article Собранието ги изгласа новите закони за судска и јавнообвинителска служба 26.6.2026г.
Собранието на Република Северна Македонија ги усвои новите закони за судска и јавнообвинителска служба, кои според Министерството за правда се клучни за реформите во правосудството и усогласување со европските стандарди. Главните измени вклучуваат издвојување на судските и обвинителските службеници како посебна категорија административци, нов систем за класификација на работните места, како и поголема кадровска и финансиска независност од извршната власт. Иако власта тврди дека со овие решенија се зајакнува професионалноста и се подобрува материјалната состојба на вработените преку вклучување на додатоците во основната плата, законите беа дочекани со критики. Опозицијата и синдикатот УПОЗ изразија незадоволство, тврдејќи дека решенијата се избрзани заради европската реформска агенда и дека не ја гарантираат вистинската независност на правосудниот систем од влијанијата на централната власт.
| Тврдење | Клучни разлики | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Собранието ги усвои новите закони за судска и јавнообвинителска служба. | Речиси сите потврдуваат, само Плусинфо изоставува еден закон. | Да: Собранието усвои нови закони за двете служби. | Да: Пратениците ги изгласаа двата закона. | Да: Собранието ги донесе законите според насловот и текстот. | Да: Собранието денеска ги изгласа двата закони. | Да: Насловот потврдува дека Собранието ги усвоило законите. | Да: Собранието ги донесе двата нови закони според текстот. | Да: Собранието денеска ги донесе двата закони. | Да: Собранието ги донесе двата закони според насловот и текстот. | Да: Собранието денеска ги изгласа двата закони. | Делумно: Се споменува само Законот за судска служба. |
| Судските службеници добиваат статус на посебни административни службеници. | Повеќето потврдуваат статус, други нагласуваат само системски измени. | Делумно: Се воведуваат новини во статусот и посебен систем. | Да: Стануваат посебна категорија со сопствен законски режим. | Да: Текстот наведува дека добиваат статус на посебна категорија. | Да: Министерството соопшти дека добиваат статус на посебни службеници. | Делумно: Се споменуваат промени во статусот и посебен систем. | Делумно: Се наведуваат промени во статусот и посебен систем за судовите. | Да: Стануваат посебна категорија со сопствен законски режим. | Да: Текстот наведува дека добиваат статус на посебни службеници. | Да: Добиваат статус на посебна категорија вработени. | Да: Текстот наведува дека добиваат статус на посебни службеници. |
| Се воведува нов систем на плати каде покачувањата од колективните договори стануваат дел од основната плата. | Повеќето потврдуваат, дел се нејасни или целосно премолчуваат. | Не е споменато | Да: Зголемувањата стануваат составен дел од основната плата. | Да: Зголемувањата од договорите стануваат дел од основната плата. | Не е споменато | Делумно: Текстот потврдува измени во системот на плати. | Делумно: Текстот потврдува измени во системот на плати без детали. | Да: Зголемувањата стануваат составен дел од основната плата. | Да: Покачувањата стануваат составен дел од основната плата. | Да: Покачувањата стануваат составен дел од основната плата. | Да: Потврдено е дека зголемувањата стануваат дел од основната плата. |
| Судскиот буџетски совет добива централна улога во кадровското планирање без согласност од извршната власт. | Повеќето потврдуваат независност, дел се нејасни или молчат. | Не е споменато | Да: Добива централна улога без потреба од претходна согласност. | Да: Советот добива централна улога без согласност од извршната власт. | Не е споменато | Делумно: Се наведува поголема улога на советот во планирањето. | Делумно: Се споменува поголема улога на советот за автономија. | Да: Советот ќе планира кадри без претходна согласност од власта. | Да: Советот планира кадри без потреба од претходна согласност. | Да: Планот се доставува само за увид, без потреба од согласност. | Да: Советот планира кадри без потреба од претходна согласност. |
| Припадниците на судската полиција добиваат бенефициран работен стаж. | Повеќето потврдуваат, дел се нејасни или воопшто не известуваат. | Не е споменато | Да: Законот го уредува статусот и добиваат бенефициран стаж. | Да: Текстот потврдува бенефициран стаж за судската полиција. | Не е споменато | Делумно: Се споменува подобро регулирање на статусот на полицијата. | Делумно: Наведено е подобро регулирање на статусот на судската полиција. | Да: Текстот наведува дека припадниците добиваат бенифициран стаж. | Да: Текстот експлицитно наведува бенефициран стаж за полицијата. | Да: Текстот потврдува дека добиваат бенефициран стаж. | Да: Текстот експлицитно наведува бенефициран стаж за полицијата. |
| Синдикатот на УПОЗ тврди дека законите се избрзани и не гарантираат независност. | Телма пренесува директно, СДК е нејасен, другите молчат. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Да: Претседателот на УПОЗ изјави дека се избрзани и без независност. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Делумно: Споменати се критики од службеници, но не и конкретно УПОЗ. | Не е споменато |
| Опозицијата обвинува дека извршната власт задржува механизми за влијание врз вработувањата. | Само Телма известува за обвинувањето, другите го премолчуваат. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Да: Тренчевска од СДСМ обвини за задржување механизми за влијание. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Законите се дел од Реформската агенда на ЕУ и Развојната секторска стратегија за правосудство. | Различен степен на прецизност при наведување на двата документа. | Делумно: Се наведува дека се значајни чекори во реформата. | Делумно: Се споменува исполнување на реформски цели во правосудството. | Делумно: Се споменуваат реформски цели во правосудството. | Делумно: Се споменуваат како дел од Реформската агенда на ЕУ. | Делумно: Се вели дека се усогласени со европските стандарди. | Делумно: Се вели дека се усогласени со европските стандарди. | Да: Усогласени се со Реформската агенда и Стратегијата 2024-2028. | Делумно: Се споменува Реформската агенда, но не и стратегијата. | Да: Законите се дел од овие стратешки документи. | Да: Законот е усогласен со овие стратешки документи. |
| Се воспоставува нов систем за класификација на работните места според потребите на судовите. | Речиси сите потврдуваат, Телма премолчува, 365 е порезервиран. | Делумно: Се споменува систем прилагоден на потребите на судовите. | Да: Нова класификација согласно реалните потреби на судовите. | Да: Се воведува класификација согласно реалните потреби на судовите. | Не е споменато | Да: Предвидени се нови правила за класификација на работните места. | Да: Предвидени се нови правила за класификација на работните места. | Да: Се воспоставува систем согласно реалните потреби на судовите. | Да: Се воспоставува нов систем согласно реалните потреби. | Да: Се воспоставува систем согласно реалните потреби на судовите. | Да: Се воведува нов систем согласно реалните потреби на судовите. |
| Власта тврди дека со законите се зајакнува самостојноста и професионалноста на правосудството. | Едногласна поддршка на владиниот став без критички разлики. | Да: Министерството вели дека се чекор напред во реформата. | Да: Министерството тврди дека се зајакнува независноста и професионалноста. | Да: Министерството тврди дека се зајакнува самостојноста. | Да: Министерството тврди дека се зајакнува институционалната независност. | Да: Министерството тврди дека се зајакнува професионалноста. | Да: Министерството тврди дека се зајакнува автономијата и професионалноста. | Да: МП вели дека се прави исчекор кон зајакнување на самостојноста. | Да: МП тврди дека се зајакнува независноста и професионалноста. | Да: Власта ги смета за најзначајни реформи за самостојност. | Да: Министерството тврди дека се зајакнува независноста и стручноста. |
| Синдикатите реагираат дека не се прифатени клучните барања на вработените за повисоки плати. | Телма и СДК известуваат за револтот, останатите го премолчуваат. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Да: Насловот и УПОЗ потврдуваат дека нема да има плати како што треба. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Делумно: Споменати се жестоки критики од службениците пред донесувањето. | Не е споменато |
| Судскиот администратор станува дел од системот на дисциплинска одговорност. | Дел потврдуваат отчетност, дел се нејасни, многумина премолчуваат. | Не е споменато | Делумно: Се споменуваат одговорности и дисциплинска одговорност во службата. | Делумно: Се споменува нов систем на дисциплинска одговорност. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Делумно: Се споменува систем на одговорност за службениците воопшто. | Да: Текстот потврдува дека тој станува дел од овој систем. | Да: Ова е наведено како новина за зајакнување на отчетноста. | Да: Текстот потврдува дека администраторот влегува во овој систем. |
| Законот за јавнообвинителска служба предвидува поедноставени процедури за вработување. | Мнозинството потврдува, Телма и Плусинфо премолчуваат. | Делумно: Се споменуваат новини во вработувањето во службите. | Да: Се воспоставува систем со поедноставени процедури за вработување. | Да: Законот предвидува поедноставени процедури за вработување. | Не е споменато | Да: Се наведуваат поефикасни процедури за вработување. | Да: Се наведуваат поефикасни процедури за вработување во обвинителствата. | Да: Предвидени се поедноставени и поефикасни постапки за вработување. | Да: Наведени се поедноставени и поефикасни постапки за вработување. | Да: Законот воведува поедноставени и поефикасни постапки. | Не е споменато |
| Ентитет | Клучни разлики | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Собрание на Република Северна Македонија | Нема разлики; сите извори известуваат строго неутрално. | Неутрално: Информативно споменато како институција што ги донела законите. | Неутрално: Информативно споменато како институција што ги донела законите. | Неутрално: Информативно споменато како институција што ги донела законите. | Неутрално: Информативно споменато како институција која ги изгласа законите. | Неутрално: Информативно споменато како институција што ги донела законите. | Неутрално: Информативно споменато како институција што ги донела законите. | Неутрално: Информативно споменато како институција што ги донела законите. | Неутрално: Информативно споменато како институција што ги донела законите. | Неутрално: Информативно известување за донесени закони. | Неутрално: Информативно споменато како орган што го донел законот. |
| Министерство за правда | Реформите се успех за едни, за Телма се упад во судството. | Позитивно: Измените се опишани како значајни чекори напред во реформите. | Позитивно: Текстот ги пренесува нивните оценки за реформски напредок. | Позитивно: Текстот ги пренесува нивните ставови за реформски успех. | Негативно: Синдикатот го обвинува за мешање во независноста на судството. | Неутрално: Говорник кој ги објаснува реформите без мета-вреднување. | Неутрално: Говорник кој ги објаснува реформите без мета-вреднување. | Неутрално: Главен извор на информации и цитати без мета-вреднување. | Неутрално: Се јавува како извор на информации преку официјални соопштенија. | Неутрално: Цитирано како извор на информации за законите. | Неутрално: Се јавува како извор на информации и говорник. |
| Судски буџетски совет | Варира од технички надлежности до клуч за судска независност. | Не е споменато | Неутрално: Споменат во контекст на новите надлежности за планирање. | Неутрално: Споменат во контекст на новите надлежности за планирање. | Не е споменато | Неутрално: Споменат во контекст на новите законски надлежности. | Неутрално: Споменат во контекст на новите законски надлежности. | Позитивно: Истакната неговата централна улога за независност на судството. | Позитивно: Опишан како тело со централна улога за кадровска автономија. | Неутрално: Споменат во контекст на новите законски надлежности. | Позитивно: Опишан како орган со зајакната улога и централно значење. |
| Синдикат на УПОЗ | Само Телма известува неутрално за нивното незадоволство. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Претставен како говорник кој изразува незадоволство и критики. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Европска Унија | Доминира неутрален фокус на стандарди и реформи, без критика. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Спомената во контекст на реформската агенда и средствата. | Неутрално: Спомената како извор на стандарди за усогласување. | Неутрално: Споменати се само европските стандарди како референца. | Не е споменато | Позитивно: Законите се опишани како усогласени со европските стандарди. | Не е споменато | Неутрално: Имплицирана преку Реформската агенда. |
| Министерство за финансии | Институцијата е третирана исклучиво како административен примател. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Споменато само како институција до која се доставуваат планови. | Неутрално: Споменато како институција која прима планови за вработување. | Неутрално: Споменато само како примател на известувања. |
| Советот на јавнообвинителска служба | Клуч за професионалност наспроти само технички надлежности. | Неутрално: Споменат во контекст на новиот закон за службата. | Неутрално: Споменат во врска со новите надлежности и заштита на права. | Неутрално: Споменат во контекст на зајакнување на неговата улога. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Позитивно: Опишан како клуч за професионална и независна служба. | Позитивно: Нагласена е неговата зајакната улога за професионална служба. | Неутрално: Споменат во контекст на проширени надлежности. | Не е споменато |
| Трпе Деановски | Само Телма го пренесува како неутрален извор, другите го игнорираат. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Цитиран како говорник кој ги образложува ставовите на синдикатот. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Љупчо Пренџов | Само Телма го пренесува неутрално, другите медиуми го игнорираат. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Цитиран како говорник кој ги брани законските решенија. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Соња Мираковска | Главно игнорирана; Телма ја цитира неутрално за законски пропусти. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Цитирана како говорник кој укажува на пропусти во законите. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Јована Тренчевска | Само Телма ја цитира како критичар; другите медиуми ја игнорираат. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Цитирана како говорник кој критикува влијание на извршната власт. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| ВМРО-ДПМНЕ | Главно игнориран, освен кај Телма каде е неутрален субјект. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Спомената како партија на пратеникот кој го образложува законот. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| СДСМ | Речиси целосно отсуство; Телма известува неутрално и фактички. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Спомената како партија на пратеничката која дава забелешки. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| НСДП | Речиси целосно игнорирана, освен неутрално споменување на Телма. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: Спомената како партија на пратеничката која дава изјава. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато |
| Судска полиција | Фокусот варира од сува регулатива до нагласени социјални бенефиции. | Не е споменато | Позитивно: Текстот наведува дека добиваат бенефициран стаж и јасен статус. | Неутрално: Информативно споменување на нивниот нов статус. | Не е споменато | Неутрално: Спомената во контекст на регулирање на статусот. | Неутрално: Споменато регулирање на нивниот статус во новиот закон. | Позитивно: Нагласено прецизното уредување на статусот и бенефициите. | Позитивно: Текстот наведува дека се уредува нивниот статус и бенефиции. | Неутрално: Споменати во контекст на регулирање на нивниот статус. | Позитивно: Текстот го истакнува унапредувањето на нивниот статус. |
Analizirano 10 od 12 virov
Primerjalne tabele in infografika uporabljajo samo prvih 10 virov. Ostali viri so prikazani spodaj ločeno.
| Vir | Naslov | |
|---|---|---|
| Собранието донесе нови закони за судството и јавната обвинителска служба. | ||
| Нов систем на плати, вработувања и одговорност - Собранието ги донесе законите за судска и јавнообвинителска служба | ||
| Собранието ги донесе законите за судска и јавнообвинителска служба: Нов систем на плати, вработувања и одговорност - Fokus.mk | ||
| Без да се прифатат клучните барања на вработените, усвоени законите за судска и обвинителска служба - синдикатот реагира дека не се гарантира ни независност ни повисоки плати | ||
| Собранието усвои нови закони за судската и јавнообвинителската служба - што значи тоа во пракса? | ||
| Собранието усвои нови закони за судската и јавнообвинителската служба | ||
| Собранието ги донесе законите за судска и јавнообвинителска служба: Нов систем на плати, вработувања и одговорност | ||
| Собранието ги донесе законите за судска служба и за јавнообвинителска служба | ||
| СОБРАНИЕТО ГИ ДОНЕСЕ ЗАКОНИТЕ ЗА СУДСКА И ЗА ЈАВНООБВИНИТЕЛСКА СЛУЖБА | ||
| ВРАБОТУВАЊЕ ВО СУДОВИТЕ БЕЗ СОГЛАСНОСТ ОД МИНИСТЕРСТВОТО ЗА ФИНАНСИИ Реформата донесе и бенефициран стаж за судската полиција - plusinfo.mk |