменат како цел на напад и страна во преговори, без вреднување

Либан

Не е споменато

Марко Рубио

Не е споменато

Моџтаба Хамнеи

Не е споменато

Ормуски теснец

Неутрално: споменат како клучна локација за транзит и контрола, без вреднување

Пакистан

Не е споменато

Соединети Американски Држави

Неутрално: споменати како извршител на напад и преговарач, без вреднување

Субрахмањам Џаишанкар

Не е споменато

Хезболах

Не е споменато

NetPress

Бенјамин Нетанјаху

Не е споменато

Врховен совет за национална безбедност на Иран

Не е споменато

Доналд Трамп

Неутрално: цитиран како бара предавање ураниум, без мета-вреднување

Израел

Неутрално: споменат како сојузник во нападот, без вреднување

Индија

Не е споменато

Иран

Неутрално: споменат како цел на напад и страна во преговори, без вреднување

Либан

Не е споменато

Марко Рубио

Не е споменато

Моџтаба Хамнеи

Не е споменато

Ормуски теснец

Неутрално: споменат како стратешка точка под иранска контрола, без вреднување

Пакистан

Не е споменато

Соединети Американски Држави

Неутрално: споменати како извршител на напад, без мета-вреднување

Субрахмањам Џаишанкар

Не е споменато

Хезболах

Не е споменато

TV21.mk

Бенјамин Нетанјаху

Не е споменато

Врховен совет за национална безбедност на Иран

Не е споменато

Доналд Трамп

Неутрално: споменат како претседател кој се соочува со критики и свикува состанок, без мета-вреднување

Израел

Негативно: наречен 'канцероген тумор' и 'разнишан ционистички режим' од Хамнеи

Индија

Не е споменато

Иран

Неутрално: опишан како страна во преговори и цел на напад, без експлицитно вреднување

Либан

Неутрално: споменат како место на примирје со Израел, без вреднување

Марко Рубио

Не е споменато

Моџтаба Хамнеи

Неутрално: цитиран како врховен лидер, без мета-вреднување од авторот

Ормуски теснец

Неутрално: споменат како локација на мини и предмет на преговори, без вреднување

Пакистан

Неутрално: споменат како заеднички посредник, без вреднување

Соединети Американски Држави

Негативно: нападот опишан како 'акт на лоша намера' и 'кршење на примирјето' од иранска страна

Субрахмањам Џаишанкар

Не е споменато

Хезболах

Неутрално: споменат како цел на израелски операции, без мета-вреднување

meta.mk

Бенјамин Нетанјаху

Не е споменато

Врховен совет за национална безбедност на Иран

Неутрално: Споменат како тело кое треба да го одобри меморандумот.

Доналд Трамп

Неутрално: ГОВОРНИК кој објавува детали за договорот без мета-вреднување.

Израел

Неутрално: Споменат како учесник во војната и во контекст на Ганц.

Индија

Неутрално: Спомената само како локација на посетата на Рубио.

Иран

Неутрално: Страна во преговорите и војната, без експлицитно вреднување.

Либан

Неутрално: Споменат како територија каде се одвиваат борби.

Марко Рубио

Неутрално: ГОВОРНИК кој дава информации за текот на преговорите.

Моџтаба Хамнеи

Неутрално: Споменат само како краен авторитет за одобрување на договорот.

Ормуски теснец

Неутрално: Централен објект на договорот и стратешки воден пат.

Пакистан

Неутрално: Споменати само како извор на информации за преговорите.

Соединети Американски Држави

Неутрално: Информативно споменати како преговарачка страна и иницијатор.

Субрахмањам Џаишанкар

Не е споменато

Хезболах

Неутрално: Споменати само како милиција поддржана од Иран.

А1он

Бенјамин Нетанјаху

Не е споменато

Врховен совет за национална безбедност на Иран

Не е споменато

Доналд Трамп

Не е споменато

Израел

Неутрално: Споменат само како страна во претходна ескалација.

Индија

Не е споменато

Иран

Неутрално: Информативно претставен како страна во преговорите.

Либан

Не е споменато

Марко Рубио

Не е споменато

Моџтаба Хамнеи

Не е споменато

Ормуски теснец

Неутрално: Опишан како стратешка точка и предмет на договор.

Пакистан

Не е споменато

Соединети Американски Држави

Неутрално: Споменати како извор на информации и страна во конфликт.

Субрахмањам Џаишанкар

Не е споменато

Хезболах

Не е споменато

МКД.мк

Бенјамин Нетанјаху

Неутрално: цитиран како 'вон себе', но без мета-вреднување од авторот

Врховен совет за национална безбедност на Иран

Не е споменато

Доналд Трамп

Негативно: авторот го опишува како блеф, попуштање, предавање и пораз

Израел

Негативно: опишан како изолиран, погоден, напуштен од САД

Индија

Неутрално: спомената како земја наклонета кон Иран, без вреднување

Иран

Позитивно: опишан како победник, посилен, повлијателен, со контрола

Либан

Неутрално: споменат како место со ирански сојузници, без вреднување

Марко Рубио

Не е споменато

Моџтаба Хамнеи

Не е споменато

Ормуски теснец

Неутрално: опишан како под иранска контрола, без мета-вреднување

Пакистан

Неутрално: споменат како земја наклонета кон Иран, без вреднување

Соединети Американски Држави

Негативно: опишани како поразени, повлекување, стратегиски неуспех

Субрахмањам Џаишанкар

Не е споменато

Хезболах

Неутрално: споменат како добитник на засилување, без вреднување

Извори

articles

• article order

  38

  body

  Неофицијален нацрт на привремен мировен договор меѓу САД и Иран предвидува поморскиот сообраќај низ Ормускиот теснец да може да се врати во нормала во рок од еден месец откако договорот ќе биде финализиран, објави иранската државна телевизија. Не е јасно колку е нов документот, за кој извести "ИРИБ њуз" (IRIB News) и кој не вклучува воени бродови, ниту дали САД се согласиле со условите. Белата куќа не одговори веднаш на барањето на "Блумберг" за коментар. Нафтата поевтини по објавата, при што Брент падна речиси 4,0 отсто, односно на под 96 долари за барел. Оваа недела таа загуби повеќе од 7,0 отсто бидејќи трговците стануваат сè пооптимистични дека ќе биде постигнат договор. Други клучни точки вклучуваат САД да ја укинат поморската блокада на иранските пристаништа и американската морнарица да ги напушти водите околу Иран. Во нацртот исто така се наведува дека Иран и Оман ќе воспостават механизам за надзор на поморскиот сообраќај во теснецот. Тоа е едно од најспорните прашања што го одложуваат договорот, бидејќи САД бараат пловилата да имаат слободен премин. Оман во последните недели не ги коментираше изјавите на Иран дека двете земји разговараат за управување со теснецот. Иран и САД преговараат за продолжување на примирјето за околу два месеца и повторно отворање на клучниот Ормуски теснец. Ефективното затворање на водениот пат од страна на Техеран на почетокот на војната во февруари предизвика силен раст на цените на нафтата и природниот гас и поттикна раст на инфлацијата на глобално ниво. И Иран и САД изјавија дека нивните разговори, преку посредници како Пакистан и Катар, напредуваат. Државниот секретар на САД, Марко Рубио, во вторникот изјави дека ќе бидат потребни уште неколку дена за постигнување договор. Тензиите и понатаму остануваат високи и во понеделникот навечер САД убија неколку ирански војници во напад врз бродови за кои тврдат дека поставувале мини во близина на теснецот. Иран возврати кон американски авиони и соопшти дека соборил беспилотно летало. "Индиректните контакти со Американците продолжуваат", изјави Али Багери Кани, заменик-секретар на Врховниот совет за национална безбедност на Иран, во средата во Русија, каде присуствува на безбедносен форум. "Додека не постигнеме согласност за сите прашања, сметаме дека не сме се договориле за ништо." "Нема сомнеж дека условите за премин низ Ормускиот теснец и процедурите за тоа нема да бидат исти како претходно", изјави Багери Кани. "Ќе биде воведена целосно поинаква процедура. Иран и Оман, како соседни крајбрежни држави, разговараат за утврдување нов механизам за премин низ Ормускиот теснец." Завојуваните страни, кои се согласија на кревко примирје на почетокот на април, исто така треба да се договорат колкав дел од иранските финансиски средства ќе бидат одмрзнати и колку брзо тоа ќе се случи. Во вторникот иранските државни медиуми објавија дека Техеран бара одмрзнување на 12 милијарди долари веднаш откако ќе биде договорен таканаречениот меморандум за разбирање, како што двете страни го нарекуваат привремениот договор. Противниците на Иран во САД, меѓу кои и сенаторот Линдзи Грем, веројатно ќе се спротивстават на тоа и ќе извршат притисок врз Трамп повторно да се врати на бомбардирање на земјата. Дополнителна потенцијална пречка е паралелната војна во Либан меѓу Израел и милитантите на Хезболах, поддржани од Техеран. Израел во последните денови ги засили нападите и соопшти дека неговите копнени сили навлегуваат подлабоко на територијата на северниот сосед. Израелските сили ќе навлезат подалеку од појасот од околу 10 километри во јужен Либан, соопшти војската. Израел ги засили нападите и во други делови од арапската држава и во вторникот во Газа го уби новиот шеф на военото крило на Хамас, уште една група сојузник на Техеран. Иран инсистира примирјето да ги опфати "сите фронтови", вклучително и Либан. Израел, кој ја започна пошироката војна кога заедно со САД го бомбардираше Иран, не сака да прифати ограничувања за своите операции во северниот сосед. Според Израел, тие активности се неопходни за заштита на пограничните заедници и за спротивставување на ракетите и беспилотните летала на Хезболах. Хезболах, кој САД го класифицираат како терористичка организација, "ги премина сите црвени линии" со зголемениот број смртоносни напади со беспилотни летала, изјави Ели Коен, министер во кабинетот за безбедност на Нетанјаху, за Израелското армиско радио.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-27T20:39:09

  source

  Bloomberg Adria

  title

  Ормускиот теснец би се вратил во нормала еден месец по договорот меѓу САД и Иран

  url

  https://mk.bloombergadria.com/politika/politika/105272/ormuskiot-tesnec-bi-se-vratil-vo-normala-eden-mesec-po-dogovorot-megju-sad-i-iran/news

• article order

  42

  body

  Нацрт-договорот на почетната неофицијална рамка за меморандум за разбирање меѓу Иран и САД, кој беше доставен до Техеран, предвидува Иран да го врати комерцијалниот превоз низ Ормутскиот теснец на предвоеното ниво во рок од еден месец, објави вчера Ројтерс. Агенцијата додаде дека нацрт-договорот, исто така, предвидува целосно повлекување на американските сили од околината на Иран и укинување на поморската блокада на Иран. Нацрт-договорот не ги вклучува воените бродови, но не е прецизирано за кои бродови станува збор. Во него се наведува дека превозниот сообраќај низ Ормутскиот теснец ќе го управуваат заеднички Иран и Оман. Доколку не се постигне конечен договор меѓу двете страни во рок од 60 дена, нацрт-договорот ќе биде одобрен во форма на обврзувачка резолуција на Советот за безбедност на Обединетите нации. Според "Скај њуз", рамката сè уште не е финализирана, а Иран нема да преземе никакви чекори без "опипливи гаранции". Ормутскиот теснец е еден од најважните светски бродски патишта за нафта и гас, при што 20 проценти од светската нафта и течен природен гас минуваат низ него. На почетокот на конфликтот со САД и Израел, Иран го блокираше Ормутскиот теснец, а САД подоцна започнаа своја поморска блокада на Ормутскиот теснец како одговор на мерките на Техеран. Началникот на Генералштабот на Израел, Ејал Замир, рече дека поголемиот дел од воените капацитети на Иран се уништени, а неговата нуклеарна програма е значително намалена, додека израелските воздухопловни сили го добија својот прв американски танкер за полнење гориво, "Боинг КЦ-46 Пегасус". "Структурата на злото изградена од режимот на ајатолахот значително се распука, а неговата иднина и стабилност се обвиткани во неизвесност", рече Замир на церемонијата по повод воведувањето во употреба на нов авион КЦ-46, објави "Тајмс оф Израел". Тој рече дека иранските лидери се цел на напади, дека економијата е во колапс и дека граѓаните сè уште не го разбрале обемот на катастрофата што им ја нанесоа екстремистичките лидери. Алијакбар Велајати, висок советник на иранскиот лидер ајатолахот Моџтаба Хамнеи, рече дека Иран повеќе нема да се потпира на потписи и писмени ветувања во идните преговори. "Објективната гаранција дека секој договор ќе се почитува е Ормутскиот теснец. Географијата не лаже и ќе биде крајниот судија за договорите потпишани на хартија", напиша Велајати на својот профил "X". Тој рече дека "црвените линии" на Иран се јасни и дека Техеран повеќе не смета дека ниту еден документ е доволен, по она што го опиша како повторени кршења на договорот од страна на САД. Според него, позицијата на Иран станала појасна по годините напади и непријателство на САД. "Историјата покажала дека секој агресор се стреми да доминира, од Александар Велики до Џингис Кан до (американскиот претседател Доналд) Трамп. И на крајот, тој би бил отфрлен од иранската цивилизација", напиша Велајати. Иранското Министерство за разузнавање вчера издаде детално соопштение во кое предупредува на продолжување на непријателската стратегија за "хибридно војување" по неуспехот на директната воена конфронтација со Иран. Министерството соопшти дека сака да ја информира иранската јавност за тековниот разузнавачко-безбедносен конфликт меѓу Иран и неговите противници, истакнувајќи дека поразениот непријател сега се обидува да го надомести својот воен неуспех со префрлање на "мека војна, когнитивно војување и хибридни операции", објави новинската агенција Тасним.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-28T05:08:49

  source

  А1он

  title

  Ормутскиот теснец ќе биде управуван од Техеран и Мускат

  url

  https://a1on.mk/world/ormutskiot-tesnec-kje-bide-upravuvan-od-teheran-i-muskat/

• article order

  57

  body

  Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека САД ќе ја следат ситуацијата во Ормускиот теснец, но истакна дека "никој нема да го контролира" овој важен воден пат. Тој додаде дека оваа работа е дел од тековните преговори со Иран. На состанокот со својот кабинет, Трамп се осврна и на улогата на Оман, кој, според информации од медиумите, посредува во разговорите со Техеран за управувањето на теснецот. "И Оман ќе мора да се однесува како и сите други", рече Трамп. Тој нагласи дека Вашингтон не планира да ублажува санкциите кон Иран во замена за напуштање на високо збогатениот ураниум. "Тие ќе се откажат од својот високо збогатен ураниум, но не поради укинување на санкциите. Не, никако", рече Трамп во изјава за PBS News. Во меѓувреме, американскиот државен секретар Марко Рубио соопшти дека постигнале "одреден напредок" во разговорите околу можниот договор со Иран. Тој повтори дека дипломатијата е прва опција за Вашингтон, но истакна дека претседателот Трамп има и "други опции" ако не се постигне договор. "Ако можеме да постигнеме договор, сакаме тоа да се случи. Имаше одреден напредок и интерес, а во следните часови и денови ќе видиме дали ќе има дополнителен напредок", изјави Рубио пред новинарите.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-27T18:14:31

  source

  365.com.mk

  title

  Трамп: Ниту еден ќе не контролира Ормускиот теснец, санкциите кон Иран ќе останат на сила

  url

  https://365.com.mk/tramp-nitu-eden-kje-ne-kontrolira-ormuskiot-tesnec-sankciite-kon-iran-kje-ostanat-na-sila/

• article order

  59

  body

  Нацртот на евентуален договор меѓу Иран и САД вклучува соработка меѓу Техеран и Оман за управување со превозот низ Ормускиот Теснец, соопшти иранската државна телевизија ИРИБ, која соопшти дека го видела договорот, пренесува Анадолу. Иран ќе се обврзе да го врати бројот на комерцијални бродови што минуваат низ Теснецот на нивоата пред тензиите во рок од еден месец, според нацрт-договорот, објави иранската новинска агенција Мизан, цитирајќи го јавниот сервис, додавајќи дека воените бродови не се опфатени со договорот. Според договорот, САД ќе ја укинат својата поморска блокада врз иранските пристаништа, се вели во веста. Вашингтон, исто така, "ветил дека ќе ги повлече своите воени сили од периферијата на Иран", се наведува, додавајќи дека "без разлика дали оваа клаузула ги вклучува силите распоредени во регионот или силите што живеат во базите, тоа ќе бара преговарање". "Доколку се постигне конечен договор во рок од 60 дена, овој договор ќе биде одобрен во форма на обврзувачка резолуција на Советот за безбедност на ОН", се истакнува понатаму. Договорот сè уште не е финализиран и "никаков чекор нема да биде преземен од Иран без верификација", се додава. Регионалните тензии ескалираа на 28 февруари кога САД и Израел започнаа ненадејни напади врз Иран, што го натера Техеран да возврати со бараж од дронови и ракети што погодија цели низ регионот, додека Техеран го затвори Ормускиот Теснец. Прекинот на огнот стапи на сила на 8 април преку пакистанско посредништво, но преговорите во Исламабад не доведоа до траен договор. Американскиот претседател Доналд Трамп подоцна го продолжи прекинот на огнот на неодредено време, додека наметна блокада на бродовите што патуваат до или од иранските пристаништа преку стратегискиот воден пат, а периодично изјавуваше дека мировниот договор е блиску.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-27T14:10:08

  source

  Anadolu Ajansı

  title

  Нацрт-договорот меѓу САД и Иран вклучува соработка меѓу Техеран и Оман за Ормускиот Теснец

  url

  https://www.aa.com.tr/mk/%D1%81%D0%B2%D0%B5%D1%82/%D0%BD%D0%B0%D1%86%D1%80%D1%82-%D0%B4%D0%BE%D0%B3%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D0%BE%D1%82-%D0%BC%D0%B5%D1%93%D1%83-%D1%81%D0%B0%D0%B4-%D0%B8-%D0%B8%D1%80%D0%B0%D0%BD-%D0%B2%D0%BA%D0%BB%D1%83%D1%87%D1%83%D0%B2%D0%B0-%D1%81%D0%BE%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%BE%D1%82%D0%BA%D0%B0-%D0%BC%D0%B5%D1%93%D1%83-%D1%82%D0%B5%D1%85%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%BD-%D0%B8-%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD-%D0%B7%D0%B0-%D0%BE%D1%80%D0%BC%D1%83%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%BE%D1%82-%D1%82%D0%B5%D1%81%D0%BD%D0%B5%D1%86/3949865

• article order

  56

  body

  Цените на нафтата паднаа за околу четири проценти во средата наутро, бидејќи надежите за можен договор меѓу САД и Иран ги засенија стравувањата поради брзото намалување на залихите и затворањето на Ормутскиот Теснец. Американската сурова нафта WTI во утринското тргување во Европа падна за 4,32 проценти и се тргуваше по цена од 89,83 долари за барел. Во исто време, цената на северноморската нафта Брент се намали за 3,66 проценти, на 95,94 долари за барел, останувајќи под границата од 100 долари трет ден по ред. Трговците и шпекулантите очигледно повторно се надеваат дека САД и Иран се блиску до рамковен договор кој би го продолжил прекинот на огнот за дополнителни 60 дена и би овозможил нови преговори за повторно отворање на Ормутскиот Теснец и за иранската нуклеарна програма. "Цените на нафтата се под притисок поради променетите очекувања околу можен договор меѓу САД и Иран, иако ризиците остануваат високи поради тензиите во близина на Ормутскиот Теснец", наведуваат стратезите за суровини на ING, Ворен Патерсон и Ева Мантеј. Според нив, подобреното расположение околу можен договор врши притисок врз цените, и покрај тоа што непријателствата продолжуваат и теснецот фактички останува затворен. Во регионот и натаму има воени активности, вклучително и американски напади и, како што се наведува, ангажман на ирански сили. Во вторникот, Иран ги обвини САД за "сериозно кршење" на прекинот на огнот, по новите американски напади врз ракетни позиции и пловни објекти во јужен Иран, кои американската Централна команда ги опиша како "самоодбрана". Американскиот државен секретар Марко Рубио, кој претходно оваа недела ја намали можноста за брз договор, изјави дека договор сè уште е можен, но дека претседателот Доналд Трамп сака или "добар договор" или воопшто да нема договор. Во последните недели, очекувањата за потенцијален договор постојано имаат поголемо влијание врз пазарот отколку реалните фундаментални показатели, бидејќи трговците се обидуваат да профитираат од надежите за договор, додека глобалната енергетска криза останува во втор план. Пазарите сега внимателно ги очекуваат податоците за залихите на нафта од Американскиот институт за нафта (API), како и неделниот извештај на американската Администрација за енергетски информации (EIA), кои би можеле дополнително да влијаат врз движењето на цените во наредните часови.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-27T10:43:55

  source

  Bankarstvo MK

  title

  Цените на нафтата остро паднаа поради надежите за договор меѓу САД и Иран

  url

  https://bankarstvo.mk/цените-на-нафтата-остро-паднаа-поради/

• article order

  38

  body

  Револуционерната гарда соопшти дека го задржува правото да возврати на нападите Иран смета дека САД го прекршиле прекинот на огнот со напаѓање цели во близина на спорниот Ормуски теснец, што потенцијално ги комплицира напорите за завршување на војната. Дополнително затегнувајќи ги мировните напори, Израел го нападна Либан со повеќе од 120 воздушни напади во еден од најсилните денови на бомбардирање во последните неколку недели, соопштија либански безбедносни извори. Иран побара прекин на израелските напади во Либан како дел од каков било договор. Министерството за надворешни работи на Иран изјави дека американските напади во јужната иранска покраина Хормозган, каде што иранските медиуми објавија звуци од експлозии рано во вторник, претставуваат грубо кршење на кревкото прекин на огнот кое е во сила речиси седум недели. САД изјавија дека нивните напади биле одбранбени по природа, таргетирајќи ракетни локации и бродови кои се обидуваат да постават мини. Американскиот државен секретар Марко Рубио изјави дека може да потрае неколку дена за да се преговара за договор за запирање на конфликтот, откако двете страни претходно посочија напредок во почетниот договор што би ставил крај на непријателствата и би го рестартирал пловењето низ теснецот. Тој почетен договор ќе им даде на преговарачите 60 дена да се справат со посложени прашања, вклучувајќи ја и нуклеарната програма на Иран. Иранските медиуми објавија дека преговарачите на земјата инсистирале меморандумот да вклучи ослободување на милијарди долари замрзнати средства. По нападите на САД, Рубио им рече на новинарите во својот авион во Индија дека Ормускиот теснец мора да биде отворен на еден или друг начин. Револуционерната гарда во вторник соопшти дека го задржува правото да возврати на нападите. Тие рекоа дека единиците за воздушна одбрана собориле американски дрон и пукале кон друг дрон и борбен авион за кои рекоа дека влегле во иранскиот воздушен простор над регионот на Персискиот Залив. Во коментарите објавени на неговиот Телеграм канал по повод годишното поклонение за време на хаџот, врховниот лидер на Иран, ајатолахот Моџтаба Хамнеи, рече: "Отсега па натаму, слоганите "Смрт за Америка" и "Смрт за Израел" ќе бидат слогани на исламската нација и угнетените луѓе во светот". Американскиот претседател Доналд Трамп претходно ги цитираше слоганите додека оправдуваше воена акција против Иран. Роуан и американските претставници посочија дека неодамнешните индиректни разговори постигнаа напредок во меморандумот за разбирање, или почетниот договор, што би довело до понатамошни преговори за конечен договор. Главниот преговарач на Иран, Мохамед Бакер Калибаф, се врати во Иран од Катар откако побара ослободување на околу 24 милијарди долари замрзнати ирански средства како дел од првичниот договор, објавија иранските медиуми. Иранската новинска агенција Фарс цитираше извор кој вели дека средствата биле последната точка на сопнување во договорот. Иранската новинска агенција ИСНА соопшти дека преговорите во Катар биле генерално позитивни. Додека основните предуслови на Иран се фокусираат на укинување на поморската блокада на САД, нуклеарните прашања и гаранциите за суверенитет, Иран исто така сака прекин на конфликтот во Либан, каде што прекинот на огнот од средината на април не успеа да ги запре борбите меѓу Израел и милитантната група Хезболах, поддржана од Иран. Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху во вторник изјави дека Израел ги продлабочува своите операции во Либан и работи со големи сили на терен. Либански безбедносни извори изјавија за Ројтерс дека израелските напади погодиле јужен и источен Либан во вторник. Либанското министерство за здравство соопшти дека израелските напади во последните часови убиле 31 лице, а ранети се 40, објави државната новинска агенција ННА рано во среда. Според ирански извори, почетниот договор би ставил крај на непријателствата на сите фронтови, би овозможил сообраќајот да се движи низ теснецот во текот на 30 дена и евентуално би обезбедил одредено финансиско олеснување. Потешките прашања како што е нуклеарната програма на Иран би биле предмет на преговори во втората фаза. Иран пропушта некои бродови да го поминат теснецот, давајќи предност на бродовите поврзани со земјите со кои има блиски врски, објави Ројтерс. Трамп изјави дека неговата клучна цел во војната е да го спречи Иран да развие нуклеарно оружје со својот високо збогатен ураниум. Техеран негира какви било такви планови. Трамп, исто така, ја искористи кризата за да повика повеќе арапски и муслимански држави, вклучително и Саудиска Арабија, да ги потпишат Авраамовите договори, кои имаат за цел нормализирање на односите со Израел. Саудиска Арабија изјави дека нема да ги потпише договорите без мапа на патот кон палестинска државност. Илјадници луѓе се убиени во поширокиот конфликт, главно во Либан и Иран.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-27T08:55:53

  source

  meta.mk

  title

  Иран смета дека американските напади го кршат примирјето

  url

  https://meta.mk/iran-smeta-deka-amerikanskite-napadi-go-krshat-primirjeto/

• article order

  47

  body

  Сега се појавуваат контурите на крајната стратегија на претседателот Трамп во војната со Иран. Во телефонски разговор со израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху вчера, Трамп наводно објаснил дека САД преговараат со Иран за "писмо за намери" со кое формално би се завршила војната и би почнал 30-дневен период на преговори за иранската нуклеарна програма и повторното отворање на Ормускиот теснец. Целта и ефектот од таквиот договор треба да бидат јасни: САД се повлекуваат од кризата. Трамп можеби ќе нареди уште еден ограничен напад за да изгледа цврсто и да ги задоволи поддржувачите на војната, но тоа би било само театрален потег. "Крајната стратегија" во овој случај е еуфемизам за "предавање". Трамп веќе повеќепати попушти во судирот со Иран, уште од 18 март, кога Израел го нападна гасното поле Парс, а Иран возврати со напад врз клучен катарски објект за природен гас. Трамп тогаш повика на прекин на американските и израелските напади врз иранската енергетска инфраструктура, со што војната практично заврши, пишува Кејган во колумна објавена пред ноќешните американски воздушни напади врз Бандар Абас на југот на Иран, кои Вашингтон ги нарекува "чин на самоодбрана". Неговите постојани закани за продолжување на нападите оттогаш се покажаа како блеф. Властите во Техеран веќе два месеци сметаат дека Трамп нема да нареди нов напад, поради што не прифатиле никакви отстапки и покрај штетата претрпена во текот на 37 дена немилосрдни напади. Напротив, нивните услови за спогодба се услови на победник: бараат воени отштети, да се укинат ограничувањата за збогатување ураниум, да им се признае контрола над теснецот и да се укинат санкциите. Фактот што Трамп на таквиот пркос одговара со повик за нови 30 дена примирје и преговори е премолчено признание за пораз. Ако во следните неколку дена и нареди напад колку за претстава пред јавноста, Иранците точно ќе знаат за што станува збор. Никој не верува дека по еден месец ќе продолжи војна од целосен обем. На крајот на краиштата, со дополнителни 30 дена за закрепнување, повторно вооружување и полнење на буџетот преку наплата за преминот, Иран ќе стане уште поопасен противник. Покрај тоа, за 30 дена новиот ирански режим во Ормускиот теснец би можел веќе цврсто да биде воспоставен. Како што известува Институтот за проучување на војната, Иран го искористил периодот на примирје за да ја "нормализира" својата контрола врз теснецот, "принудувајќи ги земјите увознички на нафта" да склучуваат транзитни договори со Техеран и наплаќајќи такси од бродови од земји што немаат такви договори. Според иранските претставници, новиот режим во теснецот ќе им даде предност на иранските стратегиски партнери, како Русија и Кина, и ќе им овозможи на земји наклонети кон Иран, како Индија и Пакистан, да договорат сопствени транзитни аранжмани. На бродовите поврзани со земји што Иран ги смета за непријателски, пристапот до теснецот ќе им биде целосно забранет. Неколку држави, вклучително и Јужна Кореја, Турција и Ирак, наводно веќе преговараат барем за привремени транзитни договори. Сега кога Трамп јасно ставил до знаење дека нема намера да се бори за повторно отворање на теснецот, ќе почне трка за постигнување што подобри услови со Техеран. Сите земји што во голема мера зависат од енергенсите од Персискиот Залив ќе сакаат брзо да обезбедат договор за да го гарантираат протекот на нафта, гас и други суровини и да ги спасат своите ослабени економии. Земјите што во моментов им се сојузници на САД и пријателски настроени кон Израел ќе почувствуваат притисок да се дистанцираат и да се помират со Иран. Меѓународните санкции против Иран ќе се распаднат, а уште повеќе пари ќе се слеваат во државната каса како што ќе се нормализира неговата нова централна улога во светската економија. До крајот на тие 30 дена, голем дел од светот ќе има интерес во новиот поредок и ќе се спротивставува на какво било продолжување на конфликтот, дури и во малку веројатниот случај Трамп да реши повторно да влезе во војната. Трамп несомнено се надева дека може да се извлече без Американците да ги забележат размерите на овој пораз. Финансиските пазари би можеле да се стабилизираат ако стане јасно дека нафтата на крајот повторно ќе тече низ теснецот, дури и под нов систем под иранска контрола. Евентуалниот голем стратегиски неуспех за САД не мора нужно да влијае врз Волстрит. Претседателот исто така може да се надева дека ќе ја смени темата со почнување нова воена операција, овојпат против владата на Куба. Медиумите навистина почнаа повеќе да пишуваат за Куба отколку за катастрофата што се развива во Иран. Удар врз израелската безбедност Според еден американски функционер, Нетанјаху по разговорот со Трамп бил "вон себе" -- и со добра причина. Иранската војна би можела да се покаже како најразорниот удар врз израелската безбедност во неговата кратка историја. Судејќи според сегашниот тек на настаните, Иран ќе излезе од конфликтот повеќекратно посилен и повлијателен. Ќе врши притисок врз десетици од најбогатите држави во светот, од кои секоја ќе има јасен интерес Иран да остане задоволен. Малку е веројатно дека тие земји ќе застанат на страната на Израел во каков било конфликт со Техеран или неговите сојузници во Либан и Газа, бидејќи Иран ќе има начини да ги казни ако го сторат тоа. Израел ќе стане поизолиран од кога било во својата историја -- и тоа не само од својот единствен сигурен заштитник, САД. Кога Трамп ќе му сврти грб на Израел, што мора да го направи за да ја спроведе оваа политика, неговата избирачка база подготвено ќе го следи. Двопартискиот антиизраелски консензус во САД ќе расте и ќе се зацврстува. Непредвидлива иднина на Заливот Дали Израел мирно ќе ја прифати таквата судбина? Тоа е непредвидлив фактор што би можел да ги наруши соништата на финансиските пазари за нова стабилност во Заливот. Посилниот, побогат и повлијателен Иран ќе значи нов ветер во грб за Хамас и Хезболах. Тоа исто така ќе значи крај на Авраамовите договори, бидејќи заливските држави ќе мора да склучат сопствен мир со Техеран за нивните економии да преживеат. Трамп вели дека Нетанјаху "ќе направи сè што јас ќе посакам". Но дали Израел може да стои настрана додека Иран ја презема улогата на САД како главен арбитер на моќта во регионот? Најверојатниот исход е новата нормалност во Персискиот Залив да биде хронична нестабилност и чести нарушувања во поморскиот сообраќај. Тоа се случува кога водечката светска сила ќе се откаже од својата улога.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-26T20:40:30

  source

  МКД.мк

  title

  Атлантик: Целта на Трамп во Иран е предавање - МКД.МК

  url

  https://mkd.mk/svet/atlantik-celta-na-tramp-vo-iran-e-predavanje/

• article order

  52

  body

  Села достави нов предлог-Закон за правична и соодветна застапеност - Меџити: Лесно е да се пишуваат желби, да го поддржиме доставениот предлог-закон Предложениот мировен договор меѓу Иран и САД сè уште изгледа дека е на маса и покрај американските бомбардирања на ирански цели - првата воена акција на Вашингтон по примирјето од 8 април. Иранското Министерство за надворешни работи го осуди американскиот напад - насочен кон ракетни лансери и обиди за поставување нови мини во Ормускиот теснец - како "акт на лоша намера" и "јасно кршење на примирјето", додавајќи дека агресијата нема да остане без одговор. Но, впечатливо е што Иран не се повлече од разговорите што продолжуваат со заедничко посредство на Пакистан и Катар. САД го нападнаа Иран додека Доналд Трамп се соочува со критики поради "катастрофалниот" мировен план. Иранската армија засега не најави конкретни одмазднички мерки, што укажува дека не сака нападот - во кој загинаа четворица ирански војници - да ги наруши чувствителните последни чекори кон договорот што Техеран има намера да го претстави како една од најголемите пресвртници во историјата на иранскиот отпор. Цената на нафтата "Брент" порасна за 4% по вестите за обновените судири. Во знак дека Доналд Трамп смета оти конфликтот достигнал пресвртна точка, тој свикува редок состанок на кабинетот во Кемп Дејвид, претседателското одморалиште во Мериленд. Ова ќе биде само втора посета на Трамп на комплексот во неговиот втор мандат. Претседателот на иранскиот парламент и главен преговарач, Мохамад Багер Галибаф, остана во Доха и втор ден во вторникот, обидувајќи се да договори начин за одмрзнување и префрлање на повеќе од 12 милијарди долари (9 милијарди фунти) замрзнати ирански средства на иранска сметка. Тој исто така бара олеснување на санкциите за иранскиот извоз на нафта и петрохемиски производи за периодот од 60 дена, предвиден за преговори за нови ограничувања на иранската нуклеарна програма. Во договорот е предвиден и посебен рок од 30 дена за САД да ја укинат блокадата на иранските нафтени пристаништа, а Иран да дозволи комерцијален поморски сообраќај низ Ормускиот теснец, со што би се обновил транспортот на нивото пред Израел и САД да ја започнат војната на 28 февруари. Краткиот договор, кој би ја завршил војната но не и трајно би го дефинирал мирот, е политички многу чувствителен, бидејќи сите страни се обидуваат да излезат со решение што ќе можат да го претстават пред својата јавност како доказ дека жртвите имале смисла. Тврдокорните кругови во Вашингтон, Техеран и Ерусалим вршат притисок врз своите преговарачи да не прават дополнителни отстапки. Така, Махмуд Набавијан, член на парламентарната комисија за национална безбедност и надворешна политика на Иран, инсистира дека ниту еден договор не смее да се откаже од иранската контрола врз теснецот. Но, Галибаф, кој оваа недела убедливо беше реизбран за претседател на парламентот, засега може да го маргинализира тоа противење. Според извештаите, тој е фокусиран на начинот на пристап до замрзнатите ирански средства, што се опишува како последниот сериозен спор меѓу Техеран и Вашингтон. Поради наталожената недоверба, неговите сојузници велат дека не може да има понатамошни преговори за иднината на теснецот или нуклеарната програма без претходен трансфер на замрзнатите ирански средства. Пристапот на Иран до глобалниот интернет почнува повторно да се обновува по 88-дневниот прекин. Консултациите во Катар довеле до напредок во решавањето на прашањето со замрзнатите ирански средства, но еден ирански пратеник, Ахмад Бахшајеш Ардестани, тврди дека планот 12 милијарди долари да бидат префрлени од Катар на руска сметка, а потоа во Иран, бил блокиран од САД во последен момент. Тој предупреди дека, доколку војната повторно започне, Иран ги знае локациите на хотелите во Доха и Дубаи што ги користат главните преговарачи на Трамп, Џаред Кушнер и Стив Виткоф, и дека "следниот пат тие ќе бидат погодени". Освен прашањето за замрзнатите средства, Техеран се обидува да го зајакне делот од договорот што го обврзува Израел на примирје во Либан. Со оглед на тоа што Израел призна дека спроведува операции северно од жолтата линија за да ги нападне ракетите на Хезболах, изгледа дека војната ескалира наместо да се смирува. Иранскиот врховен лидер Моџтаба Хамнеи, кој го наследи својот татко откако тој беше убиен во американско-израелските напади на првиот ден од војната, изјави дека текот на историјата оди во корист на Иран и повика на единство меѓу муслиманските земји, во порака по повод почетокот на аџилакот - годишното муслиманско поклонение во Мека. Хамнеи, кој не е виден во јавност ниту објавил аудио-снимка од неговото доаѓање на власт во март, изрази самодоверба предвидувајќи елиминација на Израел до 2040 година. Тој изјави: "Сигурно е дека времето нема да се врати назад и народите и земјите од регионот повеќе нема да служат како штитови за американските бази. Соединетите Американски Држави не само што повеќе нема да имаат безбедно засолниште за своите интриги и воени бази во регионот, туку од ден на ден сè повеќе се оддалечуваат од својот поранешен статус." Тој додаде: "Разнишаниот ционистички режим и канцерогениот тумор наречен Израел се приближуваат кон последните фази од своето бедно постоење." Неговите изјави го ставаат во контекст често исмејуваното тврдење на Трамп дека арапските држави, како и Турција и Иран, треба да ги нормализираат односите со Израел.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-26T19:44:23

  source

  TV21.mk

  title

  Иран останува во мировните преговори и покрај првите американски напади по примирјето

  url

  https://mk.tv21.tv/iran-ostanuva-vo-mirovnite-pregovori-i-pokraj-prvite-amerikanski-napadi-po-primirjeto/

• article order

  55

  body

  Цените на нафтата се искачија над 100 долари на меѓународните пазари во вторникот, откако новиот американски напад врз Иран ги поттикна стравувањата од прекин на преговорите меѓу Вашингтон и Техеран за отворање на Хормускиот теснец. На лондонскиот пазар со барелот попладнево се тргуваше по 4,21 долари за барел повисока цена во однос на вчерашното затворање на тргувањето, од 100,35 долари. На американскиот пазар, пак, барелот беше за 2,24 долари поевтин отколку на крајот од минатата седмица, на 94,36 долари. Во понеделникот американскиот пазар беше затворен поради празник. Засебните пресметки на Организацијата на земјите извознички на нафта (ОРЕС) покажуваат дека барелот од референтната кошничка нафта на нејзините членки во понеделникот поевтинил за пет долари ичинел 107,37 долари. Во вторникот пазарите беа вознемирени од новиот американско-израелски напад врз Иран. Американската војска објави доцна ноќта кон вторникот дека повторно нападнала ирански поморски бродови во Персискиот залив и објекти за лансирање ракети во јужен Иран, тврдејќи дека целта на нападот била "да се заштитат нашите војници од заканите што ги претставуваат иранските сили". Техеран, пак, изјави дека новиот бран напади е кршење на прекинот на огнот, а иранската војска изјави дека го задржува правото да одговори. На почетокот од седмицата нафтените пазари проценија дека САД и Иран наскоро би можеле да ја финализираат рамката за мировен договор и да го подготват теренот за отворање на Хормускиот теснец. Иран ја презеде контролата врз Ормутскиот теснец поради американско-израелскиот напади започнати на 28-ми февраури, забранувајќи го транзитот на бродови поврзани со САД, Израел и нивните сојузници. Бродовите на "пријателски" земји, сепак, минуваат низ теснецот во координација со иранската војска. САД, пак, од почетокот на април ги блокираат иранските пристаништа со воени бродови во Оманскиот залив и Арапското Море. Иранската новинска агенција Tasnim во неделата објави за можен договор меѓу Иран и САД, кој предвидува суспензија на американските санкции за продажба на иранска нафта, петрохемикалии и нивни деривати за време на периодот на преговори. Ослободувањето би му овозможило на Иран да продава нафта без ограничувања што произлегуваат од санкциите, објасни Tasnim. Во понеделникот американскиот претседател Доналд Трамп повторно побара од Иран да го предаде збогатениот ураниум за да може да се уништи. Техеран, од друга страна, предложи нуклеарното прашање да се реши во втората фаза од преговорите. "Барањето на Трамп силно нè поколеба и нè потсети дека договорот може да пропадне 'пет минути пред 12', исто како и петте обиди досега", вели Тони Сикамор од IG.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-26T18:11:34

  source

  NetPress

  title

  Новиот американски напад врз Иран ги крена цените на нафтата над 100 долари

  url

  https://netpress.com.mk/noviot-amerikanski-napad-vrz-iran-gi-krena-czenite-na-naftata-nad-100-dolari/

• article order

  51

  body

  Цените на нафтата се искачија над 100 долари на меѓународните пазари во вторник, откако новиот американски напад врз Иран ги поттикна стравувањата од застој во разговорите меѓу Вашингтон и Техеран за отворање на Ормутскиот теснец. На лондонскиот пазар, барелот се тргуваше попладне за 4,21 долари повисоко од вчерашната цена на затворање од 100,35 долари. На американскиот пазар, беше за 2,24 долари поевтино отколку на крајот на минатата недела и изнесуваше 94,36 долари. Во понеделник, американскиот пазар беше затворен поради празникот. Во вторник, пазарите беа потресени од новиот американско-израелски напад врз Иран. Американската војска објави во понеделник вечерта дека повторно нападнала чамци на иранската морнарица во Персискиот Залив и инсталации за лансирање ракети во јужен Иран, велејќи дека нападот имал за цел "заштита на нашите војници од заканите што ги претставуваат иранските сили". Техеран, од друга страна, рече дека новиот бран напади претставува кршење на прекинот на огнот, со порака од иранската армија дека го задржува правото да одговори. На почетокот на неделата, нафтените пазари проценија дека САД и Иран наскоро би можеле да ја завршат рамката за мировен договор и да ја подготват основата за отворање на Ормутскиот теснец. Поради американско-израелскиот напад, Иран ја презеде контролата врз Хормуз, забранувајќи го транзитот на бродови поврзани со САД, Израел и нивните сојузници. Бродовите на "пријателските" земји минуваат низ теснецот во координација со иранската армија. САД ги блокираат иранските пристаништа со воени бродови во Оманскиот Залив и Арапското Море од април, незадоволни од преговорите. Иранската новинска агенција Тасним во неделата извести за можен договор меѓу Иран и САД, кој предвидува суспензија на американските санкции за продажба на иранска нафта, петрохемикалии и нивни деривати за време на периодот на преговори. Ослободувањето би му овозможило на Иран да продава нафта без ограничувања што произлегуваат од санкциите, објасни Тасним. Во понеделник, американскиот претседател Доналд Трамп повторно побара од Иран да го предаде збогатениот ураниум за да може да се уништи. Техеран, од друга страна, предложи нуклеарното прашање да се реши во втората фаза од преговорите. Барањето на Трамп силно нè поколеба и нè потсети дека договорот може да пропадне "пет минути до 12", исто како и петте претходни обиди, вели Тони Сикамор од IG.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-26T17:35:10

  source

  Fokus.mk

  title

  Цените на нафтата повторно скокнаа над сто долари - Fokus.mk

  url

  https://fokus.mk/tsenite-na-naftata-povtorno-skoknaa-nad-sto-dolari/

source scope

analyzed source count

10

omitted articles

• article order

  50

  body

  Преговорите меѓу Вашингтон и Техеран влегоа во најчувствителната фаза досега. Иранските државни медиуми ги објавија "црвените линии" на Техеран, а тие се однесуваат на трите најексплозивни прашања во кризата: збогатениот ураниум, Ормутскиот теснец и замрзнатите ирански средства во странство. Според иранската агенција ИРНА, инфраструктурата на нуклеарната програма не може да биде предмет на компромис. Техеран тврди дека неговата програма има мирнодопска цел, додека Вашингтон бара гаранции дека Иран нема да задржи капацитет што може да се претвори во воена закана. Американскиот претседател Доналд Трамп претходно порача дека иранскиот збогатен ураниум треба или да биде предаден и уништен, или да биде уништен на друга прифатлива локација под договорени услови. Втората црвена линија е Ормутскиот теснец, стратешки морски премин низ кој минува значаен дел од светската трговија со нафта и гас. Иран бара признавање на право на разузнавачки и оперативен надзор над преминот, особено во случај на договор за примирје. САД, пак, инсистираат дека Ормутскиот теснец мора да остане отворен. Американскиот државен секретар Марко Рубио изјави дека преминот мора да биде отворен "на еден или друг начин", додека преговорите за договор со Иран, според него, може да потраат уште неколку дена. Третата црвена линија се однесува на парите. Техеран бара ослободување на замрзнатите ирански средства во странство, а во разговорите се споменува сума од околу 24 милијарди долари. Дел од преговорите се водат преку Катар, каде што иранската страна бара пристап до 12 милијарди долари како предуслов за напредок во разговорите, додека поширокиот пакет може да опфати уште 12 милијарди долари во следна фаза. Додека дипломатските канали остануваат отворени, ситуацијата на терен повторно се заострува. САД извршија нови удари врз цели во јужната иранска покраина Хормозган, кои Вашингтон ги опиша како одбранбени акции. Иран, пак, тврди дека нападите се кршење на кревкото примирје и предупредува дека го задржува правото на одговор. Според Reuters, разговорите меѓу САД и Иран се фокусирани на меморандум што треба да го продолжи примирјето, да го отвори Ормутскиот теснец и да ги врати нуклеарното прашање и замрзнатите средства во рамка за понатамошни преговори. Но секој нов напад ја зголемува опасноста дипломатскиот процес да се урне пред да стигне до договор. Во моментов, кризата има две паралелни сцени. На едната се преговара за ураниум, пари и Ормутскиот теснец. На другата, новите воени инциденти ја тестираат издржливоста на примирјето. Токму затоа иранските "црвени линии" не се само преговарачки услови, туку мерка за тоа колку далеку се подготвени да одат двете страни пред кризата повторно да експлодира.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-26T16:59:35

  source

  Trn.mk

  title

  Три црвени линии за Иран: ураниум, Ормутскиот теснец и милијарди - Trn.mk

  url

  https://trn.mk/iran-crveni-linii-uranium-ormutski-tesnec/

• article order

  26

  body

  Жена го држи националното знаме на Иран додека стои во близина на билборд со реченица "Ормускиот теснец останува затворен" на плоштадот Енкелаб во Техеран (Фото: АФП) САД започнаа напади врз јужен Иран како тест на седумнеделното примирје, откако двете страни ги намалија надежите за непосреден мировен договор дури и кога преговарачите од Техеран започнаа нови разговори во Катар. Американските сили ги таргетираа местата за лансирање ракети и бродовите што се обидуваа да постават мини, соопшти во вторникот американската централна команда (Центком), но нагласи дека нападите не укажуваат дека прекинот на огнот со Иран е завршен. Центком "продолжува да ги брани нашите сили додека користи воздржаност за време на тековното примирје", рече капетанот на морнарицата Тим Хокинс, кој ја окарактеризира акцијата како "дефанзивна". Во Иран, новинската веб-страница Табнак, за која се верува дека е блиска до поранешниот шеф на Револуционерната гарда Мохсен Резаи, идентификуваше четворица мртви војници на гардата за кои рече дека биле убиени во американските напади врз бродови. Иранската државна телевизија одделно објави експлозии околу Бандар Абас, град на Ормускиот теснец каде што се наоѓа воено пристаниште и аеродром со двојна намена. Иранската државна новинска агенција Мехр подоцна соопшти дека ситуацијата е "целосно под контрола" и дека нема причина жителите да се грижат. Нападите - вторите големи напади за време на седумнеделното примирје - се случија откако Мохамед Багер Галибаф, претседателот на иранскиот парламент, предводеше делегација преговарачи во Катар. Локалните медиуми објавија дека меѓу групата биле и министерот за надворешни работи на Иран, Абас Арагчи, и гувернерот на централната банка, Абдолнасер Хемати. Присуството на Хемати ги поттикна шпекулациите дека разговорите ќе се фокусираат на ослободување на замрзнатите ирански средства. Договорот што моментално е во преговори со САД, наводно, би овозможил Вашингтон да се согласи да одмрзне дел од иранските средства што се чуваат во банки надвор од Иран - вклучувајќи го и Катар. Трамп се соочи со критики од лојалистите во неговата партија поради извештаите дека милијарди долари замрзнати средства би можеле да му бидат ставени на располагање на Техеран, при што висок републиканец рече дека објавените детали од мировниот договор изгледаат премногу блиску до нуклеарниот договор постигнат во 2015 година од администрацијата на Обама, од кој Трамп се повлече. Меморандумот за разбирање што се преговара наводно би го вратил комерцијалниот превоз преку Ормускиот теснец, но нема да вклучува преговори за какви било нуклеарни прашања. Разговорите за нуклеарната програма на Иран потоа би се одржале во рок од 30 до 60 дена по постигнувањето на каков било договор. Трамп изјави дека неговата клучна цел во војната е да го спречи Иран да развие нуклеарно оружје со својот високо збогатен ураниум и е под зголемен притисок почетниот договор да содржи обврска од Иран да ги отстрани своите залихи. Во понеделникот тој се чини дека понуди отстапка на Техеран, објавувајќи во објава на социјалните медиуми дека збогатениот ураниум што се чува во Иран може да биде "уништен" во земјата, во процес надгледуван од меѓународна нуклеарна агенција. Судбината на залихите на високо збогатен ураниум на Иран беше главна пречка во различните рунди преговори меѓу Вашингтон и Техеран. Во претходните рунди разговори со САД, Иран изјави дека е подготвен да ја разреди чистотата на својот збогатен ураниум, но нема да дозволи префрлање на залихите ниту во САД ниту во Русија. Експертите велат дека објавата на Трамп во понеделникот би можела да претставува голем компромис од страна на американскиот претседател, бидејќи преговорите се чинеше дека се забавија по напливот на дипломатски активности во текот на викендот. Повторното отворање на Ормускиот теснец стана итно прашање за администрацијата на Трамп, која е на неколку месеци од среднорочните избори во САД и се соочува со гнев на гласачите поради зголемените трошоци. Во вторникот, државниот секретар, Марко Рубио, изјави дека и покрај последните американски напади врз Иран, договор е сè уште можен, додавајќи дека Ормускиот теснец ќе се отвори "на еден или друг начин". "Денес во Катар се водеа некои разговори, па ќе видиме дали можеме да постигнеме напредок. Мислам дека многу се зборува за специфичен текст во првичниот документ", изјави Рубио за новинарите во Џајпур за време на официјалната посета на Индија. Иран изјави дека идното управување со теснецот - низ кој обично тече околу една петтина од светската нафта и течен природен гас - ќе биде прашање за кое Оман и Иран треба да постигнат договор и дека би можеле да се наметнат "такси за навигациски услуги". Во долг пост на Truth Social, Трамп рече дека разговорите со Иран одат "добро", но предупреди на нови напади доколку не успеат. "Тоа ќе биде само одличен договор за сите или воопшто нема да има договор", напиша тој. Иран инсистираше дека прекинот на огнот во Либан мора да биде вклучен во меморандумот за разбирање што би довел до отворање на Ормускиот теснец од страна на Иран. (Ројтерс)

  language

  mkd

  published at

  2026-05-26T10:05:49

  source

  Независен Весник

  title

  Додека трае примирјето и преговорите САД го нападнаа Иран со ракети - Независен Весник

  url

  https://nezavisen.mk/dodeka-trae-primirjeto-i-pregovorite-sad-pak-go-napadnaa-iran-so-raketi/

• article order

  49

  body

  Се појавуваат контурите на тоа што би можела да биде крајната цел на претседателот Трамп во војната со Иран, пишува Роберт Каган, американски историчар и еден од најистакнатите неоконзервативни аналитичари за надворешна политика во САД, во својата анализа за The Atlantic. Во телефонски разговор со израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху, Трамп наводно објаснил дека САД преговараат за "писмо за намери" со Иран што "формално би ја завршило војната и би започнало триесетдневен период на преговори" за нуклеарната програма на Иран и повторното отворање на Ормутскиот теснец. Целта и ефектот од таков договор треба да бидат јасни: САД се повлекуваат од кризата. Иако Трамп би можел да започне уште еден ограничен удар за да остави впечаток на цврстина и да ги задоволи застапниците на војната, тоа би бил само публицитет. Крајната цел во овој случај е еуфемизам за предавање. Трамп веќе попушти неколку пати во конфликтот со Иран, од 18 март, кога Израел го нападна гасното поле Парс, а Иран возврати со напад врз клучен катарски објект за природен гас. Трамп потоа повика на прекин на американското и израелското таргетирање на енергетската инфраструктура на Иран, со што ефикасно се стави крај на војната. Неговите постојани закани за продолжување на нападот оттогаш се покажаа како блеф. Два месеци, лидерите во Техеран сметаа дека Трамп нема да започне нов напад, поради што одбија да направат какви било отстапки и покрај штетата нанесена за време на 37-дневните неуморни напади. Напротив, нивните услови за спогодба се услови на победник: тие бараат воени репарации, укинување на ограничувањата за збогатување на ураниум, признаена контрола врз теснецот и крај на санкциите. Фактот дека Трамп одговара на таков пркос со повик за уште 30 дена прекин на огнот и преговори е премолчено признавање на поразот. Ако тој започне напад во следните неколку дена заради јавен спектакл, Иранците ќе знаат точно што е во прашање. Никој не верува дека целосна војна ќе продолжи за еден месец. На крајот на краиштата, со дополнителни 30 дена за закрепнување, вооружување и полнење на своите каси со патарини, Иран ќе стане уште поопасен противник. Воспоставување на иранска контрола врз теснецот Покрај тоа, за 30 дена, новиот ирански режим во Ормутскиот теснец веќе би можел цврсто да се воспостави. Како што известува Институтот за проучување на војната, Иран го искористи периодот на прекин на огнот за да ја "нормализира" својата контрола врз теснецот, "принудувајќи ги земјите увознички на нафта" да склучуваат транзитни договори со Техеран и наплаќајќи такси за бродови од земји без такви договори. Според иранските власти, новиот режим на теснецот ќе им биде во корист на стратешките партнери на Иран, како што се Русија и Кина, и ќе им овозможи на пријателските земји на Иран, како што се Индија и Пакистан, да преговараат за сопствени транзитни аранжмани. На бродовите поврзани со земји што Иран ги смета за непријателски, ќе им биде целосно забрането да влезат во теснецот. Неколку земји, вклучувајќи ги Јужна Кореја, Турција и Ирак, наводно веќе преговараат за барем привремени транзитни договори. Сега кога Трамп јасно стави до знаење дека нема намера да се бори за повторно отворање на теснецот, ќе започне трката за постигнување најдобри можни услови со Техеран. Сите земји што во голема мера зависат од енергијата од Персискиот Залив ќе сакаат брзо да го обезбедат својот договор за да го обезбедат протокот на нафта, гас и други суровини и да ги спасат своите болни економии. Земјите што моментално се сојузници на Соединетите Американски Држави и пријателски настроени кон Израел ќе чувствуваат притисок да се дистанцираат и да склучат мир со Иран. Меѓународните санкции против Иран ќе се урнат, а уште повеќе пари ќе се влеат во државната каса како што се нормализира неговата нова централна улога во глобалната економија. До крајот на тие 30 дена, голем дел од светот ќе има личен интерес во новиот поредок и ќе се спротивстави на какво било продолжување на конфликтот, дури и во малку веројатниот случај Трамп да одлучи да се врати во војна. Обид за одвлекување на вниманието Трамп несомнено се надева дека ќе може да се извлече без Американците да го забележат обемот на овој пораз. Финансиските пазари би можеле да се стабилизираат ако стане јасно дека нафтата на крајот повторно ќе тече низ теснецот, дури и под нов систем контролиран од Иран. Голем стратешки неуспех за Соединетите Држави не мора нужно да влијае на Вол Стрит. Претседателот може да се надева и дека ќе ја промени темата со започнување нова воена операција, овој пат против владата во Куба. Медиумите навистина почнаа да пишуваат повеќе за Куба отколку за катастрофата што се одвиваше во Иран. (Забелешка: Оригиналниот текст е објавен пред вечервашните воздушни напади на САД во Бандар Абас во јужен Иран, што Вашингтон го нарекува "чин на самоодбрана".)

  language

  mkd

  published at

  2026-05-26T09:22:32

  source

  Опсервер

  title

  Анализа: Крајната цел на Трамп во војната со Иран е предавање

  url

  https://opserver.mk/svet/analiza-krajnata-cel-na-tramp-vo-vojnata-so-iran-e-predavanje/

• article order

  46

  body

  Американскиот државен секретар Марко Рубио денеска изјави дека преговорите за договор со Иран би можеле да потраат, како што рече, неколку дена, намалувајќи ги со тоа надежите за скорешен крај на војната Цената на суровата нафта од типот "брент" утрово порасна за повеќе од два отсто по нападите што американските сили ги извршија врз цели во јужен Иран, што фрли нова сенка на неизвесност околу можноста за постигнување договор за крај на војната и отворање на Ормускиот Теснец - ситуација што повторно директно се рефлектира на светските пазари. Како што пренесува Ројтерс, фјучерсите за суровата нафта од типот "брент", глобалниот репер за нафта, пораснаа за 2,36 американски долари, или за 2,5 отсто, и во 7:30 часот според средноевропско време изнесуваат 98,50 долари за барел. Новиот пораст доаѓа по релативното смирување на цените на нафтата за околу седум отсто во споредба со претходните движења. Американската сурова нафта од типот "Вест Тексас интермидиејт" (West Texas Intermediate) се продава по цена од 91,95 долари за барел, што е малку повисоко од последната тргувана цена во текот на вчерашниот ден, но е за 4,65 долари или 4,8 отсто пониска во споредба со цената по затворањето на берзите во петокот. Американскиот државен секретар Марко Рубио денеска изјави дека преговорите за договор со Иран би можеле да потраат, како што рече, неколку дена, намалувајќи ги со тоа надежите за скорешен крај на војната, еден ден откако американските сили спроведоа, како што ги нарече Вашингтон, одбранбени напади врз цели во Јужен Иран. За потсетување, Техеран од почетокот на војната ефикасно го запре речиси целиот транспрот во и од Персискиот Залив преку Ормускиот Теснец, стратешки морски пат преку кој минуваат речиси една петтина од светската нафта и течен природен гас. Новите напади на САД дојдоа во период кога главниот ирански преговарач и министерот за надворешни работи на земјата вчера беа во Доха на разговори со катарскиот премиер во врска со потенцијален договор со САД за прекин на тримесечната војна. И Вашингтон и Техеран изјавија дека постигнале напредок околу меморандумот за разбирање што би ја запрел војната и би им дал на преговарачите 60 дена за да постигнат конечен договор. "Никеи", повикувајќи се на дипломатски извор од Блискиот Исток, објави дека Иран се согласил да го деминира Ормускиот Теснец во рок од 30 дена според договорот, по што бродовите од сите земји би можеле да пловат слободно и безбедно. Дополнително Техеран, како што се наведува, би ја прекинал и наплатата на такси што ја воведе за транзит на бродовите преку теснецот. "Трговците силно се обложуваат дека пробивот (во преговирите) конечно ќе ги ослободи долго парализираните танкери заглавени во и околу Ормускиот Теснец", Инаку, како што наведува новинската агенција, податоците од следењето на бродовите покажуваат дека три танкери со течен природен гас поминале низ Ормускиот Теснец во последните денови, упатувајќи се кон Пакистан, Кина и Индија. Заедно со нив поминал и супертанкер што носел ирачка сурова нафта кон Кина, а кој бил заглавен во заливот речиси три месеци. Претседателот на САД, Доналд Трамп, вчера го повтори своето барање до Иран да ги предаде залихите високозбогатен ураниум за да бидат уништени.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-26T08:24:16

  source

  360 степени

  title

  Цената на нафтата скокна за повеќе од два отсто по новите американски напади врз цели во Иран - 360 степени

  url

  https://360stepeni.mk/tsenata-na-naftata-skokna-za-poveke-od-dva-otsto-po-novite-amerikanski-napadi-vrz-tseli-vo-iran/

• article order

  48

  body

  Американската војска, според сопствените наводи, нападнала ракетни позиции на југот на Иран и покрај прекинот на огнот. Исто така, во регионот на Ормускиот теснец, биле нападнати чамци што се обидувале да поставуваат мини во теснецот. "Нападите за самоодбрана" служеле за заштита на војниците од заканите од иранската војска, изјави портпарол на регионалниот команден центар за Блискиот Исток. Според него, американската војска, во рамките на актуелното примирје, дејствува воздржано, но ги брани своите сили. Иранските медиуми објавија дека по американскиот напад во областа на островот Ларак во Ормускиот теснец, имало повеќе смртни случаи. Засега, американската војска не дала податоци за можни жртви или дополнителни детали. Иако примирјето во војната со Иран главно се одржува, веќе имаше неколку меѓусебни напади во регионот на Ормускиот теснец. На пример, на почетокот на мај, Иран нападна американски воени бродови во теснецот со ракети и моторни чамци, додека САД таргетираа цели на иранското копно. Двете земји моментално преговараат за траен прекин на борбите. По оптимистичките изјави, американскиот претседател Доналд Трамп во неделата повторно ги ублажи очекувањата за брз рамковен договор. Државниот секретар на САД, Марко Рубио, сега јасно стави до знаење дека, и покрај нападите, и натаму смета дека договор за окончување на војната е можен. За време на неговата посета на Индија, тој посочи на преговорите планирани за истиот ден во Катар. "Ќе видиме дали ќе има некаков напредок." Постои големо несогласување околу одредени формулации - "па веројатно ќе бидат потребни уште неколку дена". Трамп ја изрази својата желба да постигне договор, додаде Рубио. "Тој или ќе склучи добар договор - или никаков". Во меѓувреме, американскиот претседател се осврна на веќе збогатениот ураниум во Иран. Тој треба да биде уништен во САД или некаде на друго место, рече Трамп. Иран ќе мора или "веднаш" да им го предаде на САД за уништување или да се согласи на надгледувано уништување на лице место. Остана нејасно дали Трамп со тоа го одразува тековниот тек на преговорите - односно, дали станува збор за барање кое американската влада само го изнесува во разговорите или за веќе договорен дел од договорот. Ракувањето со околу 400 килограми високо збогатен ураниум од Техеран е едно од клучните спорни прашања во преговорите.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-26T07:05:31

  source

  Deutsche Welle

  title

  И покрај прекинот на огнот: САД напaднаа цели во Иран

  url

  https://www.dw.com/mk/i-pokraj-prekinot-na-ognot-sad-napadnaa-celi-vo-iran/a-77291751

• article order

  20

  body

  Иако шефот на Белата куќа, Доналд Трамп, изјави дека мировниот договор со Иран е "главно договорен", американските бомбардери го нападнаа јужен Иран за прв пат од прекинот на огнот на 8 април. Американците изјавија дека целеле ирански ракетни локации и бродови кои се обидувале да постават мини во Ормутскиот теснец, клучен превозен пат за нафта и течен природен гас. Нападите беа извршени во "самоодбрана" и беа наменети "за да ја заштитат нашата војска од заканите што ги претставуваат иранските сили", соопшти Централната команда на САД. Иран сè уште не одговорил на нападот на САД. Портпаролот на иранското Министерство за надворешни работи, Исмаил Бакаи, претходно изјави дека иако е постигнат одреден напредок во разговорите за завршување на војната, тоа не значи дека ќе има договор. Не е јасно какво влијание би можел да има овој американски напад врз евентуалниот мировен договор меѓу САД и Иран. По нападот, американскиот државен секретар, Марко Рубио, изјави дека договорот е сè уште можен и дека Трамп "изразил желба" тој да се реализира. Пред два дена, Трамп објави мировен договор - кој не е потврден од Техеран - велејќи дека тој ќе вклучува повторно отворање на Ормутскиот теснец. "Теснецот мора да биде отворен и ќе биде - на еден или друг начин." "Она што се случува таму е нелегално, нелегално е, неодржливо е за светот, неприфатливо е", им рече Рубио на новинарите по новиот напад на американските сили. Централната команда на САД соопшти дека тие ја таргетирале областа во близина на Бандар Абас, јужен пристанишен град во кој се наоѓа иранска поморска база во Ормутскиот теснец, објави "Њујорк тајмс". На 28 февруари, Америка и Израел започнаа напади врз Иран, предизвикувајќи конфликт низ Блискиот Исток. Во првиот напад, поранешниот врховен лидер на Иран, ајатолахот Али Хамнеи, беше убиен, а неговиот син, Моџтаба Хамнеи, за кого Американците рекоа дека бил "омаловажан" во истиот напад, беше заменет. Иран одговори со напади врз Израел и сојузниците на САД во Персискиот Залив. Од почетокот на нападот, Иран ефикасно го блокираше Ормускиот теснец, тесен морски премин од 33 километри низ кој се транспортира околу една петтина од светската нафта и природен гас, дозволувајќи сообраќај само на бродови од земји што ги смета за пријателски настроени. Како одговор, Американците зазедоа позиции во Оманскиот Залив, "портата" кон Ормускиот теснец. Америка и Иран постигнаа договор за прекин на огнот на 8 април, но оттогаш имаше неколку прекршувања, особено во Ормускиот теснец. Засега, Израел се придржува до договорот за примирје со Иран, но продолжува да го напаѓа Хезболах, либанската воено-политичка организација, која досега имаше финансиска и воена поддршка од Техеран. Се вели дека Америка и Иран преговараат за договор со кој ќе се продолжи примирјето за 60 дена, повторно ќе се затвори Ормускиот теснец и ќе се планираат понатамошни преговори за нуклеарната програма на Иран. Според американските медиуми, разговорите нема веднаш да доведат до конечно решение. Спорните прашања веројатно ќе бидат предмет на преговори подоцна, вклучувајќи ги деталите за ублажување на санкциите врз Иран, ослободување на замрзнатите ирански средства во странство и барањата на Вашингтон Иран да ги ограничи своите нуклеарни амбиции. На почетокот на војната, се верува дека Иран имал околу 440 килограми ураниум збогатен до чистота од 60 проценти, а за производство на нуклеарно оружје би било потребно малку до потребните 90 проценти. Трамп рече дека збогатениот ураниум или ќе биде "веднаш" предаден на САД, или "по можност, во соработка и координација со Иран, уништен на лице место".

  language

  mkd

  published at

  2026-05-26T06:46:41

  source

  Рацин.мк

  title

  САД го нападна Иран, прв пат од почетокот на прекинот на огнот на 8 април - Рацин.мк

  url

  https://racin.mk/svet/sad-go-napadna-iran-prv-pat-od-pochetokot-na-prekinot-na-ognot-na-8-april/

• article order

  41

  body

  Иран изразил подготвеност да го отстрани својот високо збогатен ураниум на барање на САД, под услов материјалот да биде складиран во Кина, тврдат извори за арапските медиуми. Според информациите, Техеран бара гаранции од Пекинг пред евентуално да постигне договор со Вашингтон, а ирански извори потврдиле дека постои согласност ураниумот да биде предаден. "Њујорк тајмс" претходно објави дека судбината на иранскиот збогатен ураниум ќе биде тема на разговорите меѓу Иран и САД во наредните 30 до 60 дена. Американски функционери за весникот изјавиле дека договорот подразбира Техеран целосно да се откаже од постојните залихи, но дека сè уште се разговара за начинот на нивно отстранување. Американскиот претседател Доналд Трамп, според медиумските извештаи, бара САД да имаат контрола врз нуклеарните материјали, а наводно се разгледувала и можност за испраќање американски специјални сили во Иран. Русија претходно понуди иранскиот ураниум да биде пренесен на нејзина територија за складирање или повторна обработка, а претседателот Владимир Путин за ова разговарал и со кинескиот лидер Ши Џинпинг. Според Меѓународната агенција за атомска енергија, Иран располага со околу 440 килограми ураниум збогатен до 60 проценти, количина што потенцијално би можела да биде искористена за производство на повеќе нуклеарни бомби. Во меѓувреме, на сила е прекин на огнот меѓу Иран, САД и Израел, а американските медиуми објавија дека страните се блиску до договор за продолжување на примирјето и отворање на Ормускиот теснец.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-25T20:58:57

  source

  Радио Лидер

  title

  ИРАН ПОДГОТВЕН ДА ГО ПРЕДАДЕ ЗБОГАТЕНИОТ УРАНИУМ: Техеран бара гаранции од Кина

  url

  https://lider.mk/iran-podgotven-da-go-predade-zbogateniot-uranium-teheran-bara-garantsii-od-kina/

• article order

  29

  body

  Претседателот Доналд Трамп постојано најавуваше дека договорот за прекин на конфликтот со Иран, кој самиот го иницираше, е неизбежен и многу блиску. Секој пат, неговите предвидувања се покажаа како желба или погрешно толкување на вистинските намери на Иран. Затоа не е изненадувачки што неговите најнови тврдења за непосреден рамковен договор со Техеран беа дочекани со скептицизам и конфузија, и што и конзервативните јастреби и демократите се чини дека веруваат дека тој е на работ да прифати лош договор. Сепак, дипломатските кругови сигнализираат дека е можно да се постигне договор за повторно отворање на Ормутскиот теснец и олеснување на американската блокада на иранските бродови и пристаништа. Таквиот потег би можел да биде почетна точка за преговори во кои администрацијата би се обидела да стави крај на преостанатите нуклеарни амбиции на Иран. Поконкретен договор, кој ќе оди подалеку од сегашниот кревок прекин на огнот, би бил добредојден низ целиот свет бидејќи би донел надеж за конечно ублажување на енергетската и економската криза предизвикана од војната и затворањето на теснецот од страна на Иран. Вреди да се напомене дека Трамп се наоѓа во политички незавидна позиција. Анкетите покажуваат дека мнозинството Американци се противат на војната, па затоа тој би се соочил со еднаков или поголем отпор кон нарачување нови напади врз Иран, што би се заканило со ескалација и уште потешки економски последици. Сепак, деталите за потенцијален договор со Иран што се појавуваат укажуваат дека условите на мировниот договор би можеле да одат подалеку дури и од способноста на Трамп да ги прикаже како триумф. На пример, индикациите дека Вашингтон би можел да одмрзне некои ирански средства и постепено да ја укине сопствената блокада со цел да го убеди Иран повторно да го отвори теснецот, ефикасно би ја потврдиле предноста што Исламската Република ја доби во војната и би ги предале клучните американски преговарачки адути. Некои републиканци стравуваат дека Трамп би можел да се повлече. "Погледнете, пред околу 11 недели, секретарот Пит Хегсет и Министерството за одбрана ни кажаа дека ја уништиле одбраната на Иран и дека е само прашање на време кога ќе имаме нуклеарен материјал", изјави сенаторот од Северна Каролина, Том Тилис, за Си-Ен-Ен. "Сега зборуваме за тоа дали можеме да прифатиме нуклеарен материјал да остане во Иран? Како тоа воопшто има смисла?" САД и Израел го поставија отстранувањето на иранските залихи на високо збогатен ураниум како клучна воена цел. Но, жртвите што би можеле да произлезат од обидот да се постигне ова со сила би биле преголеми, а отстапките што Иран би ги побарал за да го предаде материјалот преку дипломатски канали веројатно би биле многу високи. Потегот кон договор предизвика скептицизам и кај сенаторот Роџер Викер, претседател на Комитетот за вооружени сили на Сенатот. Сенаторот од Мисисипи во петокот напиша за Сју дека инстинктите на Трамп да "ја заврши работата" во Иран се точни, но дека барањето договор сега би ризикувало "перцепција за слабост". Сенаторот Линдзи Греам, сојузник на Трамп, во саботата предупреди дека дозволувањето на Иран да ја искористи својата предност со контролирање на Ормутскиот теснец би го променило регионалниот баланс на моќ. Овие аргументи имаат одредена тежина. Но, исто така не е јасно како продолжените борби, покрај неколкунеделниот американско-израелски напад врз Иран, би имале поголеми шанси да успеат да го скршат отпорот на Техеран. Си-Ен-Ен минатата недела објави, повикувајќи се на извори запознаени со проценките на американските разузнавачки служби, дека Техеран го рестартирал производството на беспилотни летала и ги обновува воените капацитети. Ова значи дека продолжувањето на војната би ризикувало уште поинтензивна и поштетна иранска одмазда против земјите од Персискиот Залив, критичната инфраструктура и американските сили. Обидот за повторно отворање на теснецот со сила би бил потенцијално опасен и би одзел многу време. Трамп се соочува и со притисок од демократите кои го критикуваа за започнување на војната, негодувајќи за неговото справување со неа, а сега го критикуваат за тоа како би можела да заврши. Нивните напади покажуваат дека нивната партија смета дека огромното противење на војната меѓу гласачите би можело да доведе до победа на изборите. Сенаторот Кори Букер изрази загриженост во врска со редоследот на чекорите во договорот, кој започнува со отворање на теснецот, а дури подоцна се преминува на нуклеарни преговори. "Она што ме прави толку лут во моментов е тоа што претседателот рече дека влегол во ова за да се справи со нивната нуклеарна програма", рече демократот од Њу Џерси. "Ова не се занимава со тоа". Букер додаде: "Иран го влече Доналд Трамп за нога, а тој е будала што нè вовлече во ова на прво место". Сенаторот Крис Ван Холен предупреди дека предложениот договор ќе "нè врати на статус кво од пред војната" или полошо, но посочи дека САД можеби немаат друг избор. "Мислам дека ова беше грешка. Кога копате дупка, треба да престанете да копате, и изгледа дека конечно можеби го правиме тоа", изјави демократот од Мериленд за Фокс њуз. Државниот секретар Марко Рубио ги отфрли критиките за време на патувањето во Индија. "Идејата дека овој претседател, со оглед на сè што веќе покажа дека е подготвен да направи, некако ќе се согласи на договор што на крајот ќе го стави Иран во посилна позиција во однос на неговите нуклеарни амбиции е апсурдна", рече тој. Претседателот се чинеше дека ги послуша загриженостите дека ќе потпише неуспех. "Ги информирав моите претставници да не брзаат со договор бидејќи времето е на наша страна", напиша тој на социјалните медиуми во неделата. Како што ќе се појавуваат повеќе детали за предложениот договор, Трамп ќе се соочи со неколку клучни прашања. Прво, дали неговиот конечен договор ќе биде посилен од договорот што поранешниот претседател Барак Обама го договори со Иран и светските сили во 2015 година? Тој договор затвори повеќе патишта до нуклеарно оружје за Техеран и вклучуваше строга и континуирана верификација. Второ, дали отфрлањето на тој договор од страна на Трамп - и војната што одзеде 13 американски животи, го затвори регионот на Персискиот Залив, чинеше милијарди долари и веројатно уби стотици Иранци - ги стави Соединетите Држави во подобра позиција во однос на Иран?

  language

  mkd

  published at

  2026-05-25T20:00:40

  source

  provereno.mk

  title

  Трамп се најде во огромен проблем. "Го направија будала" - Provereno

  url

  https://provereno.mk/2026/05/25/трамп-се-најде-во-огромен-проблем-го/

• article order

  36

  body

  Цените на нафтата на светските пазари денеска се пониски за речиси шест отсто, па меѓународниот референтен Брент (Brent) се движеше околу 98 долари по барел, а американската сурова нафта ВТИ (WTI) на ниво од 91 долар по барел, пренесува Би-би-си. Цените на нафтата нагло паднаа поради надежите за договор што би можел да стави крај на американско-израелската војна со Иран. Американскиот државен секретар Марко Рубио изјави дека преговарачите имаат "прилично солидна работа на маса" и дека договор за прекин на конфликтот би можел да биде постигнат денеска. Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека преговорите со Иран "се одвиваат добро", но додаде дека "договорот или ќе биде одличен, или нема да има договор". Иако Иран соопшти дека е постигнат напредок, владин портпарол додаде дека решението е далеку. Направен е исчекор во преговорите со САД, но кризата е далеку од решена, вели Иран Трамп претходно изјави дека договорот ќе вклучува повторно отворање на клучниот поморски пат низ Ормускиот Теснец, без да даде дополнителни детали. Ормускиот Теснец, низ кој вообичаено поминува околу една петтина од светската нафта и течен природен гас (LNG), е практично затворен откако конфликтот започна на 28 февруари. Претходно, Рубио изјави дека разговорите "сè уште се во тек". "Како што кажав, мислевме дека можеби ќе имаме некакви вести синоќа", рече Рубио во индискиот главен град Делхи. Неговите коментари следуваа откако Трамп изјави дека им наредил на преговарачите "да не брзаат со договорот", откако претходно сугерираше дека тој е блиску. Говорејќи по изјавите на Рубио, портпаролот на иранското Министерство за надворешни работи, Елмаил Багаи, рече дека е постигнат договор за "голем дел од прашањата што се предмет на разговорите". "Но да се каже дека тоа значи дека потпишувањето на договорот е непосредно -- никој не може да тврди такво нешто", додаде тој. Договорот за мир со Иран е при крај, Ормускиот Теснец набргу пак ќе се отвори, вели Трамп Во саботата, Трамп изјави дека имал "многу добар разговор" со лидерите на Саудиска Арабија, Обединетите Арабски Емирати, Катар и други земји во врска со "Меморандум за разбирање поврзан со мирот". "Договорот во голема мера е испреговаран, и сега останува негово финализирање меѓу Соединетите Американски Држави, Иран и други земји што беа наведени", напиша Трамп на социјалните мрежи. "Во моментов се разговара за финалните аспекти и детали од договорот, и тие наскоро ќе бидат објавени", дополни тој. Тој исто така изјави дека во саботата разговарал и со израелскиот премиер и дека разговорот поминал "многу добро".

  language

  mkd

  published at

  2026-05-25T19:09:06

  source

  Слободен печат

  title

  Цените на нафтата паднаа за околу шест отсто по напредокот на преговорите меѓу САД и Иран - Слободен печат

  url

  https://www.slobodenpecat.mk/cenite-na-naftata-padnaa-za-okolu-shest-otsto-po-napredokot-na-pregovorite-megju-sad-i-iran/

• article order

  10

  body

  Мирот на Блискиот Исток можеби е поблиску од кога било, откако и САД и Иран сигнализираа дека се блиску до постигнување договор што ќе го претвори постојното примирје - со кое се стави крај на конфликтот што траеше неколку недели - во потрајно политичко решение. Американскиот претседател Доналд Трамп изјави во саботата дека мирот со Иран е на дофат и дека Ормутскиот теснец ќе биде повторно отворен. Двете страни разговараат за "меморандум за разбирање" што треба да воспостави мапа на патот за решавање на сите преостанати спорни прашања, иако договорот е сè уште во фаза на изготвување, како што изјави американскиот државен секретар Марко Рубио во понеделник. - Или ќе постигнеме добар договор или ќе мора да се справиме со ова прашање на друг начин - рече тој. Содржината на меморандумот сè уште не е позната. Висок функционер на американската администрација изјави за CNN дека рамковниот договор предвидува рок од 60 дена за постигнување конечен договор. Тој рече дека потенцијалниот договор ќе гарантира дека Иран никогаш нема нуклеарно оружје и дека ќе се откаже од високо збогатениот ураниум. Како да се отстранат постојните залихи ќе биде предмет на следната фаза од преговорите. - Суштината на овој договор е дека Иран не добива ништо ако не ги исполни своите обврски. Без "нуклеарна прашина" - без пари. Со отворањето на теснецот, блокадата ќе се олабави пропорционално. Тоа е принципот "верувај, но провери" на стероидите - изјави изворот за CNN. Кои се клучните прашања Ормутски теснец - Трамп тврди дека клучниот нафтен воден пат ќе биде повторно отворен во согласност со меморандумот, но неколку ирански медиуми објавија во неделата дека тој ќе остане под иранска контрола. Во период од 30 дена, Иран постепено ќе дозволи морскиот сообраќај да се врати на нивоата од пред војната Американска блокада на иранските пристаништа - Иран побара таа да биде укината во исто време, но Трамп рече дека блокадата ќе остане на сила "додека не се постигне договор, не се ратификува и потпише". Неговата изјава веројатно се однесувала на конечен договор, а не на меморандум, забележува CNN Збогатен ураниум - Потенцијалниот договор вклучува обврска на Техеран да не развива нуклеарно оружје. Иран, исто така, би се обврзал да започне преговори за да се откаже од своите залихи на високо збогатен ураниум, кои изнесуваат повеќе од 400 кг, и да го суспендира понатамошното збогатување, според извор на CNN. Се верува дека голем дел од тие залихи се закопани по американските напади минатата година. Иран инсистира дека разговорите за ураниум можат да започнат само откако ќе се постигне меморандум за завршување на војната. Трамп претходно изјави дека 20-годишно суспендирање на збогатувањето на ураниум би било прифатливо решение Замрзнување на иранските средства - Иран бара итно одмрзнување на милијарди долари на сметки во странски банки. Додека изворите на новинската агенција Тасним велат дека без ослободување на дел од средствата во првата фаза од преговорите, нема да има договор, висок американски функционер изјави за CNN дека одмрзнувањето ќе следи само по повторното отворање на Ормускиот теснец. Санкции - Американските претставници велат дека санкциите ќе бидат укинати само откако Ормускиот теснец ќе биде целосно отворен и функционален. Балистички ракети - За време на конфликтот, САД тврдеа дека иранските балистички ракети со долг дострел мора да бидат уништени. Но, во последните недели, значително помалку се зборуваше за ракетниот арсенал. Либан - Сè уште е нејасно како ќе се реши конфликтот меѓу Израел и Хезболах во Либан. Меморандумот, според Тасним, споменува "прогласување крај на војната на сите фронтови, вклучително и Либан", но Трамп, за време на разговорите со Бенјамин Нетанјаху, наводно го поддржал правото на Израел да "ја задржи слободата на дејствување против заканите на сите фронтови, вклучително и Либан". Што ако војната навистина заврши? Ако војната навистина заврши и Ормускиот теснец повторно се отвори, светот се соочува со "логистички кошмар", пишува CNN. Вклучени се неколку чекори: Прво, отстранување на блокадата во теснецот - тоа може да потрае некое време бидејќи танкерите се движат со брзина на велосипед. Прво, околу 166 танкери, заробени во Персискиот Залив со околу 170 милиони барели нафта, ќе мора да ја напуштат областа. Само тогаш празните танкери ќе можат да влезат, да се товарат и да се вратат на светските пазари. Враќањето на целосен транспортен капацитет може да потрае до три месеци. Второ, намалување на залихите - празните бродови прво ќе земаат нафта од магацините што беа полни за време на војната, бидејќи производителите немаа каде на друго место да ја складираат. Трето, рестартирање на производството - ова е сложен инженерски процес што може да трае со недели. Повеќето од нафтените бунари на Блискиот Исток беа затворени за време на војната, и бидејќи се големи и меѓусебно поврзани, ќе биде потребна значителна координација меѓу компаниите и земјите. Четврто, санирање на штетата - голем број рафинерии, постројки за природен гас и нафтена инфраструктура беа оштетени за време на војната. Претставниците на енергетските компании предупредуваат дека целосното обновување на некои клучни постројки може да потрае со години Што следно Светот и трговците со нафта внимателно ќе ги следат случувањата во наредните недели и месеци за да проценат дали Иран навистина е подготвен да се откаже од контролата врз преминот низ Ормутскиот теснец и - ако е така - дали ќе престане да им наплаќа на бродовите за премин? Иран веќе го доведе во прашање тврдењето на Трамп дека бродовите повторно ќе можат слободно да минуваат низ теснецот. "Иако Иран се согласи да го врати бројот на бродови што минуваат на нивоата од пред војната, тоа во никој случај не значи враќање на слободниот премин каков што постоеше пред конфликтот", објави државната новинска агенција Фарс. Како ќе се развива ситуацијата понатаму останува да се види.Фото: Притнскрин/Икс

  language

  mkd

  published at

  2026-05-25T13:28:44

  source

  Фактор портал

  title

  Детали од тајниот меморандум меѓу САД и Иран се појавија! Остри критики за документ кој треба да стави крај на војната

  url

  https://faktor.mk/detali-od-tajniot-memorandum-megju-sad-i-iran-se-pojavija-ostri-kritiki-za-dokument-koj-treba-da-stavi-kraj-na-vojnata-

• article order

  31

  body

  Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека договорот за завршување на конфликтот со Иран е близу, но дека Соединетите Американски Држави нема да брзаат со негово финализирање. Сепак, како што посочува, американската блокада на иранските пристаништа во Ормускиот Теснец ќе остане во сила сѐ додека не биде постигнат и потпишан конечен договор меѓу Вашингтон и Техеран. Според него, двете страни треба да одвојат време процесот да биде завршен правилно. Во меѓувреме, високи претставници на американската администрација соопштија дека преговарачите би имале рок од 60 дена за постигнување конечен договор. Од Иран засега нема официјален одговор, но иранската агенција, која се смета за блиска до Револуционерната гарда, објави дека САД и натаму блокираат делови од можниот договор, особено барањето на Техеран за ослободување на замрзнатите средства.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-25T12:37:54

  source

  alfa.mk

  title

  Трамп: Блокадата на Ормускиот Теснец ќе остане до потпишувањето на договорот со Иран

  url

  https://alfa.mk/tramp-blokadata-na-ormuskiot-tesnecz-%d1%9ce-ostane-do-potpishuva%d1%9aeto-na-dogovorot-so-iran/

• article order

  14

  body

  Американскиот претседател Доналд Трамп соопшти дека САД ќе ја задржат поморската блокада на иранските бродови во стратешки важниот Хормушки Теснец сè додека не биде официјално потпишан мировниот договор. Преку својата социјална мрежа "Truth Social", Трамп нагласи дека блокадата ќе остане во полна сила сè додека спогодбата не биде постигната, заверена и потпишана, додавајќи дека двете страни мора да си земат доволно време за да ја завршат работата како што треба. Од високи претставници на неговата администрација доаѓаат информации дека на преговарачите ќе им биде даден рок од 60 дена за постигнување на конечниот договор. Од иранската влада немаше итен официјален одговор, но новинската агенција "Тасним", која е блиска до иранската Револуционерна гарда, објави дека Вашингтон и понатаму опструира делови од потенцијалниот договор. Според нив, главна пречка е барањето на Техеран за итно ослободување на замрзнатите финансиски средства во странските банки. Претходно, Трамп изјави дека двете земји во голема мера го усогласиле меморандумот за разбирање, кој треба да послужи како темел за мировен договор и повторно отворање на Хормушкиот Теснец, кој е од критично значење за глобалните испораки на нафта и течен гас. Висок претставник на американската администрација, кој зборувал под услов на анонимност, ги откри најновите контури на преговорите. Тој појасни дека Иран начелно се согласил да го отвори теснецот во замена за укинување на американската поморска блокада и дека е подготвен да се ослободи од залихите на високо збогатен ураниум. Вашингтон верува дека иранскиот врховен водач, ајатолахот Моџтаба Хамнеи, веќе го одобрил поширокиот рамковен договор. Првичниот план на САД предвидува прво да се отвори теснецот и да се укине блокадата, додека преговорите за конкретните нуклеарни мерки би траеле подолго. Ирански извори за "Ројтерс" потврдија дека во идните фази би можело да се применат изводливи формули, како што е разредување на ураниумот под надзор на нуклеарната агенција на ОН. Иако од почетокот на април на сила е кревко примирриe, двете страни сè уште имаат сериозни разидувања околу неколку клучни прашања. Тоа се пред сè иранските нуклеарни амбиции, израелската војна во Либан против проиранската милиција Хезболах, како и категоричното барање на Техеран за укинување на санкциите и одмрзнување на десетици милијарди долари ирански приходи од нафта. Американскиот државен секретар Марко Рубио, за време на својата посета на Индија, испрати јасно предупредување до официјален Техеран. Тој порача дека Вашингтон сака брз, стабилен и цврст договор, но нагласи дека постојат и други опции доколку разговорите пропаднат. Според неговите зборови, САД или ќе постигнат квалитетен договор, или ќе мора да се соочат со овој проблем на сосема поинаков начин. Рубио потврди дека на Иран му е претставен сериозен предлог со кој се нуди повторно отворање на теснецот и влез во временски ограничени преговори, додека прашањето за постоечките залихи на ураниум би се решавало во подоцнежна фаза од разговорите.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-25T09:23:22

  source

  vecer.mk

  title

  ШТО СОДРЖИ ПРЕДЛОЖЕНИОТ ДОГОВОР што би можел да го заврши конфликтот меѓу САД и Иран?

  url

  https://vecer.mk/svet/379c156c-4078-44c5-bbde-aa4b07a4b45c-1

• article order

  32

  body

  Портпаролот на иранското Министерство за надворешни работи денеска изјави дека се постигнати заклучоци за многу теми дискутирани за потенцијален меморандум за разбирање со САД, но тоа не значи дека Техеран е блиску до потпишување договор. Портпаролот Есмаил Багаи додаде дека Иран преговара за крај на војната и во моментов не разговара за нуклеарни прашања и повтори оти промените во ставовите на американските претставници создаваат проблеми за каков било договор. Американскиот државен секретар Марко Рубио денеска изјави дека или ќе има добар договор или Вашингтон ќе се справи со земјата на "друг начин". Рубио во Њу Делхи изјави дека САД ќе ѝ дадат на дипломатијата секоја шанса да успее пред да истражи "алтернативи", откако претседателот Доналд Трамп вчера изјави дека им рекол на своите претставници да не брзаат со никаков договор со Иран. Трамп во изминатиов викенд изјави дека "во голема мера договорен" договор меѓу САД и Иран за крај на војната и отворање на Ормускиот Теснец. Не е јасно кога или како би можел да биде финализиран договорот и кога неговите различни делови ќе стапат на сила. Трамп зборуваше по телефонските разговори со сојузниците на Блискиот Исток, меѓу кои и посебен телефонски разговор со Израел. Деталите доаѓаат од двајца регионални функционери и еден американски функционер кој зборуваше под услов на анонимност зборува за чувствителните преговори. Во 12-те недели откако САД и Израел ја започнаа војната со напади врз Иран во кои беа убиени високи функционери, меѓу кои и врховниот лидер ајатолахот Али Хамнеи, Техеран инсистираше секој договор да се фокусира на прекинување на борбите на сите фронтови. Тоа го вклучува и Либан, каде што милитантната група Хезболах, поддржана од Иран, се бори против Израел уште од вториот ден од почетокот на војната. Кревкото примирје е на сила од 7 април. Крајот на војната би ја ублажил напнатоста низ целиот регион каде што иранските ракети и беспилотни летала ги погодија туристичките центри во Заливот, како во Обединетите Арапски Емирати. Тоа би овозможило глобалниот превоз, вклучувајќи околу 20% од светската нафта и природен гас, повторно да почне да тече низ Ормускиот Теснец. Исто така, би овозможило обнова на енергетската и другата инфраструктура во регионот.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-25T08:39:26

  source

  Сакам Да Кажам

  title

  ПОСТИГНАТИ СЕ ЗАКЛУЧОЦИ ЗА МНОГУ ТЕМИ СО САД, НО НЕ СМЕ БЛИСКУ ДО ПОТПИШУВАЊЕ ДОГОВОР, ВЕЛИ ИРАН - Сакам Да Кажам

  url

  https://sdk.mk/index.php/svet/postignati-se-zakluchotsi-za-mnogu-temi-so-sad-no-ne-sme-blisku-do-potpishuvane-dogovor-veli-iran/

• article order

  29

  body

  Ормутскиот теснец повторно стана она што во глобалната политика најчесто се заборава додека е мирно: тесен географски премин со огромна економска тежина. Една водена линија меѓу Персискиот Залив и Оманскиот Залив, а врз неа се прекршуваат нафта, санкции, ураниум, изборна политика, воена моќ и нервозата на пазарите. Вашингтон и Техеран се претставуваат како страни што се приближуваат до договор, но не и како страни што веќе ја минале линијата на доверба. Американски претставници наведуваат дека преговорите продолжуваат и дека ништо сè уште не е подготвено за потпишување, додека иранските медиуми предупредуваат на преостанати спорни точки. Reuters пренесува дека државниот секретар на САД, Марко Рубио, истовремено зборува за дипломатско решение и за "друг начин" доколку разговорите пропаднат. Ормутскиот теснец е важен затоа што низ него минува енергија, а е важен и затоа што секое негово затворање веднаш станува политичка порака. Тој е точката на која географијата се претвора во притисок: врз САД, врз Иран, врз заливските држави, врз Европа, врз Азија и врз секој пазар што ја брои цената на барелот. Американскиот претседател Доналд Трамп инсистира дека Ормутскиот теснец мора најнапред да биде отворен, а блокадата да остане додека не се финализира договор. Токму тука е суштината на моментот: Вашингтон сака "олеснување за исполнување", а Техеран бара политичка и економска гаранција дека отворањето нема да значи еднострано откажување од сопствената преговарачка сила. Според Axios, нацрт-договорот би можел да вклучи продолжување на прекинот на огнот за 60 дена, повторно отворање на Ормутскиот теснец, слободен извоз на иранска нафта и разговори за ограничување на иранската нуклеарна програма. Во истиот период, според американски извори, Иран би требало да овозможи безбедно минување на бродовите, додека САД би ја укинале блокадата и би дозволиле делумни олеснувања поврзани со санкциите. Ваквите договори ретко се расплетуваат само со дипломатска формула. Иран бара одмрзнување на средства и пошироки гаранции, додека САД настојуваат санкциското олеснување да биде условено со конкретни чекори. Иранските агенции "Тасним" и "Фарс" остануваат претпазливи кон тврдењата дека договорот е практично договорен, особено околу ураниумот, санкциите и замрзнатите средства. Додека дипломатите мерат зборови, пазарите реагираа побрзо. Reuters јави дека цената на Brent нафтата паднала за 5,4 проценти, на 97,91 долари за барел, а WTI за 5,7%, на 91,10 долари, по сигналите дека може да се постигне договор за повторно отворање на Ормутскиот теснец. Иста пазарна логика: надежта за договор веднаш ја намалува геополитичката премија во цената на енергенсите. Падот на цената не значи крај на кризата. Тој значи дека пазарите, барем за момент, поверуваа дека ризикот од целосна енергетска ескалација е помал. Ако договорот се одложи, ако Техеран и Вашингтон повторно се заглават околу ураниумот или санкциите, или ако во регионот се отвори нов воен фронт, истата цена може брзо да тргне во спротивна насока. Нафтата никогаш не реагира само на барели; таа реагира на страв. Ова не е само приказна за САД и Иран. Во неа внимателно гледаат Кина, Индија, заливските монархии, Европа и сите земји што зависат од стабилна цена на енергијата. Ормускиот Теснец е мала карта на големиот свет: кој контролира море, кој контролира санкции, кој контролира наратив, а кој ја плаќа сметката кога геополитиката ќе се претвори во цена на гориво. Во Panoptikum перспектива најважното прашање не е дали договорот ќе биде објавен со големи зборови, туку дали ќе произведе реално намалување на ризикот. Зашто светот веќе научи дека секоја "историска" формула може да трае само до следната ракета, следната блокада или следното неприфатливо толкување на истата реченица. Засега Ормутскиот теснец е пред можно отворање, но не и пред сигурно смирување. Договорот е блиску, но блиску не значи завршено. Блокадата останува како притисок, Иран бара економски гаранции, Вашингтон сака конкретни отстапки, а пазарите ја пресметуваат секоја изјава како сигнал за следниот барел. Кога една тесна морска врата може да ја помести цената на нафтата, вредноста на валутите и политичката температура на неколку континенти, тогаш таа повеќе не е само географија. Таа е огледало на свет во кој мирот не се мери само со тишина на фронтот, туку и со тоа дали бродовите можат да минуваат без страв.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-25T08:12:33

  source

  Panoptikum.mk

  title

  Ормутскиот теснец меѓу договор и блокада: кога една морска врата ја држи цената на светот

  url

  https://panoptikum.mk/ormutski-tesnec-sad-iran-dogovor-nafta/

• article order

  23

  body

  Досега нема официјален одговор од иранската влада. Но, новинската агенција Тасним, поврзана со Иранската револуционерна гарда, објави дека САД сè уште блокираат делови од можниот договор, вклучително и барањето на Техеран за ослободување на замрзнатите средства. Американскиот државен секретар Марко Рубио изјави дека САД или ќе постигнат добар договор со Иран или ќе дејствуваат против Исламската Република "на друг начин". - Вашингтон ќе ѝ даде целосна шанса на дипломатијата за таа да успее пред да се разгледуваат "алтернативни" опции. На маса има многу сериозен предлог во врска со нивните можности да ja отворат Ормускиот теснец и да започнат сериозни, суштински и временски ограничени преговори за нуклеарното прашање. Се надеваме дека тоа ќе може да се реализира - - изјави шефот на американската дипломатија во Делхи. Досега нема официјален одговор од иранската влада. Но, новинската агенција Тасним, поврзана со Иранската револуционерна гарда, објави дека САД сè уште блокираат делови од можниот договор, вклучително и барањето на Техеран за ослободување на замрзнатите средства. Двете страни остануваат поделени околу неколку чувствителни прашања, вклучувајќи ги нуклеарните амбиции на Иран, војната на Израел во Либан против проиранскиот Хезболах и барањата на Техеран за укинување на санкциите и ослободување на десетици милијарди долари приходи од нафта замрзнати во странски банки. Висок функционер на администрацијата на Трамп ги изложи најновите контури на преговорите што се моментално на маса. Зборувајќи под услов на анонимност, тој рече дека Иран се согласил "во принцип" да го отвори Ормускиот теснец во замена за укинување на американската поморска блокада и да се ослободи од своите залихи на високо збогатен ураниум. Тој додаде дека Вашингтон верува дека врховниот лидер на Иран, ајатолахот Моџтаба Хамнеи, ја поддржал основната рамка на договорот. Досега нема официјална потврда од Иран, ниту дополнителни појаснувања за тоа што конкретно значи договорот "во принцип". Американски функционер изјави дека Вашингтон сака прво повторно да го отвори теснецот и да ја укине поморската блокада, додека преговорите за деталите од нуклеарното прашање ќе траат подолго. Тој, исто така, ги отфрли тврдењата дека Иран не се согласил да ги отстрани своите залихи од збогатен ураниум. -Единственото прашање е на кој начин - рече тој. Друг висок функционер на администрацијата изјави во неделата дека предложената рамка ќе им даде на преговарачите 60 дена да постигнат конечен договор.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-25T07:31:34

  source

  plusinfo.mk

  title

  АКО НЕ СЕ СОГЛАСАТ, ЌЕ СЕ СПРАВИМЕ СО ТОА НА ДРУГ НАЧИН Рубио испрати јасна порака до Техеран - plusinfo.mk

  url

  https://plusinfo.mk/ako-ne-se-soglasat-e-se-spravime-so-toa-na-drug-nachin-rubio-isprati-asna-poraka-do-teheran/

• article order

  19

  body

  САД ќе ја задржат поморската блокада на иранските бродови во Ормуски Теснец сè додека не биде потпишан конечен договор со Иран, порача американскиот претседател Доналд Трамп. -Блокадата ќе остане целосно во сила сè додека договорот не биде постигнат, заверен и потпишан - напиша Трамп на социјалната мрежа Truth Social, додавајќи дека "двете страни мора да одвојат време и тоа да го направат како што треба". Иако од иранската Влада засега нема официјален одговор, агенцијата Тасним, поврзана со Иранската револуционерна гарда, објави дека САД и натаму создаваат пречки во преговорите, особено околу барањето на Техеран за ослободување на замрзнатите средства. Трамп претходно изјави дека САД и Иран во голема мера усогласиле меморандум за разбирање што треба да биде основа за мировен договор и повторно отворање на Ормускиот Теснец, клучен за глобалните испораки на нафта и течен природен гас. Според висок претставник на американската администрација, преговарачите би имале рок од 60 дена за постигнување конечен договор. Тој, под услов на анонимност, изјавил дека Иран "начелно" се согласил да го отвори Ормускиот Теснец во замена за укинување на американската поморска блокада и да се ослободи од високо збогатениот ураниум. Американската страна тврди дека иранскиот врховен лидер Моџтаба Хамнеи го одобрил поширокиот рамковен договор, но од Техеран засега нема официјална потврда. Според информациите, Вашингтон прво би инсистирал на повторно отворање на теснецот и укинување на блокадата, додека разговорите за деталите околу иранската нуклеарна програма би продолжиле подоцна. Ирански извори за Ројтерс изјавиле дека се разгледуваат можни решенија за резервите на високо збогатен ураниум, вклучително и негово разредување под надзор на агенцијата на Обединети нации за нуклеарен надзор. Кревкото примирје меѓу двете страни е во сила од почетокот на април, но и понатаму постојат несогласувања околу иранската нуклеарна програма, санкциите, замрзнатите средства и конфликтите во регионот, вклучително и војната во Либан против движењето Хезболах.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-25T07:30:01

  source

  Нова Македонија

  title

  Вашингтон и Техеран добиле рок од 60 дена за конечен договор - Нова Македонија

  url

  https://novamakedonija.com.mk/svet/vashington-i-teheran-dobile-rok-od-60-dena-za-konechen-dogovor/

• article order

  28

  body

  САД ќе ја задржат поморската блокада на иранските бродови во Ормуска Теснина сè додека договорот не биде потпишан, порача американскиот претседател Доналд Трамп, додека високи претставници на неговата администрација тврдат дека преговарачите би имале рок од 60 дена за постигнување конечен договор. Американската блокада на иранските бродови во Ормуска Теснина "ќе остане целосно vo сила сè додека договорот не биде постигнат, заверен и потпишан", напиша Трамп на социјалната мрежа Трут Соушал. "Двете страни мора да одвојат време и тоа да го направат како што треба", додаде тој. Од иранската Влада засега нема официјален одговор, но агенцијата Тасним, поврзана со иранската Револуционерна гарда, објави дека САД и натаму попречуваат делови од можниот договор, вклучително и барањето на Техеран за ослободување на замрзнатите средства. Трамп ден претходно изјави дека Вашингтон и Техеран во голема мера усогласиле меморандум за разбирање кој треба да биде основа за мировен договор и повторно отворање на Ормуска Теснина, клучна за глобалните испораки на нафта и течен природен гас. Висок претставник на администрацијата на Трамп изјави за новинарите дека договорот нема да биде потпишан денеска, но ги изнесе "најновите контури" на преговорите, пренесува Хина. Претставникот, кој зборувал под услов на анонимност, рекол дека Иран "начелно" се согласил да ја отвори Ормуска Теснина во замена за укинување на американската поморска блокада и да се ослободи од високо збогатениот ураниум. Тој додал дека Вашингтон верува оти иранскиот врховен лидер ајатолахот Моџтаба Хамнеи го одобрил поширокиот рамковен договор. Од Иран засега нема официјална потврда ниту појаснување што значи "начелно". Американскиот претставник навел дека Вашингтон најпрво предвидува повторно отворање на теснината и укинување на американската поморска блокада, додека разговорите за деталите околу нуклеарните мерки би траеле подолго. Тој ги отфрлил тврдењата дека Иран не прифатил да се ослободи од резервите на збогатен ураниум. "Прашањето е - како?", изјавил претставникот. Друг висок претставник на администрацијата изјавил дека предложената рамка на преговарачите би им дала 60 дена за постигнување конечен договор. Ирански извори за Ројтерс изјавиле дека во идните фази би можеле да се најдат "изводливи формули" за решавање на спорот околу резервите на високо збогатен ураниум, вклучително и негово разредување под надзор на агенцијата на ОН за нуклеарен надзор, пренесува Хина. Кревкото примирје е во сила од почетокот на април, но двете страни и натаму имаат несогласувања околу повеќе прашања - иранските нуклеарни амбиции, израелската војна во Либан против проиранското движење Хезболах, како и барањето на Техеран за укинување на санкциите и "одмрзнување" на десетици милијарди долари приходи од нафта блокирани во странски банки. (МИА)

  language

  mkd

  published at

  2026-05-25T07:20:16

  source

  Kurir

  title

  Трамп: Поморската блокада во Ормуска Теснина останува до потпишување договор

  url

  https://kurir.mk/vesti/svet/tramp-pomorskata-blokada-vo-ormuska-tesnina-ostanuva-do-potpishuvane-dogovor/

• article order

  15

  body

  Разговорите меѓу САД и Иран повторно се во фокусот на светската јавност, откако двете страни најавија напредок во преговорите за намалување на тензиите и нова рамка за соработка. Иако договорот сè уште не е официјално потпишан, дел од неговите клучни точки веќе се познати. Според информации од американски и меѓународни медиуми, договорот предвидува постепено смирување на состојбата на Блискиот Исток, отворање простор за нови дипломатски разговори и ограничување на иранската нуклеарна програма. Еден од најважните елементи е можноста за делумно олеснување на санкциите што САД со години му ги воведуваа на Иран. За возврат, Техеран би прифатил построги контроли и меѓународен надзор врз збогатувањето ураниум и работата на нуклеарните постројки. Во преговорите се разговара и за повторно отворање на Ормутскиот Теснец за непречен транспорт на нафта, што е од огромно значење за светската економија и енергетските пазари. Дополнително, се споменува можност Иран повторно да извезува нафта без дел од ограничувањата што досега му беа наметнати. Според дел од извештаите, договорот би можел да опфати и ослободување на дел од замрзнатите ирански финансиски средства во странство, како и временско примирје за продолжување на дипломатските разговори. Најчувствителното прашање останува иранскиот збогатен ураниум. Американската страна бара строги ограничувања и контроли, додека Техеран инсистира дека неговата нуклеарна програма има мирољубиви цели и дека нема да прифати целосно откажување од неа. Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека преговорите се движат во позитивна насока, но иранските власти предупредуваат дека сè уште има отворени прашања и дека конечен договор не е постигнат. Аналитичарите оценуваат дека евентуалниот договор би можел значително да ги намали тензиите во регионот и да влијае врз цените на нафтата и глобалната безбедност.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-24T21:59:18

  source

  biznisvesti.mk

  title

  Што содржи договорот помеѓу САД и Иран? - biznisvesti.mk

  url

  https://biznisvesti.mk/shto-sodrzhi-dogovorot-pomegu-sad-i-iran/

• article order

  13

  body

  Иран наводно се согласил да се откаже од високо збогатениот ураниум, тврдат извори блиски до преговорите. Иран, според изјави на американски функционер пренесени од новинарот на Axios Барак Равид, начелно се согласил да се откаже од високо збогатениот ураниум во рамки на преговорите со САД. Наводно, нацрт-договорот бил одобрен од иранскиот врховен лидер, ајатолахот Моџтаба Хамнеи, но конечен договор сè уште не е постигнат. Иако постои принципиелна согласност, остануваат отворени повеќе спорни прашања. Неименуван американски функционер изјавил дека се води "размена на мислења" околу формулацијата на клучните одредби, при што и двете страни имаат различни толкувања за поедини детали. Според него, поради сложениот и бавен процес на одлучување во Иран, потребни се дополнителни денови за внатрешни консултации и одобренија. Според извештаите, преговорите опфаќаат можен 60-дневен договор за прекин на непријателствата, отворање на Хормутскиот теснец и олеснување на извозот на иранска нафта, во замена за делумно укинување на санкциите од САД. Во истиот пакет се споменува и продолжување на преговорите за ограничување на иранската нуклеарна програма и отстранување на залихите од високо збогатен ураниум. Документот, според истите извори, вклучува и обврска Иран да не развива нуклеарно оружје, како и можност за дополнителни безбедносни договори поврзани со регионални конфликти. Иако договорот сè уште не е финализиран, се оценува дека би можел да отвори простор за постепено нормализирање на односите меѓу Вашингтон и Техеран, доколку двете страни ги надминат преостанатите разлики.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-24T21:23:16

  source

  Портал Национал - nacionalno.mk

  title

  НЕВЕРОЈАТЕН ПРЕСВРТ Иран се согласил со клучно барање на САД

  url

  https://nacionalno.mk/nevero-aten-presvrt-iran-se-soglasil-na-kluchno-bara-e-na-sad/

• article order

  2

  body

  Според нацрт-договорот, кој сè уште не е финализиран и сè уште може да се распадне, двете страни би потпишале меморандум за разбирање кој би бил важечки 60 дена, со можност за продолжување по меѓусебна согласност. Во тој период, Ормускиот Проток би бил отворен без патарини, а Иран би ги отстранил мините што ги поставил за да им овозможи на бродовите да минуваат. За возврат, САД би ја укинале блокадата на иранските пристаништа и би дале одредени исклучоци од санкциите, така што Иран би можел слободно да извезува нафта. Иран побара итно одмрзнување на средствата и трајно укинување на санкциите, но американската страна изјави дека тоа ќе биде можно само по опипливи отстапки од Техеран. Нацрт-меморандумот, исто така, ја вклучува обврската на Иран никогаш да не развива нуклеарно оружје, како и подготвеност за преговори за запирање на збогатувањето на ураниум и отстранување на неговите залихи на високо збогатен ураниум. Axios наведува дека Иран веќе дал усни гаранции преку посредници за обемот на отстапки што е подготвен да ги направи во однос на запирањето на збогатувањето на ураниум и откажувањето од нуклеарен материјал. САД би се согласиле да преговараат за укинување на санкциите и одмрзнување на иранските средства во текот на 60-дневен период, но овие мерки би се имплементирале само по конечен договор и потврда дека договорот се почитува. Американските воени сили што беа распоредени во регионот во последните месеци би останале на своите позиции за време на траењето на договорот и би биле повлечени само ако се постигне конечен договор. Една од клучните точки на нацрт-документот, исто така, се однесува на крајот на војната меѓу Израел и Хезболах во Либан. Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху изрази загриженост за тој дел од договорот, како и за други елементи од договорот, за време на телефонскиот разговор со Трамп во саботата, изјави израелски функционер. Освен со Нетанјаху, Трамп разговараше и со лидерите на Саудиска Арабија, Обединетите Арапски Емирати, Катар, Египет, Турција и Пакистан. Пакистан одигра клучна улога во посредувањето меѓу САД и Иран.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-24T10:04:42

  source

  НОВА ТВ

  title

  Аксиос: Отворање на Ормуз и укинување на санкциите на САД врз Техеран

  url

  https://novatv.mk/aksios-otvora%d1%9ae-na-ormuz-i-ukinuva%d1%9ae-na-sankcziite-na-sad-vrz-teheran/

• article order

  6

  body

  САД и Иран се блиску до потпишување договор со кој би се продолжил 60-дневниот прекин на огнот, во кој Ормускиот Проток би бил повторно отворен, на Иран би му било дозволено слободно да продава нафта и би се воделе преговори за ограничување на нуклеарната програма на Иран, објави Axios. Според нацрт-договорот, кој сè уште не е финализиран и сè уште може да се распадне, двете страни би потпишале меморандум за разбирање кој би бил важечки 60 дена, со можност за продолжување по меѓусебна согласност. Во тој период, Ормускиот Проток би бил отворен без патарини, а Иран би ги отстранил мините што ги поставил за да им овозможи на бродовите да минуваат. За возврат, САД би ја укинале блокадата на иранските пристаништа и би дале одредени исклучоци од санкциите, така што Иран би можел слободно да извезува нафта. Иран побара итно одмрзнување на средствата и трајно укинување на санкциите, но американската страна изјави дека тоа ќе биде можно само по опипливи отстапки од Техеран. Нацрт-меморандумот, исто така, ја вклучува обврската на Иран никогаш да не развива нуклеарно оружје, како и подготвеност за преговори за запирање на збогатувањето на ураниум и отстранување на неговите залихи на високо збогатен ураниум. Axios наведува дека Иран веќе дал усни гаранции преку посредници за обемот на отстапки што е подготвен да ги направи во однос на запирањето на збогатувањето на ураниум и откажувањето од нуклеарен материјал. САД би се согласиле да преговараат за укинување на санкциите и одмрзнување на иранските средства во текот на 60-дневен период, но овие мерки би се имплементирале само по конечен договор и потврда дека договорот се почитува. Американските воени сили што беа распоредени во регионот во последните месеци би останале на своите позиции за време на траењето на договорот и би биле повлечени само ако се постигне конечен договор. Една од клучните точки на нацрт-документот, исто така, се однесува на крајот на војната меѓу Израел и Хезболах во Либан. Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху изрази загриженост за тој дел од договорот, како и за други елементи од договорот, за време на телефонскиот разговор со Трамп во саботата, изјави израелски функционер. Освен со Нетанјаху, Трамп разговараше и со лидерите на Саудиска Арабија, Обединетите Арапски Емирати, Катар, Египет, Турција и Пакистан. Пакистан одигра клучна улога во посредувањето меѓу САД и Иран.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-24T09:59:00

  source

  Кајгана

  title

  Деталите од предложениот договор САД-Иран: Отворање на Ормуз и укинување на санкциите на САД врз Техеран

  url

  https://kajgana.com/vesti/svet/detalite-od-predlozheniot-dogovor-sad-iran-otvorane-na-ormuz-i-ukinuvane-na-sankciite-na

• article order

  7

  body

  Иранската новинска агенција "Фарс" ја демантира изјавата на американскиот претседател Доналд Трамп дека Ормускиот Теснец ќе биде целосно отворен, велејќи дека теснецот ќе остане под иранска контрола. Иранската новинска агенција "Фарс" ја демантира изјавата на американскиот претседател Доналд Трамп дека Ормускиот Теснец ќе биде целосно отворен, велејќи дека теснецот ќе остане под иранска контрола. Трамп вчера изјави дека поширок договор меѓу САД и Иран е "во голема мера договорен" и дека Ормускиот Теснец ќе биде повторно отворен, што беше протолкувано како можен знак за крај на повеќемесечната конфронтација. Меѓутоа, "Фарс" ја отфрли оваа интерпретација, наведувајќи дека според најновата верзија на предлогот што се разменува меѓу двете страни, Ормускиот Теснец нема да биде целосно отворен. Агенцијата истакнува дека станува збор само за враќање на сообраќајот на предвоеното ниво, но не и за слободен премин како што беше пред конфликтот. Според извори запознаени со преговорите, новиот меморандум за разбирање предвидува прекин на непријателствата, постепено отворање на Ормускиот Теснец, укинување на американската блокада на иранските пристаништа и одмрзнување на дел од иранските средства во странски банки. Договорот, исто така, би отворил период од најмалку 30 дена за продолжување на преговорите за иранската нуклеарна програма, особено за судбината на залихите на високо збогатен ураниум. Американскиот претседател Трамп призна дека конечните детали сè уште се усогласуваат и дека е можно некои делови од меморандумот да се изменат. Според "Аксиос", САД и Иран се блиску до договор што би предвидел 60-дневен прекин на огнот, со можност за продолжување. Во тој период би се работело на повторно отворање на теснецот, а Вашингтон би можел да даде одредени исклучоци од санкциите за Иран повторно да извезува нафта. Пакистан, кој го посредува процесот, оцени дека преговорите се движат во позитивна насока, но нагласи дека договорот сè уште не е финализиран и дека постои ризик да пропадне.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-24T08:37:02

  source

  Expres.mk

  title

  САД и Иран блиску до договор, но остануваат неколку клучни разлики

  url

  https://expres.mk/svet/sad-i-iran-blisku-do-dogovor-no-ostanuvaat-nekolku-kluchni-razliki/

• article order

  0

  body

  САД и Иран се блиску до потпишување договор што би вклучувал продолжување на прекинот на огнот за 60 дена, повторно отворање на Ормускиот теснец и продолжување на преговорите за ограничување на нуклеарната програма на Иран, објави порталот "Аксиос", повикувајќи се на американски функционер. Според извештајот, за време на 60-дневниот период на примирје, Ормускиот теснец би бил отворен без наплата за премин, додека Иран би се согласил да ги отстрани мините што ги поставил во областа за да можат бродовите да поминуваат. За возврат, САД би ја укинале блокадата на иранските пристаништа и би дале одредени исклучоци од санкциите, што би му овозможило на Иран слободно да продава нафта на меѓународниот пазар. Нацрт-договорот, исто така, вклучува обврска на Иран да не развива нуклеарно оружје, како и преговори за суспендирање на програмата за збогатување ураниум и отстранување на залихите од високо збогатен ураниум. Два извори запознаени со преговорите за "Аксиос" изјавија дека Иран веќе дал усни гаранции преку посредници за својата подготвеност да направи одредени отстапки во врска со прекинот на збогатувањето на ураниумот и откажувањето од дел од нуклеарниот материјал. Според извештаите, во текот на 60-дневниот период, САД би се согласиле и на разговори за евентуално олеснување на санкциите и одмрзнување на иранските финансиски ресурси. Досега нема официјален коментар од Белата куќа за наводите во извештајот.

  language

  mkd

  published at

  2026-05-24T07:20:32

  source

  Денар

  title

  САД и Иран се на работ на договор: Ормускиот теснец повторно се отвора

  url

  https://denar.mk/343216/ekonomija/makedonija-ekonomija/sad-i-iran-se-na-rabot-na-dogovor-ormuskiot-tesnec-se-otvara-povtorno

omitted source count

23

total source count

33