MedVrsticami

Бугарските окупаторски сили стрелаа 12 ваташки младинци во месноста Моклиште 16.6.2026г.

Анализирани 10 извори Македонски

На 16 јуни 1943 година, за време на Втората светска војна, бугарските окупаторски сили извршија свиреп масакр врз 12 младинци од кавадаречкото село Ваташа. Настанот се случи во месноста Моклиште, каде момчињата на возраст од 15 до 28 години беа стрелани под обвинение за соработка со партизанските одреди. Злосторството беше дел од пошироката Јунска офанзива насочена кон задушување на народноослободителното движење во Тиквешијата. Пред самото стрелање, младинците биле подложени на брутални измачувања во селската кафеана, а потоа одведени на погубување под изговор дека ќе бидат фотографирани. По масакрот, телата биле дополнително масакрирани со бајонети и ограбени, а на семејствата им било забрането достоинствено да ги погребаат. Овој трагичен настан остави длабока трага во македонската колективна меморија, инспирирајќи бројни поетски и музички дела како симбол на непокорот.

Инфографика

image url: /static/img/infographics/mkd-202985_mk_e2b38cc65ef495c5.webp

Анализа на тврдења

Тврдење	Клучни разлики	alfa.mk	Expres.mk	Слободен печат	Денар	Press24.mk	Радио Лидер	Антропол	НОВА ТВ	Kurir	Lider.mk
На 16 јуни 1943 година бугарските окупаторски сили стрелале 12 младинци од селото Ваташа.	Сите извори го потврдуваат тврдењето без разлики.	Да: Статијата го потврдува датумот, сторителите и бројот на жртвите.	Да: Текстот потврдува датум, сторител и број на жртви.	Да: Текстот потврдува дека на овој датум се стрелани 12 младинци.	Да: Текстот потврдува стрелање на 12 младинци на 16 јуни 1943 година.	Да: Статијата потврдува стрелање на 12 младинци на 16 јуни 1943 година.	Да: Текстот потврдува дека на 16 јуни 1943 се стрелани 12 младинци.	Да: Текстот потврдува дека на 16 јуни 1943 се стрелани 12 младинци.	Да: Статијата потврдува стрелање на 12 младинци на 16.06.1943 година.	Да: Текстот потврдува дека на 16 јуни 1943 се стрелани 12 младинци.	Да: Текстот потврдува дека на 16 јуни 1943 се стрелани 12 младинци.
Младинците биле лажно информирани дека ги носат на фотографирање пред да бидат стрелани.	Пет извори го потврдуваат тврдењето, четири не го спомнуваат.	Да: Статијата наведува дека биле одведени под лажен изговор за фотографирање.	Не е споменато	Да: Наведено е дека биле одведени под изговор за фотографирање.	Да: Во текстот стои дека им велеле дека ги носат на фотографирање.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Да: Во текстот стои дека им велеле дека ги носат за да ги фотографираат.	Да: Во текстот стои дека им велеле дека ги носат за фотографирање.
Најмладата жртва на масакрот имала само 15 години.	Еден извор (Press24.mk) не го спомнува тврдењето.	Да: Директно е наведено дека најмладиот имал 15 години.	Да: Наведено е дека најмладиот имал 15 години.	Да: Се споменува дека најмладиот имал 15 години (Перо Видев).	Да: Наведено е дека најмладиот од стреланите имал само 15 години.	Не е споменато	Да: Наведено е дека најмладиот меѓу убиените имал само 15 години.	Да: Во статијата децидно стои дека најмладиот имал само 15 години.	Да: Текстот наведува дека најмладиот од стреланите имал 15 години.	Да: Наведено е дека најмладиот од стреланите имал само 15 години.	Да: Се наведува дека Перо Видев имал само 15 години.
Жртвите биле обвинети за соработка со партизанските одреди и членство во СКОЈ.	Пет извори го потврдуваат СКОЈ, останатите го испуштаат.	Делумно: Се споменува сомнение за помагање на партизаните, но не и СКОЈ.	Делумно: Се споменува спречување на народноослободителното движење.	Делумно: Обвинети за помагање на партизани; СКОЈ не е споменат.	Да: Се споменуваат како скоевци обвинети за врска со партизаните.	Делумно: Се споменуваат акции против партизанските движења.	Да: Се наведува дека биле членови на СКОЈ и им помагале на партизаните.	Да: Наведено е дека биле скоевци и помагачи на партизаните.	Да: Се наведува дека биле скоевци кои им помагале на партизаните.	Да: Биле скоевци обвинети за врска со партизаните и помош.	Да: Биле обвинети за врска со партизаните и биле скоевци.
Пред стрелањето, младинците биле подложени на тешки мачења и тепања во селската кафеана.	Поделба: 7 извори потврдуваат, 1 не споменува.	Делумно: Се споменуваат испрашувања, тепања и мачења, но не и локацијата.	Делумно: Наведено е дека биле испрашувани и тепани по приведувањето.	Да: Наведено е дека биле тепани и мачени во селската кафеана.	Да: Наведено е дека поднеле тортури и измачувања во кафеаната.	Не е споменато	Да: Текстот вели дека биле сослушувани и малтретирани во кафеаната.	Да: Се наведува дека во кафеаната биле испрашувани и тепани.	Да: Статијата вели дека во кафеаната биле испрашувани и тепани.	Да: Наведено е крвничко тепање и тортури во селската меана/кафеана.	Да: Текстот вели дека биле претепани и мачени во селската кафеана.
Масакрот бил извршен на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон II.	Пет извори потврдуваат, пет не споменуваат.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Да: Потврдено е дека е извршен на роденденот на Симеон II.	Не е споменато	Да: Потврдено е дека се случило на роденденот на Симеон Втори.	Да: Текстот потврдува дека датумот се совпаѓа со роденденот.	Да: Потврдено е дека се убиени на роденденот на Симеон II.	Да: Текстот експлицитно го споменува роденденот на Симеон II.	Да: Се споменува дека е извршен на роденденот на Симеон Втори.
Дел од жртвите биле доубивани со бајонети откако веќе биле застрелани.	Само 4 од 10 извори го потврдуваат тврдењето; останатите го игнорираат.	Не е споменато	Не е споменато	Да: Текстот потврдува доубивање со бајонети според сведоштва.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Да: Се цитира билтен каде стои дека се избодени со бајонети.	Да: Билтенот наведува дека биле изрешетани, па избодени со бајонети.	Да: Сведоштвото вели дека по стрелањето ги боделе со бајонети.	Не е споменато
Наредбата за стрелање ја издал полковникот Љубен Апостолов.	Два извора го потврдуваат тврдењето, останатите го молчат или делумно го спомнуваат.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Делумно: Тој е наведен како командант на офанзивата и единиците.	Не е споменато	Делумно: Тој командувал со офанзивата и изразил задоволство од акцијата.	Делумно: Тој командувал со офанзивата и ја пофалил акцијата.	Делумно: Тој командувал со офанзивата и ги фалел извршителите.	Да: Наведено е дека биле под команда на полковник Љубен Апостолов.	Да: Текстот наведува дека Апостолов ја издал наредбата за стрелање.
Кметот на селото ги собирал младинците според однапред подготвен список.	Пет извори потврдуваат, четири не споменуваат.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Да: Наведено е дека кметот ги собирал според подготвен список.	Да: Сведоштвото на Стева Илиева потврдува собирање со готов список.	Да: Сведоштвото на Стева Илиева потврдува собирање со готов список.	Да: Сведоштвото на Стева Илиева потврдува собирање со готов список.	Да: Сведоштвото на Стева Илиева потврдува собирање по готов список.
Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните организатори на злосторството во 1945 година.	Поделба: 4 извори потврдуваат, 2 делумно, 4 не спомнуваат.	Не е споменато	Да: Наведено е дека по две години судот ги осудил виновниците.	Не е споменато	Не е споменато	Делумно: Наведено е дека по војната организаторите биле осудени.	Да: Текстот потврдува дека судот ги осудил на смрт во 1945 година.	Да: Наведено е дека по две години (1945) судот ги осудил на смрт.	Да: Наведено е дека по две години (1945) судот ги осудил на смрт.	Не е споменато	Делумно: Се вели дека судот ги осудил по две години (1945).
Бугарската влада по војната ги предала виновниците на југословенските власти за судење.	4 извори го потврдуваат тврдењето, 6 не го спомнуваат.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Да: Наведено е дека новата бугарска влада ги предала виновниците.	Да: Текстот вели дека новата влада на Бугарија ги предала виновниците.	Да: Текстот вели дека новата влада на Бугарија ги предала виновниците.	Не е споменато	Да: Новата влада на Бугарија ги предала на југословенските власти.
Стрелачкиот вод бил уништен една година подоцна од страна на Втората македонска ударна бригада.	Само 3 од 10 извори го потврдуваат тврдењето; останатите го игнорираат.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Да: Потврдено е дека воодот е уништен на 13 јули 1944 година.	Да: Наведено е дека Втората МУБ го уништила водот на 13 јули 1944.	Да: Потврдено е дека Втората МУБ го уништила водот на 13 јули 1944.	Не е споменато	Не е споменато
Песната 'Ми заплакало селото Ваташа' е напишана од сведокот Лазар Манчевски-Пинџур.	Само еден од 10 извори го поддржува тврдењето; еден го негира.	Не е споменато	Не е споменато	Да: Текстот експлицитно го наведува него како автор и сведок.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Делумно: Песната е спомената како народна, но авторот не е наведен.

claims

На 16 јуни 1943 година бугарските окупаторски сили стрелале 12 младинци од селото Ваташа.
Младинците биле лажно информирани дека ги носат на фотографирање пред да бидат стрелани.
Најмладата жртва на масакрот имала само 15 години.
Жртвите биле обвинети за соработка со партизанските одреди и членство во СКОЈ.
Пред стрелањето, младинците биле подложени на тешки мачења и тепања во селската кафеана.
Масакрот бил извршен на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон II.
Дел од жртвите биле доубивани со бајонети откако веќе биле застрелани.
Наредбата за стрелање ја издал полковникот Љубен Апостолов.
Кметот на селото ги собирал младинците според однапред подготвен список.
Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните организатори на злосторството во 1945 година.
Бугарската влада по војната ги предала виновниците на југословенските власти за судење.
Стрелачкиот вод бил уништен една година подоцна од страна на Втората македонска ударна бригада.
Песната 'Ми заплакало селото Ваташа' е напишана од сведокот Лазар Манчевски-Пинџур.

key differences

Бугарската влада по војната ги предала виновниците на југословенските власти за судење.: 4 извори го потврдуваат тврдењето, 6 не го спомнуваат.
Дел од жртвите биле доубивани со бајонети откако веќе биле застрелани.: Само 4 од 10 извори го потврдуваат тврдењето; останатите го игнорираат.
Жртвите биле обвинети за соработка со партизанските одреди и членство во СКОЈ.: Пет извори го потврдуваат СКОЈ, останатите го испуштаат.
Кметот на селото ги собирал младинците според однапред подготвен список.: Пет извори потврдуваат, четири не споменуваат.
Масакрот бил извршен на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон II.: Пет извори потврдуваат, пет не споменуваат.
Младинците биле лажно информирани дека ги носат на фотографирање пред да бидат стрелани.: Пет извори го потврдуваат тврдењето, четири не го спомнуваат.
На 16 јуни 1943 година бугарските окупаторски сили стрелале 12 младинци од селото Ваташа.: Сите извори го потврдуваат тврдењето без разлики.
Наредбата за стрелање ја издал полковникот Љубен Апостолов.: Два извора го потврдуваат тврдењето, останатите го молчат или делумно го спомнуваат.
Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните организатори на злосторството во 1945 година.: Поделба: 4 извори потврдуваат, 2 делумно, 4 не спомнуваат.
Најмладата жртва на масакрот имала само 15 години.: Еден извор (Press24.mk) не го спомнува тврдењето.
Песната 'Ми заплакало селото Ваташа' е напишана од сведокот Лазар Манчевски-Пинџур.: Само еден од 10 извори го поддржува тврдењето; еден го негира.
Пред стрелањето, младинците биле подложени на тешки мачења и тепања во селската кафеана.: Поделба: 7 извори потврдуваат, 1 не споменува.
Стрелачкиот вод бил уништен една година подоцна од страна на Втората македонска ударна бригада.: Само 3 од 10 извори го потврдуваат тврдењето; останатите го игнорираат.

source analyses

Expres.mk

Бугарската влада по војната ги предала виновниците на југословенските власти за судење.: Не е споменато
Дел од жртвите биле доубивани со бајонети откако веќе биле застрелани.: Не е споменато
Жртвите биле обвинети за соработка со партизанските одреди и членство во СКОЈ.: Делумно: Се споменува спречување на народноослободителното движење.
Кметот на селото ги собирал младинците според однапред подготвен список.: Не е споменато
Масакрот бил извршен на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон II.: Не е споменато
Младинците биле лажно информирани дека ги носат на фотографирање пред да бидат стрелани.: Не е споменато
На 16 јуни 1943 година бугарските окупаторски сили стрелале 12 младинци од селото Ваташа.: Да: Текстот потврдува датум, сторител и број на жртви.
Наредбата за стрелање ја издал полковникот Љубен Апостолов.: Не е споменато
Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните организатори на злосторството во 1945 година.: Да: Наведено е дека по две години судот ги осудил виновниците.
Најмладата жртва на масакрот имала само 15 години.: Да: Наведено е дека најмладиот имал 15 години.
Песната 'Ми заплакало селото Ваташа' е напишана од сведокот Лазар Манчевски-Пинџур.: Не е споменато
Пред стрелањето, младинците биле подложени на тешки мачења и тепања во селската кафеана.: Делумно: Наведено е дека биле испрашувани и тепани по приведувањето.
Стрелачкиот вод бил уништен една година подоцна од страна на Втората македонска ударна бригада.: Не е споменато

Kurir

Бугарската влада по војната ги предала виновниците на југословенските власти за судење.: Не е споменато
Дел од жртвите биле доубивани со бајонети откако веќе биле застрелани.: Да: Сведоштвото вели дека по стрелањето ги боделе со бајонети.
Жртвите биле обвинети за соработка со партизанските одреди и членство во СКОЈ.: Да: Биле скоевци обвинети за врска со партизаните и помош.
Кметот на селото ги собирал младинците според однапред подготвен список.: Да: Сведоштвото на Стева Илиева потврдува собирање со готов список.
Масакрот бил извршен на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон II.: Да: Текстот експлицитно го споменува роденденот на Симеон II.
Младинците биле лажно информирани дека ги носат на фотографирање пред да бидат стрелани.: Да: Во текстот стои дека им велеле дека ги носат за да ги фотографираат.
На 16 јуни 1943 година бугарските окупаторски сили стрелале 12 младинци од селото Ваташа.: Да: Текстот потврдува дека на 16 јуни 1943 се стрелани 12 младинци.
Наредбата за стрелање ја издал полковникот Љубен Апостолов.: Да: Наведено е дека биле под команда на полковник Љубен Апостолов.
Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните организатори на злосторството во 1945 година.: Не е споменато
Најмладата жртва на масакрот имала само 15 години.: Да: Наведено е дека најмладиот од стреланите имал само 15 години.
Песната 'Ми заплакало селото Ваташа' е напишана од сведокот Лазар Манчевски-Пинџур.: Не е споменато
Пред стрелањето, младинците биле подложени на тешки мачења и тепања во селската кафеана.: Да: Наведено е крвничко тепање и тортури во селската меана/кафеана.
Стрелачкиот вод бил уништен една година подоцна од страна на Втората македонска ударна бригада.: Не е споменато

Lider.mk

Бугарската влада по војната ги предала виновниците на југословенските власти за судење.: Да: Новата влада на Бугарија ги предала на југословенските власти.
Дел од жртвите биле доубивани со бајонети откако веќе биле застрелани.: Не е споменато
Жртвите биле обвинети за соработка со партизанските одреди и членство во СКОЈ.: Да: Биле обвинети за врска со партизаните и биле скоевци.
Кметот на селото ги собирал младинците според однапред подготвен список.: Да: Сведоштвото на Стева Илиева потврдува собирање по готов список.
Масакрот бил извршен на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон II.: Да: Се споменува дека е извршен на роденденот на Симеон Втори.
Младинците биле лажно информирани дека ги носат на фотографирање пред да бидат стрелани.: Да: Во текстот стои дека им велеле дека ги носат за фотографирање.
На 16 јуни 1943 година бугарските окупаторски сили стрелале 12 младинци од селото Ваташа.: Да: Текстот потврдува дека на 16 јуни 1943 се стрелани 12 младинци.
Наредбата за стрелање ја издал полковникот Љубен Апостолов.: Да: Текстот наведува дека Апостолов ја издал наредбата за стрелање.
Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните организатори на злосторството во 1945 година.: Делумно: Се вели дека судот ги осудил по две години (1945).
Најмладата жртва на масакрот имала само 15 години.: Да: Се наведува дека Перо Видев имал само 15 години.
Песната 'Ми заплакало селото Ваташа' е напишана од сведокот Лазар Манчевски-Пинџур.: Делумно: Песната е спомената како народна, но авторот не е наведен.
Пред стрелањето, младинците биле подложени на тешки мачења и тепања во селската кафеана.: Да: Текстот вели дека биле претепани и мачени во селската кафеана.
Стрелачкиот вод бил уништен една година подоцна од страна на Втората македонска ударна бригада.: Не е споменато

Press24.mk

Бугарската влада по војната ги предала виновниците на југословенските власти за судење.: Не е споменато
Дел од жртвите биле доубивани со бајонети откако веќе биле застрелани.: Не е споменато
Жртвите биле обвинети за соработка со партизанските одреди и членство во СКОЈ.: Делумно: Се споменуваат акции против партизанските движења.
Кметот на селото ги собирал младинците според однапред подготвен список.: Не е споменато
Масакрот бил извршен на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон II.: Не е споменато
Младинците биле лажно информирани дека ги носат на фотографирање пред да бидат стрелани.: Не е споменато
На 16 јуни 1943 година бугарските окупаторски сили стрелале 12 младинци од селото Ваташа.: Да: Статијата потврдува стрелање на 12 младинци на 16 јуни 1943 година.
Наредбата за стрелање ја издал полковникот Љубен Апостолов.: Не е споменато
Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните организатори на злосторството во 1945 година.: Делумно: Наведено е дека по војната организаторите биле осудени.
Најмладата жртва на масакрот имала само 15 години.: Не е споменато
Песната 'Ми заплакало селото Ваташа' е напишана од сведокот Лазар Манчевски-Пинџур.: Не е споменато
Пред стрелањето, младинците биле подложени на тешки мачења и тепања во селската кафеана.: Не е споменато
Стрелачкиот вод бил уништен една година подоцна од страна на Втората македонска ударна бригада.: Не е споменато

alfa.mk

Бугарската влада по војната ги предала виновниците на југословенските власти за судење.: Не е споменато
Дел од жртвите биле доубивани со бајонети откако веќе биле застрелани.: Не е споменато
Жртвите биле обвинети за соработка со партизанските одреди и членство во СКОЈ.: Делумно: Се споменува сомнение за помагање на партизаните, но не и СКОЈ.
Кметот на селото ги собирал младинците според однапред подготвен список.: Не е споменато
Масакрот бил извршен на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон II.: Не е споменато
Младинците биле лажно информирани дека ги носат на фотографирање пред да бидат стрелани.: Да: Статијата наведува дека биле одведени под лажен изговор за фотографирање.
На 16 јуни 1943 година бугарските окупаторски сили стрелале 12 младинци од селото Ваташа.: Да: Статијата го потврдува датумот, сторителите и бројот на жртвите.
Наредбата за стрелање ја издал полковникот Љубен Апостолов.: Не е споменато
Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните организатори на злосторството во 1945 година.: Не е споменато
Најмладата жртва на масакрот имала само 15 години.: Да: Директно е наведено дека најмладиот имал 15 години.
Песната 'Ми заплакало селото Ваташа' е напишана од сведокот Лазар Манчевски-Пинџур.: Не е споменато
Пред стрелањето, младинците биле подложени на тешки мачења и тепања во селската кафеана.: Делумно: Се споменуваат испрашувања, тепања и мачења, но не и локацијата.
Стрелачкиот вод бил уништен една година подоцна од страна на Втората македонска ударна бригада.: Не е споменато

Антропол

Бугарската влада по војната ги предала виновниците на југословенските власти за судење.: Да: Текстот вели дека новата влада на Бугарија ги предала виновниците.
Дел од жртвите биле доубивани со бајонети откако веќе биле застрелани.: Да: Се цитира билтен каде стои дека се избодени со бајонети.
Жртвите биле обвинети за соработка со партизанските одреди и членство во СКОЈ.: Да: Наведено е дека биле скоевци и помагачи на партизаните.
Кметот на селото ги собирал младинците според однапред подготвен список.: Да: Сведоштвото на Стева Илиева потврдува собирање со готов список.
Масакрот бил извршен на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон II.: Да: Текстот потврдува дека датумот се совпаѓа со роденденот.
Младинците биле лажно информирани дека ги носат на фотографирање пред да бидат стрелани.: Не е споменато
На 16 јуни 1943 година бугарските окупаторски сили стрелале 12 младинци од селото Ваташа.: Да: Текстот потврдува дека на 16 јуни 1943 се стрелани 12 младинци.
Наредбата за стрелање ја издал полковникот Љубен Апостолов.: Делумно: Тој командувал со офанзивата и ја пофалил акцијата.
Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните организатори на злосторството во 1945 година.: Да: Наведено е дека по две години (1945) судот ги осудил на смрт.
Најмладата жртва на масакрот имала само 15 години.: Да: Во статијата децидно стои дека најмладиот имал само 15 години.
Песната 'Ми заплакало селото Ваташа' е напишана од сведокот Лазар Манчевски-Пинџур.: Не е споменато
Пред стрелањето, младинците биле подложени на тешки мачења и тепања во селската кафеана.: Да: Се наведува дека во кафеаната биле испрашувани и тепани.
Стрелачкиот вод бил уништен една година подоцна од страна на Втората македонска ударна бригада.: Да: Наведено е дека Втората МУБ го уништила водот на 13 јули 1944.

Денар

Бугарската влада по војната ги предала виновниците на југословенските власти за судење.: Не е споменато
Дел од жртвите биле доубивани со бајонети откако веќе биле застрелани.: Не е споменато
Жртвите биле обвинети за соработка со партизанските одреди и членство во СКОЈ.: Да: Се споменуваат како скоевци обвинети за врска со партизаните.
Кметот на селото ги собирал младинците според однапред подготвен список.: Не е споменато
Масакрот бил извршен на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон II.: Да: Потврдено е дека е извршен на роденденот на Симеон II.
Младинците биле лажно информирани дека ги носат на фотографирање пред да бидат стрелани.: Да: Во текстот стои дека им велеле дека ги носат на фотографирање.
На 16 јуни 1943 година бугарските окупаторски сили стрелале 12 младинци од селото Ваташа.: Да: Текстот потврдува стрелање на 12 младинци на 16 јуни 1943 година.
Наредбата за стрелање ја издал полковникот Љубен Апостолов.: Делумно: Тој е наведен како командант на офанзивата и единиците.
Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните организатори на злосторството во 1945 година.: Не е споменато
Најмладата жртва на масакрот имала само 15 години.: Да: Наведено е дека најмладиот од стреланите имал само 15 години.
Песната 'Ми заплакало селото Ваташа' е напишана од сведокот Лазар Манчевски-Пинџур.: Не е споменато
Пред стрелањето, младинците биле подложени на тешки мачења и тепања во селската кафеана.: Да: Наведено е дека поднеле тортури и измачувања во кафеаната.
Стрелачкиот вод бил уништен една година подоцна од страна на Втората македонска ударна бригада.: Не е споменато

НОВА ТВ

Бугарската влада по војната ги предала виновниците на југословенските власти за судење.: Да: Текстот вели дека новата влада на Бугарија ги предала виновниците.
Дел од жртвите биле доубивани со бајонети откако веќе биле застрелани.: Да: Билтенот наведува дека биле изрешетани, па избодени со бајонети.
Жртвите биле обвинети за соработка со партизанските одреди и членство во СКОЈ.: Да: Се наведува дека биле скоевци кои им помагале на партизаните.
Кметот на селото ги собирал младинците според однапред подготвен список.: Да: Сведоштвото на Стева Илиева потврдува собирање со готов список.
Масакрот бил извршен на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон II.: Да: Потврдено е дека се убиени на роденденот на Симеон II.
Младинците биле лажно информирани дека ги носат на фотографирање пред да бидат стрелани.: Не е споменато
На 16 јуни 1943 година бугарските окупаторски сили стрелале 12 младинци од селото Ваташа.: Да: Статијата потврдува стрелање на 12 младинци на 16.06.1943 година.
Наредбата за стрелање ја издал полковникот Љубен Апостолов.: Делумно: Тој командувал со офанзивата и ги фалел извршителите.
Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните организатори на злосторството во 1945 година.: Да: Наведено е дека по две години (1945) судот ги осудил на смрт.
Најмладата жртва на масакрот имала само 15 години.: Да: Текстот наведува дека најмладиот од стреланите имал 15 години.
Песната 'Ми заплакало селото Ваташа' е напишана од сведокот Лазар Манчевски-Пинџур.: Не е споменато
Пред стрелањето, младинците биле подложени на тешки мачења и тепања во селската кафеана.: Да: Статијата вели дека во кафеаната биле испрашувани и тепани.
Стрелачкиот вод бил уништен една година подоцна од страна на Втората македонска ударна бригада.: Да: Потврдено е дека Втората МУБ го уништила водот на 13 јули 1944.

Радио Лидер

Бугарската влада по војната ги предала виновниците на југословенските власти за судење.: Да: Наведено е дека новата бугарска влада ги предала виновниците.
Дел од жртвите биле доубивани со бајонети откако веќе биле застрелани.: Не е споменато
Жртвите биле обвинети за соработка со партизанските одреди и членство во СКОЈ.: Да: Се наведува дека биле членови на СКОЈ и им помагале на партизаните.
Кметот на селото ги собирал младинците според однапред подготвен список.: Да: Наведено е дека кметот ги собирал според подготвен список.
Масакрот бил извршен на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон II.: Да: Потврдено е дека се случило на роденденот на Симеон Втори.
Младинците биле лажно информирани дека ги носат на фотографирање пред да бидат стрелани.: Не е споменато
На 16 јуни 1943 година бугарските окупаторски сили стрелале 12 младинци од селото Ваташа.: Да: Текстот потврдува дека на 16 јуни 1943 се стрелани 12 младинци.
Наредбата за стрелање ја издал полковникот Љубен Апостолов.: Делумно: Тој командувал со офанзивата и изразил задоволство од акцијата.
Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните организатори на злосторството во 1945 година.: Да: Текстот потврдува дека судот ги осудил на смрт во 1945 година.
Најмладата жртва на масакрот имала само 15 години.: Да: Наведено е дека најмладиот меѓу убиените имал само 15 години.
Песната 'Ми заплакало селото Ваташа' е напишана од сведокот Лазар Манчевски-Пинџур.: Не е споменато
Пред стрелањето, младинците биле подложени на тешки мачења и тепања во селската кафеана.: Да: Текстот вели дека биле сослушувани и малтретирани во кафеаната.
Стрелачкиот вод бил уништен една година подоцна од страна на Втората македонска ударна бригада.: Да: Потврдено е дека воодот е уништен на 13 јули 1944 година.

Слободен печат

Бугарската влада по војната ги предала виновниците на југословенските власти за судење.: Не е споменато
Дел од жртвите биле доубивани со бајонети откако веќе биле застрелани.: Да: Текстот потврдува доубивање со бајонети според сведоштва.
Жртвите биле обвинети за соработка со партизанските одреди и членство во СКОЈ.: Делумно: Обвинети за помагање на партизани; СКОЈ не е споменат.
Кметот на селото ги собирал младинците според однапред подготвен список.: Не е споменато
Масакрот бил извршен на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон II.: Не е споменато
Младинците биле лажно информирани дека ги носат на фотографирање пред да бидат стрелани.: Да: Наведено е дека биле одведени под изговор за фотографирање.
На 16 јуни 1943 година бугарските окупаторски сили стрелале 12 младинци од селото Ваташа.: Да: Текстот потврдува дека на овој датум се стрелани 12 младинци.
Наредбата за стрелање ја издал полковникот Љубен Апостолов.: Не е споменато
Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните организатори на злосторството во 1945 година.: Не е споменато
Најмладата жртва на масакрот имала само 15 години.: Да: Се споменува дека најмладиот имал 15 години (Перо Видев).
Песната 'Ми заплакало селото Ваташа' е напишана од сведокот Лазар Манчевски-Пинџур.: Да: Текстот експлицитно го наведува него како автор и сведок.
Пред стрелањето, младинците биле подложени на тешки мачења и тепања во селската кафеана.: Да: Наведено е дека биле тепани и мачени во селската кафеана.
Стрелачкиот вод бил уништен една година подоцна од страна на Втората македонска ударна бригада.: Не е споменато

Анализа на сентимент

Ентитет	Клучни разлики	alfa.mk	Expres.mk	Слободен печат	Денар	Press24.mk	Радио Лидер	Антропол	НОВА ТВ	Kurir	Lider.mk
Ваташа	Позитивен наспроти неутрален тон.	Неутрално: селото е споменато како место на трагедијата, без вреднување	Неутрално: Информативно споменување како локација на настанот и споменикот.	Позитивно: симбол на непокорот и „старо гнездо на комити“	Неутрално: Место на настанот и жртвите, споменато информативно.	Неутрално: Информативно споменување како локација на настанот.	Неутрално: Селото е споменато како локација на настаните и жртвите.	Неутрално: Селото е споменато како локација на настанот и масакрот.	Неутрално: Место на настанот, опишано како жртва на воена блокада.	Позитивно: жртва на масакр, се опишува со болка и почит	Неутрално: Селото е опишано како жртва и место на трагичниот настан.
Љубен Апостолов	Сите извори се негативни, без позитивни или неутрални.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Негативно: Командант на офанзивата и прогонот врз населението.	Не е споменато	Негативно: Опишан како организатор на злосторство и фашистички окупатор.	Негативно: Опишан како фашистички окупатор и одговорен за злосторство.	Негативно: Опишан како наредбодавец на злочин и осуден на смрт.	Негативно: командант одговорен за офанзива и погроми над цивили	Негативно: Означен како командант кој наредил масакр и погроми.
Борис Костов	Само Радио Лидер го спомнува, сите негативно.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Негативно: Опишан како раководител на акцијата кој се заканувал на жртви.	Негативно: Директно обвинет за раководење со злочинот и закани.	Негативно: Директен извршител на злочин кој им се заканува на девојки.	Негативно: вршел крвничко тепање и сакал да ги убие и девојките	Негативно: Опишан како поручник кој сакал да ги убие и девојките.
Симеон II	Сите извори се неутрални, само како повод за роденден.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Неутрално: Споменат само во контекст на неговиот роденден.	Не е споменато	Неутрално: Споменат само во контекст на датумот на неговиот роденден.	Неутрално: Споменат само во контекст на неговиот роденден како датум.	Неутрално: Споменат само како повод (роденден) за парада и неработен ден.	Неутрално: споменат само како повод (неговиот роденден) за парада	Неутрално: Споменат само во контекст на неговиот роденден како повод.
Васо Хаџијорданов	Сите извори што го спомнуваат даваат позитивен приказ, без контрадикторности.	Не е споменато	Не е споменато	Позитивно: опишан како храбар младинец кој се обидел да се спаси	Позитивно: Опишан како храбар, прв кој насетил опасност и побегнал.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Позитивно: храбар младинец кој насетил опасност и се обидел да бега	Позитивно: Опишан како храбар младинец кој се обидел да се спаси.
СКОЈ	Сите извори се неутрални, без разлики.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Неутрално: Споменати како скоевци кои им помагале на партизаните.	Не е споменато	Неутрално: Информативно споменати како организација на младинците.	Неутрално: Младинците се идентификувани како скоевци без вреднување.	Неутрално: Споменати како млади помагачи на партизаните кои биле предадени.	Неутрално: споменати како скоевци кои им помагале на партизаните	Неутрално: Членовите се споменати како помагачи на партизаните.
Моклиште	Сите извори се неутрални, без разлики.	Неутрално: споменато како локација на стрелањето, без вреднување	Неутрално: Споменато само како локација каде е извршено стрелањето.	Неутрално: споменато како локација на настанот	Неутрално: Локација кон која биле водени младинците.	Неутрално: Споменато само како географска одредница за масакрот.	Неутрално: Споменато како месност каде е извршено стрелањето.	Неутрално: Споменато како месност каде е извршено стрелањето.	Неутрално: Локација каде што е извршено стрелањето на младинците.	Неутрално: локација каде се случило стрелањето и погребот	Неутрално: Локација каде што е извршено стрелањето.
Борис Жеглов	Негативен vs неутрален приказ: фашист или спасител.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Негативно: Осуден за учество во злосторството како фашистички окупатор.	Негативно: Означен како главен раководител на акцијата и осуден фашист.	Негативно: Означен како главен раководител на акцијата и осуден на смрт.	Негативно: еден од предводниците на колежот врз младинците	Неутрално: Споменат како капетан кој помогнал да се спасат девојките.
Петко Опреков	Радио Лидер, Антропол, НОВА ТВ и Kurir го осудуваат; Lider.mk го прикажува неутрално.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Негативно: Осуден за учество во злосторството како фашистички окупатор.	Негативно: Наведен како учесник во злочинот и осуден на смрт.	Негативно: Означен како учесник во акцијата и осуден на смрт.	Негативно: вршел крвничко тепање и тортури врз младинците	Неутрално: Споменат како началник кој се спротивставил на убиство.
Стева Илиева	Сите извори се неутрални, без разлики.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Неутрално: Спомената како сведок на настаните.	Неутрално: Цитирана како сведок за настаните во Ваташа.	Неутрално: Се појавува како сведок/говорник за присилното собирање.	Неутрално: цитирана како сведок за присилното собирање на младите	Неутрално: Се појавува како сведок на настаните преку цитат.
Народен суд на НР Македонија	Сите извори го прикажуваат неутрално, без разлики.	Не е споменато	Неутрално: Информативно споменат како орган што ги осудил виновниците.	Не е споменато	Не е споменато	Неутрално: Индиректно споменат преку осудата на извршителите.	Неутрално: Споменат како орган кој ги осудил одговорните.	Неутрално: Информативно споменат како институција која ги осудила виновниците.	Неутрално: Информативно споменат како орган кој ги изрекол пресудите.	Не е споменато	Неутрално: Информативно споменат како институција што ги осудила виновниците.
Трета оперативна зона	Нема разлики; сите извори се неутрални.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Неутрално: Информативно споменување на воената зона.	Не е споменато	Неутрално: Спомената во контекст на воените дејствија на партизаните.	Неутрално: Спомената во контекст на воените дејствија на партизаните.	Неутрално: Спомената во контекст на воените дејствија на партизаните.	Неутрално: спомената во контекст на воените дејствија на партизаните	Неутрално: Спомената како воена формација во чиј реон се одвивале акциите.
Кавадарци	Сите извори се неутрални, без разлики.	Неутрално: споменато како географска одредница, без вреднување	Не е споменато	Неутрално: споменато како град поврзан со настанот и песната	Неутрално: Споменато како место каде се одржувала парада.	Неутрално: Споменато како поширока локација на настанот.	Неутрално: Споменат како град поврзан со движењето на жителите.	Неутрално: Споменато како локација на парада и место на живеење.	Неутрално: Споменато како место каде се одржувала парада.	Неутрално: споменато како место каде се одржувала парада	Неутрално: Споменато како место каде се одржувала парада.
Блаже Ицев	Само два извора го спомнуваат: како жртва (емотивно) и неутрално во список.	Не е споменато	Не е споменато	Позитивно: наведен како еден од убиените младинци-жртви	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Позитивно: жртва на свирепото убиство, опишан со емоции од сестра му	Неутрално: Наведен во списокот на стреланите младинци.
Никола Бадев	Само Слободен печат го спомнува, позитивно.	Не е споменато	Не е споменато	Позитивно: неговата верзија на песната е оценета како најпозната	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато

entities

Ваташа
Љубен Апостолов
Борис Костов
Симеон II
Васо Хаџијорданов
СКОЈ
Моклиште
Борис Жеглов
Петко Опреков
Стева Илиева
Народен суд на НР Македонија
Трета оперативна зона
Кавадарци
Блаже Ицев
Никола Бадев

key differences

Љубен Апостолов: Сите извори се негативни, без позитивни или неутрални.
Блаже Ицев: Само два извора го спомнуваат: како жртва (емотивно) и неутрално во список.
Борис Жеглов: Негативен vs неутрален приказ: фашист или спасител.
Борис Костов: Само Радио Лидер го спомнува, сите негативно.
Васо Хаџијорданов: Сите извори што го спомнуваат даваат позитивен приказ, без контрадикторности.
Ваташа: Позитивен наспроти неутрален тон.
Кавадарци: Сите извори се неутрални, без разлики.
Моклиште: Сите извори се неутрални, без разлики.
Народен суд на НР Македонија: Сите извори го прикажуваат неутрално, без разлики.
Никола Бадев: Само Слободен печат го спомнува, позитивно.
Петко Опреков: Радио Лидер, Антропол, НОВА ТВ и Kurir го осудуваат; Lider.mk го прикажува неутрално.
СКОЈ: Сите извори се неутрални, без разлики.
Симеон II: Сите извори се неутрални, само како повод за роденден.
Стева Илиева: Сите извори се неутрални, без разлики.
Трета оперативна зона: Нема разлики; сите извори се неутрални.

source analyses

Expres.mk

Љубен Апостолов: Не е споменато
Блаже Ицев: Не е споменато
Борис Жеглов: Не е споменато
Борис Костов: Не е споменато
Васо Хаџијорданов: Не е споменато
Ваташа: Неутрално: Информативно споменување како локација на настанот и споменикот.
Кавадарци: Не е споменато
Моклиште: Неутрално: Споменато само како локација каде е извршено стрелањето.
Народен суд на НР Македонија: Неутрално: Информативно споменат како орган што ги осудил виновниците.
Никола Бадев: Не е споменато
Петко Опреков: Не е споменато
СКОЈ: Не е споменато
Симеон II: Не е споменато
Стева Илиева: Не е споменато
Трета оперативна зона: Не е споменато

Kurir

Љубен Апостолов: Негативно: командант одговорен за офанзива и погроми над цивили
Блаже Ицев: Позитивно: жртва на свирепото убиство, опишан со емоции од сестра му
Борис Жеглов: Негативно: еден од предводниците на колежот врз младинците
Борис Костов: Негативно: вршел крвничко тепање и сакал да ги убие и девојките
Васо Хаџијорданов: Позитивно: храбар младинец кој насетил опасност и се обидел да бега
Ваташа: Позитивно: жртва на масакр, се опишува со болка и почит
Кавадарци: Неутрално: споменато како место каде се одржувала парада
Моклиште: Неутрално: локација каде се случило стрелањето и погребот
Народен суд на НР Македонија: Не е споменато
Никола Бадев: Не е споменато
Петко Опреков: Негативно: вршел крвничко тепање и тортури врз младинците
СКОЈ: Неутрално: споменати како скоевци кои им помагале на партизаните
Симеон II: Неутрално: споменат само како повод (неговиот роденден) за парада
Стева Илиева: Неутрално: цитирана како сведок за присилното собирање на младите
Трета оперативна зона: Неутрално: спомената во контекст на воените дејствија на партизаните

Lider.mk

Љубен Апостолов: Негативно: Означен како командант кој наредил масакр и погроми.
Блаже Ицев: Неутрално: Наведен во списокот на стреланите младинци.
Борис Жеглов: Неутрално: Споменат како капетан кој помогнал да се спасат девојките.
Борис Костов: Негативно: Опишан како поручник кој сакал да ги убие и девојките.
Васо Хаџијорданов: Позитивно: Опишан како храбар младинец кој се обидел да се спаси.
Ваташа: Неутрално: Селото е опишано како жртва и место на трагичниот настан.
Кавадарци: Неутрално: Споменато како место каде се одржувала парада.
Моклиште: Неутрално: Локација каде што е извршено стрелањето.
Народен суд на НР Македонија: Неутрално: Информативно споменат како институција што ги осудила виновниците.
Никола Бадев: Не е споменато
Петко Опреков: Неутрално: Споменат како началник кој се спротивставил на убиство.
СКОЈ: Неутрално: Членовите се споменати како помагачи на партизаните.
Симеон II: Неутрално: Споменат само во контекст на неговиот роденден како повод.
Стева Илиева: Неутрално: Се појавува како сведок на настаните преку цитат.
Трета оперативна зона: Неутрално: Спомената како воена формација во чиј реон се одвивале акциите.

Press24.mk

Љубен Апостолов: Не е споменато
Блаже Ицев: Не е споменато
Борис Жеглов: Не е споменато
Борис Костов: Не е споменато
Васо Хаџијорданов: Не е споменато
Ваташа: Неутрално: Информативно споменување како локација на настанот.
Кавадарци: Неутрално: Споменато како поширока локација на настанот.
Моклиште: Неутрално: Споменато само како географска одредница за масакрот.
Народен суд на НР Македонија: Неутрално: Индиректно споменат преку осудата на извршителите.
Никола Бадев: Не е споменато
Петко Опреков: Не е споменато
СКОЈ: Не е споменато
Симеон II: Не е споменато
Стева Илиева: Не е споменато
Трета оперативна зона: Не е споменато

alfa.mk

Љубен Апостолов: Не е споменато
Блаже Ицев: Не е споменато
Борис Жеглов: Не е споменато
Борис Костов: Не е споменато
Васо Хаџијорданов: Не е споменато
Ваташа: Неутрално: селото е споменато како место на трагедијата, без вреднување
Кавадарци: Неутрално: споменато како географска одредница, без вреднување
Моклиште: Неутрално: споменато како локација на стрелањето, без вреднување
Народен суд на НР Македонија: Не е споменато
Никола Бадев: Не е споменато
Петко Опреков: Не е споменато
СКОЈ: Не е споменато
Симеон II: Не е споменато
Стева Илиева: Не е споменато
Трета оперативна зона: Не е споменато

Антропол

Љубен Апостолов: Негативно: Опишан како фашистички окупатор и одговорен за злосторство.
Блаже Ицев: Не е споменато
Борис Жеглов: Негативно: Означен како главен раководител на акцијата и осуден фашист.
Борис Костов: Негативно: Директно обвинет за раководење со злочинот и закани.
Васо Хаџијорданов: Не е споменато
Ваташа: Неутрално: Селото е споменато како локација на настанот и масакрот.
Кавадарци: Неутрално: Споменато како локација на парада и место на живеење.
Моклиште: Неутрално: Споменато како месност каде е извршено стрелањето.
Народен суд на НР Македонија: Неутрално: Информативно споменат како институција која ги осудила виновниците.
Никола Бадев: Не е споменато
Петко Опреков: Негативно: Наведен како учесник во злочинот и осуден на смрт.
СКОЈ: Неутрално: Младинците се идентификувани како скоевци без вреднување.
Симеон II: Неутрално: Споменат само во контекст на неговиот роденден како датум.
Стева Илиева: Неутрално: Цитирана како сведок за настаните во Ваташа.
Трета оперативна зона: Неутрално: Спомената во контекст на воените дејствија на партизаните.

Денар

Љубен Апостолов: Негативно: Командант на офанзивата и прогонот врз населението.
Блаже Ицев: Не е споменато
Борис Жеглов: Не е споменато
Борис Костов: Не е споменато
Васо Хаџијорданов: Позитивно: Опишан како храбар, прв кој насетил опасност и побегнал.
Ваташа: Неутрално: Место на настанот и жртвите, споменато информативно.
Кавадарци: Неутрално: Споменато како место каде се одржувала парада.
Моклиште: Неутрално: Локација кон која биле водени младинците.
Народен суд на НР Македонија: Не е споменато
Никола Бадев: Не е споменато
Петко Опреков: Не е споменато
СКОЈ: Неутрално: Споменати како скоевци кои им помагале на партизаните.
Симеон II: Неутрално: Споменат само во контекст на неговиот роденден.
Стева Илиева: Не е споменато
Трета оперативна зона: Неутрално: Информативно споменување на воената зона.

НОВА ТВ

Љубен Апостолов: Негативно: Опишан како наредбодавец на злочин и осуден на смрт.
Блаже Ицев: Не е споменато
Борис Жеглов: Негативно: Означен како главен раководител на акцијата и осуден на смрт.
Борис Костов: Негативно: Директен извршител на злочин кој им се заканува на девојки.
Васо Хаџијорданов: Не е споменато
Ваташа: Неутрално: Место на настанот, опишано како жртва на воена блокада.
Кавадарци: Неутрално: Споменато како место каде се одржувала парада.
Моклиште: Неутрално: Локација каде што е извршено стрелањето на младинците.
Народен суд на НР Македонија: Неутрално: Информативно споменат како орган кој ги изрекол пресудите.
Никола Бадев: Не е споменато
Петко Опреков: Негативно: Означен како учесник во акцијата и осуден на смрт.
СКОЈ: Неутрално: Споменати како млади помагачи на партизаните кои биле предадени.
Симеон II: Неутрално: Споменат само како повод (роденден) за парада и неработен ден.
Стева Илиева: Неутрално: Се појавува како сведок/говорник за присилното собирање.
Трета оперативна зона: Неутрално: Спомената во контекст на воените дејствија на партизаните.

Радио Лидер

Љубен Апостолов: Негативно: Опишан како организатор на злосторство и фашистички окупатор.
Блаже Ицев: Не е споменато
Борис Жеглов: Негативно: Осуден за учество во злосторството како фашистички окупатор.
Борис Костов: Негативно: Опишан како раководител на акцијата кој се заканувал на жртви.
Васо Хаџијорданов: Не е споменато
Ваташа: Неутрално: Селото е споменато како локација на настаните и жртвите.
Кавадарци: Неутрално: Споменат како град поврзан со движењето на жителите.
Моклиште: Неутрално: Споменато како месност каде е извршено стрелањето.
Народен суд на НР Македонија: Неутрално: Споменат како орган кој ги осудил одговорните.
Никола Бадев: Не е споменато
Петко Опреков: Негативно: Осуден за учество во злосторството како фашистички окупатор.
СКОЈ: Неутрално: Информативно споменати како организација на младинците.
Симеон II: Неутрално: Споменат само во контекст на датумот на неговиот роденден.
Стева Илиева: Неутрално: Спомената како сведок на настаните.
Трета оперативна зона: Неутрално: Спомената во контекст на воените дејствија на партизаните.

Слободен печат

Љубен Апостолов: Не е споменато
Блаже Ицев: Позитивно: наведен како еден од убиените младинци-жртви
Борис Жеглов: Не е споменато
Борис Костов: Не е споменато
Васо Хаџијорданов: Позитивно: опишан како храбар младинец кој се обидел да се спаси
Ваташа: Позитивно: симбол на непокорот и „старо гнездо на комити“
Кавадарци: Неутрално: споменато како град поврзан со настанот и песната
Моклиште: Неутрално: споменато како локација на настанот
Народен суд на НР Македонија: Не е споменато
Никола Бадев: Позитивно: неговата верзија на песната е оценета како најпозната
Петко Опреков: Не е споменато
СКОЈ: Не е споменато
Симеон II: Не е споменато
Стева Илиева: Не е споменато
Трета оперативна зона: Не е споменато

Извори

articles

article order
11
body
На денешен ден, 16 јуни, се навршуваат 83 години од стрелањето на дванаесетте ваташки младинци - едно од најтрагичните и најболните злосторства врз цивилното население во Македонија за време на Втора светска војна. Нивната жртва и денес останува симбол на отпорот против бугарскиот фашистички окупатор и борбата за слобода. Во месноста Чаир кај Моклиште, во близина на кавадаречкото село Ваташа, бугарските окупаторски сили стрелаа дванаесет младинци, оставајќи рана што ниту времето не успеа да ја избрише. Утрото на 16 јуни 1943 година, селото било блокирано, а група младинци биле приведени под сомнение дека им помагаат на партизаните. По часови испрашувања, тепања и мачења, дванаесет момчиња на возраст од само 15 до 28 години биле одведени кон Моклиште под лажен изговор дека ќе бидат фотографирани. Кога стигнале кај месноста Чаир, сфатиле што ги очекува. Во миговите пред смртта се обиделе да побегнат, а окупаторските сили ја издале наредбата за стрелање. Најмладиот меѓу нив имал само 15 години. Според сведоштвата, еден од младинците во последните мигови од животот храбро извикал: "Стрелајте, кучиња, но нашата идеја нема да умре!". Зборови што и денес одекнуваат како симбол на непокорот, достоинството и вербата во слободата. Нивните родители, скршени од болка и под закани од окупаторот, не смееле ниту достоинствено да ги погребаат своите деца. Денес, 83 години подоцна, на местото на трагедијата стои споменик кој потсетува на дванаесетте ваташки младинци. Нивната жртва останува врежана во колективната меморија како симбол на непокорот, храброста и младоста која не ја наведна главата пред фашистичкиот окупатор.
language
mkd
published at
2026-06-16T18:45:26
source
alfa.mk
title
"Стрелајте, кучиња, но нашата идеја нема да умре!" -- 83 години од масакрот во Ваташа
url
https://alfa.mk/strela%D1%98te-kuchi%D1%9Aa-no-nashata-ide%D1%98a-nema-da-umre-83-godini-od-masakrot-vo-vatasha/
article order
7
body
Уште вечерта на 15 јуни низ Ваташа се разнесла веста дека утредента никој не треба да оди на работа, зашто е роденден на престолонаследникот и во Кавадарци ќе се одржува парада. Кога се разденило на 16 јуни, селото било блокирано од војска и полиција. Никој не можел да излезе, а оние што тргнувале на работа ги враќале назад. Во раните утрински часови во селската кафеана во Ваташа биле приведени и сослушани неколкумина младинци и девојки. Тие биле скоевци, кои кришум им помагале на партизаните, но биле предадени. Стева Илиева од Кавадарци има сведочено: "Кметот нѐ собираше од куќите со готов список. Сите нѐ имаше по име и презиме." Во кафеана тие се испрашувани, тепани и ѕверски измачувани. Принудувани да признаат дека биле сите заедно со партизаните на 1 мај во месноста Моклиште како нивни помошници. На крајот на полицискиот распит се ослободени еден младинец и една девојка. Потоа сите во колона по еден во придружба со силно воено обезбедување се однесени во месноста "Моклиште", каде што девојчињата се издвоени, а врз момчињата е отворен оган од митролези и пушки. Најмладиот од стреланите имал само 15 години. Еден од стреланите пред да умре, успеал да изусти "Стрелајте кучиња, но нашата идеја нема да умре!" Насилно беше прекината младоста на Васил Хаџи Јорданов, Ферчо Поп-Ѓорѓиев, Диме Чекоров, Блаже Ицев, Ванчо Гурев, Пане Џунов, Данко Дафков, Илчо Димов, Герасим Матаков, Пане Мешков, Ристо Ѓондев и Перо Видев. Поручникот Борис Костов, кој раководел со ова чудовишно злосторство, со шмајзер во рацете, од кој сѐ уште се чадела цевката, им се обратил на преплашените девојки со зборовите: " Гледајте, и вас ќе ве најде истото!" Откако му реферирале за извршениот масакр за успешно извршената акција на полковникот Љубен Апостолов, тој восхитено рекол: "Тоа е тоа, страшни момчиња имам!" Во својата статија со наслов "Бугарија да се извини за масакрот во Ваташа", објавена во весникот "Нова Македонија" на 17 јуни 2019 година, публицистот и писател Блаже Минески го пренесува сеќавањето и сведочењето на Невена Михајлова Хаџи-Јорданова, една од младинките, што била во групата носена за стрелање тој кобен ден во Ваташа. Покрај другото, Невена Михајлова Хаџи-Јорданова има кажано: "За да се уверат дека се мртви, бугарските војници со бајонетите ги бодеа мртвите момчиња право во срцата. Гледав дека некои од другарите за последен пат се грчеа по ударите на штиковите. А сите беа речиси деца. Неколкумина од нив имаа рачни часовници, што војниците, откако ги избодеа, им ги зедоа - ги ограбија по смртта. ... Подоцна со моите плачејќи се вратив на местото на злосторството. Целото село се собра таму. Крај секое мртво тело тажеа неговите најблиски. Плачот одекнуваше надалеку. Таа слика не може да се опише и да се заборави. Брат ми Васо и Диме не можевме да ги најдеме. Дури по подолго барање ги откривме во тревата искасапени. Тоа не беа тела, туку обезличена маса од месо и коски. ... Ова монструозно злосторство побуди невидена омраза кон бугарскиот окупатор..." Големиот македонски поет Ацо Шопов за овој настан ќе напише: "Јуни. Тиквешко. 1943. Окупаторот беснее од немоќ. Ништо не го запира победоносниот разгор на сенародната борба. Ни јавните закани, ни затворите, ни претепувањата, ни убиствата одненадеж, во постела - дома, на нива, - во полето. Секоја закана е стократен гнев, секое убиство - повик за слобода. Тежи воздухот од одмазда, одмаздата му тежи на врагот. Над Ваташа се вгнездува ноќта, во ноќта се вгнездува врагот. Селото заспива опкружено од дива глутница. А во раниот изгрев - дванаесет удари со кундаци на дванаесет ваташки порти и страотен кучешки лај. Викотници, писоци, пцости. Дванаесет врзани младинци во селската кафеана..." По потресната сцена на стрелањето, Ацо Шопов го завршува својот текст со "непрегледната сончева колона": "Ако не ве препознаат мајките, ќе ве препознае земјата, ќе ве препознае колоната во која мртви чекорите, непрегледна сончева колона на младоста." За масакрот во Ваташа во "Билтенот" на ГШ на НОВ и ПОМ од септември 1943 година е напишано: "Младинците се изрешетани од куршуми од митролези, па се после избодени со бајонети, на некој им се исечени рацете и извадени очите, а притоа сите биле опљачкани". Во извештајот на Мито Хаџивасилев - Јасмин до ЦК на КПМ од 5 јули 1943 се изнесува јасна слика дека бил вршен терор и во претходни наврати од страна на бугарската војска кон невиното македонско население во Кавадаречко: убиени се близу 50 тина селани, дел и интернирани, палени се куќи и плевни во селата Шивец, Ресава, Ваташа, Праведник и други. Мито Хаџивасилев - Јасмин сето ова му го припишува на "главниот крвопиец полковникот Апостолов". Генералот Тодор Атанасовски, кој во тој кобен ден бил во Ваташа, запишал: "Стрелањето на ваташките деца не е само бескрупулозно злосторство на бугарските фашистички окупатори врз македонскиот народ и неговата непокорена младост, туку и еден од низата настани, што ја означуваат 1943 година како преломна година во подемот на НОВ во Македонија. Окупацијата не е прифатена, бугаризацијата никако, а на 'новиот поредок' македонскиот народ му објави војна...." По две години, Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните раководители и учесници во оваа акција: полковникот Љубен Апостолов, капетанот Борис Жеглов, поручникот Костов и подофицерот Петко Опреков. Пред тоа, сите тие се предадени од новата влада на Бугарија на југословенските власти за судење како фашисти. Стрелачкиот вод, кој учествувал во злосторството, една година подоцна, на 13 јули 1944 година, бил целосно уништен од страна на два баталјона на Втората Македонска ударна бригада кај селото Страмашево, Демир Хисарско. Ова злодело извршено од бугарските фашисти останува белег, кој вечно ќе биде поврзан со шестиот роденден на бугарскиот престолонаследник Симеон II. Во спомен на настанот е изградена е спомен- костурница на стреланите 12 младинци од Ваташа, која е откриена на 11 октомври 1961 година. На јужниот ѕид на споменикот е запишано: "Смртта стана немоќна пред нашата младост исправена, пред очите наши загледани уште тоа утро во иднината". На местото на стрелањето подигнат е спомен-парк со површина од 7 хектари, а во него се посадени 12 јавори како симбол на стреланите младинци-Македонци. (Авторот во колумната изнесува согледувања од своја историографска анализа врз основа на расположливите научни и други извори, кои не одразуваат ставови на ниедна политичка партија во Република Македонија, ниту на редакцијата на порталот "Експрес")
language
mkd
published at
2026-06-16T12:10:12
source
Expres.mk
title
Пркосот на масакрираната Македонска сончева колона од Ваташа кон бугарските фашисти на 16.6.1943: Стрелајте кучиња, но нашата идеја нема да умре!
url
https://expres.mk/makedonija/prkosot-na-masakriranata-makedonska-soncheva-kolona-od-vatasha-kon-bugarskite-fashisti-na-16-6-1943-strelajte-kuchina-no-nashata-ideja-nema-da-umre/
article order
8
body
На 16 јуни 1943 година, во месноста Чаир кај Моклиште, во близина на кавадаречкото село Ваташа, се случи едно од најстрашните злосторства врз цивилното население во Македонија за време на Втората светска војна. Тој ден бугарските окупаторски сили стрелале дванаесет ваташки младинци, момчиња на возраст од 15 до 28 години, обвинети дека им помагале на партизаните. Осумдесет и три години подоцна, нивните имиња продолжуваат да живеат како симбол на непокорот и младоста која не се предала пред теророт. Денот кога Ваташа остана без своите деца Утрото на 16 јуни 1943 година селото било блокирано од бугарската војска и полиција. Неколкумина младинци и девојки биле приведени во селската кафеана, каде што биле испрашувани и тепани под сомнение дека одржуваат врски со партизанските одреди. По повеќечасовни мачења, еден младинец и една девојка биле ослободени, додека дванаесет момчиња и четири девојки останале во притвор. Подоцна биле одведени пеш кон месноста Моклиште, под изговор дека ќе бидат фотографирани. Кај месноста Чаир најстариот меѓу нив, Васо Хаџијорданов, насетил што се подготвува и се обидел да побегне. По него тргнале и останатите. Во тој момент била издадена наредбата за стрелање. Најмладиот од стреланите имал само 15 години. Еден од стреланите пред да умре, успеал да изусти "Стрелајте кучиња, но нашата идеја нема да умре!". Убиени биле: * Перо Видев (15) * Ванчо Ѓурев (19) * Данко Дафков (18) * Илија Димов (18) * Ристо Ѓондев (18) * Блаже Ицев (20) * Пане Мешков (18) * Герасим Матаков (18) * Ферчо Поп Ѓорѓиев (26) * Васо Хаџијорданов (28) * Диме Чекоров (20) * Пане Џунов (18) Според сведоштвата на преживеаните и на семејствата, дел од младинците по стрелањето сè уште давале знаци на живот, по што биле доубивани со бајонети. Родителите не смееле ниту достоинствено да ги погребаат своите деца и под закани само набрзина ги покриле телата со гранки и земја. Денес на тоа место стои споменик кој потсетува на трагедијата што засекогаш го обележа Тиквешието. "Ми заплакало селото Ваташа" Најпознатото музичко дело инспирирано од трагедијата е народната песна "Ми заплакало селото Ваташа", чиј текст го напишал Лазар Манчевски-Пинџур, сведок на настаните. Песната низ децениите ја изведувале бројни македонски пејачи, а најпозната останува верзијата на Никола Бадев од 1975 година. Во Кавадарци и Ваташа таа често се нарекува неофицијална химна на селото и на сеќавањето на ваташките младинци. Во поново време песната повторно ја доби јавната внимание преку емотивната изведба на Андријана Јаневска и Игор Џамбазов, претставена на "Златна Бубамара на популарноста" и на одбележувањето на 80-годишнината од масакрот. Славко Јаневски и песната "Цветови" Масакрот во Ваташа остави длабока трага и во македонската авторска поезија. Една од најзначајните творби инспирирани од настанот е песната "Цветови" од Славко Јаневски. Во неа убиените младинци се претставени преку симболиката на цветот и пролетта, како млади животи насилно прекинати пред да ја дочекаат својата зрелост. Песната е вброена меѓу антологиските дела на македонската литература. В Тиквешко негде, в некое село, кај в слана тивко венеше цвете, - убија дете. Последна солза од око капна... кога на ридот есента стапна, в крви се изми утрото бело. И кога в зраци челикот светна последна мисла ко птица летна: "Мајка ми сама остана в село". О, детски очи! Криевте в себе небесно катче... Румено крвје течеше в жили в радост без почин... Кај око детско натопи земја гороцвет никна, разлиста пролет, кај крвта врела растопи слана црвена роза закити поле. Мајската роза и цветот модер в миризма молат: "Закити, друже, огнена пушка со цвеќа млади, па напред појди и други деца брани со гради". В Тиквешко негде, в некое село, кај в слана тивко венеше цвете, - убија дете. "Дванаесет фиданки кревки" На трагедијата е посветена и поемата "Крвава блокада" од Лазо Каровски, составена од дванаесет песни, колку што биле и младинците што го загубиле животот. Во неа момчињата се опишани како "дванаесет пупки пролетни", "дванаесет бисерни зрна" и "дванаесет фиданки кревки", а целата поема претставува поетски споменик на нивната жртва и на отпорот против фашизмот. 1. Црн мрак во катран тежи. Ноќ фрла сертме-мрежи над ниските куќи збити на Ваташа - старо гнездо на комити сега нова лулка машка на јунаци. 2. По широко, ведро небо ко низ ширно море мирно месец румен скришум снови А ѕвездички небо китат и трепкави никнат нови в бескрајната шир се збитат. Низ улички тесни, криви, прегрбени сенки шетат и бесшумно, како пајак в ноќ железен обрач плетат. 3. По небо в час набабрени, црни се дигаат, растат облаци штури ни месец румен, ни ѕвезден бисер небото стана - море сред бури. Ни лај на куче, ни шум се слуша и штама гробна, ни жива душа, сал слушаш злобно реката шуми и реди страшни, бунтовни думи. 4. Ноќ темна и пуста, пуста ко гробишта стари... А морник те фаќа и трепнеш со коприва стравот те жари... И задув те души градите тесни се прават, грло се суши а злобни сенки во глиб од болки те дават, о, ноќ на пеколни маки!.... 5. Со зраци крвно-црвени се зори зора винена. Но таа зора - изгора, изгора - клета умора на страдни мајки робинки. О, страдни мајки робинки со мачни маки мачени до кога крв ќе леете и в лути рани тлеете? 6. Ден страшен - извор на маки, ден грозен - извор на болки. Штамата расплела коса, по гранки свенати лисја, по треви - смрзната роса... И нигде никого нема, ни човек жив да се јави, а трпне Ваташа в стравои - во топли крви се дави. 7. Од куќа во куќа в страв претрес се врши, зол поручник пали и крши, в бес моминска руба и жолтици граби, ко лутица гневот го плиска над слаби. И дете в постела уште сон сладок лице му кити, - го грабна, поведе... - Зошто!? со болка мајката викна истури врели солзи и ороси лице бело - без капка крв, за мило едино чедо, за синот прв. 8. Дванаесет ко бисерни зрна наредени во момински гердан, дванаесет ко јаганца бели изврзани ко в крваво оро ги тераа во мртвата гора. 9. Се заплетка ветер низ гранки стрепереа лисја од страв, затворија китките очи - ги наглоти ветер со прав... Низ пустата падина згрме зловештиот картечен лај, дванаесет фиданки кревки овенаа в намуртен мај... 10. Дванаесет пупки пролетни, дванаесет китки алови во топли крви пливаат и раце, нозе протегаат се дават в здивои последни. И тиран деца умори, ко слана пупки попари... Од стравој дрвја треперат а лисја пеат јаросно, пеат за лута одмазда. 11. Дванаесет мачни робови лежат во пресни гробови. Од тие ладни гробови пресни ќе никнат борци за нови песни. 12. Ќе дојде пролет, ќе цветат цвеќа, ќе растат тревки, ќе шумат лисја, но тие деца ни цвет ќе цветат, ни лист ќе лиснат, ни свет ќе видат под црна земја мртви ќе бидат... И кога минеш низ поле в пролет крај тие бели, но тажни крстои, ќе чуеш место на славеј песна за одмазда чезне пак крвта пресна. Ацо Шопов и "Дванаестмината од сончевата колона на младоста" Исклучително значајно е и делото "Дванаестмината од сончевата колона на младоста" од Ацо Шопов. Во оваа хроника-поема Шопов им дава симболичен глас на дванаесеттемина младинци. Преку нивните замислени монолози ја прикажува нивната младост, соништа, револуционерна определба и одлучност да не ги предадат своите другари. Во делото постојано се повторува мотивот на молчењето пред мачителите и реченицата "Не знам ништо", која станува симбол на верноста кон идејата и непокорот пред насилството. Шопов ги нарекува "сончева колона на младоста", метафора што подоцна станува препознатливо литературно обележје на младинците од Ваташа. Целосниот текст можете да го прочитате тука.
language
mkd
published at
2026-06-16T09:07:44
source
Слободен печат
title
"Стрелајте кучиња, но нашата идеја нема да умре!" -- 83 години од масакрот во Ваташа
url
https://www.slobodenpecat.mk/?p=1856134
article order
5
body
Во пролетта 1943 година, по повеќе акции на партизанските одреди на Третата оперативна зона, три полка бугарска војска и одреди полиција, под команда на полковникот Љубен Апостолов, од 7 до 16 јуни 1943 година, презема офанзива за уништување на партизаните и се нафрла и на мирното население. Кулминација на прогоните над цивилното население е масовното стрелање во Ваташа, на 16 јуни 1943 година, кога на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон ІІ се убиени 12 младинци. Уште вечерта на 15 јуни низ Ваташа се разнесла веста дека утредента никој не треба да оди на работа, зашто е роденден на престолонаследникот и во Кавадарци ќе се одржува парада. Кога се разденило на 16 јуни, селото било блокирано од војска и полиција. Никој не можел да излезе, а оние што тргнувале на работа ги враќале назад. Во раните утрински часови во селската кафеана во Ваташа биле приведени и сослушани неколкумина младинци и девојки. Тие биле скоевци, кои кришум им помагале на партизаните, но биле поткажани. На крајот на полицискиот распит се ослободени еден младинец и една девојка. Останатите 12 младинци и 4 девојки остануваат со обвинение за врска со партизаните и претстојно бегство во планината. Откако тие ги поднеле сите тортури и измачувања, полиција и војска ги одвеле пешки во колона кон Моклиште. Додека ги воделе младинците, на неколку места ги запирале. Веројатно се премислувале каде да ги стрелаат, додека ним им велеле дека ги носат за да ги фотографираат. Најстариот од сите, Васо Хаџиjорданов насетил дека нешто лошо се подготвува, па кај месноста "Чаир" каде биле запрени, почнал да бега, а по него побегнале и други. Тогаш била издадена наредбата "оган". Дванаесетте младинци биле застрелани, иако сите војници не сакале да пукаат. Најмладиот од стреланите имал само 15 години. Еден од стреланите пред да умре, успеал да изусти "Стрелајте кучиња, но нашата идеја нема да умре!"
language
mkd
published at
2026-06-16T08:27:42
source
Денар
title
Македонија се сеќава - 83 години од масакрот во Ваташа
url
https://denar.mk/344187/ekonomija/makedonija-ekonomija/osumdesetitri-godini-od-masakrot-vo-vatasa-bugarskiot-okupator-strelase-dvanaeset-mladinci
article order
7
body
Масакрот во Ваташа е трагичен настан од Втората светска војна кој се случил на 16 јуни 1943 година во близина на селото Ваташа кај Кавадарци. Биле стрелани 12 младинци од селото Ваташа во близина на Моклиште, на месноста "Чаир", на околу 2 километри од селото. Стрељањето го извршиле бугарска војска и полициски одреди, во рамки на пошироки воени акции на територијата на Македонија во текот на Втората светска војна. Настанот се случил во период на офанзива спроведена од повеќе воени единици на теренот, насочена против партизанските движења и дел од цивилното население. Во деновите пред трагедијата, селото било под силен воен надзор и блокади, а на 16 јуни Ваташа било целосно опколено, при што биле приведени и одведени младинците кои подоцна биле стрелани. По завршувањето на војната, извршителите и организаторите на настанот биле изведени пред суд и осудени. Во чест на жртвите, во Ваташа е подигната спомен-костурница, а на местото на стрелањето постои спомен-парк со 12 јавори, симбол на загинатите младинци.
language
mkd
published at
2026-06-16T08:15:35
source
Press24.mk
title
Згаснаа 12 млади животи - 83 години од Ваташкиот масакр - Press24
url
https://press24.mk/zgasnaa-12-mladi-zhivoti/
article order
6
body
Денеска се одбележуваат 83 години од Ваташкиот масакр, во кој во 1943 година во месноста "Моклиште" биле стрелани 12 младинци. На денешен ден, 16 јуни 1943 година, бил извршен Ваташкиот масакр, еден од најтешките злосторства во Македонија за време на Втората светска војна. Во месноста "Моклиште", бугарскиот фашистички окупатор стрелал 12 младинци од селото Ваташа, на возраст од 15 до 27 години. Масакрот бил извршен во рамките на Јунската непријателска офанзива, чија цел била да се спречи подемот на народноослободителното движење во Македонија. Селото било блокирано од војската и полицијата Во пролетта 1943 година, по повеќе акции на партизанските одреди од Третата оперативна зона, три полка на бугарската војска и полициски одреди, под команда на полковникот Љубен Апостолов, започнале офанзива за уништување на партизанското движење. Акцијата траела од 7 до 16 јуни, а била насочена и против мирното население. Кулминацијата на прогоните се случила на 16 јуни 1943 година, на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон Втори. Претходната вечер низ Ваташа се проширила информација дека жителите следниот ден не треба да одат на работа бидејќи во Кавадарци ќе се одржи парада. Утрото селото било целосно блокирано од војската и полицијата. На жителите не им било дозволено да излегуваат, а оние што тргнале на работа биле враќани во своите домови. Младинците биле однесени во "Моклиште" Во раните утрински часови, неколку младинци и девојки биле приведени во селската кафеана, каде што биле сослушувани и малтретирани. Тие биле членови на СКОЈ и тајно им помагале на партизаните, но биле предадени на окупаторските власти. Според сведоштвото на Стева Илиева од Кавадарци, кметот ги собирал младите од нивните домови според однапред подготвен список со имиња и презимиња. Од нив било барано да признаат дека на 1 мај биле заедно со партизаните во месноста "Моклиште" и дека им помагале. По распитот биле ослободени еден младинец и една девојка. Останатите, наредени во колона и под силно воено обезбедување, биле однесени во "Моклиште". Девојките биле одвоени, додека врз момчињата бил отворен оган. Најмладиот меѓу убиените имал само 15 години. Еден од младинците, непосредно пред да биде убиен, ги изговорил зборовите: "Стрелајте кучиња, но нашата идеја нема да умре!" Во "Билтенот" на Главниот штаб на НОВ и ПОМ од септември 1943 година биле забележани суровоста на злосторството и малтретирањето на жртвите. Поручникот Борис Костов, кој раководел со акцијата, им се заканил и на преживеаните девојки. Откако му било соопштено дека акцијата е завршена, полковникот Љубен Апостолов изразил задоволство од постапувањето на војниците. Одговорните биле осудени, подигнат спомен-парк Две години подоцна, Народниот суд во Народна Република Македонија ги осудил на смрт главните организатори и учесници во злосторството: полковникот Љубен Апостолов, капетанот Борис Жеглов, поручникот Борис Костов и подофицерот Петко Опреков. Тие претходно биле предадени од новата бугарска влада на југословенските власти за да им се суди како на припадници на фашистичкиот окупатор. Стрелачкиот вод што учествувал во масакрот бил целосно уништен на 13 јули 1944 година од два баталјона на Втората македонска ударна бригада кај селото Страмашево. Во спомен на 12-те ваташки младинци била изградена спомен-костурница, откриена на 11 октомври 1961 година. На нејзиниот јужен ѕид е испишана пораката: "Смртта стана немоќна пред нашата младост исправена, пред очите наши загледани, уште тоа утро во иднината". На местото каде што биле стрелани младинците е подигнат спомен-парк на површина од седум хектари, во кој се засадени 12 јавори како симбол на нивните животи.
language
mkd
published at
2026-06-16T07:37:20
source
Радио Лидер
title
"СТРЕЛАЈТЕ, НО НАШАТА ИДЕЈА НЕМА ДА УМРЕ": 83 години од Ваташкиот масакр
url
https://lider.mk/strelajte-no-nashata-ideja-nema-da-umre-83-godini-od-vatashkiot-masakr/
article order
2
body
На денешен ден, 16 јуни 1943 година беше извршен Ваташкиот масакр, најголемото злосторство во времето на Втората светска војна во Македонија. Со намера да го спречи подемот на народно-ослободителното движење во Македонија, а се во рамките на Јунската непријателска офанзива, бугарскиот фашистички окупатор во месноста "Моклиште" стрела 12 младинци од селото Ваташа на возраст од 15 до 27 години. Во пролетта 1943 година, по повеќе акции на партизанските одреди на Третата оперативна зона, три полка бугарска војска и одреди полиција, под команда на полковникот Апостолов, од 7 до 16 јуни 1943 година, презема офанзива за уништување на партизаните и се нафрла и на мирното население. Кулминација на прогоните над цивилното население е масовното стрелање во Ваташа, на 16 јуни 1943 година, кога на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон ІІ се убиени 12 младинци. Уште вечерта на 15 јуни низ Ваташа се разнесла веста дека утредента никој не треба да оди на работа, зашто е роденден на престолонаследникот и во Кавадарци ќе се одржува парада. Кога се разденило на 16 јуни, селото било блокирано од војска и полиција. Никој не можел да излезе, а оние што тргнувале на работа ги враќале назад. Во раните утрински часови во селската кафеана во Ваташа биле приведени и сослушани неколкумина младинци и девојки. Тие биле скоевци, кои кришум им помагале на партизаните, но биле предадени. Според Стева Илиева од Кавадарци: "Кметот не' собираше од куќите со готов список, сите нѐ имаше по име и презиме." Во кафеана тие се испрашувани и тепани, а потоа се терани да признаат дека биле сите заедно со партизаните на 1 мај во месноста Моклиште и дека биле нивни помошници. На крајот на полицискиот распит се ослободени еден младинец и една девојка. Потоа сите во колона по еден во придружба со силно воено обезбедување се однесени во месноста "Моклиште", каде девојчињата се издвоени, а врз момчињата е отворен оган од митролези и пушки. Најмладиот од стреланите имал само 15 години. Еден од стреланите пред да умре, успеал да изусти "Стрелајте кучиња, но нашата идеја нема да умре!". За масакрот во Ваташа пишува во "Билтенот" на ГШ на НОВ и ПОМ од септември 1943 година каде стои: "Младинците се изрешетани од куршуми од митролези, па се после избодени со бајонети, на некој им се исечени рацете и извадени очите, а притоа сите биле опљачкани". Поручникот Борис Костов кој раководел со овој злочин, со шмајзер во рацете од кој сѐ уште се чадела цевката им се обратил на преплашените девојки со зборовите: " Гледајте, гледајте и вас ќе ве најде истото". Откако му реферирале за извршениот масакр за успешно извршената акција полковникот Љубен Апостолов восхитено рекол: "Тоа е тоа, страшни момчиња имам". Судење По две години, Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните раководители и учесници во оваа акција: полковник Љубен Апостолов, капетан Борис Жеглов, поручник Костов и подофицер Петко Опреков. Пред тоа, сите тие се предадени од новата влада на Бугарија на југословенските власти за судење како фашисти. Стрелачкиот вод кој учествувал во злочинот една година подоцна на 13 јули 1944 година, бил целосно уништен од страна на два баталјона на Втората МУБ кај село Страмашево. Одбележување Во спомен на настанот, изградена е спомен костурница на стреланите 12 младинци од Ваташа, која е откриена на 11 октомври 1961 година. На јужниот ѕид на споменикот е запишано: "Смртта стана немоќна пред нашата младост исправена, пред очите наши загледани, уште тоа утро во иднината". На местото на стрелањето подигнат е спомен-парк со површина од 7 хектари, а во него се посадени 12 јавори како симбол на стреланите младинци.
language
mkd
published at
2026-06-16T07:20:01
source
Антропол
title
Стрелајте кучиња, но нашата идеја нема да умре!" - 83 години од Ваташкиот масакар | Антропол
url
https://antropol.mk/2026/06/16/str-kuc-no-nas-idej-nem-da-umr-83-gof-od-vatas-masak/
article order
3
body
Во пролетта 1943 година, по повеќе акции на партизанските одреди на Третата оперативна зона, три полка бугарска војска и одреди полиција, под команда на полковникот Апостолов, од 7. до 16. јуни 1943 година, презема офанзива за уништување на партизаните и се нафрла и на мирното население. Кулминација на прогоните над цивилното население е масовното стрелање во Ваташа, на 16. јуни 1943 година, кога на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон ІІ се убиени 12 младинци. Уште вечерта на 15 јуни низ Ваташа се разнесла веста дека утредента никој не треба да оди на работа, зашто е роденден на престолонаследникот и во Кавадарци ќе се одржува парада. Кога се разденило на 16 јуни, селото било блокирано од војска и полиција. Никој не можел да излезе, а оние што тргнувале на работа ги враќале назад. Во раните утрински часови во селската кафеана во Ваташа биле приведени и сослушани неколкумина момчиња и девојки. Тие биле скоевци кои кришум им помагале на партизаните, но биле предадени. Според Стева Илиева од Кавадарци: Кметот не' собираше од куќите со готов список. Сите нѐ имаше по име и презиме. Во кафеана тие се испрашувани и тепани, а потоа се терани да признаат дека биле сите заедно со партизаните на 1. мај во месноста Моклиште и дека биле нивни помошници. На крајот на полицискиот распит се ослободено момче и една девојка. Потоа другите во колона по еден во придружба со силно воено обезбедување се однесени во месноста "Моклиште", каде што девојчињата се издвоени, а врз момчињата е отворен оган од митролези и пушки. Најмладиот од стреланите имал само 15 години. Еден од стреланите пред да умре, успеал да изусти "Стрелајте кучиња, но нашата идеја нема да умре!". За масакрот во Ваташа пишува во "Билтенот" на ГШ на НОВ и ПОМ од септември 1943 година каде стои: Младинците се изрешетани од куршуми од митролези, па се после избодени со бајонети, на некој им се исечени рацете и извадени очите, а притоа сите биле опљачкани. Поручникот Борис Костов кој раководел со овој злочин, со шмајзер во рацете од кој сѐ уште се чадела цевката им се обратил на преплашените девојки со зборовите: "Гледајте, гледајте и вас ќе ве најде истото". Откако му реферирале за извршениот масакр за успешно извршената акција полковникот Љубен Апостолов восхитено рекол: Тоа е тоа, страшни момчиња имам". По две години, Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните раководители и учесници во оваа акција: полковник Љубен Апостолов, капетан Борис Жеглов, поручник Костов и подофицер Петко Опреков. Пред тоа, сите тие се предадени од новата влада на Бугарија на југословенските власти за судење како фашисти. Стрелачкиот вод кој учествувал во злочинот една година подоцна на 13 јули 1944 година, бил целосно уништен од страна на два баталјона на Втората МУБ кај село Страмашево. Во спомен на настанот, изградена е спомен костурница на стреланите 12 младинци од Ваташа, која е откриена на 11 октомври 1961 година. На јужниот ѕид на споменикот е запишано: "Смртта стана немоќна пред нашата младост исправена, пред очите наши загледани, уште тоа утро во иднината". На местото на стрелањето подигнат е спомен-парк со површина од 7 хектари, а во него се посадени 12 јавори како симбол на стреланите младинци.
language
mkd
published at
2026-06-16T07:12:49
source
НОВА ТВ
title
Ваташа: "Стрелајте кучиња, но нашата идеја нема да умре!" - 83 години од Ваташкиот масакар
url
https://novatv.mk/vatasha-strela%D1%98te-kuchi%D1%9Aa-no-nashata-ide%D1%98a-nema-da-umre-83-godini-od-vatashkiot-masakar/
article order
1
body
"Младинците се изрешетани од куршуми од митралези, па потоа се избодени со бајонети. На некои им се исечени рацете и извадени очите и притоа сите биле ограбени". На денешен ден, 16-ти јуни, во 1943-та година, се случи ужасен масакр во Ваташа, кога биле стрелани 12 младинци од селото Ваташа во близина на Моклиште кај месноста "Чаир", на 2 километри оддалеченост од Ваташа. Колежот го извршила бугарската воjска и полициски одреди на чело со капетан Борис Жеглов, поручник Борис Костов и подофицер Петко Опреков под команда на полковник Љубен Апостолов, командант на 56. велешки пешадиски полк од Петтата бугарска армија. Во пролетта 1943 година, по повеќе акции на партизанските одреди на Третата оперативна зона, три полка бугарска војска и одреди полиција, под команда на полковникот Апостолов, од 7 до 16 јуни 1943 година, презема офанзива за уништување на партизаните и се нафрла и на мирното население. Кулминација на погромите над цивилното население е масовното стрелање во Ваташа, на 16 јуни 1943 година, кога на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон ІІ се убиени 12 младинци. Уште вечерта на 15 јуни низ Ваташа се разнесла веста дека утредента никој не треба да оди на работа, зашто е роденден на престолонаследникот и во Кавадарци ќе се одржува парада. Кога се разденило на 16 јуни, селото било блокирано од војска и полиција. Никој не можел да излезе, а оние што тргнувале на работа ги враќале назад. Сестрата на Блаже Ицев, Нада Ицева (Јанева), го памти денот кога го уапсиле нејзиниот брат. Не насетувале, каков крвнички чин ќе се случи истиот ден. Блаже (17 г.) и сестра му Ката (15 г.), работеле домашни работи, кога биле одведени во селската меана на Васил Хаџи Јорданов. Таму ги затекнале и останатите младинци, каде почнало крвничкото тепање од страна на полицискиот заменик-началник Петко Опреков, поручникот Борис Костов и двајца бугарски агенти. "Јас веднаш истрчав по нив, но постојано ме враќаа назад до мостот. Бидејќи имав само 12 години, постојано се враќав колку што можам поблизу и некако разбрав дека ако се слушне истрел младинците ќе бидат стрелани. Истрчав дома и веднаш ѝ кажав на мајка ми дека ќе ги отепаат. Но таа ми рече:"Молчи, името пусто да ти остане, само ќе ги заплашат и ќе ги интернираат", рече Нада (Ицева) Јанева. Во раните утрински часови во селската кафеана во Ваташа биле приведени и сослушани неколкумина младинци и девојки. Тие биле скоевци, кои кришум им помагале на партизаните, но биле поткажани. Според Стева Илиева од Кавадарци: "Кметот нè собираше од куќите со готов список, сите нè имаше по име и презиме." Во кафеана тие се испрашувани и тепани, а потоа се терани да признаат дека биле сите заедно со партизаните на 1 мај во месноста Моклиште и дека биле нивни помошници. На крајот на полицискиот распит се ослободени еден младинец и една девојка. Останатите 12 младинци и 4 девојки остануваат со обвинение за врска со партизаните и претстојно бегство во планината. Откако тие ги поднеле сите тортури и измачувања, полиција и војска ги одвеле пешки во колона кон Моклиште. Додека ги воделе младинците, на неколку места ги запирале. Веројатно се премислувале каде да ги стрелаат, додека ним им велеле дека ги носат за да ги фотографираат. Најстариот од сите, Васо Хаџиjорданов насетил дека нешто лошо се подготвува, па кај месноста "Чаир" каде биле запрени, почнал да бега, а по него побегнале и други. Тогаш била издадена наредбата "оган". Дванаесетте младинци биле застрелани, иако сите војници не сакале да пукаат. Најмладиот од стреланите имал само 15 години. Еден од стреланите пред да умре, успеал да изусти "Стрелајте кучиња, но нашата идеја нема да умре!". Четирите девојки што исто така биле уапсени -- Мара Хаџи Јорданова, Стева Ампова, Павлина Касапинова и Ката Ицева -- ги тргнале настрана. Полицискиот началник Петко Опреков се спротивставил на поручникот Костов кога сакал да ги убие и девојките, а капетан Борис Жеглов го поддржувал Опреков па така тие биле спасени. Интересно е сведочењето на девојките, кои биле натерани од поручникот Костов да се припојат до младинците, на што се спротивставил Петко Опреков, нагласувајќи дека не е таква наредбата. Ова говори за претходно спремана акција од страна на фашистичките бугарски сили. Откако насетиле дека ќе бидат погубени, се дале во бегство, но биле покосени од бугарските војници. За крволочноста на бугарските сили, говори и извештајот на ГШ на НОВ, од септември 1943 каде пишува: "Младинците се изрешетани од куршуми од митралези, па потоа се избодени со бајонети. На некои им се исечени рацете и извадени очите и притоа сите биле ограбени". Сестрата на Блаже, Ката која била одведена на местото и била сведок на овој грозоморен чин се сеќава дека нејзиниот брат Блаже, сè уште давал знаци на живот после стрелањето, но Бугарите со бајонети ги боделе и сечеле 12 младинци од Ваташа. "Кога сестра ми Ката влезе во дворот, изнемоштена падна. Мајка ми ја праша каде е Блаже, а таа со плачење одговори дека е стрелан. По толку години и сега со силна болка се сеќавам на таа слика и на зборовите на Ката дека Блаже по рафалното пукање сѐ уште бил жив, но Бугарите со бајонети го убиле пред нејзини очи извикувајќи: "Гледајте, не седнувајте комунистки, гледајте". Родителите и другите селани истрчаа во Моклиште, но под силна закана дека ќе го запалат селото можеа само набрзина со гранки и со лисја да ги покријат телата и да ги покријат со земја. Мајка ми не ми дозволи и јас да отидам таму, ми нареди да донесам алишта за Блаже, а јас уплашена, не знаејќи што да земам, избрав голем куп алишта, но, за жал, не успеав да ѝ ги однесам на мајка ми", раскажува Нада. За свирепоста на Бугарските фашисти говори и фактот што не им било дозволено на родителите да ги погребаат своите деца, па тие набрзина нафрлиле земја и ги прекриле со гранки. Денес на тоа место постои мал споменик. По војната, бил организиран вистинскиот погреб. Кога семејствата сами си ги откопале коските, ги премиле во реката и во мали ковчези ги закопале во Моклиште. А, по третпат, таму каде што денеска има голем споменик, се закопани во 1963 година.
language
mkd
published at
2026-06-16T06:38:45
source
Kurir
title
Крвав ден во македонската историја: Со болка се сеќаваме на масакрот во Ваташа каде беа стрелани 12 младинци
url
https://kurir.mk/vesti/makedonija/krvav-den-vo-makedonskata-istorija-so-bolka-se-sekjavame-na-masakrot-vo-vatasha-kade-bea-strelani-12-mladinci/
article order
4
body
Веројатно нема Македонец кој не ја слушнал "Ми заплакало селото Ваташа", песна која е посветена на крвавиот настан што се случил на денешен ден, 16 јуни во 1943 година, кога бугарскиот окупатор стрела 12 македонски синови, од кои најмладиот беше дете на 15-годишна возраст. Во месноста Моклиште, во Кавадаречко, бугарскиот окупатор стрела 12 невини младинци од селото Ваташа. Откако окупаторската војска и полиција го блокирала селото Ваташа, бугарскиот окупатор извршил претрес низ сите куќи, плевни и други помошни простории во селото. Бидејќи не успеале да најдат ниеден партизан, собрале истакнати младинци, барајќи од нив да им ги признаат своите врски со партизаните и да им кажат каде се наоѓаат "шумкарите". Но, ниту еден од уапсените млади македонски синови не сакал ништо да издаде, бугарската окупаторска војска во Македонија, најпрво ги претепала во селската кафеана, а потоа ги стрелала 12 младинци. Масакрот се случил во близина на Моклиште кај месноста Чаир, на 12 км од Ваташа. Колежот го извршила бугарската воjска и одреди полиција, под команда на полковник Љубен Апостолов, кој бил командант на 56. Велешки пешадиски полк од Петтата бугарска армија. Апостолов по потекло бил од Крива Паланка. Во тоа време голем процент од војниците во полковите на Петтата армија биле регрутирани младинци од локалното население, исто како и голем дел од полицијата. Во пролетта 1943 година, по повеќе акции на партизанските одреди на Третата оперативна зона, три полка бугарска војска и одреди полиција, под команда на полковникот Апостолов, од 7 до 16 јуни 1943 година, презела офанзива за уништување на партизаните и се нафрлила врз населението. Погромите над цивилното население достигнале врв со масовното стрелање во Ваташа, кога на роденденот на бугарскиот престолонаследник Симеон Втори е извршен масакрот врз 12 тикевшки младинци. Уште вечерта на 15 јуни низ Ваташа се разнесла веста дека утредента никој не треба да оди на работа, зашто бил роденден на престолонаследникот и во Кавадарци ќе се одржува парада. Кога се разденило на 16 јуни, селото било блокирано од војска и полиција. Никој не можел да излезе, а оние што тргнувале на работа ги враќале назад. Рано утрото во кафеаната во Ваташа биле приведени и сослушани неколкумина момчиња и девојки. Тие биле скоевци, кои им помагале на партизаните, а за тоа биле накодошени. Кавадарчанката Стева Илиева се сеќава: "Кметот нè собираше од куќите со готов список, сите нè имаше по име и презиме". Во кафеана тие биле испрашувани и тепани, а потоа биле принудувани да признаат дека биле сите заедно со партизаните на 1 мај во месноста Моклиште и дека биле нивни помошници. На крајот на полицискиот распит се ослободени еден младинец и една девојка. Останатите 12 младинци и 4 девојки биле обвинети за врска со партизаните и одење во планината. Откако тие ги поднеле сите тортури и измачувања, полиција и војска ги одвеле пешки во колона кон Моклиште. Додека ги воделе младинците, на неколку места ги запирале. Веројатно се премислувале каде да ги стрелаат, додека ним им велеле дека ги носат за да ги фотографираат. Најстариот од сите, Васо Хаџиjорданов насетил дека нешто лошо се подготвува, па кај месноста Чаир каде биле запрени, се обидел да побегне, а по него и другите. Тогаш се слушнала наредбата: Оган! Дванаесетте младинци биле застрелани, иако сите војници не сакале да пукаат. Четирите девојки што исто така биле уапсени, Мара Хаџи Јорданова, Стева Ампова, Павлина Касапинова и Ката Ицева, ги тргнале настрана. Полицискиот началник Петко Опреков се спротиставил на поручникот Костов кога сакал да ги убие и девојките, а капетанот Борис Жеглов го поддржувал Опреков, па така девојките биле спасени. Војниците ги вратиле девојките назад во селото и издале наредба убиените младинци да не се носат назад, туку да се закопаат на местото каде што бил извршен масакрот. Најмладиот младинец всушност бил се уште дете. Перо Видев имал само 15 години на денот на стрелањето. А со него стрешани се: Ванчо Гурев (19 г.), Данко Давков (18), Илија Димов (18), Ристо Ѓондев (18), Блаже Ицев (20), Пане Мешков (18), Герасим Матаков (18), Ферчо Попѓорѓиев (26), Васо Хаџиjорданов (28), Диме Чекоров (20) и Пане Џунов (18 години). Денес на тоа место е подигнато спом обележје. По војната, тие биле откопани, а посмртните останки преместени на друго место. И по трет пат, таму каде што денес е големиот споменик биле закопани во 1963 година. По две години Народниот суд во НР Македонија ги осудил на смрт главните раководители и учесници во оваа акција: полковник Љубен Апостолов, капетан Борис Жеглов, поручник Костов и подофицер Петко Опреков. Пред тоа сите тие се предадени од новата влада на Бугарија на тогашните југословенски власти за судење како фашисти. Апостолов, кој бил командант на војската и ја издал наредбата за стрелање, тврдел дека не е виновен за ваташкиот масакр. Тој бил суден за повеќе злодела и сите ги признал, но за ваташкиот масакр кажал дека добил листа со имиња, а на неа стоело дека младинците се партизани уапсени во шумата, а не собрани од нивните куќи. Раскажал и за улогата во настанот на четворица предавници од Ваташа, тројца мажи и една жена. Во спомен на оваа погибија изградена е спомен костурница на стреланите 12 младинци од Ваташа, која е откриена на 11 октомври 1961 година. На споменикот е запишано: "Смртта стана немоќна пред нашата младост исправена, пред очите наши загледани, уште тоа утро во иднината". На местото на стрелањето подигнат е спомен парк со површина од седум хектари, а во него се посадени 12 јавори како симбол на стреланите младинци. За настанот е испеана народна песна: "Ми заплакало селото Ваташа". Споменикот во повеќе наврати бил сквернавен.
language
mkd
published at
2026-06-16T06:03:54
source
Lider.mk
title
НА ДЕНЕШЕН ДЕН: Ми заплакало селото Ваташа, за 12 македонски синови стрелани од бугарскиот окупатор во Македонија
url
https://denesen.mk/na-deneshen-den-mi-zaplakalo-seloto-vatasha-za-12-makedonski-sinovi-strelani-od-bugarskiot-okupator-vo-makedonija/

source scope

analyzed source count

omitted articles

omitted source count

total source count