Управата за финансиска полиција поднесе кривична пријава до Основното јавно обвинителство во Тетово против А.З., административен службеник и виш соработник за логистика и теренско работење на Меѓународниот универзитет во Тетово. Тој е осомничен за злоупотреба на службената положба и овластувањето и за фалсификување исправи, дела опфатени со членовите 353 и 378 од Кривичниот законик. Според пријавата, од март 2020 до февруари 2023 година, службеникот наместо да ги уплаќа готовинските средства што студентите му ги доверувале за партиципација, кофинансирање и други трошоци преку системот Е-pay, ги присвојувал за себе. Финансиската полиција наведува дека на тој начин стекнал противправна имотна корист од 3.362.272 денари и предизвикал штета во истиот износ на буџетот на Универзитетот во Тетово. За прикривање на наводното присвојување, изработувал фалсификувани потврди за уплата со податоци и QR-код од автентична потврда, менувајќи ги уплаќачот, износот и датумот. Студентите, верувајќи дека уплатите биле извршени, ги доставувале потврдите до електронскиот систем и студентската служба.
| Тврдење | Клучни разлики | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Управата за финансиска полиција поднесе кривична пријава против вработен на Меѓународниот универзитет во Тетово | Разлика: два извора го нарекуваат „Универзитет во Тетово“ наместо „Меѓународен“. | Да: пряк текст во статијата | Да: директно наведено во првиот пасус | Делумно: статијата вели „вработен на Тетовскиот универзитет“ (хипоним) | Делумно: статијата вели Универзитет во Тетово, не Меѓународен | Да: директно наведено во првиот пасус | Да: Финансиската полиција поднесе кривична пријава. | Делумно: статијата вели Универзитет во Тетово, не Меѓународен универзитет | Да: Директно наведено во статијата. | Да: Потврдено во првата реченица. | Да: директно наведено во статијата |
| Пријавениот А.З. работел како административен службеник - виш соработник за логистика и теренско работење | Повеќето извори го потврдуваат тврдењето, но некои го скратуваат или испуштаат. | Да: директно наведено во статијата | Делумно: спомнат е само административен службеник, без иницијали и детална позиција | Да: директно наведено во статијата | Делумно: статијата вели виш соработник за логистика и теренска работа | Да: наведено во првиот пасус | Делумно: Спомнат е само како административен службеник, без виш соработник. | Да: точно наведено во статијата | Да: Експлицитно споменато во текстот. | Не е споменато | Да: точно наведено во текстот |
| Во периодот од март 2020 до февруари 2023 година, тој ги злоупотребил службените овластувања | Сите извори го потврдуваат тврдењето без разлики. | Да: точно наведен период и дејствие | Да: точно наведен период и злоупотреба | Да: наведен е истиот период и злоупотреба | Да: наведен е истиот период и злоупотреба | Да: наведено во вториот пасус | Да: Наведен е истиот период и злоупотреба. | Да: наведен е истиот период | Да: Точен временски период наведен. | Да: Наведен е истиот период. | Да: наведено во соопштението на УФП |
| Наместо да ги уплати парите од студентите на сметка на универзитетот преку системот Е-pay, тој ги присвоил за себе | Сите извори го потврдуваат тврдењето без разлики. | Да: опишано како во тврдењето | Да: директно опишано во вториот пасус | Да: директно опишано во статијата | Да: статијата го потврдува ова | Да: опишано во вториот пасус | Да: Присвоил пари наместо уплата преку Е-pay. | Да: директно потврдено во статијата | Да: Директно опишано во статијата. | Да: Директно опишано во текстот. | Да: детално опишано во статијата |
| Студентите му доверувале готовина за партиципација, кофинансирање и други трошоци за студирање | Сите извори го потврдуваат тврдењето без разлики. | Да: наведено со исти термини | Да: наведено во вториот пасус | Да: наведено во статијата | Да: наведени се истите термини | Да: наведено во вториот пасус | Да: Студентите му доверувале готовина за тие трошоци. | Да: наведено во статијата | Да: Наведено во текстот. | Да: Наведено во содржината. | Да: наведено во текстот |
| Пријавениот противправно стекнал имотна корист од 3.362.272 денари (околу 55.000 евра) | Разлика: Алфа Вести не го спомнува износот; другите го наведуваат, некои без евро-еквивалент. | Не: износот не е споменат во статијата | Делумно: спомнати се над 3,3 милиони денари, без точна бројка и евра | Делумно: статијата вели „над 55 000 евра“ (приближна вредност) | Да: точна сума и околу 55.000 евра | Да: износот е наведен, но без евро-еквивалент | Да: Стекнал имотна корист од 3.362.272 денари. | Да: точни бројки и евра | Да: Точен износ и приближна вредност во евра. | Да: Износот е ист, но без евро-еквивалент. | Да: точно наведено со износ |
| На буџетот на Универзитетот во Тетово му е причинета штета од истиот износ | Повеќето извори го потврдуваат тврдењето, но Алфа Вести и Glas.mk не го спомнуваат. | Не: нема податоци за износ или штета | Да: наведено во вториот пасус | Не е споменато | Да: наведена е штета на Универзитетот во Тетово | Да: наведено во вториот пасус | Да: Причинета штета на буџетот од истиот износ. | Да: наведено дека го оштетил буџетот за истиот износ | Да: Експлицитно наведено. | Да: Наведено во текстот. | Да: наведено дека штетата е ист износ |
| Тој изработувал фалсификувани потврди за наводно извршени уплати преку Е-pay | Разлика: Алфа и Фактор делумно спомнуваат, останатите директно потврдуваат. | Делумно: споменато фалсификување, но не конкретно потврди | Да: спомнато во третиот пасус | Да: директно наведено во статијата | Да: статијата го опишува фалсификувањето | Да: наведено во третиот пасус | Да: Изработувал фалсификувани потврди за уплати. | Да: директно потврдено | Да: Опишано во статијата. | Да: Потврдено во цитатот. | Делумно: споменато фалсификување исправа, но не детали за потврди |
| За фалсификување користел податоци и QR-код од автентична потврда на неговата сестра | Пет извори го потврдуваат тврдењето, четири не го спомнуваат. | Не е споменато | Не е споменато | Да: наведено во цитат од соопштението | Не: статијата не спомнува сестра | Не е споменато | Да: Користел податоци и QR-код од потврда на сестра. | Да: наведено во цитат од соопштение | Да: Директно споменато. | Да: Наведено во цитатот. | Не е споменато |
| Студентите ги доставувале фалсификуваните потврди до студентската служба како доказ за уплата | Повеќето извори го потврдуваат, но некои го испуштаат или делумно наведуваат. | Не: не се спомнува студентска служба | Да: наведено во третиот пасус | Да: наведено во статијата | Да: наведено е доставување до студентска служба | Делумно: се вели дека им ги предавал на студентите, но не и дека тие ги доставувале | Да: Студентите ги доставувале потврдите до студентската служба. | Да: наведено во статијата | Да: Наведено во текстот. | Да: Потврдено во цитатот. | Не е споменато |
| Кривичната пријава е поднесена до Основното јавно обвинителство во Тетово | Еден извор (МКД.мк) не го спомнува тврдењето. | Да: наведено во статијата | Да: спомнато во првиот пасус | Да: директно наведено во првиот пасус | Да: наведено е Основно јавно обвинителство во Тетово | Да: наведено во првиот пасус | Да: Поднесена до Основното јавно обвинителство Тетово. | Да: точно наведено | Да: Експлицитно наведено. | Не е споменато | Да: наведено во статијата |
| Делото опфаќа студенти од Природно-математичкиот факултет, Факултетот за физичка култура и Факултетот за медицина | Пет извори го потврдуваат тврдењето, пет не го спомнуваат. | Не е споменато | Да: наведено во вториот пасус | Не е споменато | Не е споменато | Да: наведено во вториот пасус | Да: Опфаќа студенти од тие три факултети. | Не е споменато | Да: Точни факултети наведени. | Да: Наведени се истите факултети. | Да: точно наведени факултетите |
| Ентитет | Клучни разлики | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| А.З. | Еден извор е неутрален, останатите негативни. | Негативно: пријавен за злоупотреба на службена положба и фалсификување исправи | Неутрално: означен со иницијали, споменат како обвинет без мета-вреднување | Негативно: обвинет за злоупотреба на службена положба и фалсификување | Негативно: осомничен за проневера и фалсификување документи | Негативно: пријавен за злоупотреба на службена положба и фалсификување | Негативно: обвинет за злоупотреба на службена положба и фалсификување | Негативно: пријавен за злоупотреба и фалсификување, опишан како осомничен | Негативно: обвинет за злоупотреба на службена положба и фалсификување | Негативно: обвинет за злоупотреба на службена положба и фалсификување | Негативно: обвинет за злоупотреба на службена положба и присвојување пари |
| Меѓународниот универзитет во Тетово | Сите извори се неутрални, без разлики. | Неутрално: споменат како место на настанот, без мета-вреднување | Неутрално: споменат како место на вработување, без вреднување | Неутрално: споменат како место на вработување на осомничениот | Неутрално: споменат како место на вработување на осомничениот | Неутрално: споменат како место на вработување на пријавениот | Неутрално: споменат како место на вработување на пријавениот | Неутрално: споменат како место на вработување и оштетен буџет | Неутрално: споменат како место на вработување на пријавениот | Неутрално: споменат како место на вработување на осомничениот | Неутрално: споменат како место на вработување на обвинетиот |
| Управата за финансиска полиција | Сите извори се неутрални, без разлики. | Неутрално: поднела кривична пријава, само информативно спомената | Неутрално: цитирана како подносител на пријава, без мета-вреднување | Неутрално: поднесе кривична пријава, информативно спомената | Неутрално: поднесе кривична пријава, информативно спомената | Неутрално: поднела кривична пријава, само информативно | Неутрално: цитирана како подносител на пријавата | Неутрално: поднела кривична пријава, само информативно | Неутрално: поднела кривична пријава, само информативно спомената | Неутрално: соопштува информации за случајот без вреднување | Неутрално: поднела кривична пријава, само информативно спомената |
| Основното јавно обвинителство во Тетово | Сите извори го прикажуваат неутрално, без разлики. | Неутрално: споменато како орган кај што е поднесена пријава | Неутрално: споменато како институција која примила пријава, без вреднување | Неутрално: споменато како примател на пријавата | Неутрално: споменато како примател на пријавата | Неутрално: споменато како примател на пријавата | Неутрално: споменато како примател на пријавата | Неутрално: споменато како примател на пријавата | Неутрално: споменато како орган кај што е поднесена пријавата | Не е споменато | Неутрално: споменато како институција која примила пријава |
| Природно-математичкиот факултет | Сите извори се неутрални, без разлики во сентимент. | Не е споменато | Неутрално: наведен како еден од факултетите чии студенти се оштетени | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: споменат како извор на студенти кои дале пари | Неутрално: споменат како извор на студенти кои плаќале | Не е споменато | Неутрално: споменат како извор на студенти чии пари биле присвоени | Неутрално: споменат како факултет чии студенти биле оштетени | Неутрално: споменат како извор на студенти кои дале пари |
| Факултетот за физичка култура | Сите извори се неутрални; нема разлики во сентиментот. | Не е споменато | Неутрално: наведен како еден од факултетите чии студенти се оштетени | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: споменат како извор на студенти кои дале пари | Неутрално: споменат како извор на студенти кои плаќале | Не е споменато | Неутрално: споменат како извор на студенти чии пари биле присвоени | Неутрално: споменат како факултет чии студенти биле оштетени | Неутрално: споменат како извор на студенти кои дале пари |
| Факултетот за медицина | Сите извори го прикажуваат неутрално, како место на оштетени студенти. | Не е споменато | Неутрално: наведен како еден од факултетите чии студенти се оштетени | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: споменат како извор на студенти кои дале пари | Неутрално: споменат како извор на студенти кои плаќале | Не е споменато | Неутрално: споменат како извор на студенти чии пари биле присвоени | Неутрално: споменат како факултет чии студенти биле оштетени | Неутрално: споменат како извор на студенти кои дале пари |
| Студентите на Меѓународниот универзитет во Тетово | Сите извори се неутрални, без разлики. | Неутрално: споменати како жртви кои му доверувале пари на А.З. | Неутрално: опишани како жртви на измама, без експлицитно вреднување на нив | Неутрално: споменати како жртви на измама, без вреднување | Неутрално: споменати како жртви на измама, без вреднување | Неутрално: споменати како доверители на пари | Неутрално: опишани како жртви кои верувале дека уплатата е извршена | Неутрално: споменати како жртви на измама, но без вреднување | Неутрално: опишани како жртви кои верувале дека уплатата е извршена | Неутрално: опишани како жртви на измама, без вреднување | Неутрално: споменати како жртви на кражба, без вреднување |
| Сестрата на А.З. | Неутрален приказ, без сентимент; различен акцент на улогата (картичка vs QR-код). | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: спомената како извор на QR-код, без вреднување | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: спомената како чија банкарска картичка била искористена | Неутрално: спомената како извор на QR-код, без вреднување | Неутрално: спомената како чија банкарска картичка била искористена | Неутрално: спомената како извор на автентична потврда | Не е споменато |
| Буџетот на Универзитетот во Тетово | Радио Лидер дава негативен сентимент; останатите се неутрални. | Не е споменато | Неутрално: споменат како претрпен штета, без вреднување | Не е споменато | Неутрално: споменат како оштетен, без вреднување | Неутрално: споменат како оштетен | Негативно: претрпел штета од 3.362.272 денари | Неутрално: споменат како оштетен, без вреднување | Неутрално: споменат како оштетен за износот на присвоените пари | Неутрално: споменат како оштетен, без вреднување | Неутрално: споменат како оштетен, без вреднување |
| Системот Е-pay (www.epay.unite.edu.mk) | Сите извори се неутрални, без разлики. | Неутрално: споменат како систем преку кој требало да се уплатат парите | Неутрално: наведен како наменски систем за уплати, без вреднување | Неутрално: споменат како систем за уплати, без вреднување | Неутрално: споменат како платформа за плаќање | Неутрално: споменат како наменета платформа за уплати | Неутрално: споменат како систем за уплати кој бил злоупотребен | Неутрално: споменат како систем за уплати, без вреднување | Неутрално: споменат како систем преку кој требало да се уплаќа | Неутрално: споменат како систем за уплати, без вреднување | Неутрално: споменат како наменета платформа за уплата |
| Република Северна Македонија | Нема разлики; сите извори се неутрални или не го спомнуваат. | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: спомената во контекст на Кривичниот законик | Не е споменато | Не е споменато | Неутрално: споменат во контекст на Кривичниот законик | Не е споменато | Неутрално: споменат во контекст на Кривичниот законик |
Scenarije je na podlagi člankov ustvarila umetna inteligenca in so zgolj špekulativni — ne gre za napovedi ali dejstva.
Najbolj podprto s poročanjem
Меѓународниот универзитет во Тетово воведува задолжително електронско плаќање и ревизија на сите трансакции, со што се спречуваат злоупотребите. Студентите добиваат посигурен систем, а универзитетот ја враќа довербата.
Обвинителството води ефикасен судски процес против А.З., кој делумно ја надоместува штетата од 3,3 милиони денари. Универзитетот воведува нови процедури, но случајот создава привремена неизвесност за студентите и вработените.
Студентите од Природно-математичкиот, Факултетот за физичка култура и Медицинскиот факултет, кои платиле во готовина, остануваат без признати уплати и се соочуваат со административни проблеми. Некои покренуваат тужби против универзитетот, што го влошува неговиот углед.
Manj gotovo
Скандалот поттикнува Министерството за образование и Управата за финансиска полиција да спроведат сеопфатна ревизија на сите државни универзитети. Се воведуваат задолжителни електронски платформи и редовни контроли, намалувајќи ја можноста за корупција.
Универзитетот спроведува внатрешна истрага и отпушта неколку вработени, но не ги обештетува студентите. Јавноста останува поделена, а институцијата се соочува со умерен пад на упис на нови студенти.
Политички актери го користат скандалот за дискредитација на универзитетот и неговото раководство, што доведува до тензии во тетовската заедница. Студентите и професорите се поделени, а академската атмосфера се влошува.
Zgolj ugibanje umetne inteligence
Студентските организации од трите факултети се здружуваат и бараат воведување блокчејн технологија за следење на уплатите. Универзитетот прифаќа пилот-проект, што го прави пример за транспарентност во регионот.
Странски донатор (на пр. УСАИД) нуди финансиска поддршка за дигитализација на универзитетските финансии, но процесот се одолговлекува поради бирократија. Дел од штетата се покрива, но студентите сè уште се соочуваат со проблеми.
Поради лоша реакција на раководството, скандалот прераснува во системска криза. Бројот на запишани студенти драстично опаѓа, а акредитацијата на неколку факултети е доведена во прашање од страна на Агенцијата за високо образование.
Analizirano 10 od 14 virov
Primerjalne tabele in infografika uporabljajo samo prvih 10 virov. Ostali viri so prikazani spodaj ločeno.
| Vir | Naslov | |
|---|---|---|
| Нов скандал на Меѓународниот универзитет во Тетово: Вработен им земал пари на студентите за пријавување семестар и си ги ставал в џеб | ||
| Вработен на Меѓународниот универзитет во Тетово, присвоил над 3 милиони денари од студенти | Скопско Ехо | ||
| Се офајдил со над 55 000 евра - ги ставал во џеб парите од тетовските студенти | ||
| Вработен на Универзитетот во Тетово, осомничен за проневера на над 3,3 милиони денари од студентски такси | ||
| НА ТЕТОВСКИ УНИВЕРЗИТЕТ КАКО ВО СВОЕ ДУЌАНЧЕ, парите од студентите - во свој џеб | ||
| СТУДЕНТИТЕ ПЛАЌАЛЕ ЗА ПАРТИЦИПАЦИЈА, ТОЈ СИ ГИ ЗЕМАЛ ПАРИТЕ: Кривична за вработен на Меѓународниот универзитет во Тетово | ||
| Вработен од Тетовскиот универзитет доби кривична пријава -- фалсификувал уплати од студенти и си ставил во џеб скоро 55.000 евра | ||
| Вработен на Меѓународниот Универзитет Тетово украл над три мулиони денари што ги упалќале студентите | ||
| Вработен на Универзитетот во Тетово ги земал парите од студентите и изработувал лажни потврди | ||
| ПАРИТЕ ОД СТУДЕНТИТЕ МЕСТО ВО КАСА ВО ЏЕБ: вработен на Меѓународниот универзитет во Тетово доби кривична, присвоил скоро 55 илјади евра |