УНИЦЕФ и министерствата објавија проценка за нездравата исхрана во училиштата 29.5.2026г.

УНИЦЕФ и министерствата објавија проценка за нездравата исхрана во училиштата
Анализирани 10 од 16 извори Македонски

Првата национална проценка на нутритивните средини во училиштата, спроведена од УНИЦЕФ, Министерството за образование и наука и Министерството за здравство, открива алармантна достапност на нездрава храна. Истражувањето опфати 1.700 ученици од 40 училишта и покажа дека во сите објекти каде што се продава храна, понудата е исклучиво нездрава, додека здравите опции се речиси недостапни. Институциите истакнуваат дека иако училиштата со организирани оброци ги почитуваат стандардите, најголем проблем се автоматите, приватните продавници и агресивниот маркетинг на ултрапреработени производи. Како одговор на овие наоди, започната е кампањата #ШтоИмаЗаЈадење за подигање на свеста и воведување построги регулативи за заштита на здравјето на учениците.

Анализа на тврдења

ТврдењеКлучни разликиplusinfo.mkDeca.mk4NEWS.mk365.com.mktelma.com.mkМКД.мкСКОПСКО ЕХОskopjeinfo.mkNetPressvecer.mk
Нездравата храна е секогаш присутна во училиштата, додека здравите опции често недостасуваат.Сите извори го поддржуваат тврдењето, без разлики во позициите.Да: Статијата потврдува дека нездравата опција е секогаш тука, а здравата ја нема.Да: Статијата потврдува дека нездравата опција е секогаш тука, а здравата често ја нема.Да: Статијата директно го цитира овој заклучок од истражувањето.Да: Наодите покажуваат дека нездравите опции се секогаш присутни.Да: Децата имаат лесен пристап до нездрава храна, а здравите се ограничениДа: Наодите укажуваат дека нездравата опција е секогаш тука.Да: Статијата вели дека нездравата храна е најдостапна, а здравата фали.Да: Текстот вели дека нездравата е секогаш тука, а здравата ја нема.Да: Нездравата храна преовладува, а здравите опции се ограничени.Да: Доминираат нездрави опции, што го отежнува изборот на здрави оброци.
Во 20 проценти од училиштата каде се продава храна, сите достапни опции се нездрави.Разлика: NetPress тврди дека **сите** училишта имаат нездрава храна, додека другите наведуваат 20%.Не е споменатоДа: Истражувањето покажува дека во 20% од училиштата сите опции биле нездрави.Да: Потврдено во делот за училишни продавници.Делумно: Во 20% од опфатените училишта каде се продава храна, таа е нездрава.Делумно: Се вели дека во сите училишта понудата е главно нездрава.Да: Истражувањето потврдува дека во тие 20% сите опции биле нездрави.Не е споменатоДа: Истражувањето потврдува дека во тие 20% сите опции биле нездрави.Да: Во сите училишта каде се продава храна, понудата е нездрава.Да: Кај 20% од училиштата со приватни продавници, сè било нездраво.
Околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години во Македонија имаат прекумерна тежина.Повеќето извори го потврдуваат тврдењето, но некои го немаат споменато.Не е споменатоДа: Статијата наведува дека околу една третина од децата на таа возраст живеат со прекумерна тежина.Да: Статијата наведува дека 33% од децата на таа возраст се со прекумерна тежина.Да: Текстот потврдува дека околу една третина се со прекумерна тежина.Не е споменатоДа: Статијата наведува дека околу една третина живеат со дебелина.Да: Потврдено е дека 1/3 од децата на таа возраст се со прекумерна тежина.Не е споменатоНе е споменатоДа: Се наведува дека третина од децата на таа возраст се со прекумерна тежина.
Над 80 проценти од учениците поддржуваат воведување на здрави и хранливи оброци во училиштата.Сите извори го поддржуваат тврдењето, без разлики.Не е споменатоДа: Податокот е директно наведен во текстот.Да: Директно наведено во поднасловот и текстот.Да: Над 80% поддржуваат здрави и хранливи оброци.Да: Повеќе од 80% од учениците поддржуваат поздрави оброци.Да: Текстот експлицитно ја наведува оваа поддршка од над 80%.Да: Повеќе од 80% сметаат дека треба да се обезбедуваат здрави оброци.Да: Наведено е дека над 80% поддржуваат здрави и хранливи оброци.Да: Над 80% од испитаниците поддржуваат здрави и хранливи оброци.Да: Истражувањето открива поддршка од над 80% од учениците.
Постои сериозен недостаток на национална програма за училишна исхрана.Речиси сите извори го потврдуваат тврдењето, освен plusinfo.mk (не споменато) и telma.com.mk (делумно).Не е споменатоДа: Текстот експлицитно споменува отсуство на национална програма за училишна исхрана.Да: Статијата експлицитно го споменува отсуството на таква програма.Да: Директно е наведено дека постои недостаток на таква програма.Делумно: Се препорачува зајакнување на стандардите за исхрана.Да: Се посочува отсуството на национална програма за исхрана.Да: Текстот директно наведува отсуство на национална програма.Да: Текстот директно споменува отсуство на национална програма.Да: Текстот наведува дека нема национална програма за исхрана.Да: Отсуството на национална програма е наведено како главен предизвик.
Училиштата што обезбедуваат оброци ги почитуваат стандардите, но нездравата храна е присутна во ужинките.Разлики: 8 извори потврдуваат, 2 делумно; NetPress дава процент (35%).Не е споменатоДа: Статијата потврдува почитување на стандарди, но присуство на нездрава храна во ужините.Да: Потврдено во делот за оброци во училиштата.Да: Училиштата со оброци ги почитуваат стандардите, но ужинките се нездрави.Делумно: Се наведува дека понудата е главно од нездрави производи.Да: Оброците ги следат стандардите, но ужинките често се нездрави.Да: Оброците ги почитуваат стандардите, но ужинките се нездрави.Да: Потврдено е дека стандардите се почитуваат, но ужинките се проблем.Да: 35% ги почитуваат стандардите, но ужинките се често нездрави.Делумно: Стандардите се почитуваат каде има оброци, а се бараат построги ужинки.
Речиси сите ученици купуваат нездрава храна од продавници во непосредна близина на училиштата.Разлика: "можат да купуваат" наспроти "купуваат" – пристап vs. акција.Не е споменатоДелумно: Се наведува дека речиси сите ученици можат да купуваат храна од блиските продавници.Делумно: Се споменува пристап до маркети, но не и дека сите купуваат од таму.Делумно: Речиси сите можат да купуваат од блиски продавници со нездрава храна.Делумно: Во близина доминира продажба на нездрава храна и пијалаци.Делумно: Речиси сите можат да купуваат, но не е наведено дека сите купуваат.Делумно: Се вели дека купуваат од продавници и автомати каде се нуди таква храна.Делумно: Се вели дека можат да купуваат и дека храната е достапна.Делумно: Речиси сите имаат пристап до такви продавници каде доминира нездрава храна.Делумно: Наведено е дека децата масовно купуваат од околните приватни маркети.
85 проценти од учениците сметаат дека здравата храна во училиштата треба да има прифатлива цена.Пет извори го потврдуваат, два не го спомнуваат.Не е споменатоДа: Податокот е директно наведен во текстот.Да: Директно наведено во текстот.Да: 85% сметаат дека храната во училиштата треба да е со прифатлива цена.Не е споменатоДа: 85% велат дека храната во училиштата треба да е со прифатлива цена.Да: 85% од учениците бараат прифатливи цени за здравата храна.Да: Наведено е дека 85% бараат прифатлива цена за храната во училиштата.Да: 85% велат дека храната треба да биде по прифатлива цена.Да: 85% од младите сметаат дека цената треба да биде економски прифатлива.
60 проценти од учениците веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало во изборот.Повеќето извори го потврдуваат тврдењето, но telma.com.mk користи „мнозинството“ наместо точниот процент.Не е споменатоДа: Податокот е директно наведен во текстот.Да: Директно наведено во текстот.Да: 60% веруваат дека ограничувањето ќе помогне за подобри избори.Делумно: Мнозинството смета дека тоа би помогнало за поздрав избор.Да: 60% веруваат дека помала достапност би помогнала за здрав избор.Да: Точно 60% веруваат дека ограничувањето ќе помогне во изборот.Да: 60% веруваат дека помала достапност на нездрава храна помага.Да: 60% сметаат дека помала достапност на нездрава храна би им помогнала.Да: 60% се согласуваат дека ограничувањето позитивно ќе влијае на нивниот избор.
Потребно е зајакнување на стандардите и ограничување на рекламирањето на нездрави производи.Сите извори го поддржуваат тврдењето без разлики.Да: Статијата наведува дека е време за построги правила за продажба и рекламирање.Да: Проценката препорачува зајакнување на стандардите и ограничување на маркетингот.Да: Наведено како препорака во проценката.Да: Се препорачува зајакнување на стандардите и ограничување на маркетингот.Да: Извештајот препорачува зајакнување на стандардите и построги мерки.Да: Ова се клучни препораки наведени во проценката на УНИЦЕФ.Да: Институциите предлагаат зајакнување на стандардите и строги правила.Да: Текстот укажува на потреба од построги стандарди и ограничувања.Да: Се препорачува зајакнување на стандардите и построги правила за реклами.Да: Институциите разгледуваат засилување на регулативите и маркетингот.
Училишната средина има клучно влијание врз секојдневните избори на храна кај децата.Сите извори го поддржуваат тврдењето, без разлики.Да: Статијата потврдува дека изборот на децата зависи од средината што ги опкружува.Да: Статијата го истакнува влијанието на училишната средина врз изборот на храна.Да: Статијата наведува дека училиштата го обликуваат изборот на децата.Да: Се истакнува важноста на училишната средина врз изборите на децата.Да: Истражувањето ја анализира токму нутритивната средина во училиштата.Да: Се истакнува влијанието на средината врз секојдневниот избор.Да: Наведено е дека средината значително влијае врз навиките на учениците.Да: Наведено е дека средината ги обликува навиките и го отежнува изборот.Да: Училишната средина ги обликува навиките и влијае врз изборот на храна.Да: Средината ги обликува навиките и им го отежнува изборот на здрави оброци.
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутен околу училиштата.Еден извор не го спомнува тврдењето; останатите го потврдуваат.Делумно: Се споменува дека нездрави опции се промовираат во и околу училиштата.Да: Текстот наведува дека тие производи интензивно се рекламираат околу училиштата.Да: Потврдено во воведот и делот за околни продавници.Да: Во блиските продавници активно се рекламираат такви производи.Да: Во близина на училиштата доминираат реклами за таква храна.Да: Се наведува дека овие производи интензивно се рекламираат во близина.Да: УНИЦЕФ предупредува на агресивно рекламирање во средината.Да: Се наведува дека овие производи интензивно се рекламираат во близина.Да: Нездравата храна интензивно се рекламира во и околу училиштата.Not Mentioned
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутна околу училиштата.Разлика: 4 извори потврдуваат, 6 не споменуваат; никој не негира.Делумно: Се споменува дека нездрави опции се промовираат во и околу училиштата.Да: Текстот наведува дека тие производи интензивно се рекламираат околу училиштата.Да: Потврдено во воведот и делот за околни продавници.Not MentionedNot MentionedNot MentionedNot MentionedNot MentionedNot MentionedДа: Се потврдува дека нездравите опции се рекламирани и доминираат околу училиштата.

claims

  • Нездравата храна е секогаш присутна во училиштата, додека здравите опции често недостасуваат.
  • Во 20 проценти од училиштата каде се продава храна, сите достапни опции се нездрави.
  • Околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години во Македонија имаат прекумерна тежина.
  • Над 80 проценти од учениците поддржуваат воведување на здрави и хранливи оброци во училиштата.
  • Постои сериозен недостаток на национална програма за училишна исхрана.
  • Училиштата што обезбедуваат оброци ги почитуваат стандардите, но нездравата храна е присутна во ужинките.
  • Речиси сите ученици купуваат нездрава храна од продавници во непосредна близина на училиштата.
  • 85 проценти од учениците сметаат дека здравата храна во училиштата треба да има прифатлива цена.
  • 60 проценти од учениците веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало во изборот.
  • Потребно е зајакнување на стандардите и ограничување на рекламирањето на нездрави производи.
  • Училишната средина има клучно влијание врз секојдневните избори на храна кај децата.
  • Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутен околу училиштата.
  • Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутна околу училиштата.

key differences

60 проценти од учениците веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало во изборот.
Повеќето извори го потврдуваат тврдењето, но telma.com.mk користи „мнозинството“ наместо точниот процент.
85 проценти од учениците сметаат дека здравата храна во училиштата треба да има прифатлива цена.
Пет извори го потврдуваат, два не го спомнуваат.
Во 20 проценти од училиштата каде се продава храна, сите достапни опции се нездрави.
Разлика: NetPress тврди дека **сите** училишта имаат нездрава храна, додека другите наведуваат 20%.
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутен околу училиштата.
Еден извор не го спомнува тврдењето; останатите го потврдуваат.
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутна околу училиштата.
Разлика: 4 извори потврдуваат, 6 не споменуваат; никој не негира.
Над 80 проценти од учениците поддржуваат воведување на здрави и хранливи оброци во училиштата.
Сите извори го поддржуваат тврдењето, без разлики.
Нездравата храна е секогаш присутна во училиштата, додека здравите опции често недостасуваат.
Сите извори го поддржуваат тврдењето, без разлики во позициите.
Околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години во Македонија имаат прекумерна тежина.
Повеќето извори го потврдуваат тврдењето, но некои го немаат споменато.
Постои сериозен недостаток на национална програма за училишна исхрана.
Речиси сите извори го потврдуваат тврдењето, освен plusinfo.mk (не споменато) и telma.com.mk (делумно).
Потребно е зајакнување на стандардите и ограничување на рекламирањето на нездрави производи.
Сите извори го поддржуваат тврдењето без разлики.
Речиси сите ученици купуваат нездрава храна од продавници во непосредна близина на училиштата.
Разлика: "можат да купуваат" наспроти "купуваат" – пристап vs. акција.
Училишната средина има клучно влијание врз секојдневните избори на храна кај децата.
Сите извори го поддржуваат тврдењето, без разлики.
Училиштата што обезбедуваат оброци ги почитуваат стандардите, но нездравата храна е присутна во ужинките.
Разлики: 8 извори потврдуваат, 2 делумно; NetPress дава процент (35%).

source analyses

365.com.mk
60 проценти од учениците веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало во изборот.
Да: 60% веруваат дека ограничувањето ќе помогне за подобри избори.
85 проценти од учениците сметаат дека здравата храна во училиштата треба да има прифатлива цена.
Да: 85% сметаат дека храната во училиштата треба да е со прифатлива цена.
Во 20 проценти од училиштата каде се продава храна, сите достапни опции се нездрави.
Делумно: Во 20% од опфатените училишта каде се продава храна, таа е нездрава.
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутен околу училиштата.
Да: Во блиските продавници активно се рекламираат такви производи.
Над 80 проценти од учениците поддржуваат воведување на здрави и хранливи оброци во училиштата.
Да: Над 80% поддржуваат здрави и хранливи оброци.
Нездравата храна е секогаш присутна во училиштата, додека здравите опции често недостасуваат.
Да: Наодите покажуваат дека нездравите опции се секогаш присутни.
Околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години во Македонија имаат прекумерна тежина.
Да: Текстот потврдува дека околу една третина се со прекумерна тежина.
Постои сериозен недостаток на национална програма за училишна исхрана.
Да: Директно е наведено дека постои недостаток на таква програма.
Потребно е зајакнување на стандардите и ограничување на рекламирањето на нездрави производи.
Да: Се препорачува зајакнување на стандардите и ограничување на маркетингот.
Речиси сите ученици купуваат нездрава храна од продавници во непосредна близина на училиштата.
Делумно: Речиси сите можат да купуваат од блиски продавници со нездрава храна.
Училишната средина има клучно влијание врз секојдневните избори на храна кај децата.
Да: Се истакнува важноста на училишната средина врз изборите на децата.
Училиштата што обезбедуваат оброци ги почитуваат стандардите, но нездравата храна е присутна во ужинките.
Да: Училиштата со оброци ги почитуваат стандардите, но ужинките се нездрави.
4NEWS.mk
60 проценти од учениците веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало во изборот.
Да: Директно наведено во текстот.
85 проценти од учениците сметаат дека здравата храна во училиштата треба да има прифатлива цена.
Да: Директно наведено во текстот.
Во 20 проценти од училиштата каде се продава храна, сите достапни опции се нездрави.
Да: Потврдено во делот за училишни продавници.
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутен околу училиштата.
Да: Потврдено во воведот и делот за околни продавници.
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутна околу училиштата.
Да: Потврдено во воведот и делот за околни продавници.
Над 80 проценти од учениците поддржуваат воведување на здрави и хранливи оброци во училиштата.
Да: Директно наведено во поднасловот и текстот.
Нездравата храна е секогаш присутна во училиштата, додека здравите опции често недостасуваат.
Да: Статијата директно го цитира овој заклучок од истражувањето.
Околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години во Македонија имаат прекумерна тежина.
Да: Статијата наведува дека 33% од децата на таа возраст се со прекумерна тежина.
Постои сериозен недостаток на национална програма за училишна исхрана.
Да: Статијата експлицитно го споменува отсуството на таква програма.
Потребно е зајакнување на стандардите и ограничување на рекламирањето на нездрави производи.
Да: Наведено како препорака во проценката.
Речиси сите ученици купуваат нездрава храна од продавници во непосредна близина на училиштата.
Делумно: Се споменува пристап до маркети, но не и дека сите купуваат од таму.
Училишната средина има клучно влијание врз секојдневните избори на храна кај децата.
Да: Статијата наведува дека училиштата го обликуваат изборот на децата.
Училиштата што обезбедуваат оброци ги почитуваат стандардите, но нездравата храна е присутна во ужинките.
Да: Потврдено во делот за оброци во училиштата.
Deca.mk
60 проценти од учениците веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало во изборот.
Да: Податокот е директно наведен во текстот.
85 проценти од учениците сметаат дека здравата храна во училиштата треба да има прифатлива цена.
Да: Податокот е директно наведен во текстот.
Во 20 проценти од училиштата каде се продава храна, сите достапни опции се нездрави.
Да: Истражувањето покажува дека во 20% од училиштата сите опции биле нездрави.
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутен околу училиштата.
Да: Текстот наведува дека тие производи интензивно се рекламираат околу училиштата.
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутна околу училиштата.
Да: Текстот наведува дека тие производи интензивно се рекламираат околу училиштата.
Над 80 проценти од учениците поддржуваат воведување на здрави и хранливи оброци во училиштата.
Да: Податокот е директно наведен во текстот.
Нездравата храна е секогаш присутна во училиштата, додека здравите опции често недостасуваат.
Да: Статијата потврдува дека нездравата опција е секогаш тука, а здравата често ја нема.
Околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години во Македонија имаат прекумерна тежина.
Да: Статијата наведува дека околу една третина од децата на таа возраст живеат со прекумерна тежина.
Постои сериозен недостаток на национална програма за училишна исхрана.
Да: Текстот експлицитно споменува отсуство на национална програма за училишна исхрана.
Потребно е зајакнување на стандардите и ограничување на рекламирањето на нездрави производи.
Да: Проценката препорачува зајакнување на стандардите и ограничување на маркетингот.
Речиси сите ученици купуваат нездрава храна од продавници во непосредна близина на училиштата.
Делумно: Се наведува дека речиси сите ученици можат да купуваат храна од блиските продавници.
Училишната средина има клучно влијание врз секојдневните избори на храна кај децата.
Да: Статијата го истакнува влијанието на училишната средина врз изборот на храна.
Училиштата што обезбедуваат оброци ги почитуваат стандардите, но нездравата храна е присутна во ужинките.
Да: Статијата потврдува почитување на стандарди, но присуство на нездрава храна во ужините.
NetPress
60 проценти од учениците веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало во изборот.
Да: 60% сметаат дека помала достапност на нездрава храна би им помогнала.
85 проценти од учениците сметаат дека здравата храна во училиштата треба да има прифатлива цена.
Да: 85% велат дека храната треба да биде по прифатлива цена.
Во 20 проценти од училиштата каде се продава храна, сите достапни опции се нездрави.
Да: Во сите училишта каде се продава храна, понудата е нездрава.
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутен околу училиштата.
Да: Нездравата храна интензивно се рекламира во и околу училиштата.
Над 80 проценти од учениците поддржуваат воведување на здрави и хранливи оброци во училиштата.
Да: Над 80% од испитаниците поддржуваат здрави и хранливи оброци.
Нездравата храна е секогаш присутна во училиштата, додека здравите опции често недостасуваат.
Да: Нездравата храна преовладува, а здравите опции се ограничени.
Околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години во Македонија имаат прекумерна тежина.
Не е споменато
Постои сериозен недостаток на национална програма за училишна исхрана.
Да: Текстот наведува дека нема национална програма за исхрана.
Потребно е зајакнување на стандардите и ограничување на рекламирањето на нездрави производи.
Да: Се препорачува зајакнување на стандардите и построги правила за реклами.
Речиси сите ученици купуваат нездрава храна од продавници во непосредна близина на училиштата.
Делумно: Речиси сите имаат пристап до такви продавници каде доминира нездрава храна.
Училишната средина има клучно влијание врз секојдневните избори на храна кај децата.
Да: Училишната средина ги обликува навиките и влијае врз изборот на храна.
Училиштата што обезбедуваат оброци ги почитуваат стандардите, но нездравата храна е присутна во ужинките.
Да: 35% ги почитуваат стандардите, но ужинките се често нездрави.
plusinfo.mk
60 проценти од учениците веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало во изборот.
Не е споменато
85 проценти од учениците сметаат дека здравата храна во училиштата треба да има прифатлива цена.
Не е споменато
Во 20 проценти од училиштата каде се продава храна, сите достапни опции се нездрави.
Не е споменато
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутен околу училиштата.
Делумно: Се споменува дека нездрави опции се промовираат во и околу училиштата.
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутна околу училиштата.
Делумно: Се споменува дека нездрави опции се промовираат во и околу училиштата.
Над 80 проценти од учениците поддржуваат воведување на здрави и хранливи оброци во училиштата.
Не е споменато
Нездравата храна е секогаш присутна во училиштата, додека здравите опции често недостасуваат.
Да: Статијата потврдува дека нездравата опција е секогаш тука, а здравата ја нема.
Околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години во Македонија имаат прекумерна тежина.
Не е споменато
Постои сериозен недостаток на национална програма за училишна исхрана.
Не е споменато
Потребно е зајакнување на стандардите и ограничување на рекламирањето на нездрави производи.
Да: Статијата наведува дека е време за построги правила за продажба и рекламирање.
Речиси сите ученици купуваат нездрава храна од продавници во непосредна близина на училиштата.
Не е споменато
Училишната средина има клучно влијание врз секојдневните избори на храна кај децата.
Да: Статијата потврдува дека изборот на децата зависи од средината што ги опкружува.
Училиштата што обезбедуваат оброци ги почитуваат стандардите, но нездравата храна е присутна во ужинките.
Не е споменато
skopjeinfo.mk
60 проценти од учениците веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало во изборот.
Да: 60% веруваат дека помала достапност на нездрава храна помага.
85 проценти од учениците сметаат дека здравата храна во училиштата треба да има прифатлива цена.
Да: Наведено е дека 85% бараат прифатлива цена за храната во училиштата.
Во 20 проценти од училиштата каде се продава храна, сите достапни опции се нездрави.
Да: Истражувањето потврдува дека во тие 20% сите опции биле нездрави.
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутен околу училиштата.
Да: Се наведува дека овие производи интензивно се рекламираат во близина.
Над 80 проценти од учениците поддржуваат воведување на здрави и хранливи оброци во училиштата.
Да: Наведено е дека над 80% поддржуваат здрави и хранливи оброци.
Нездравата храна е секогаш присутна во училиштата, додека здравите опции често недостасуваат.
Да: Текстот вели дека нездравата е секогаш тука, а здравата ја нема.
Околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години во Македонија имаат прекумерна тежина.
Не е споменато
Постои сериозен недостаток на национална програма за училишна исхрана.
Да: Текстот директно споменува отсуство на национална програма.
Потребно е зајакнување на стандардите и ограничување на рекламирањето на нездрави производи.
Да: Текстот укажува на потреба од построги стандарди и ограничувања.
Речиси сите ученици купуваат нездрава храна од продавници во непосредна близина на училиштата.
Делумно: Се вели дека можат да купуваат и дека храната е достапна.
Училишната средина има клучно влијание врз секојдневните избори на храна кај децата.
Да: Наведено е дека средината ги обликува навиките и го отежнува изборот.
Училиштата што обезбедуваат оброци ги почитуваат стандардите, но нездравата храна е присутна во ужинките.
Да: Потврдено е дека стандардите се почитуваат, но ужинките се проблем.
telma.com.mk
60 проценти од учениците веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало во изборот.
Делумно: Мнозинството смета дека тоа би помогнало за поздрав избор.
85 проценти од учениците сметаат дека здравата храна во училиштата треба да има прифатлива цена.
Не е споменато
Во 20 проценти од училиштата каде се продава храна, сите достапни опции се нездрави.
Делумно: Се вели дека во сите училишта понудата е главно нездрава.
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутен околу училиштата.
Да: Во близина на училиштата доминираат реклами за таква храна.
Над 80 проценти од учениците поддржуваат воведување на здрави и хранливи оброци во училиштата.
Да: Повеќе од 80% од учениците поддржуваат поздрави оброци.
Нездравата храна е секогаш присутна во училиштата, додека здравите опции често недостасуваат.
Да: Децата имаат лесен пристап до нездрава храна, а здравите се ограничени
Околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години во Македонија имаат прекумерна тежина.
Не е споменато
Постои сериозен недостаток на национална програма за училишна исхрана.
Делумно: Се препорачува зајакнување на стандардите за исхрана.
Потребно е зајакнување на стандардите и ограничување на рекламирањето на нездрави производи.
Да: Извештајот препорачува зајакнување на стандардите и построги мерки.
Речиси сите ученици купуваат нездрава храна од продавници во непосредна близина на училиштата.
Делумно: Во близина доминира продажба на нездрава храна и пијалаци.
Училишната средина има клучно влијание врз секојдневните избори на храна кај децата.
Да: Истражувањето ја анализира токму нутритивната средина во училиштата.
Училиштата што обезбедуваат оброци ги почитуваат стандардите, но нездравата храна е присутна во ужинките.
Делумно: Се наведува дека понудата е главно од нездрави производи.
vecer.mk
60 проценти од учениците веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало во изборот.
Да: 60% се согласуваат дека ограничувањето позитивно ќе влијае на нивниот избор.
85 проценти од учениците сметаат дека здравата храна во училиштата треба да има прифатлива цена.
Да: 85% од младите сметаат дека цената треба да биде економски прифатлива.
Во 20 проценти од училиштата каде се продава храна, сите достапни опции се нездрави.
Да: Кај 20% од училиштата со приватни продавници, сè било нездраво.
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутна околу училиштата.
Да: Се потврдува дека нездравите опции се рекламирани и доминираат околу училиштата.
Над 80 проценти од учениците поддржуваат воведување на здрави и хранливи оброци во училиштата.
Да: Истражувањето открива поддршка од над 80% од учениците.
Нездравата храна е секогаш присутна во училиштата, додека здравите опции често недостасуваат.
Да: Доминираат нездрави опции, што го отежнува изборот на здрави оброци.
Околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години во Македонија имаат прекумерна тежина.
Да: Се наведува дека третина од децата на таа возраст се со прекумерна тежина.
Постои сериозен недостаток на национална програма за училишна исхрана.
Да: Отсуството на национална програма е наведено како главен предизвик.
Потребно е зајакнување на стандардите и ограничување на рекламирањето на нездрави производи.
Да: Институциите разгледуваат засилување на регулативите и маркетингот.
Речиси сите ученици купуваат нездрава храна од продавници во непосредна близина на училиштата.
Делумно: Наведено е дека децата масовно купуваат од околните приватни маркети.
Училишната средина има клучно влијание врз секојдневните избори на храна кај децата.
Да: Средината ги обликува навиките и им го отежнува изборот на здрави оброци.
Училиштата што обезбедуваат оброци ги почитуваат стандардите, но нездравата храна е присутна во ужинките.
Делумно: Стандардите се почитуваат каде има оброци, а се бараат построги ужинки.
МКД.мк
60 проценти од учениците веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало во изборот.
Да: 60% веруваат дека помала достапност би помогнала за здрав избор.
85 проценти од учениците сметаат дека здравата храна во училиштата треба да има прифатлива цена.
Да: 85% велат дека храната во училиштата треба да е со прифатлива цена.
Во 20 проценти од училиштата каде се продава храна, сите достапни опции се нездрави.
Да: Истражувањето потврдува дека во тие 20% сите опции биле нездрави.
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутен околу училиштата.
Да: Се наведува дека овие производи интензивно се рекламираат во близина.
Над 80 проценти од учениците поддржуваат воведување на здрави и хранливи оброци во училиштата.
Да: Текстот експлицитно ја наведува оваа поддршка од над 80%.
Нездравата храна е секогаш присутна во училиштата, додека здравите опции често недостасуваат.
Да: Наодите укажуваат дека нездравата опција е секогаш тука.
Околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години во Македонија имаат прекумерна тежина.
Да: Статијата наведува дека околу една третина живеат со дебелина.
Постои сериозен недостаток на национална програма за училишна исхрана.
Да: Се посочува отсуството на национална програма за исхрана.
Потребно е зајакнување на стандардите и ограничување на рекламирањето на нездрави производи.
Да: Ова се клучни препораки наведени во проценката на УНИЦЕФ.
Речиси сите ученици купуваат нездрава храна од продавници во непосредна близина на училиштата.
Делумно: Речиси сите можат да купуваат, но не е наведено дека сите купуваат.
Училишната средина има клучно влијание врз секојдневните избори на храна кај децата.
Да: Се истакнува влијанието на средината врз секојдневниот избор.
Училиштата што обезбедуваат оброци ги почитуваат стандардите, но нездравата храна е присутна во ужинките.
Да: Оброците ги следат стандардите, но ужинките често се нездрави.
СКОПСКО ЕХО
60 проценти од учениците веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало во изборот.
Да: Точно 60% веруваат дека ограничувањето ќе помогне во изборот.
85 проценти од учениците сметаат дека здравата храна во училиштата треба да има прифатлива цена.
Да: 85% од учениците бараат прифатливи цени за здравата храна.
Во 20 проценти од училиштата каде се продава храна, сите достапни опции се нездрави.
Не е споменато
Маркетингот за ултрапреработена храна и засладени пијалаци е агресивно присутен околу училиштата.
Да: УНИЦЕФ предупредува на агресивно рекламирање во средината.
Над 80 проценти од учениците поддржуваат воведување на здрави и хранливи оброци во училиштата.
Да: Повеќе од 80% сметаат дека треба да се обезбедуваат здрави оброци.
Нездравата храна е секогаш присутна во училиштата, додека здравите опции често недостасуваат.
Да: Статијата вели дека нездравата храна е најдостапна, а здравата фали.
Околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години во Македонија имаат прекумерна тежина.
Да: Потврдено е дека 1/3 од децата на таа возраст се со прекумерна тежина.
Постои сериозен недостаток на национална програма за училишна исхрана.
Да: Текстот директно наведува отсуство на национална програма.
Потребно е зајакнување на стандардите и ограничување на рекламирањето на нездрави производи.
Да: Институциите предлагаат зајакнување на стандардите и строги правила.
Речиси сите ученици купуваат нездрава храна од продавници во непосредна близина на училиштата.
Делумно: Се вели дека купуваат од продавници и автомати каде се нуди таква храна.
Училишната средина има клучно влијание врз секојдневните избори на храна кај децата.
Да: Наведено е дека средината значително влијае врз навиките на учениците.
Училиштата што обезбедуваат оброци ги почитуваат стандардите, но нездравата храна е присутна во ужинките.
Да: Оброците ги почитуваат стандардите, но ужинките се нездрави.

Анализа на сентимент

ЕнтитетКлучни разликиplusinfo.mkDeca.mk4NEWS.mk365.com.mktelma.com.mkМКД.мкСКОПСКО ЕХОskopjeinfo.mkNetPressvecer.mk
УНИЦЕФПозитивен тон кај 3 извори, неутрален кај 7.Неутрално: споменат како поддржувач на проценката, без мета-вреднувањеПозитивно: авторот ја истакнува поддршката од УНИЦЕФ и ја цитира претставничката како авторитетПозитивно: авторот го претставува како иницијатор на сеопфатна проценка и кампања, со конструктивна улогаНеутрално: Ентитетот е претставен како иницијатор на истражувањето.Неутрално: Споменат како поддржувач на истражувањето.Неутрално: Извор на информации и поддржувач на истражувањето.Неутрално: Информативно споменат како поддржувач и извор на податоци.Неутрално: Споменат како поддржувач на истражувањето.Неутрално: Информативно споменат како поддржувач и партнер во кампања.Позитивно: партнер во успешна мисија и иницијатор на кампања
Министерство за образование и наукаЕден извор дава позитивен сентимент, сите други се неутрални.Неутрално: споменато како соработник во проценката, без вреднувањеНеутрално: споменато како соработник во проценката, без мета-вреднувањеНеутрално: споменато како соработник во истражувањето, без вреднувањеНеутрално: Споменато само како соработник во спроведувањето на проценката.Не е споменатоНеутрално: Споменато како соработник во спроведувањето на проценката.Неутрално: Споменато само како соработник во истражувањето.Неутрално: Информативно споменато како соработник во проценката.Неутрално: Споменато како соработник во истражувањето без вреднување.Позитивно: успешно спроведен преглед и подготвеност за реформи
Министерство за здравствоЕден извор дава позитивен приказ, останатите се неутрални.Неутрално: споменато како соработник во проценката, без вреднувањеНеутрално: споменато како соработник, без мета-вреднувањеНеутрално: споменато како соработник во истражувањето, без вреднувањеНеутрално: Споменато само како соработник во спроведувањето на проценката.Не е споменатоНеутрално: Споменато како соработник во спроведувањето на проценката.Неутрално: Споменато само како соработник во истражувањето.Неутрално: Информативно споменато како соработник во проценката.Неутрално: Споменато како соработник во истражувањето без вреднување.Позитивно: успешно спроведен преглед и подготвеност за реформи
Институт за јавно здравјеЕден извор дава позитивен приказ, сите други се неутрални.Неутрално: споменат како соработник во проценката, без вреднувањеНеутрално: споменато како соработник, без мета-вреднувањеНеутрално: споменато како соработник во истражувањето, без вреднувањеНеутрално: Споменато само како соработник во спроведувањето на проценката.Не е споменатоНеутрално: Споменато како соработник во спроведувањето на проценката.Неутрално: Споменат само како соработник во истражувањето.Неутрално: Информативно споменато како соработник во проценката.Неутрално: Споменат како соработник во спроведувањето на истражувањето.Позитивно: успешно спроведен преглед и подготвеност за реформи
Лесли МилерСамо 2 извори ја спомнуваат, обата неутрално.Не е споменатоНеутрално: цитирана како говорник, без мета-вреднување од авторотНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНеутрално: Цитирана како говорник кој ги објаснува наодите од истражувањето.Не е споменато
Весна ЈаневскаСамо 2 од 10 извори ја спомнуваат, и двата неутрално.Не е споменатоНеутрално: цитирана како говорник, без мета-вреднување од авторотНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНеутрално: Цитирана како говорник за улогата на училиштата во здравјето.Не е споменато
Азир АлиуСамо 2 од 10 извори го спомнуваат, обата неутрално.Не е споменатоНеутрално: цитиран како говорник, без мета-вреднување од авторотНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНе е споменатоНеутрално: Цитиран како говорник кој повикува на институционален одговор.Не е споменато
МакедонијаСите извори се неутрални, без разлики.Неутрално: спомената како локација на проценката, без вреднувањеНеутрално: спомената како географски контекст, без вреднувањеНеутрално: спомената како географски контекст, без вреднувањеНеутрално: Информативно споменување на земјата во контекст на наодите.Неутрално: Информативно спомената како локација на истражувањето.Неутрално: Контекст за локацијата на истражувањето и состојбата.Неутрално: Контекст на локација за спроведеното истражување.Неутрално: Контекст на локацијата каде е спроведена проценката.Неутрално: Спомената како локација каде е спроведена проценката.Неутрално: спомената како земја каде се врши проценката
Кампања #ШтоИмаЗаЈадењеПозитивен тон доминира, но plusinfo.mk е неутрален.Неутрално: насловот ја спомнува, но во текстот не е вреднуванаПозитивно: авторот ја претставува како поддршка на гласот на децата и позитивна иницијативаПозитивно: претставена како национална иницијатива за реформи, со поддршка од УНИЦЕФПозитивно: Претставена како корисна иницијатива за зајакнување на гласот.Не е споменатоПозитивно: Претставена како иницијатива за поддршка на гласот на децата.Позитивно: Опишана како иницијатива за подигнување свест и промени.Не е споменатоПозитивно: Опишана како иницијатива за подигнување на свеста за здравјето.Позитивно: иницијатива за поттикнување соработка и дијалог
Основни и средни училиштаПоделба: неутрално спомнување наспроти негативна критика за храна.Неутрално: споменати како опфатени во проценката, без вреднувањеНеутрално: споменати како опфатени во проценката, без вреднувањеНеутрално: споменати како опфатени во истражувањето, без вреднувањеНегативно: Критика за присуство на нездрава храна во нивните средини.Негативно: Критика за лошата понуда на храна во нивната средина.Негативно: Критикувани за доминација на нездрава храна во нивната средина.Негативно: Критикувани како средина што поттикнува лоши навики.Негативно: Критика за достапноста на нездрава храна во нив.Негативно: Критикувани за широка достапност на нездрава храна во нив.Неутрално: споменати како предмет на истражување и капацитет
Приватни оператори и продавнициСите извори негативни, без разлики во сентиментот.Не е споменатоНегативно: имплицитно критикувани дека нудат нездрава храна и рекламираатНегативно: имплицитно критикувани за агресивен маркетинг на нездрава храна околу училиштатаНегативно: Критика за продажба и рекламирање на нездрави производи.Негативно: Критика за доминација на нездрави производи и реклами.Негативно: Критикувани за продажба и рекламирање нездрави производи.Негативно: Критикувани за нудење нездрава храна и пијалаци.Негативно: Критика за продажба и рекламирање нездрави производи.Негативно: Критикувани за доминација на нездрави производи и реклами.Негативно: нудат нездрави опции и се главен предизвик

entities

  • УНИЦЕФ
  • Министерство за образование и наука
  • Министерство за здравство
  • Институт за јавно здравје
  • Лесли Милер
  • Весна Јаневска
  • Азир Алиу
  • Македонија
  • Кампања #ШтоИмаЗаЈадење
  • Основни и средни училишта
  • Приватни оператори и продавници

key differences

Азир Алиу
Само 2 од 10 извори го спомнуваат, обата неутрално.
Весна Јаневска
Само 2 од 10 извори ја спомнуваат, и двата неутрално.
Институт за јавно здравје
Еден извор дава позитивен приказ, сите други се неутрални.
Кампања #ШтоИмаЗаЈадење
Позитивен тон доминира, но plusinfo.mk е неутрален.
Лесли Милер
Само 2 извори ја спомнуваат, обата неутрално.
Македонија
Сите извори се неутрални, без разлики.
Министерство за здравство
Еден извор дава позитивен приказ, останатите се неутрални.
Министерство за образование и наука
Еден извор дава позитивен сентимент, сите други се неутрални.
Основни и средни училишта
Поделба: неутрално спомнување наспроти негативна критика за храна.
Приватни оператори и продавници
Сите извори негативни, без разлики во сентиментот.
УНИЦЕФ
Позитивен тон кај 3 извори, неутрален кај 7.

source analyses

365.com.mk
Азир Алиу
Не е споменато
Весна Јаневска
Не е споменато
Институт за јавно здравје
Неутрално: Споменато само како соработник во спроведувањето на проценката.
Кампања #ШтоИмаЗаЈадење
Позитивно: Претставена како корисна иницијатива за зајакнување на гласот.
Лесли Милер
Не е споменато
Македонија
Неутрално: Информативно споменување на земјата во контекст на наодите.
Министерство за здравство
Неутрално: Споменато само како соработник во спроведувањето на проценката.
Министерство за образование и наука
Неутрално: Споменато само како соработник во спроведувањето на проценката.
Основни и средни училишта
Негативно: Критика за присуство на нездрава храна во нивните средини.
Приватни оператори и продавници
Негативно: Критика за продажба и рекламирање на нездрави производи.
УНИЦЕФ
Неутрално: Ентитетот е претставен како иницијатор на истражувањето.
4NEWS.mk
Азир Алиу
Не е споменато
Весна Јаневска
Не е споменато
Институт за јавно здравје
Неутрално: споменато како соработник во истражувањето, без вреднување
Кампања #ШтоИмаЗаЈадење
Позитивно: претставена како национална иницијатива за реформи, со поддршка од УНИЦЕФ
Лесли Милер
Не е споменато
Македонија
Неутрално: спомената како географски контекст, без вреднување
Министерство за здравство
Неутрално: споменато како соработник во истражувањето, без вреднување
Министерство за образование и наука
Неутрално: споменато како соработник во истражувањето, без вреднување
Основни и средни училишта
Неутрално: споменати како опфатени во истражувањето, без вреднување
Приватни оператори и продавници
Негативно: имплицитно критикувани за агресивен маркетинг на нездрава храна околу училиштата
УНИЦЕФ
Позитивно: авторот го претставува како иницијатор на сеопфатна проценка и кампања, со конструктивна улога
Deca.mk
Азир Алиу
Неутрално: цитиран како говорник, без мета-вреднување од авторот
Весна Јаневска
Неутрално: цитирана како говорник, без мета-вреднување од авторот
Институт за јавно здравје
Неутрално: споменато како соработник, без мета-вреднување
Кампања #ШтоИмаЗаЈадење
Позитивно: авторот ја претставува како поддршка на гласот на децата и позитивна иницијатива
Лесли Милер
Неутрално: цитирана како говорник, без мета-вреднување од авторот
Македонија
Неутрално: спомената како географски контекст, без вреднување
Министерство за здравство
Неутрално: споменато како соработник, без мета-вреднување
Министерство за образование и наука
Неутрално: споменато како соработник во проценката, без мета-вреднување
Основни и средни училишта
Неутрално: споменати како опфатени во проценката, без вреднување
Приватни оператори и продавници
Негативно: имплицитно критикувани дека нудат нездрава храна и рекламираат
УНИЦЕФ
Позитивно: авторот ја истакнува поддршката од УНИЦЕФ и ја цитира претставничката како авторитет
NetPress
Азир Алиу
Неутрално: Цитиран како говорник кој повикува на институционален одговор.
Весна Јаневска
Неутрално: Цитирана како говорник за улогата на училиштата во здравјето.
Институт за јавно здравје
Неутрално: Споменат како соработник во спроведувањето на истражувањето.
Кампања #ШтоИмаЗаЈадење
Позитивно: Опишана како иницијатива за подигнување на свеста за здравјето.
Лесли Милер
Неутрално: Цитирана како говорник кој ги објаснува наодите од истражувањето.
Македонија
Неутрално: Спомената како локација каде е спроведена проценката.
Министерство за здравство
Неутрално: Споменато како соработник во истражувањето без вреднување.
Министерство за образование и наука
Неутрално: Споменато како соработник во истражувањето без вреднување.
Основни и средни училишта
Негативно: Критикувани за широка достапност на нездрава храна во нив.
Приватни оператори и продавници
Негативно: Критикувани за доминација на нездрави производи и реклами.
УНИЦЕФ
Неутрално: Информативно споменат како поддржувач и партнер во кампања.
plusinfo.mk
Азир Алиу
Не е споменато
Весна Јаневска
Не е споменато
Институт за јавно здравје
Неутрално: споменат како соработник во проценката, без вреднување
Кампања #ШтоИмаЗаЈадење
Неутрално: насловот ја спомнува, но во текстот не е вреднувана
Лесли Милер
Не е споменато
Македонија
Неутрално: спомената како локација на проценката, без вреднување
Министерство за здравство
Неутрално: споменато како соработник во проценката, без вреднување
Министерство за образование и наука
Неутрално: споменато како соработник во проценката, без вреднување
Основни и средни училишта
Неутрално: споменати како опфатени во проценката, без вреднување
Приватни оператори и продавници
Не е споменато
УНИЦЕФ
Неутрално: споменат како поддржувач на проценката, без мета-вреднување
skopjeinfo.mk
Азир Алиу
Не е споменато
Весна Јаневска
Не е споменато
Институт за јавно здравје
Неутрално: Информативно споменато како соработник во проценката.
Кампања #ШтоИмаЗаЈадење
Не е споменато
Лесли Милер
Не е споменато
Македонија
Неутрално: Контекст на локацијата каде е спроведена проценката.
Министерство за здравство
Неутрално: Информативно споменато како соработник во проценката.
Министерство за образование и наука
Неутрално: Информативно споменато како соработник во проценката.
Основни и средни училишта
Негативно: Критика за достапноста на нездрава храна во нив.
Приватни оператори и продавници
Негативно: Критика за продажба и рекламирање нездрави производи.
УНИЦЕФ
Неутрално: Споменат како поддржувач на истражувањето.
telma.com.mk
Азир Алиу
Не е споменато
Весна Јаневска
Не е споменато
Институт за јавно здравје
Не е споменато
Кампања #ШтоИмаЗаЈадење
Не е споменато
Лесли Милер
Не е споменато
Македонија
Неутрално: Информативно спомената како локација на истражувањето.
Министерство за здравство
Не е споменато
Министерство за образование и наука
Не е споменато
Основни и средни училишта
Негативно: Критика за лошата понуда на храна во нивната средина.
Приватни оператори и продавници
Негативно: Критика за доминација на нездрави производи и реклами.
УНИЦЕФ
Неутрално: Споменат како поддржувач на истражувањето.
vecer.mk
Азир Алиу
Не е споменато
Весна Јаневска
Не е споменато
Институт за јавно здравје
Позитивно: успешно спроведен преглед и подготвеност за реформи
Кампања #ШтоИмаЗаЈадење
Позитивно: иницијатива за поттикнување соработка и дијалог
Лесли Милер
Не е споменато
Македонија
Неутрално: спомената како земја каде се врши проценката
Министерство за здравство
Позитивно: успешно спроведен преглед и подготвеност за реформи
Министерство за образование и наука
Позитивно: успешно спроведен преглед и подготвеност за реформи
Основни и средни училишта
Неутрално: споменати како предмет на истражување и капацитет
Приватни оператори и продавници
Негативно: нудат нездрави опции и се главен предизвик
УНИЦЕФ
Позитивно: партнер во успешна мисија и иницијатор на кампања
МКД.мк
Азир Алиу
Не е споменато
Весна Јаневска
Не е споменато
Институт за јавно здравје
Неутрално: Споменато како соработник во спроведувањето на проценката.
Кампања #ШтоИмаЗаЈадење
Позитивно: Претставена како иницијатива за поддршка на гласот на децата.
Лесли Милер
Не е споменато
Македонија
Неутрално: Контекст за локацијата на истражувањето и состојбата.
Министерство за здравство
Неутрално: Споменато како соработник во спроведувањето на проценката.
Министерство за образование и наука
Неутрално: Споменато како соработник во спроведувањето на проценката.
Основни и средни училишта
Негативно: Критикувани за доминација на нездрава храна во нивната средина.
Приватни оператори и продавници
Негативно: Критикувани за продажба и рекламирање нездрави производи.
УНИЦЕФ
Неутрално: Извор на информации и поддржувач на истражувањето.
СКОПСКО ЕХО
Азир Алиу
Не е споменато
Весна Јаневска
Не е споменато
Институт за јавно здравје
Неутрално: Споменат само како соработник во истражувањето.
Кампања #ШтоИмаЗаЈадење
Позитивно: Опишана како иницијатива за подигнување свест и промени.
Лесли Милер
Не е споменато
Македонија
Неутрално: Контекст на локација за спроведеното истражување.
Министерство за здравство
Неутрално: Споменато само како соработник во истражувањето.
Министерство за образование и наука
Неутрално: Споменато само како соработник во истражувањето.
Основни и средни училишта
Негативно: Критикувани како средина што поттикнува лоши навики.
Приватни оператори и продавници
Негативно: Критикувани за нудење нездрава храна и пијалаци.
УНИЦЕФ
Неутрално: Информативно споменат како поддржувач и извор на податоци.

Извори

articles
  • article order
    13
    body
    Новата национална проценка на нутритивните средини во училиштата во Македонија открива дека нездравите опции на храна и пијалаци се широко достапни и се промовираат во и околу училиштата, додека здравите опции се ограничени, обликувајќи ги навиките во исхраната кај децата и отежнувајќи им го изборот на здрава храна. Каков избор на храна прават децата зависи од средината што ги опкружува па затоа е време за построги правила околу тоа каква храна смее да се продава и да се рекламира во училиштата. Кога децата избираат што да јадат, тоа го прават под секојдневното влијание на храната што им е достапна, што можат да си ја дозволат и што се рекламира во нивната средина. Проценката, спроведена во соработка со Министерството за образование и наука, Министерството за здравство и Институтот за јавно здравје, со поддршка од УНИЦЕФ, претставува прв сеопфатен преглед на училишните нутритивни средини во земјата. Во неа се опфатени 40 основни и средни училишта, а учествуваа околу 1.700 ученици. Наодите укажуваат на слична состојба во сите училишни средини - кога и да побара детето храна на училиште, нездравата опција е секогаш тука, а здравата честопати ја нема.
    language
    mkd
    published at
    2026-06-01T10:42:17
    source
    plusinfo.mk
    title
    ШТО ИМА ЗА ЈАДЕЊЕ? Кампања за поздрава исхрана на децата - plusinfo.mk
    url
    https://plusinfo.mk/shto-ima-za-ade-e-kampa-a-za-pozdrava-ishrana-na-decata/
  • article order
    4
    body
    Првата национална процена повикува на посилни мерки за поздрава нутритивна средина во и околу училиштата Новата национална проценка на нутритивните средини во училиштата во Северна Македонија открива дека нездравите опции на храна и пијалаци се широко достапни и се промовираат во и околу училиштата, додека здравите опции се ограничени, обликувајќи ги навиките во исхраната кај децата и отежнувајќи им го изборот на здрава храна. Проценката, спроведена во соработка со Министерството за образование и наука, Министерството за здравство и Институтот за јавно здравје, со поддршка од УНИЦЕФ, претставува прв сеопфатен преглед на училишните нутритивни средини во земјата. Во неа се опфатени 40 основни и средни училишта, а учествуваа околу 1.700 ученици. Наодите укажуваат на слична состојба во сите училишни средини - кога и да побара детето храна на училиште, нездравата опција е секогаш тука, а здравата честопати ја нема. Во отсуство на национална програма за училишна исхрана, многу деца купуваат храна во училишните продавници или од автомати. Истражувањето покажува дека во секое училиште каде што се продава храна (20 проценти од опфатените училишта), сите опции биле нездрави. Освен тоа, речиси сите ученици, кога се на училиште, можат да купуваат храна од блиските продавници, каде што се широко достапни и интензивно се рекламираат засладени пијалаци и ултрапреработени производи богати со масти, шеќер и сол. Проценката покажа дека училиштата што обезбедуваат оброци (35 проценти од опфатените училишта) ги почитуваат националните стандарди за исхрана, меѓутоа, нездравата храна често е присутна во училишните ужини - што укажува на потребата од построги стандарди со кои ќе се воведат ограничувања за нездравата храна. Од друга страна, наодите покажуваат силна поддршка меѓу учениците за поздрава нутритивна средина во училиштата. Над 80 проценти поддржуваат обезбедување здрави и хранливи оброци во училиштата, 60 проценти веруваат дека намалувањето на достапноста на нездрава храна во и околу училиштата би им помогнало да направат поздрав избор, а 85 проценти велат дека храната што се продава во училиштата треба да биде со прифатлива цена. "Децата растат и учат во средини каде што нездравата храна е широко достапна, видлива и интензивно се рекламира - додека поздравите опции остануваат ограничени", рече Лесли Милер, претставничка на УНИЦЕФ во Северна Македонија. "Создавањето средини во училиштата со кои се поддржува изборот на здрава храна е од суштинско значење за заштита на здравјето на децата и поддршка на здрави навики во текот на целиот живот." Наодите се надоврзуваат на веќе постојните докази за предизвиците со исхраната на децата во Северна Македонија, каде што околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години живее со прекумерна тежина или дебелина. Со нив се истакнува влијанието на училишната средина врз секојдневниот избор на храна на децата. "Училиштето е средина каде младите се обликуваат, таму учат, растат и градат навики и вредности што ја формираат нивната личност и нивната иднина. Со поддршка од семејствата и во партнерство со УНИЦЕФ и други институции, преку едукација ги охрабруваме учениците да избираат здрави оброци." рече министерката за образование и наука, Весна Јаневска. "Квалитетната исхрана е извор на добро здравје, енергија и виталност, што им овозможува на децата правилен раст и напредок." Во проценката се посочуваат неколку препораки, вклучувајќи зајакнување на постојните стандарди за исхрана за училишни оброци и ужини, подобрување на пристапот до здрави опции, ограничување на достапноста на храна и пијалаци богати со сол, шеќер или масти во училиштата, како и воведување построги мерки за ограничување на маркетингот на ултрапреработена храна и засладени пијалаци. "Здравјето и добросостојбата на секое дете зависи од нутритивната средина што секојдневно го опкружува во домот, во училиштето, но и во другите социјални простори каде што се движи, дружи и забавува. Овие наоди јасно покажуваат дека мора да преземе посилен и координиран институционален одговор за да обезбедиме поздрави, побезбедни и поздрави избори за храна кои ќе бидат достапни и пристапни во и околу училиштата." рече министерот за здравство, Азир Алиу. "Со заедничка соработка меѓу различни сектори, можеме да создадеме услови што поддржуваат здрав раст, спречуваат дебелина и овозможуваат поквалитетен живот на децата." Со цел да се поддржи гласот на децата, УНИЦЕФ и партнерите ја започнуваат кампањата #ШтоИмаЗаЈадење, кокреирана заедно со деца и адолесценти од пет училишта низ земјата. Со кампањата се повикува на поздрава училишна исхрана и помала изложеност на реклами за нездрава храна, истакнувајќи едноставна порака: тешко е да се направи здрав избор кога доминираат нездрави опции. Како дел од кампањата, сите ученици низ земјата се поканети да учествуваат во предизвикот на социјалните мрежи #ШтоИмаЗаЈадење, да помогнат во подигањето на свеста за реалноста со која децата секојдневно се соочуваат и да поттикнат јавна дискусија за поздрава училишна средина. Создавањето поздрава средина за децата бара координирана акција од училиштата, семејствата, општините, креаторите на политики, здравствениот и приватниот сектор. Тоа значи да се обезбеди здравиот избор да биде полесен и подостапен за секое дете.
    language
    mkd
    published at
    2026-06-01T08:03:56
    source
    Deca.mk
    title
    Децата се опкружени со нездрава храна во и околу училиштата - првата национална проценка повикува на посилни мерки
    url
    https://deca.mk/deczata-se-opkruzheni-so-nezdrava-hrana-vo-i-okolu-uchilishtata-prvata-naczionalna-proczenka-povikuva-na-posilni-merki/
  • article order
    10
    body
    Нездравата храна и засладените пијалаци се широко достапни и агресивно се промовираат во и околу училиштата во земјава, додека здравите опции се речиси невидливи. Ова го покажа првата сеопфатна национална проценка на нутритивните средини, спроведена од Канцеларијата на УНИЦЕФ во Скопје, во соработка со министерствата за образование и здравство, како и Институтот за јавно здравје. Истражувањето, кое опфати 40 основни и средни училишта и околу 1.700 ученици, испраќа загрижувачка порака: "Кога и да побара детето храна на училиште, нездравата опција е секогаш тука, а здравата честопати ја нема". Поразителна статистика: 100% нездрава храна во училишните продавници Во отсуство на национална програма за училишна исхрана, децата се препуштени самите да купуваат оброци од автомати или блиски продавници. Наодите од терен ја откриваат суровата реалност во училишните дворови: * Училишни продавници: Во секое училиште каде што се продава храна (20% од вкупно опфатените), ниту една опција не била здрава - сите понудени производи биле нездрави. * Околни продавници: Речиси 100% од учениците за време на одморите имаат пристап до блиските маркети, каде што се соочуваат со интензивен маркетинг на ултрапреработени производи богати со масти, шеќер и сол. * Оброци во училиштата: Оние 35% од училиштата кои организираат готови оброци ги почитуваат стандардите, но проблемот се јавува кај ужинките, каде нездравата храна повторно "пробива" низ филтрите, што укажува на потреба од построги контроли. Овие училишта во голема мера го обликуваат секојдневниот избор на децата, во земја каде што веќе една третина (околу 33%) од децата на возраст од 7 до 9 години живеат со прекумерна тежина или дебелина. Децата бараат промени: Над 80% сакаат здрави оброци по прифатливи цени Наспроти опкружувањето со брза храна, истражувањето открива висока свесност кај самите ученици, кои јасно бараат поздрава средина: * Над 80% од учениците дале силна поддршка за воведување здрави и хранливи оброци во училиштата. * 85% сметаат дека здравата храна што се продава во училиштата мора да биде со прифатлива цена за нивниот џеб. * 60% веруваат дека доколку се намали достапноста на нездравата храна во и околу училиштата, тоа многу ќе им помогне да направат подобар избор. Четири клучни препораки и старт на кампањата #ШтоИмаЗаЈадење За да се надмине оваа состојба, во проценката се препорачува итно зајакнување на постојните стандарди за исхрана, подобрување на пристапот до здрава храна, забрана за автомати со чипсови и сокови, како и воведување построги мерки за ограничување на маркетингот на ултрапреработена храна околу училиштата. Со цел да се слушне гласот на младите, УНИЦЕФ и средношколците ја започнуваат националната кампања #ШтоИмаЗаЈадење. Кампањата испраќа едноставна, но моќна порака до институциите и јавноста: Тешко е да се направи здрав избор, кога околу нас доминираат само нездрави опции. Сите ученици во државата се поканети да се приклучат на предизвикот на социјалните мрежи под хаштагот #ШтоИмаЗаЈадење, за да ја прикажат реалната слика од нивните ужинки и да поттикнат суштински реформи во училишниот систем.
    language
    mkd
    published at
    2026-05-30T09:43:36
    source
    4NEWS.mk
    title
    АЛАРМАНТНА АНАЛИЗА: Нездравата храна доминира во училиштата, секое трето дете во Македонија се бори со дебелина
    url
    https://4news.mk/alarmantna-analiza-nezdravata-hrana-dominira-vo-uchilishtata-sekoe-treto-dete-vo-makedonija-se-bori-so-debelina/
  • article order
    8
    body
    Проценката, спроведена во соработка со Министерството за образование и наука, Министерството за здравство и Институтот за јавно здравје, со поддршка од УНИЦЕФ, е првопообемен преглед на исхраната во училишните средини во нашата земја. Во неа се вклучени 40 основни и средни училишта, а учествувале околу 1.700 ученици. "Наодите покажуваат слична состојба во сите училишта - кога детето сака да јаде, нездравите опции се секогаш присутни, додека здравите често недостасуваат", se наведува во соопштението. Постои недостаток на национална програма за училишна исхрана, па многу деца купуваат храна во училишните продавници или од автомати. Истражувањето открива дека во сите училишта каде што се продава храна (20 проценти од опфатените), опциите се исклучиво нездрави. Исто така, речиси сите ученици можат да купуваат храна од блиските продавници, каде што се достапни и активно рекламираат засладени пијалаци и ултрапреработени производи богати со масти, шеќер и сол. "Проценката истакнува дека училиштата кои обезбедуваат оброци (35 проценти од опфатените училишта) ги почитуваат националните стандарди за исхрана, но нездравата храна често е присутна во училишните ужинки. Ова укажува на потребата од построги стандарди за ограничување на нездравата храна. Од друга страна, наодите покажуваат дека учениците силно поддржуваат идеја за поздрави нутритивни опции во училиштата. Над 80 проценти поддржуваат обезбедување на здрави и хранливи оброци, 60 проценти веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало да направат подобри избори, а 85 проценти сметаат дека храната која се продава во училиштата треба да биде со прифатлива цена", се наведува во соопштението. Наодите дополнително ги потврдуваат предизвиците со исхраната на децата во земјата, каде што околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години имаат прекумерна тежина или дебелина. Ова ја истакнува важноста на училишната средина врз секојдневните избори на храна. Во проценката се даваат неколку препораки, вклучувајќи зајакнување на постојните стандарди за училишни оброци и ужини, подобрување на пристапот до здрави опции, ограничување на достапноста на храна и пијалаци богати со сол, шеќер или масти во училиштата, како и воведување построги мерки за ограничување на маркетингот на ултрапреработена храна и засладени пијалаци. Со цел да се зајакне гласот на децата, УНИЦЕФ и партнерите ја започнуваат кампањата #ШтоИмаЗаЈадење, која е ко-креирана со деца и адолесценти од пет училишта низ земјата. Кампањата повикува на поздрави училишни оброци и помала изложеност на реклами за нездрава храна, со пораката: тешко е да се направи здрав избор кога доминираат нездравите опции. Како дел од кампањата, сите ученици се повикуваат да учествуваат во предизвикот на социјалните мрежи #ШтоИмаЗаЈадење, за да ја подигнат свеста за предизвиците со кои се соочуваат децата и да поттикнат јавна дискусија за поздравата училишна средина.
    language
    mkd
    published at
    2026-05-29T11:34:24
    source
    365.com.mk
    title
    УНИЦЕФ: Децата во Македонија се опкружени со нездрава храна
    url
    https://365.com.mk/unicef-decata-vo-makedonija-se-opkruzheni-so-nezdrava-hrana/
  • article order
    12
    body
    Првата национална проценка на нутритивните средини во училиштата во земјава покажува дека децата најчесто имаат лесен пристап до нездрава храна и пијалаци, додека здравите опции се ограничени. Истражувањето, спроведено со поддршка на UNICEF, опфатило 40 основни и средни училишта и околу 1.700 ученици. Според наодите, во сите училишта каде што се продава храна, понудата главно се состоела од нездрави производи, а во близина на училиштата доминираат реклами и продажба на засладени пијалаци и ултрапреработена храна. Истовремено, повеќе од 80 проценти од учениците поддржуваат воведување поздрави оброци во училиштата, а мнозинството смета дека намалената достапност на нездрава храна би помогнала за поздрав избор. Во извештајот се препорачува зајакнување на стандардите за училишна исхрана, ограничување на продажбата на храна богата со шеќер, сол и масти, како и построги мерки против рекламирањето нездрава храна.
    language
    mkd
    published at
    2026-05-29T10:45:20
    source
    telma.com.mk
    title
    Истражување: Учениците најчесто опкружени со нездрава храна
    url
    https://telma.com.mk/2026/05/29/istrazhuvane-ucheniczite-najchesto-opkruzheni-so-nezdrava-hrana/
  • article order
    6
    body
    Проценката, спроведена во соработка со Министерството за образование и наука, Министерството за здравство и Институтот за јавно здравје, со поддршка од УНИЦЕФ, претставува прв сеопфатен преглед на училишните нутритивни средини во земјата. Во неа се опфатени 40 основни и средни училишта, а учествувале околу 1.700 ученици. "Наодите укажуваат на слична состојба во сите училишни средини - кога и да побара детето храна на училиште, нездравата опција е секогаш тука, а здравата честопати ја нема", се вели во соопштението. Во отсуство на национална програма за училишна исхрана, посочуваат, многу деца купуваат храна во училишните продавници или од автомати. Истражувањето покажува дека во секое училиште каде што се продава храна (20 проценти од опфатените училишта), сите опции биле нездрави. Освен тоа, речиси сите ученици, кога се на училиште, можат да купуваат храна од блиските продавници, каде што се широко достапни и интензивно се рекламираат засладени пијалаци и ултрапреработени производи богати со масти, шеќер и сол. "Проценката покажа дека училиштата што обезбедуваат оброци (35 проценти од опфатените училишта) ги почитуваат националните стандарди за исхрана, меѓутоа, нездравата храна често е присутна во училишните ужинки, што укажува на потребата од построги стандарди со кои ќе се воведат ограничувања за нездравата храна. Од друга страна, наодите покажуваат силна поддршка меѓу учениците за поздрава нутритивна средина во училиштата. Над 80 проценти поддржуваат обезбедување здрави и хранливи оброци во училиштата, 60 проценти веруваат дека намалувањето на достапноста на нездрава храна во и околу училиштата би им помогнало да направат поздрав избор, а 85 проценти велат дека храната што се продава во училиштата треба да биде со прифатлива цена", се посочува во соопштението. Како што наведуваат, наодите се надоврзуваат на веќе постоечките докази за предизвиците со исхраната на децата во државава, каде што околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години живее со прекумерна тежина или дебелина. Со нив се истакнува влијанието на училишната средина врз секојдневниот избор на храна на децата. Во проценката се посочуваат неколку препораки, вклучувајќи зајакнување на постојните стандарди за исхрана за училишни оброци и ужини, подобрување на пристапот до здрави опции, ограничување на достапноста на храна и пијалоци богати со сол, шеќер или масти во училиштата, како и воведување построги мерки за ограничување на маркетингот на ултрапреработена храна и засладени пијалаци. Со цел да се поддржи гласот на децата, УНИЦЕФ и партнерите ја започнуваат кампањата #ШтоИмаЗаЈадење, ко-креирана заедно со деца и адолесценти од пет училишта низ земјата. Со кампањата се повикува на поздрава училишна исхрана и помала изложеност на реклами за нездрава храна, истакнувајќи едноставна порака: тешко е да се направи здрав избор кога доминираат нездрави опции. Како дел од кампањата, сите ученици низ земјата се поканети да учествуваат во предизвикот на социјалните мрежи #ШтоИмаЗаЈадење, да помогнат во подигањето на свеста за реалноста со која децата секојдневно се соочуваат и да поттикнат јавна дискусија за поздрава училишна средина.
    language
    mkd
    published at
    2026-05-29T09:39:31
    source
    МКД.мк
    title
    УНИЦЕФ: Децата во Македонија се опкружени со нездрава храна
    url
    https://mkd.mk/makedonija/unicef-decata-vo-makedonija-se-opkruzheni-so-nezdrava-hrana/
  • article order
    10
    body
    Новата национална проценка за нутритивните услови во училиштата во Македонија покажува дека нездравата храна и пијалаци се широко достапни и лесно достапни во и околу училишните објекти. Во исто време, здравите опции се ограничени, што значително влијае врз навиките во исхраната кај учениците. Истражувањето е спроведено во соработка со Министерството за образование и наука, Министерството за здравство и Институтот за јавно здравје, со поддршка од УНИЦЕФ. Во него се опфатени 40 основни и средни училишта и учествувале околу 1.700 ученици. Резултатите покажуваат дека во речиси сите училишни средини нездравата храна е најдостапна опција, додека здравите избори често недостасуваат. Во отсуство на национална програма за училишна исхрана, голем број ученици купуваат храна од училишните продавници или автомати, каде најчесто се нудат ултрапреработени производи, засладени пијалаци и храна богата со масти, шеќер и сол. Во училиштата каде што се обезбедуваат оброци (35% од испитаните училишта), тие генерално ги почитуваат националните стандарди, но нездравите ужинки сè уште се присутни, што укажува на потреба од построги регулативи и контрола. Истовремено, учениците изразуваат силна поддршка за промени. Повеќе од 80% сметаат дека училиштата треба да обезбедуваат здрави оброци, 60% веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би помогнало во подобар избор, додека 85% бараат прифатливи цени за здравата храна. Од УНИЦЕФ предупредуваат дека децата растат во средина каде нездравата храна е доминантна и агресивно рекламирана, што го отежнува изборот на здрава исхрана и влијае врз нивното долгорочно здравје. Според податоците, околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години во земјата имаат прекумерна тежина или дебелина, што дополнително ја нагласува потребата од итни мерки. Институциите предлагаат зајакнување на стандардите за училишна исхрана, ограничување на нездравите производи, подобар пристап до здрава храна и строги правила за рекламирање на ултрапреработени производи. Со цел да се подигне свеста, УНИЦЕФ ја започна кампањата #ШтоИмаЗаЈадење, во која учениците се повикуваат да учествуваат и да придонесат за промена кон поздрава училишна средина. Целта на кампањата е да се создадат услови во кои здравата храна ќе биде подостапна, попристапна и полесен избор за секое дете.
    language
    mkd
    published at
    2026-05-29T09:06:01
    source
    СКОПСКО ЕХО
    title
    Училишната средина во Македонија поттикнува лоши навики во исхраната | Скопско Ехо
    url
    https://skopskoeho.mk/uchilishnata-sredina-vo-makedonija-pottiknuva-loshi-naviki-vo-ishranata/
  • article order
    5
    body
    Новата национална проценка на нутритивните средини во училиштата во Македонија открива дека нездравите опции на храна и пијалаци се широко достапни и се промовираат во и околу училиштата, додека здравите опции се ограничени, обликувајќи ги навиките во исхраната кај децата и отежнувајќи им го изборот на здрава храна. Проценката, спроведена во соработка со Министерството за образование и наука, Министерството за здравство и Институтот за јавно здравје, со поддршка од УНИЦЕФ, претставува прв сеопфатен преглед на училишните нутритивни средини во земјата. Во неа се опфатени 40 основни и средни училишта, а учествуваа околу 1.700 ученици. Наодите укажуваат на слична состојба во сите училишни средини - кога и да побара детето храна на училиште, нездравата опција е секогаш тука, а здравата честопати ја нема. Во отсуство на национална програма за училишна исхрана, многу деца купуваат храна во училишните продавници или од автомати. Истражувањето покажува дека во секое училиште каде што се продава храна (20 проценти од опфатените училишта), сите опции биле нездрави. Освен тоа, речиси сите ученици, кога се на училиште, можат да купуваат храна од блиските продавници, каде што се широко достапни и интензивно се рекламираат засладени пијалаци и ултрапреработени производи богати со масти, шеќер и сол. Проценката покажа дека училиштата што обезбедуваат оброци (35 проценти од опфатените училишта) ги почитуваат националните стандарди за исхрана, меѓутоа, нездравата храна често е присутна во училишните ужинки - што укажува на потребата од построги стандарди со кои ќе се воведат ограничувања за нездравата храна. Од друга страна, наодите покажуваат силна поддршка меѓу учениците за поздрава нутритивна средина во училиштата. Над 80 проценти поддржуваат обезбедување здрави и хранливи оброци во училиштата, 60 проценти веруваат дека намалувањето на достапноста на нездрава храна во и околу училиштата би им помогнало да направат поздрав избор, а 85 проценти велат дека храната што се продава во училиштата треба да биде со прифатлива цена.
    language
    mkd
    published at
    2026-05-29T09:02:45
    source
    skopjeinfo.mk
    title
    Децата опкружени со нездрава храна во и околу училиштата - покажува новата национална проценка
    url
    https://skopjeinfo.mk/decata-opkruzheni-so-nezdrava-hrana-vo-i-okolu-uchilishtata-pokazhuva-novata-nacionalna-procenka
  • article order
    4
    body
    Новата национална проценка на нутритивните средини во училиштата во Македонија открива дека нездравите опции на храна и пијалаци се широко достапни и се промовираат во и околу училиштата, додека здравите опции се ограничени, обликувајќи ги навиките во исхраната кај децата и отежнувајќи им го изборот на здрава храна. Истражувањето е спроведено во соработка со Министерството за образование и наука, Министерството за здравство и Институтот за јавно здравје, со поддршка од УНИЦЕФ, а опфатени биле 40 основни и средни училишта и околу 1.700 ученици. Наодите покажуваат дека во сите училишни средини преовладуваат нездрави производи, што директно влијае врз навиките во исхраната кај децата и го отежнува изборот на здрава храна. Според проценката, во услови кога нема национална програма за училишна исхрана, многу ученици купуваат храна од училишни продавници или автомати. Во сите училишта каде што се продавала храна - што претставува 20 проценти од опфатените училишта - понудата била целосно составена од нездрави производи. Дополнително, речиси сите ученици имаат пристап до продавници во близина на училиштата, каде што доминираат засладени пијалаци и ултрапреработена храна богата со шеќер, сол и масти. Истражувањето покажува дека 35 проценти од училиштата обезбедуваат оброци кои ги исполнуваат националните стандарди за исхрана, но нездравата храна често се појавува во училишните ужинки. Од друга страна, учениците изразиле силна поддршка за поздрава училишна средина. Над 80 проценти од испитаниците поддржуваат обезбедување здрави и хранливи оброци во училиштата, 60 проценти сметаат дека намалувањето на достапноста на нездрава храна би им помогнало да избираат поздраво, а 85 проценти велат дека храната во училиштата треба да биде достапна по прифатлива цена. "Децата растат и учат во средини каде што нездравата храна е широко достапна, видлива и интензивно се рекламира, додека поздравите опции остануваат ограничени", изјави претставничката на УНИЦЕФ во Северна Македонија, Лесли Милер. Министерката за образование и наука Весна Јаневска истакна дека училиштата имаат клучна улога во создавањето здрави навики кај младите. "Квалитетната исхрана е извор на добро здравје, енергија и виталност, што им овозможува на децата правилен раст и напредок", рече Јаневска. Министерот за здравство Азир Алиу оцени дека наодите бараат "посилен и координиран институционален одговор" за создавање поздрава и побезбедна нутритивна средина за децата. Во проценката се препорачува зајакнување на стандардите за училишна исхрана, ограничување на продажбата на храна и пијалаци богати со шеќер, сол и масти, како и воведување построги правила за рекламирање на ултрапреработена храна и засладени пијалаци. Паралелно, УНИЦЕФ и партнерите ја започнуваат кампањата "#ШтоИмаЗаЈадење", создадена заедно со деца и адолесценти од пет училишта низ земјата, со цел да се подигне свеста за потребата од поздрава училишна исхрана и помала изложеност на реклами за нездрава храна.
    language
    mkd
    published at
    2026-05-29T08:36:27
    source
    NetPress
    title
    Нездравата храна им е широко достапна на децата во училиштата
    url
    https://netpress.com.mk/nezdravata-hrana-im-e-shiroko-dostapna-na-deczata-vo-uchilishtata/
  • article order
    11
    body
    Министерството за образование и наука, Министерството за здравство и Институтот за јавно здравје, во партнерство со Канцеларијата на УНИЦЕФ во Скопје, успешно го спроведоа првиот сеопфатен преглед на училишните нутритивни средини во земјата. Оваа национална проценка, која опфати 40 основни и средни училишта и вклучи околу 1.700 ученици, за првпат обезбедува прецизни, научно засновани податоци кои на институциите ќе им послужат како цврста основа за креирање долгорочни стратегии и унапредување на здравјето на младите. Истражувањето покажа дека во и околу училиштата сè уште доминираат лесно достапни и рекламирани нездрави опции на храна и пијалаци, што ги обликува навиките на децата и им го отежнува изборот на здрави оброци. Соочувањето со овие наоди ја потврдува подготвеноста на надлежните министерства и институции јавно и транспарентно да ги лоцираат предизвиците со цел да се воведат поефикасни контроли и повисоки стандарди. Проценката донесе и позитивни показатели за капацитетот на системот. Имено, во оние 35 проценти од опфатените училишта каде што веќе се обезбедуваат организирани оброци, утврдено е дека државните институции и училиштата во целост ги почитуваат постојните национални стандарди за исхрана. Како главен предизвик се наметнува отсуството на сеопфатна национална програма и контролата врз приватните оператори. Кај 20 проценти од училиштата каде што храната се продава преку приватни продавници или автомати, сите понудени опции биле нездрави. Дополнително, децата масовно купуваат од приватните маркети во околината на училиштата, кои се надвор од училишните ингеренции и каде се рекламираат производи богати со масти, шеќер и сол. Институциите веќе ги разгледуваат препораките за засилување на регулативите, воведување построги ужинки и ограничување на маркетингот на ултрапреработена храна во близина на образовните установи, со цел да се заштити третината од детската популација на возраст од 7 до 9 години која се соочува со прекумерна тежина. Она што особено го олеснува дејствувањето на надлежните институции е исклучително високата свест кај самите ученици, кои се подготвени да ги прифатат новите поздрави решенија. Истражувањето открива дека над 80 проценти од учениците ја поддржуваат намерата на институциите да обезбедат здрави и хранливи оброци во училиштата, додека 60 проценти се согласуваат дека државното ограничување на нездравата храна околу училиштата позитивно ќе влијае на нивниот избор. Исто така, 85 проценти од младите сметаат дека поздравата храна во училиштата треба да биде со економски прифатлива цена, што дава јасен патоказ за социјалните аспекти на идната програма. Како директен одговор на овие потреби и со цел дополнително да се стимулира соработката меѓу децата и креаторите на политиките, УНИЦЕФ и државните партнери ја започнуваат заедничката кампања #ШтоИмаЗаЈадење. Ко-креирана со ученици од пет училишта, оваа иницијатива ги повикува сите млади во земјата преку предизвик на социјалните мрежи да дадат свој придонес во јавната дискусија. На овој начин, преку отворен дијалог меѓу институциите, граѓанскиот сектор и учениците, државата започнува суштински процес за трансформација на училишните средини во сигурни зони за здрав развој.
    language
    mkd
    published at
    2026-05-29T08:29:29
    source
    vecer.mk
    title
    ТРАНСФОРМАЦИЈА НА УЧИЛИШНАТА ИСХРАНА - МОН, здравство и УНИЦЕФ во заедничка мисија
    url
    https://vecer.mk/makedonija/8ec934ea-0e20-4b05-9198-ef736db804da-1
source scope
analyzed source count
10
omitted articles
  • article order
    3
    body
    Новата национална проценка на нутритивните средини во училиштата во Северна Македонија открива дека нездравите опции на храна и пијалаци се широко достапни и се промовираат во и околу училиштата, додека здравите опции се ограничени, обликувајќи ги навиките во исхраната кај децата и отежнувајќи им го изборот на здрава храна. Проценката, спроведена во соработка со Министерството за образование и наука, Министерството за здравство и Институтот за јавно здравје, со поддршка од УНИЦЕФ, претставува прв сеопфатен преглед на училишните нутритивни средини во земјата. Во неа се опфатени 40 основни и средни училишта, а учествуваа околу 1.700 ученици. Наодите укажуваат на слична состојба во сите училишни средини - кога и да побара детето храна на училиште, нездравата опција е секогаш тука, а здравата честопати ја нема. Во отсуство на национална програма за училишна исхрана, многу деца купуваат храна во училишните продавници или од автомати. Истражувањето покажува дека во секое училиште каде што се продава храна (20 проценти од опфатените училишта), сите опции биле нездрави. Освен тоа, речиси сите ученици, кога се на училиште, можат да купуваат храна од блиските продавници, каде што се широко достапни и интензивно се рекламираат засладени пијалаци и ултрапреработени производи богати со масти, шеќер и сол. Проценката покажа дека училиштата што обезбедуваат оброци (35 проценти од опфатените училишта) ги почитуваат националните стандарди за исхрана, меѓутоа, нездравата храна често е присутна во училишните ужинки - што укажува на потребата од построги стандарди со кои ќе се воведат ограничувања за нездравата храна. Од друга страна, наодите покажуваат силна поддршка меѓу учениците за поздрава нутритивна средина во училиштата. Над 80 проценти поддржуваат обезбедување здрави и хранливи оброци во училиштата, 60 проценти веруваат дека намалувањето на достапноста на нездрава храна во и околу училиштата би им помогнало да направат поздрав избор, а 85 проценти велат дека храната што се продава во училиштата треба да биде со прифатлива цена. "Децата растат и учат во средини каде што нездравата храна е широко достапна, видлива и интензивно се рекламира - додека поздравите опции остануваат ограничени", рече Лесли Милер, претставничка на УНИЦЕФ во Северна Македонија. "Создавањето средини во училиштата со кои се поддржува изборот на здрава храна е од суштинско значење за заштита на здравјето на децата и поддршка на здрави навики во текот на целиот живот." Наодите се надоврзуваат на веќе постоечките докази за предизвиците со исхраната на децата во Северна Македонија, каде што околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години живее со прекумерна тежина или дебелина. Со нив се истакнува влијанието на училишната средина врз секојдневниот избор на храна на децата. "Училиштето е средина каде младите се обликуваат, таму учат, растат и градат навики и вредности што ја формираат нивната личност и нивната иднина. Со поддршка од семејствата и во партнерство со УНИЦЕФ и други институции, преку едукација ги охрабруваме учениците да избираат здрави оброци." рече министерката за образование и наука, Весна Јаневска. "Квалитетната исхрана е извор на добро здравје, енергија и виталност, што им овозможува на децата правилен раст и напредок." Во проценката се посочуваат неколку препораки, вклучувајќи зајакнување на постојните стандарди за исхрана за училишни оброци и ужини, подобрување на пристапот до здрави опции, ограничување на достапноста на храна и пијалоци богати со сол, шеќер или масти во училиштата, како и воведување построги мерки за ограничување на маркетингот на ултрапреработена храна и засладени пијалаци. "Здравјето и добросостојбата на секое дете зависи од нутритивната средина што секојдневно го опкружува во домот, во училиштето, но и во другите социјални простори каде што се движи, дружи и забавува. Овие наоди јасно покажуваат дека мора да преземе посилен и координиран институционален одговор за да обезбедиме поздрави, побезбедни и поздрави избори за храна кои ќе бидат достапни и пристапни во и околу училиштата." рече министерот за здравство, Азир Алиу. "Со заедничка соработка меѓу различни сектори, можеме да создадеме услови што поддржуваат здрав раст, спречуваат дебелина и овозможуваат поквалитетен живот на децата." Со цел да се поддржи гласот на децата, УНИЦЕФ и партнерите ја започнуваат кампањата #ШтоИмаЗаЈадење, ко-креирана заедно со деца и адолесценти од пет училишта низ земјата. Со кампањата се повикува на поздрава училишна исхрана и помала изложеност на реклами за нездрава храна, истакнувајќи едноставна порака: тешко е да се направи здрав избор кога доминираат нездрави опции. Како дел од кампањата, сите ученици низ земјата се поканети да учествуваат во предизвикот на социјалните мрежи #ШтоИмаЗаЈадење, да помогнат во подигањето на свеста за реалноста со која децата секојдневно се соочуваат и да поттикнат јавна дискусија за поздрава училишна средина. Создавањето поздрава средина за децата бара координирана акција од училиштата, семејствата, општините, креаторите на политики, здравствениот и приватниот сектор. Тоа значи да се обезбеди здравиот избор да биде полесен и подостапен за секое дете.
    language
    mkd
    published at
    2026-05-29T08:25:46
    source
    Press24.mk
    title
    УНИЦЕФ: Децата се опкружени со нездрава храна во и околу училиштата - првата национална проценка повикува на посилни мерки - Press24
    url
    https://press24.mk/unicef-decata-se-opkruzheni-so-nezdrava-hrana-vo-i-okolu-uchilishtata-prvata-nacionalna-procenka-povikuva-na-posilni-merki/
  • article order
    0
    body
    Новата национална проценка на нутритивните средини во училиштата во Северна Македонија открива дека нездравите опции на храна и пијалаци се широко достапни и се промовираат во и околу училиштата, додека здравите опции се ограничени, обликувајќи ги навиките во исхраната кај децата и отежнувајќи им го изборот на здрава храна. Проценката, спроведена во соработка со Министерството за образование и наука, Министерството за здравство и Институтот за јавно здравје, со поддршка од УНИЦЕФ, претставува прв сеопфатен преглед на училишните нутритивни средини во земјата. Во неа се опфатени 40 основни и средни училишта, а учествуваа околу 1.700 ученици. Наодите укажуваат на слична состојба во сите училишни средини - кога и да побара детето храна на училиште, нездравата опција е секогаш тука, а здравата честопати ја нема. "Во отсуство на национална програма за училишна исхрана, многу деца купуваат храна во училишните продавници или од автомати. Истражувањето покажува дека во секое училиште каде што се продава храна (20 проценти од опфатените училишта), сите опции биле нездрави. Освен тоа, речиси сите ученици, кога се на училиште, можат да купуваат храна од блиските продавници, каде што се широко достапни и интензивно се рекламираат засладени пијалаци и ултрапреработени производи богати со масти, шеќер и сол", се наведува во проценката. Проценката покажа дека училиштата што обезбедуваат оброци (35 проценти од опфатените училишта) ги почитуваат националните стандарди за исхрана, меѓутоа, нездравата храна често е присутна во училишните ужинки - што укажува на потребата од построги стандарди со кои ќе се воведат ограничувања за нездравата храна. Од друга страна, наодите покажуваат силна поддршка меѓу учениците за поздрава нутритивна средина во училиштата. Над 80 проценти поддржуваат обезбедување здрави и хранливи оброци во училиштата, 60 проценти веруваат дека намалувањето на достапноста на нездрава храна во и околу училиштата би им помогнало да направат поздрав избор, а 85 проценти велат дека храната што се продава во училиштата треба да биде со прифатлива цена. "Децата растат и учат во средини каде што нездравата храна е широко достапна, видлива и интензивно се рекламира - додека поздравите опции остануваат ограничени", рече Лесли Милер, претставничка на УНИЦЕФ во Северна Македонија. "Создавањето средини во училиштата со кои се поддржува изборот на здрава храна е од суштинско значење за заштита на здравјето на децата и поддршка на здрави навики во текот на целиот живот." Наодите се надоврзуваат на веќе постоечките докази за предизвиците со исхраната на децата во Северна Македонија, каде што околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години живее со прекумерна тежина или дебелина. Со нив се истакнува влијанието на училишната средина врз секојдневниот избор на храна на децата. Во проценката се посочуваат неколку препораки, вклучувајќи зајакнување на постојните стандарди за исхрана за училишни оброци и ужини, подобрување на пристапот до здрави опции, ограничување на достапноста на храна и пијалоци богати со сол, шеќер или масти во училиштата, како и воведување построги мерки за ограничување на маркетингот на ултрапреработена храна и засладени пијалаци. Со цел да се поддржи гласот на децата, УНИЦЕФ и партнерите ја започнуваат кампањата #ШтоИмаЗаЈадење, ко-креирана заедно со деца и адолесценти од пет училишта низ земјата. Со кампањата се повикува на поздрава училишна исхрана и помала изложеност на реклами за нездрава храна, истакнувајќи едноставна порака: тешко е да се направи здрав избор кога доминираат нездрави опции. Како дел од кампањата, сите ученици низ земјата се поканети да учествуваат во предизвикот на социјалните мрежи #ШтоИмаЗаЈадење, да помогнат во подигањето на свеста за реалноста со која децата секојдневно се соочуваат и да поттикнат јавна дискусија за поздрава училишна средина.
    language
    mkd
    published at
    2026-05-29T07:45:42
    source
    zoom.mk
    title
    Децата се опкружени со нездрава храна во и околу училиштата - првата национална проценка повикува на посилни мерки
    url
    https://zoom.mk/336224/
  • article order
    1
    body
    Kога и да побара детето храна на училиште, нездравата опција е секогаш тука, а здравата честопати ја нема, покажа новата Национална проценка на нутритивните средини во училиштата во Македонија. Според наодите, нездравите опции на храна и пијалаци се широко достапни и се промовираат во и околу училиштата, додека здравите опции се ограничени, обликувајќи ги навиките во исхраната кај децата и отежнувајќи им го изборот на здрава храна. Проценката, спроведена во соработка со Министерството за образование и наука, Министерството за здравство и Институтот за јавно здравје, со поддршка од УНИЦЕФ, е прв сеопфатен преглед на училишните нуритивни средини во земјата. Во неа се опфатени 40 основни и средни училишта, а учествуваа околу 1.700 ученици. Наодите укажуваат на слична состојба во сите училишни средини. "Во отсуство на национална програма за училишна исхрана, многу деца купуваат храна во училишните продавници или од автомати. Истражувањето покажува дека во секое училиште каде што се продава храна (20 проценти од опфатените училишта), сите опции биле нездрави. Освен тоа, речиси сите ученици, кога се на училиште, можат да купуваат храна од блиските продавници, каде што се широко достапни и интензивно се рекламираат засладени пијалаци и ултрапреработени производи богати со масти, шеќер и сол", велат од УНИЦЕФ. Проценката покажа дека училиштата што обезбедуваат оброци (35 проценти од опфатените училишта) ги почитуваат националните стандарди за исхрана, меѓутоа, нездравата храна често е присутна во училишните ужинки - што укажува на потребата од построги стандарди со кои ќе се воведат ограничувања за нездравата храна. "Создавањето поздрава средина за децата бара координирана акција од училиштата, семејствата, општините, креаторите на политики, здравствениот и приватниот сектор. Тоа значи да се обезбеди здравиот избор да биде полесен и подостапен за секое дете", велат од УНИЦЕФ и додаваат дека наодите покажуваат силна поддршка меѓу учениците за поздрава нутритивна средина во училиштата. Над 80 проценти поддржуваат обезбедување здрави и хранливи оброци во училиштата, 60 проценти веруваат дека намалувањето на достапноста на нездрава храна во и околу училиштата би им помогнало да направат поздрав избор, а 85 проценти велат дека храната што се продава во училиштата треба да биде со прифатлива цена. "Децата растат и учат во средини каде што нездравата храна е широко достапна, видлива и интензивно се рекламира - додека поздравите опции остануваат ограничени. Создавањето средини во училиштата со кои се поддржува изборот на здрава храна е од суштинско значење за заштита на здравјето на децата и поддршка на здрави навики во текот на целиот живот", вели Лесли Милер, претставничка на УНИЦЕФ во Македонија. Наодите се надоврзуваат на веќе постоечките докази за предизвиците со исхраната на децата во Северна Македонија, каде што околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години живее со прекумерна тежина или дебелина. Со нив се истакнува влијанието на училишната средина врз секојдневниот избор на храна на децата. Во проценката се посочуваат неколку препораки, вклучувајќи зајакнување на постојните стандарди за исхрана за училишни оброци и ужини, подобрување на пристапот до здрави опции, ограничување на достапноста на храна и пијалоци богати со сол, шеќер или масти во училиштата, како и воведување построги мерки за ограничување на маркетингот на ултрапреработена храна и засладени пијалаци. За да се поддржи гласот на децата, УНИЦЕФ и партнерите ја започнуваат кампањата #ШтоИмаЗаЈадење, создадена заедно со деца и адолесценти од пет училишта низ земјата. Со кампањата се повикува на поздрава училишна исхрана и помала изложеност на реклами за нездрава храна, истакнувајќи едноставна порака: тешко е да се направи здрав избор кога доминираат нездрави опции. Како дел од кампањата, сите ученици низ земјата се поканети да учествуваат во предизвикот на социјалните мрежи #ШтоИмаЗаЈадење, да помогнат во подигањето на свеста за реалноста со која децата секојдневно се соочуваат и да поттикнат јавна дискусија за поздрава училишна средина.
    language
    mkd
    published at
    2026-05-29T07:39:38
    source
    Сакам Да Кажам
    title
    ДЕЦАТА СЕ ИЗЛОЖЕНИ НА НЕЗДРАВА ХРАНА ВО И ОКОЛУ ШКОЛИТЕ, НЕМА ЗДРАВА ОПЦИЈА, ПОКАЖА ПРВАТА НАЦИОНАЛНА ПРОЦЕНКА
    url
    https://sdk.mk/index.php/makedonija/detsata-se-izlozheni-na-nezdrava-hrana-vo-i-okolu-shkolite-nema-zdrava-optsija-pokazha-prvata-natsionalna-protsenka/
  • article order
    2
    body
    Новата национална проценка на нутритивните средини во училиштата во државава открива дека нездравите опции на храна и пијалаци се широко достапни и се промовираат во и околу училиштата, додека здравите опции се ограничени, обликувајќи ги навиките во исхраната кај децата и отежнувајќи им го изборот на здрава храна, соопшти денеска Канцеларијата на УНИЦЕФ во Скопје. Проценката, спроведена во соработка со Министерството за образование и наука, Министерството за здравство и Институтот за јавно здравје, со поддршка од УНИЦЕФ, претставува прв сеопфатен преглед на училишните нутритивни средини во земјата. Во неа се опфатени 40 основни и средни училишта, а учествувале околу 1 700 ученици. - Наодите укажуваат на слична состојба во сите училишни средини - кога и да побара детето храна на училиште, нездравата опција е секогаш тука, а здравата честопати ја нема, се вели во соопштението. Во отсуство на национална програма за училишна исхрана, посочуваат, многу деца купуваат храна во училишните продавници или од автомати. Истражувањето покажува дека во секое училиште каде што се продава храна (20 проценти од опфатените училишта), сите опции биле нездрави. Освен тоа, речиси сите ученици, кога се на училиште, можат да купуваат храна од блиските продавници, каде што се широко достапни и интензивно се рекламираат засладени пијалаци и ултрапреработени производи богати со масти, шеќер и сол. - Проценката покажа дека училиштата што обезбедуваат оброци (35 проценти од опфатените училишта) ги почитуваат националните стандарди за исхрана, меѓутоа, нездравата храна често е присутна во училишните ужинки - што укажува на потребата од построги стандарди со кои ќе се воведат ограничувања за нездравата храна. Од друга страна, наодите покажуваат силна поддршка меѓу учениците за поздрава нутритивна средина во училиштата. Над 80 проценти поддржуваат обезбедување здрави и хранливи оброци во училиштата, 60 проценти веруваат дека намалувањето на достапноста на нездрава храна во и околу училиштата би им помогнало да направат поздрав избор, а 85 проценти велат дека храната што се продава во училиштата треба да биде со прифатлива цена, се посочува во соопштението. Како што наведуваат, наодите се надоврзуваат на веќе постоечките докази за предизвиците со исхраната на децата во државава, каде што околу една третина од децата на возраст од 7 до 9 години живее со прекумерна тежина или дебелина. Со нив се истакнува влијанието на училишната средина врз секојдневниот избор на храна на децата. Во проценката се посочуваат неколку препораки, вклучувајќи зајакнување на постојните стандарди за исхрана за училишни оброци и ужини, подобрување на пристапот до здрави опции, ограничување на достапноста на храна и пијалоци богати со сол, шеќер или масти во училиштата, како и воведување построги мерки за ограничување на маркетингот на ултрапреработена храна и засладени пијалаци. Со цел да се поддржи гласот на децата, УНИЦЕФ и партнерите ја започнуваат кампањата #ШтоИмаЗаЈадење, ко-креирана заедно со деца и адолесценти од пет училишта низ земјата. Со кампањата се повикува на поздрава училишна исхрана и помала изложеност на реклами за нездрава храна, истакнувајќи едноставна порака: тешко е да се направи здрав избор кога доминираат нездрави опции. Како дел од кампањата, сите ученици низ земјата се поканети да учествуваат во предизвикот на социјалните мрежи #ШтоИмаЗаЈадење, да помогнат во подигањето на свеста за реалноста со која децата секојдневно се соочуваат и да поттикнат јавна дискусија за поздрава училишна средина. лв/
    language
    mkd
    published at
    2026-05-29T07:33:57
    source
    biznisvesti.mk
    title
    Прва национална проценка на нутритивните средини во и околу училиштата, децата се опкружени со нездрава храна
    url
    https://biznisvesti.mk/prva-natsionalna-protsenka-na-nutritivnite-sredini-vo-i-okolu-uchilishtata-detsata-se-opkruzheni-so-nezdrava-hrana/
  • article order
    7
    body
    Нездравите опции на храна и пијалаци се широко достапни и интензивно се промовираат во и околу училиштата во Македонија, додека здравите опции се ограничени, покажува првата национална проценка на нутритивните средини во училиштата. Истражувањето е спроведено во соработка со Министерството за образование и наука, Министерството за здравство и Институтот за јавно здравје, со поддршка од УНИЦЕФ, а опфатени биле 40 основни и средни училишта и околу 1.700 ученици. Наодите покажуваат дека во сите училишни средини преовладуваат нездрави производи, што директно влијае врз навиките во исхраната кај децата и го отежнува изборот на здрава храна. Според проценката, во услови кога нема национална програма за училишна исхрана, многу ученици купуваат храна од училишни продавници или автомати. Во сите училишта каде што се продавала храна - што претставува 20 проценти од опфатените училишта - понудата била целосно составена од нездрави производи. Дополнително, речиси сите ученици имаат пристап до продавници во близина на училиштата, каде што доминираат засладени пијалаци и ултрапреработена храна богата со шеќер, сол и масти. Истражувањето покажува дека 35 проценти од училиштата обезбедуваат оброци кои ги исполнуваат националните стандарди за исхрана, но нездравата храна често се појавува во училишните ужинки. Од друга страна, учениците изразиле силна поддршка за поздрава училишна средина. Над 80 проценти од испитаниците поддржуваат обезбедување здрави и хранливи оброци во училиштата, 60 проценти сметаат дека намалувањето на достапноста на нездрава храна би им помогнало да избираат поздраво, а 85 проценти велат дека храната во училиштата треба да биде достапна по прифатлива цена. "Децата растат и учат во средини каде што нездравата храна е широко достапна, видлива и интензивно се рекламира, додека поздравите опции остануваат ограничени", изјави претставничката на УНИЦЕФ во Северна Македонија, Лесли Милер. Министерката за образование и наука Весна Јаневска истакна дека училиштата имаат клучна улога во создавањето здрави навики кај младите. "Квалитетната исхрана е извор на добро здравје, енергија и виталност, што им овозможува на децата правилен раст и напредок", рече Јаневска. Министерот за здравство Азир Алиу оцени дека наодите бараат "посилен и координиран институционален одговор" за создавање поздрава и побезбедна нутритивна средина за децата. Во проценката се препорачува зајакнување на стандардите за училишна исхрана, ограничување на продажбата на храна и пијалаци богати со шеќер, сол и масти, како и воведување построги правила за рекламирање на ултрапреработена храна и засладени пијалаци. Паралелно, УНИЦЕФ и партнерите ја започнуваат кампањата "#ШтоИмаЗаЈадење", создадена заедно со деца и адолесценти од пет училишта низ земјата, со цел да се подигне свеста за потребата од поздрава училишна исхрана и помала изложеност на реклами за нездрава храна.
    language
    mkd
    published at
    2026-05-29T07:26:45
    source
    А1он
    title
    Децата се опкружени со нездрава храна во и околу училиштата
    url
    https://a1on.mk/macedonia/decata-se-opkruzheni-so-nezdrava-hrana-vo-i-okolu-uchilishtata/
  • article order
    9
    body
    Новата национална проценка на нутритивните средини во училиштата во Македонија покажува дека нездравите опции за храна и пијалаци се широко достапни и агресивно се промовираат во и околу училиштата, додека здравите избори остануваат ограничени. Проценката е спроведена во соработка со Министерството за образование и наука, Министерството за здравство и Институтот за јавно здравје, со поддршка на УНИЦЕФ, а во неа биле опфатени 40 основни и средни училишта и околу 1.700 ученици. Истражувањето покажува дека во сите училишни средини децата многу полесно доаѓаат до нездрава отколку до здрава храна. Во училиштата каде што се продава храна, сите понудени производи биле нездрави, а учениците во близина на училиштата имаат лесен пристап до засладени пијалаци и ултрапреработени производи богати со шеќер, сол и масти. Според наодите, само 35 проценти од училиштата обезбедуваат организирани оброци што ги исполнуваат националните стандарди за исхрана. Сепак, и во тие училишта често се присутни нездрави ужинки. Од друга страна, учениците покажале силна поддршка за поздрави училишни средини. Над 80 проценти од анкетираните ученици сметаат дека училиштата треба да обезбедуваат здрави и хранливи оброци, додека 60 проценти веруваат дека ограничувањето на нездравата храна би им помогнало да прават подобри избори. Претставничката на УНИЦЕФ во Македонија, Лесли Милер, истакна дека децата растат во средини каде нездравата храна е постојано достапна и рекламирана, додека поздравите опции се ограничени. "Создавањето средини во училиштата што го поддржуваат изборот на здрава храна е клучно за заштита на здравјето на децата и развивање здрави животни навики", порача Милер. Министерката за образование и наука, Весна Јаневска, нагласи дека училиштето има важна улога во формирањето на навиките и вредностите кај младите. "Квалитетната исхрана е основа за добро здравје, енергија и правилен развој на децата", изјави Јаневска. Министерот за здравство, Азир Алиу, повика на посилен институционален одговор и координирана акција за обезбедување поздрава и побезбедна средина за децата. Во рамки на иницијативата, УНИЦЕФ ја започнува и кампањата "#ШтоИмаЗаЈадење", креирана заедно со деца и адолесценти од пет училишта низ земјата. Кампањата има цел да ја подигне свеста за потребата од поздрава училишна исхрана и ограничување на рекламите за нездрава храна. Од УНИЦЕФ посочуваат дека создавањето здрава средина за децата бара заедничка акција од училиштата, семејствата, институциите и локалните заедници.
    language
    mkd
    published at
    2026-05-29T07:25:33
    source
    Радио МОФ
    title
    УНИЦЕФ алармира: Децата најлесно доаѓаат до нездрава храна во и околу училиштата
    url
    https://www.radiomof.mk/unicef-alarmira-decata-najlesno-doadjaat-do-nezdrava-hrana-vo-i-okolu-ucilistata/
omitted source count
6
total source count
16