MedVrsticami

Уставен суд првпат пријави судија поради неизвршување одлука за Стојановска 7.8.2026г.

Анализирани 10 од 14 извори Македонски

Уставниот суд на Северна Македонија за првпат во својата историја примени нов механизам за заштита на сопствените одлуки, пријавувајќи судија од Основниот граѓански суд Скопје до Јавното обвинителство и Судскиот совет. Причината е што судијата одбил да ја изврши одлуката на Уставниот суд во предметот на новинарката Наташа Стојановска, која се однесува на настаните од 27 април 2017 година во Собранието. Уставниот суд на 24 септември 2025 година утврдил повреда на слободата на јавно изразување на мислата на Стојановска, сторена со две пресуди на Основниот граѓански суд и Апелациониот суд. И покрај тоа, судијата од Основниот граѓански суд го отфрлил предлогот за повторување на постапката, повикувајќи се на Законот за парничната постапка, но не ги зел предвид конечноста, извршноста и општата задолжителност на одлуките на Уставниот суд. Ова е прв случај во кој Уставниот суд бара кривична и дисциплинска одговорност за судија од понизок суд.

Анализа на тврдења

Тврдење	Клучни разлики	Deutsche Welle	Kurir	Слободен печат	telma.com.mk	24info.mk	Радио Лидер	А1он	Локално	zoom.mk	СКОПСКО ЕХО
Уставниот суд за првпат пријави судија за непочитување судска одлука	Повеќето извори го потврдуваат тврдењето, но Kurir, А1он и СКОПСКО ЕХО не го спомнуваат.	Да: Статијата наведува дека Судот првпат применил механизам за заштита.	Не е споменато	Да: Статијата потврдува дека ова е првпат Судот да активира таков механизам.	Да: Судот наведува дека првпат применува нов механизам за извршување.	Да: Статијата потврдува дека ова е правен преседан и првпат се случува.	Да: Статијата потврдува дека ова е прв ваков случај.	Не е споменато	Да: Статијата експлицитно го наведува ова како преседан.	Да: Судот соопшти дека ова е првпат да го примени овој механизам.	Not Mentioned
Уставниот суд го примени новиот механизам за извршување на одлуките, предвиден со Актот на Судот од септември 2024 година	Клучна разлика: Kurir тврди дека Актот е од мај, а не септември 2024.	Не е споменато	Делумно: Актот е од мај 2024, а не септември.	Не е споменато	Да: Потврдено во текстот како основа за постапувањето.	Не е споменато	Да: Статијата експлицитно го наведува ова како прва примена.	Не е споменато	Делумно: Се споменува нов механизам, но не и датумот на Актот.	Да: Потврдено во текстот како основа за постапувањето.	Not Mentioned
Наташа Стојановска претрпела повреда на слободата на јавно изразување на мислата, утврдена со две пресуди од 2022 и 2024 година	Разлика во потврда: повеќето извори го поддржуваат тврдењето, но некои не наведуваат години на пресуди.	Не: Статијата споменува пресуди од 2021 година за друг новинар.	Да: Уставниот суд утврдил повреда со Одлука БЗСП.бр.8/2025.	Да: Уставниот суд утврдил повреда сторена со тие две пресуди.	Да: Уставниот суд утврдил повреда сторена со пресуди од 2022 и 2024.	Делумно: Се споменува повреда на слобода на изразување, но не и датуми.	Да: Уставниот суд утврдил повреда сторена со тие две пресуди.	Делумно: Уставниот суд утврдил повреда, но не се споменати конкретни пресуди	Делумно: Потврдена повредата, но не се прецизирани годините на пресудите.	Да: Уставниот суд утврдил повреда преку овие две пресуди.	Not Mentioned
Предлогот на Стојановска за повторување на постапката пред Основниот граѓански суд бил отфрлен	Разлика: Некои извори го потврдуваат отфрлањето, други не го споменуваат.	Да: Судијата ја отфрлил одлуката на Уставниот суд како нов доказ.	Да: Судот го отфрлил предлогот поради немање законски основ.	Да: Статијата наведува дека предлогот е отфрлен.	Да: Потврдено во известувањето од адвокатот до Уставниот суд.	Не е споменато	Да: Статијата наведува дека предлогот бил отфрлен.	Не е споменато	Да: Текстот наведува дека предлогот е отфрлен.	Да: Текстот наведува дека предлогот бил отфрлен.	Not Mentioned
Уставниот суд утврдил дека првостепениот суд се повикал на Законот за парничната постапка, но не ги земал предвид конечноста, извршноста и општата задолжителност на одлуките на Уставниот суд	Повеќето извори го потврдуваат тврдењето, но А1он, Локално и СКОПСКО ЕХО го игнорираат.	Да: Судот посочува дека судијата не ги зел предвид овие аспекти.	Да: Статијата наведува судир меѓу процесен формализам и уставна извршност.	Да: Судот утврдил дека судијата се повикал на ЗПП, но ги игнорирал овие својства.	Да: Директно цитирано во соопштението на Уставниот суд.	Делумно: Се наведува дека судијата игнорирал конечна одлука на Уставниот суд.	Да: Ова е директно наведено како оценка на Уставниот суд.	Не е споменато	Не е споменато	Да: Судот експлицитно го наведе ова како причина за неизвршување.	Not Mentioned
Во Основниот граѓански суд веќе постоела практика да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд како основ за повторување на постапката	Пет извори потврдуваат, три не споменуваат.	Да: Уставниот суд тврди дека судот претходно имал таква практика.	Да: Наведено е дека постои претходна практика во друг предмет.	Да: Статијата наведува претходен пример од 2023/2024 година.	Да: Судот наведува претходен пример од 2023 година.	Не е споменато	Да: Судот посочува дека таква практика веќе постоела.	Не е споменато	Не е споменато	Да: Судот наведува пример за претходна практика (предмет МАЛВП-705/20).	Not Mentioned
Уставниот суд поднел иницијатива до Судскиот совет за утврдување одговорност за нестручно и несовесно вршење на судиската функција	Разлика во длабочина на презентација: некои известуваат за известување, други не.	Да: Судот го известил Судскиот совет за постапувањето на судијата.	Делумно: Судот го доставил решението до Советот за понатамошно постапување.	Да: Судот го известил Судскиот совет за неизвршувањето на одлуката.	Да: Судот соопшти дека го известил Судскиот совет.	Да: Директно потврдено во текстот.	Делумно: Се споменува известување до Судскиот совет, но не и содржината.	Делумно: Се споменува известување до Судскиот совет за утврдување одговорност	Да: Директно потврдено во текстот.	Да: Судот го известил Судскиот совет за случајот.	Not Mentioned
Уставниот суд поднел пријава до Основното јавно обвинителство Скопје за испитување на елементи на кривично дело, вклучувајќи несовесно работење или злоупотреба на службената положба	Разлика: некои извори прецизираат кривично дело, други само „испитување“.	Да: Судот го известил Обвинителството за неизвршување на одлуката.	Да: Решението е доставено до Јавното обвинителство.	Делумно: Судот го известил Обвинителството, но не се прецизирани квалификациите.	Делумно: Судот го известил Обвинителството за испитување на одговорност.	Да: Директно потврдено во текстот.	Делумно: Се споменува известување до Обвинителството за испитување.	Делумно: Се споменува известување до ОЈО за утврдување одговорност	Да: Потврдено во текстот.	Делумно: Судот го известил Обвинителството за испитување на одговорност.	Not Mentioned
Неизвршувањето на одлуките на Уставниот суд е заштитено со кривично-правни санкции, вклучувајќи затвор од една до пет години	Само Курир ја потврдува казната од 1-5 години затвор.	Делумно: Се споменуваат кривичноправни санкции, но не и висината на казната.	Да: Се споменува член 377 став 3 од Кривичниот законик.	Делумно: Судот предупредува за кривично-правни санкции, но не се наведени годините.	Делумно: Судот споменува кривично-правни санкции, но не прецизира затвор.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Делумно: Судот споменува кривично-правни санкции, но не ја наведува казната.	Not Mentioned
Предметот на Стојановска се однесува на настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога таа била изложена на закани и заплашување	Повеќето потврдуваат, Kurir,24info,Скопско ехо не споменуваат.	Да: Потврдено во текстот.	Не е споменато	Да: Статијата го потврдува контекстот на настаните од 27 април 2017.	Да: Потврдено во последниот пасус од статијата.	Не е споменато	Да: Статијата го потврдува контекстот на настаните од 27 април.	Да: Статијата потврдува дека случајот е поврзан со 27 април 2017	Делумно: Се споменува упадот на 27 април, но не и деталите за закани.	Да: Потврдено во последниот пасус од статијата.	Not Mentioned
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предметот на новинарката Наташа Стојановска	Сите извори потврдуваат; само два не спомнуваат.	Да: Потврдено во текстот.	Да: Уставниот суд утврдил неизвршување со Решението И.бр.1/2026.	Да: Судот констатирал дека судијата не ја извршил нивната одлука.	Да: Судот констатира дека судијата не ја извршил одлуката БЗСП.бр.8/2025.	Not Mentioned	Да: Судот утврдил дека судијата не постапил согласно одлуката.	Да: Статијата наведува дека судот не ја извршил одлуката	Да: Потврдено во текстот како причина за пријавата.	Да: Уставниот суд утврдил дека судијата не ја извршил одлуката.	Not Mentioned
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предмет на новинарката Наташа Стојановска	Потврдено од DW, Kurir, A1он, други не спомнуваат.	Да: Потврдено во текстот.	Да: Потврдено во текстот преку Решението И.бр.1/2026.	Not Mentioned	Not Mentioned	Делумно: Се споменува новинарка и предмет во Граѓанскиот суд, но не по име.	Not Mentioned	Да: Статијата наведува дека судот не ја извршил одлуката	Not Mentioned	Not Mentioned	Not Mentioned

claims

Уставниот суд за првпат пријави судија за непочитување судска одлука
Уставниот суд го примени новиот механизам за извршување на одлуките, предвиден со Актот на Судот од септември 2024 година
Наташа Стојановска претрпела повреда на слободата на јавно изразување на мислата, утврдена со две пресуди од 2022 и 2024 година
Предлогот на Стојановска за повторување на постапката пред Основниот граѓански суд бил отфрлен
Уставниот суд утврдил дека првостепениот суд се повикал на Законот за парничната постапка, но не ги земал предвид конечноста, извршноста и општата задолжителност на одлуките на Уставниот суд
Во Основниот граѓански суд веќе постоела практика да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд како основ за повторување на постапката
Уставниот суд поднел иницијатива до Судскиот совет за утврдување одговорност за нестручно и несовесно вршење на судиската функција
Уставниот суд поднел пријава до Основното јавно обвинителство Скопје за испитување на елементи на кривично дело, вклучувајќи несовесно работење или злоупотреба на службената положба
Неизвршувањето на одлуките на Уставниот суд е заштитено со кривично-правни санкции, вклучувајќи затвор од една до пет години
Предметот на Стојановска се однесува на настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога таа била изложена на закани и заплашување
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предметот на новинарката Наташа Стојановска
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предмет на новинарката Наташа Стојановска

key differences

Во Основниот граѓански суд веќе постоела практика да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд како основ за повторување на постапката: Пет извори потврдуваат, три не споменуваат.
Наташа Стојановска претрпела повреда на слободата на јавно изразување на мислата, утврдена со две пресуди од 2022 и 2024 година: Разлика во потврда: повеќето извори го поддржуваат тврдењето, но некои не наведуваат години на пресуди.
Неизвршувањето на одлуките на Уставниот суд е заштитено со кривично-правни санкции, вклучувајќи затвор од една до пет години: Само Курир ја потврдува казната од 1-5 години затвор.
Предлогот на Стојановска за повторување на постапката пред Основниот граѓански суд бил отфрлен: Разлика: Некои извори го потврдуваат отфрлањето, други не го споменуваат.
Предметот на Стојановска се однесува на настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога таа била изложена на закани и заплашување: Повеќето потврдуваат, Kurir,24info,Скопско ехо не споменуваат.
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предмет на новинарката Наташа Стојановска: Потврдено од DW, Kurir, A1он, други не спомнуваат.
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предметот на новинарката Наташа Стојановска: Сите извори потврдуваат; само два не спомнуваат.
Уставниот суд го примени новиот механизам за извршување на одлуките, предвиден со Актот на Судот од септември 2024 година: Клучна разлика: Kurir тврди дека Актот е од мај, а не септември 2024.
Уставниот суд за првпат пријави судија за непочитување судска одлука: Повеќето извори го потврдуваат тврдењето, но Kurir, А1он и СКОПСКО ЕХО не го спомнуваат.
Уставниот суд поднел иницијатива до Судскиот совет за утврдување одговорност за нестручно и несовесно вршење на судиската функција: Разлика во длабочина на презентација: некои известуваат за известување, други не.
Уставниот суд поднел пријава до Основното јавно обвинителство Скопје за испитување на елементи на кривично дело, вклучувајќи несовесно работење или злоупотреба на службената положба: Разлика: некои извори прецизираат кривично дело, други само „испитување“.
Уставниот суд утврдил дека првостепениот суд се повикал на Законот за парничната постапка, но не ги земал предвид конечноста, извршноста и општата задолжителност на одлуките на Уставниот суд: Повеќето извори го потврдуваат тврдењето, но А1он, Локално и СКОПСКО ЕХО го игнорираат.

source analyses

24info.mk

Во Основниот граѓански суд веќе постоела практика да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд како основ за повторување на постапката: Не е споменато
Наташа Стојановска претрпела повреда на слободата на јавно изразување на мислата, утврдена со две пресуди од 2022 и 2024 година: Делумно: Се споменува повреда на слобода на изразување, но не и датуми.
Неизвршувањето на одлуките на Уставниот суд е заштитено со кривично-правни санкции, вклучувајќи затвор од една до пет години: Не е споменато
Предлогот на Стојановска за повторување на постапката пред Основниот граѓански суд бил отфрлен: Не е споменато
Предметот на Стојановска се однесува на настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога таа била изложена на закани и заплашување: Не е споменато
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предмет на новинарката Наташа Стојановска: Делумно: Се споменува новинарка и предмет во Граѓанскиот суд, но не по име.
Уставниот суд го примени новиот механизам за извршување на одлуките, предвиден со Актот на Судот од септември 2024 година: Не е споменато
Уставниот суд за првпат пријави судија за непочитување судска одлука: Да: Статијата потврдува дека ова е правен преседан и првпат се случува.
Уставниот суд поднел иницијатива до Судскиот совет за утврдување одговорност за нестручно и несовесно вршење на судиската функција: Да: Директно потврдено во текстот.
Уставниот суд поднел пријава до Основното јавно обвинителство Скопје за испитување на елементи на кривично дело, вклучувајќи несовесно работење или злоупотреба на службената положба: Да: Директно потврдено во текстот.
Уставниот суд утврдил дека првостепениот суд се повикал на Законот за парничната постапка, но не ги земал предвид конечноста, извршноста и општата задолжителност на одлуките на Уставниот суд: Делумно: Се наведува дека судијата игнорирал конечна одлука на Уставниот суд.

Deutsche Welle

Во Основниот граѓански суд веќе постоела практика да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд како основ за повторување на постапката: Да: Уставниот суд тврди дека судот претходно имал таква практика.
Наташа Стојановска претрпела повреда на слободата на јавно изразување на мислата, утврдена со две пресуди од 2022 и 2024 година: Не: Статијата споменува пресуди од 2021 година за друг новинар.
Неизвршувањето на одлуките на Уставниот суд е заштитено со кривично-правни санкции, вклучувајќи затвор од една до пет години: Делумно: Се споменуваат кривичноправни санкции, но не и висината на казната.
Предлогот на Стојановска за повторување на постапката пред Основниот граѓански суд бил отфрлен: Да: Судијата ја отфрлил одлуката на Уставниот суд како нов доказ.
Предметот на Стојановска се однесува на настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога таа била изложена на закани и заплашување: Да: Потврдено во текстот.
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предмет на новинарката Наташа Стојановска: Да: Потврдено во текстот.
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предметот на новинарката Наташа Стојановска: Да: Потврдено во текстот.
Уставниот суд го примени новиот механизам за извршување на одлуките, предвиден со Актот на Судот од септември 2024 година: Не е споменато
Уставниот суд за првпат пријави судија за непочитување судска одлука: Да: Статијата наведува дека Судот првпат применил механизам за заштита.
Уставниот суд поднел иницијатива до Судскиот совет за утврдување одговорност за нестручно и несовесно вршење на судиската функција: Да: Судот го известил Судскиот совет за постапувањето на судијата.
Уставниот суд поднел пријава до Основното јавно обвинителство Скопје за испитување на елементи на кривично дело, вклучувајќи несовесно работење или злоупотреба на службената положба: Да: Судот го известил Обвинителството за неизвршување на одлуката.
Уставниот суд утврдил дека првостепениот суд се повикал на Законот за парничната постапка, но не ги земал предвид конечноста, извршноста и општата задолжителност на одлуките на Уставниот суд: Да: Судот посочува дека судијата не ги зел предвид овие аспекти.

Kurir

Во Основниот граѓански суд веќе постоела практика да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд како основ за повторување на постапката: Да: Наведено е дека постои претходна практика во друг предмет.
Наташа Стојановска претрпела повреда на слободата на јавно изразување на мислата, утврдена со две пресуди од 2022 и 2024 година: Да: Уставниот суд утврдил повреда со Одлука БЗСП.бр.8/2025.
Неизвршувањето на одлуките на Уставниот суд е заштитено со кривично-правни санкции, вклучувајќи затвор од една до пет години: Да: Се споменува член 377 став 3 од Кривичниот законик.
Предлогот на Стојановска за повторување на постапката пред Основниот граѓански суд бил отфрлен: Да: Судот го отфрлил предлогот поради немање законски основ.
Предметот на Стојановска се однесува на настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога таа била изложена на закани и заплашување: Не е споменато
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предмет на новинарката Наташа Стојановска: Да: Потврдено во текстот преку Решението И.бр.1/2026.
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предметот на новинарката Наташа Стојановска: Да: Уставниот суд утврдил неизвршување со Решението И.бр.1/2026.
Уставниот суд го примени новиот механизам за извршување на одлуките, предвиден со Актот на Судот од септември 2024 година: Делумно: Актот е од мај 2024, а не септември.
Уставниот суд за првпат пријави судија за непочитување судска одлука: Не е споменато
Уставниот суд поднел иницијатива до Судскиот совет за утврдување одговорност за нестручно и несовесно вршење на судиската функција: Делумно: Судот го доставил решението до Советот за понатамошно постапување.
Уставниот суд поднел пријава до Основното јавно обвинителство Скопје за испитување на елементи на кривично дело, вклучувајќи несовесно работење или злоупотреба на службената положба: Да: Решението е доставено до Јавното обвинителство.
Уставниот суд утврдил дека првостепениот суд се повикал на Законот за парничната постапка, но не ги земал предвид конечноста, извршноста и општата задолжителност на одлуките на Уставниот суд: Да: Статијата наведува судир меѓу процесен формализам и уставна извршност.

telma.com.mk

Во Основниот граѓански суд веќе постоела практика да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд како основ за повторување на постапката: Да: Судот наведува претходен пример од 2023 година.
Наташа Стојановска претрпела повреда на слободата на јавно изразување на мислата, утврдена со две пресуди од 2022 и 2024 година: Да: Уставниот суд утврдил повреда сторена со пресуди од 2022 и 2024.
Неизвршувањето на одлуките на Уставниот суд е заштитено со кривично-правни санкции, вклучувајќи затвор од една до пет години: Делумно: Судот споменува кривично-правни санкции, но не прецизира затвор.
Предлогот на Стојановска за повторување на постапката пред Основниот граѓански суд бил отфрлен: Да: Потврдено во известувањето од адвокатот до Уставниот суд.
Предметот на Стојановска се однесува на настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога таа била изложена на закани и заплашување: Да: Потврдено во последниот пасус од статијата.
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предметот на новинарката Наташа Стојановска: Да: Судот констатира дека судијата не ја извршил одлуката БЗСП.бр.8/2025.
Уставниот суд го примени новиот механизам за извршување на одлуките, предвиден со Актот на Судот од септември 2024 година: Да: Потврдено во текстот како основа за постапувањето.
Уставниот суд за првпат пријави судија за непочитување судска одлука: Да: Судот наведува дека првпат применува нов механизам за извршување.
Уставниот суд поднел иницијатива до Судскиот совет за утврдување одговорност за нестручно и несовесно вршење на судиската функција: Да: Судот соопшти дека го известил Судскиот совет.
Уставниот суд поднел пријава до Основното јавно обвинителство Скопје за испитување на елементи на кривично дело, вклучувајќи несовесно работење или злоупотреба на службената положба: Делумно: Судот го известил Обвинителството за испитување на одговорност.
Уставниот суд утврдил дека првостепениот суд се повикал на Законот за парничната постапка, но не ги земал предвид конечноста, извршноста и општата задолжителност на одлуките на Уставниот суд: Да: Директно цитирано во соопштението на Уставниот суд.

zoom.mk

Во Основниот граѓански суд веќе постоела практика да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд како основ за повторување на постапката: Да: Судот наведува пример за претходна практика (предмет МАЛВП-705/20).
Наташа Стојановска претрпела повреда на слободата на јавно изразување на мислата, утврдена со две пресуди од 2022 и 2024 година: Да: Уставниот суд утврдил повреда преку овие две пресуди.
Неизвршувањето на одлуките на Уставниот суд е заштитено со кривично-правни санкции, вклучувајќи затвор од една до пет години: Делумно: Судот споменува кривично-правни санкции, но не ја наведува казната.
Предлогот на Стојановска за повторување на постапката пред Основниот граѓански суд бил отфрлен: Да: Текстот наведува дека предлогот бил отфрлен.
Предметот на Стојановска се однесува на настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога таа била изложена на закани и заплашување: Да: Потврдено во последниот пасус од статијата.
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предметот на новинарката Наташа Стојановска: Да: Уставниот суд утврдил дека судијата не ја извршил одлуката.
Уставниот суд го примени новиот механизам за извршување на одлуките, предвиден со Актот на Судот од септември 2024 година: Да: Потврдено во текстот како основа за постапувањето.
Уставниот суд за првпат пријави судија за непочитување судска одлука: Да: Судот соопшти дека ова е првпат да го примени овој механизам.
Уставниот суд поднел иницијатива до Судскиот совет за утврдување одговорност за нестручно и несовесно вршење на судиската функција: Да: Судот го известил Судскиот совет за случајот.
Уставниот суд поднел пријава до Основното јавно обвинителство Скопје за испитување на елементи на кривично дело, вклучувајќи несовесно работење или злоупотреба на службената положба: Делумно: Судот го известил Обвинителството за испитување на одговорност.
Уставниот суд утврдил дека првостепениот суд се повикал на Законот за парничната постапка, но не ги земал предвид конечноста, извршноста и општата задолжителност на одлуките на Уставниот суд: Да: Судот експлицитно го наведе ова како причина за неизвршување.

А1он

Во Основниот граѓански суд веќе постоела практика да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд како основ за повторување на постапката: Не е споменато
Наташа Стојановска претрпела повреда на слободата на јавно изразување на мислата, утврдена со две пресуди од 2022 и 2024 година: Делумно: Уставниот суд утврдил повреда, но не се споменати конкретни пресуди
Неизвршувањето на одлуките на Уставниот суд е заштитено со кривично-правни санкции, вклучувајќи затвор од една до пет години: Не е споменато
Предлогот на Стојановска за повторување на постапката пред Основниот граѓански суд бил отфрлен: Не е споменато
Предметот на Стојановска се однесува на настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога таа била изложена на закани и заплашување: Да: Статијата потврдува дека случајот е поврзан со 27 април 2017
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предмет на новинарката Наташа Стојановска: Да: Статијата наведува дека судот не ја извршил одлуката
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предметот на новинарката Наташа Стојановска: Да: Статијата наведува дека судот не ја извршил одлуката
Уставниот суд го примени новиот механизам за извршување на одлуките, предвиден со Актот на Судот од септември 2024 година: Не е споменато
Уставниот суд за првпат пријави судија за непочитување судска одлука: Не е споменато
Уставниот суд поднел иницијатива до Судскиот совет за утврдување одговорност за нестручно и несовесно вршење на судиската функција: Делумно: Се споменува известување до Судскиот совет за утврдување одговорност
Уставниот суд поднел пријава до Основното јавно обвинителство Скопје за испитување на елементи на кривично дело, вклучувајќи несовесно работење или злоупотреба на службената положба: Делумно: Се споменува известување до ОЈО за утврдување одговорност
Уставниот суд утврдил дека првостепениот суд се повикал на Законот за парничната постапка, но не ги земал предвид конечноста, извршноста и општата задолжителност на одлуките на Уставниот суд: Не е споменато

Локално

Во Основниот граѓански суд веќе постоела практика да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд како основ за повторување на постапката: Не е споменато
Наташа Стојановска претрпела повреда на слободата на јавно изразување на мислата, утврдена со две пресуди од 2022 и 2024 година: Делумно: Потврдена повредата, но не се прецизирани годините на пресудите.
Неизвршувањето на одлуките на Уставниот суд е заштитено со кривично-правни санкции, вклучувајќи затвор од една до пет години: Не е споменато
Предлогот на Стојановска за повторување на постапката пред Основниот граѓански суд бил отфрлен: Да: Текстот наведува дека предлогот е отфрлен.
Предметот на Стојановска се однесува на настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога таа била изложена на закани и заплашување: Делумно: Се споменува упадот на 27 април, но не и деталите за закани.
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предметот на новинарката Наташа Стојановска: Да: Потврдено во текстот како причина за пријавата.
Уставниот суд го примени новиот механизам за извршување на одлуките, предвиден со Актот на Судот од септември 2024 година: Делумно: Се споменува нов механизам, но не и датумот на Актот.
Уставниот суд за првпат пријави судија за непочитување судска одлука: Да: Статијата експлицитно го наведува ова како преседан.
Уставниот суд поднел иницијатива до Судскиот совет за утврдување одговорност за нестручно и несовесно вршење на судиската функција: Да: Директно потврдено во текстот.
Уставниот суд поднел пријава до Основното јавно обвинителство Скопје за испитување на елементи на кривично дело, вклучувајќи несовесно работење или злоупотреба на службената положба: Да: Потврдено во текстот.
Уставниот суд утврдил дека првостепениот суд се повикал на Законот за парничната постапка, но не ги земал предвид конечноста, извршноста и општата задолжителност на одлуките на Уставниот суд: Не е споменато

Радио Лидер

Во Основниот граѓански суд веќе постоела практика да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд како основ за повторување на постапката: Да: Судот посочува дека таква практика веќе постоела.
Наташа Стојановска претрпела повреда на слободата на јавно изразување на мислата, утврдена со две пресуди од 2022 и 2024 година: Да: Уставниот суд утврдил повреда сторена со тие две пресуди.
Неизвршувањето на одлуките на Уставниот суд е заштитено со кривично-правни санкции, вклучувајќи затвор од една до пет години: Не е споменато
Предлогот на Стојановска за повторување на постапката пред Основниот граѓански суд бил отфрлен: Да: Статијата наведува дека предлогот бил отфрлен.
Предметот на Стојановска се однесува на настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога таа била изложена на закани и заплашување: Да: Статијата го потврдува контекстот на настаните од 27 април.
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предметот на новинарката Наташа Стојановска: Да: Судот утврдил дека судијата не постапил согласно одлуката.
Уставниот суд го примени новиот механизам за извршување на одлуките, предвиден со Актот на Судот од септември 2024 година: Да: Статијата експлицитно го наведува ова како прва примена.
Уставниот суд за првпат пријави судија за непочитување судска одлука: Да: Статијата потврдува дека ова е прв ваков случај.
Уставниот суд поднел иницијатива до Судскиот совет за утврдување одговорност за нестручно и несовесно вршење на судиската функција: Делумно: Се споменува известување до Судскиот совет, но не и содржината.
Уставниот суд поднел пријава до Основното јавно обвинителство Скопје за испитување на елементи на кривично дело, вклучувајќи несовесно работење или злоупотреба на службената положба: Делумно: Се споменува известување до Обвинителството за испитување.
Уставниот суд утврдил дека првостепениот суд се повикал на Законот за парничната постапка, но не ги земал предвид конечноста, извршноста и општата задолжителност на одлуките на Уставниот суд: Да: Ова е директно наведено како оценка на Уставниот суд.

СКОПСКО ЕХО

Слободен печат

Во Основниот граѓански суд веќе постоела практика да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд како основ за повторување на постапката: Да: Статијата наведува претходен пример од 2023/2024 година.
Наташа Стојановска претрпела повреда на слободата на јавно изразување на мислата, утврдена со две пресуди од 2022 и 2024 година: Да: Уставниот суд утврдил повреда сторена со тие две пресуди.
Неизвршувањето на одлуките на Уставниот суд е заштитено со кривично-правни санкции, вклучувајќи затвор од една до пет години: Делумно: Судот предупредува за кривично-правни санкции, но не се наведени годините.
Предлогот на Стојановска за повторување на постапката пред Основниот граѓански суд бил отфрлен: Да: Статијата наведува дека предлогот е отфрлен.
Предметот на Стојановска се однесува на настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога таа била изложена на закани и заплашување: Да: Статијата го потврдува контекстот на настаните од 27 април 2017.
Судија од Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката на Уставниот суд во предметот на новинарката Наташа Стојановска: Да: Судот констатирал дека судијата не ја извршил нивната одлука.
Уставниот суд го примени новиот механизам за извршување на одлуките, предвиден со Актот на Судот од септември 2024 година: Не е споменато
Уставниот суд за првпат пријави судија за непочитување судска одлука: Да: Статијата потврдува дека ова е првпат Судот да активира таков механизам.
Уставниот суд поднел иницијатива до Судскиот совет за утврдување одговорност за нестручно и несовесно вршење на судиската функција: Да: Судот го известил Судскиот совет за неизвршувањето на одлуката.
Уставниот суд поднел пријава до Основното јавно обвинителство Скопје за испитување на елементи на кривично дело, вклучувајќи несовесно работење или злоупотреба на службената положба: Делумно: Судот го известил Обвинителството, но не се прецизирани квалификациите.
Уставниот суд утврдил дека првостепениот суд се повикал на Законот за парничната постапка, но не ги земал предвид конечноста, извршноста и општата задолжителност на одлуките на Уставниот суд: Да: Судот утврдил дека судијата се повикал на ЗПП, но ги игнорирал овие својства.

Анализа на сентимент

Ентитет	Клучни разлики	Deutsche Welle	Kurir	Слободен печат	telma.com.mk	24info.mk	Радио Лидер	А1он	Локално	zoom.mk	СКОПСКО ЕХО
Уставен суд	Еден извор критикува, останатите го бранат како чувар на Уставот.	Негативно: критикуван за пречекорување надлежности и институционален притисок	Позитивно: Авторот го брани како чувар на Уставот и владеењето на правото.	Позитивно: прикажан како бранител на уставноста, проактивен во барање одговорност.	Позитивно: авторот го прикажува како институција што применува нов механизам за заштита на своите одлуки	Позитивно: презентиран како бранител на правниот поредок	Позитивно: Судот е прикажан како активен и принципиелен во спроведувањето на своите одлуки.	Позитивно: Уставниот суд е прикажан како институција што утврдила повреда на слободата на изразување и создава важна практика за заштита на правата.	Позитивно: авторот го прикажува како преседан и заштитник на сопствените одлуки	Позитивно: Судот е прикажан како активен и принципиелен во заштитата на правата.	Позитивно: авторот го прикажува како активен и заштитник на своите одлуки
Наташа Стојановска	Сите извори се неутрални, без разлики во сентиментот.	Неутрално: спомената како новинарка чија безбедност е загрозена	Неутрално: Спомената како подносител на претставка, без мета-вреднување.	Неутрално: жртва чии права се бранат, но без експлицитно вреднување.	Неутрално: спомената како подносител на барање, без мета-вреднување	Не е споменато	Неутрално: Таа е жртва чии права се заштитени, но без експлицитно вреднување.	Неутрално: Спомената како новинарка чии права се повредени, без мета-вреднување на нејзината улога.	Неутрално: спомената како новинарка чиј предмет е во фокус	Неутрално: Таа е жртва чии права се утврдени, но без експлицитно вреднување.	Неутрално: спомената како подносителка на предметот
Основниот граѓански суд Скопје	Само DW е неутрален; сите други се негативни.	Неутрално: споменат во контекст на постапување по одлуки на Уставниот суд	Негативно: Критикуван за отфрлање на барањето за повторување на постапката.	Негативно: критикуван за игнорирање на одлуката на Уставниот суд.	Негативно: Уставниот суд утврдува дека судот не ја извршил одлуката и пропуштил да ги земе предвид уставните карактеристики	Негативно: судијата игнорирал одлука на Уставниот суд	Негативно: Судот е критикуван за неизвршување на одлуката на Уставниот суд.	Негативно: Критикуван за неизвршување на одлуката на Уставниот суд, со имплицитна вина за непостапување.	Негативно: судија од овој суд е пријавен за непочитување одлука	Негативно: Судот е критикуван дека не ја извршил одлуката на Уставниот суд.	Негативно: судија од овој суд не ја извршил одлуката на Уставниот суд
Апелациониот суд Скопје	Неутрално vs негативно: два извора критикуваат пресуди.	Неутрално: споменат како дел од претходни пресуди	Неутрално: Споменат во контекст на пресуда и практика, без мета-вреднување.	Неутрално: споменат во контекст на пресуда и пракса, без експлицитно вреднување.	Неутрално: споменат во контекст на пресуда и подоцнежно прифаќање на одлука на Уставен, без вреднување	Не е споменато	Негативно: Неговата пресуда е утврдена како повреда на правото на изразување.	Негативно: Критикуван за неутврдување повреда на слободата на изразување, што довело до потреба од интервенција на Уставниот суд.	Неутрално: само споменат како дел од претходна пресуда	Неутрално: Споменат како дел од постапката, без експлицитно вреднување.	Не е споменато
Филип Медарски	Сите извори се неутрални, без разлики.	Не е споменато	Не е споменато	Неутрално: само известил за неизвршување, без мета-вреднување.	Неутрално: споменат како полномошник што го известил Уставниот суд, без мета-вреднување	Не е споменато	Неутрално: Тој е адвокат кој го известил Уставниот суд, без мета-вреднување.	Не е споменато	Не е споменато	Неутрално: Само информирал за неизвршување, без мета-вреднување.	Не е споменато
Судски совет	Сите извори се неутрални, без разлики.	Неутрално: споменат како примател на известување од Уставниот суд	Неутрално: Споменат како орган што треба да постапи, со повик за воздржаност.	Неутрално: информиран за неизвршување, без вреднување.	Неутрално: споменат како примател на известување, без вреднување	Неутрално: споменат како тело за дисциплинска постапка	Неутрално: Само е известен за случајот, без дополнително вреднување.	Неутрално: Споменат како институција од која се очекува да постапи по известувањето на Уставниот суд, без мета-вреднување.	Неутрално: известен за иницијатива, без вреднување	Неутрално: Известен, но не е оценуван.	Неутрално: само наведен како известуван од Уставниот суд
Основно јавно обвинителство Скопје	Нема разлики: сите извори се неутрални.	Неутрално: споменато како примател на известување од Уставниот суд	Неутрално: Споменато како орган на кој е доставено решението.	Неутрално: известирано, без вреднување.	Неутрално: споменато како примател на известување, без вреднување	Неутрално: споменато како орган за кривична пријава	Неутрално: Само е известено за случајот, без дополнително вреднување.	Неутрално: Споменато како институција од која се очекува да постапи, без мета-вреднување.	Неутрално: известено за пријава, без вреднување	Неутрално: Известено, но не е оценувано.	Неутрално: споменато како примател на известување
Собранието на Република Македонија	Сите извори го прикажуваат неутрално, без разлики во сентимент или интерпретација.	Неутрално: споменато како место на настани од 27 април 2017	Не е споменато	Неутрално: споменато како место на настан, без вреднување.	Неутрално: споменато како место на настани од 2017 година, без вреднување	Не е споменато	Неутрално: Споменато како место на настанот, без вреднување.	Неутрално: Споменато како место на настаните од 27 април 2017 година, без мета-вреднување.	Неутрално: споменато како место на настан (27 април)	Неутрално: Споменато како место на настанот, без вреднување.	Неутрално: споменато како место на настани од 27 април 2017
Телевизија 24 Вести	Нема разлики: сите извори се неутрални или не ја спомнуваат.	Неутрално: спомената како работодавач на новинарката	Не е споменато	Не е споменато	Неутрално: спомената како работодавач на новинарката, без мета-вреднување	Не е споменато	Неутрално: Спомената како работодавач на новинарката, без вреднување.	Не е споменато	Не е споменато	Неутрално: Спомената како работодавач на новинарката, без вреднување.	Не е споменато
Актот на Уставниот суд (од септември 2024 година)	Поделба: неутрално-правен vs позитивно-механизам.	Не е споменато	Неутрално: Споменат како правен основ за постапување, без мета-вреднување.	Неутрално: се однесува на одлуката, но без експлицитно вреднување.	Позитивно: опишан како нов механизам што овозможува заштита на одлуките на Судот	Неутрално: одлуката е причина за постапката	Позитивно: Опишан како нов механизам што овозможува извршување на одлуките.	Позитивно: Опишан како важна практика за ефективна заштита на слободата на изразување и јавно информирање.	Неутрално: споменат како одлука што не е извршена	Позитивно: Опишан како нов механизам што се применува за првпат.	Позитивно: опишан како нов механизам за заштита на одлуките
Законот за парничната постапка	Неутрално-правна рамка наспроти негативни критики за правна празнина и уставни одлуки.	Неутрално: споменат како основа за одбивање на доказ од судија	Негативно: Критикуван за создавање правна празнина што го попречува извршувањето.	Неутрално: цитиран како правна основа, без вреднување.	Неутрално: споменат како правна основа што судот ја користел, без вреднување	Не е споменато	Негативно: Судот се повикал на него, но не ги зел предвид одлуките на Уставниот суд.	Не е споменато	Не е споменато	Неутрално: Споменат како основа за одбивање, но не е оценуван.	Не е споменато
Кривичниот законик (член 377 став 3)	Сите извори се неутрални; нема разлики.	Не е споменато	Неутрално: Споменат како норма, со објаснување дека не автоматски се применува.	Неутрално: споменат како заштитна одредба, без вреднување.	Неутрално: споменат како кривично-правна санкција за неизвршување, без вреднување	Не е споменато	Неутрално: Споменат како можна основа за кривична одговорност, без вреднување.	Не е споменато	Не е споменато	Неутрално: Споменат како заштита, но не е оценуван.	Неутрално: споменат како основа за кривично-правни санкции

entities

Уставен суд
Наташа Стојановска
Основниот граѓански суд Скопје
Апелациониот суд Скопје
Филип Медарски
Судски совет
Основно јавно обвинителство Скопје
Собранието на Република Македонија
Телевизија 24 Вести
Актот на Уставниот суд (од септември 2024 година)
Законот за парничната постапка
Кривичниот законик (член 377 став 3)

key differences

Актот на Уставниот суд (од септември 2024 година): Поделба: неутрално-правен vs позитивно-механизам.
Апелациониот суд Скопје: Неутрално vs негативно: два извора критикуваат пресуди.
Законот за парничната постапка: Неутрално-правна рамка наспроти негативни критики за правна празнина и уставни одлуки.
Кривичниот законик (член 377 став 3): Сите извори се неутрални; нема разлики.
Наташа Стојановска: Сите извори се неутрални, без разлики во сентиментот.
Основниот граѓански суд Скопје: Само DW е неутрален; сите други се негативни.
Основно јавно обвинителство Скопје: Нема разлики: сите извори се неутрални.
Собранието на Република Македонија: Сите извори го прикажуваат неутрално, без разлики во сентимент или интерпретација.
Судски совет: Сите извори се неутрални, без разлики.
Телевизија 24 Вести: Нема разлики: сите извори се неутрални или не ја спомнуваат.
Уставен суд: Еден извор критикува, останатите го бранат како чувар на Уставот.
Филип Медарски: Сите извори се неутрални, без разлики.

source analyses

24info.mk

Актот на Уставниот суд (од септември 2024 година): Неутрално: одлуката е причина за постапката
Апелациониот суд Скопје: Не е споменато
Законот за парничната постапка: Не е споменато
Кривичниот законик (член 377 став 3): Не е споменато
Наташа Стојановска: Не е споменато
Основниот граѓански суд Скопје: Негативно: судијата игнорирал одлука на Уставниот суд
Основно јавно обвинителство Скопје: Неутрално: споменато како орган за кривична пријава
Собранието на Република Македонија: Не е споменато
Судски совет: Неутрално: споменат како тело за дисциплинска постапка
Телевизија 24 Вести: Не е споменато
Уставен суд: Позитивно: презентиран како бранител на правниот поредок
Филип Медарски: Не е споменато

Deutsche Welle

Актот на Уставниот суд (од септември 2024 година): Не е споменато
Апелациониот суд Скопје: Неутрално: споменат како дел од претходни пресуди
Законот за парничната постапка: Неутрално: споменат како основа за одбивање на доказ од судија
Кривичниот законик (член 377 став 3): Не е споменато
Наташа Стојановска: Неутрално: спомената како новинарка чија безбедност е загрозена
Основниот граѓански суд Скопје: Неутрално: споменат во контекст на постапување по одлуки на Уставниот суд
Основно јавно обвинителство Скопје: Неутрално: споменато како примател на известување од Уставниот суд
Собранието на Република Македонија: Неутрално: споменато како место на настани од 27 април 2017
Судски совет: Неутрално: споменат како примател на известување од Уставниот суд
Телевизија 24 Вести: Неутрално: спомената како работодавач на новинарката
Уставен суд: Негативно: критикуван за пречекорување надлежности и институционален притисок
Филип Медарски: Не е споменато

Kurir

Актот на Уставниот суд (од септември 2024 година): Неутрално: Споменат како правен основ за постапување, без мета-вреднување.
Апелациониот суд Скопје: Неутрално: Споменат во контекст на пресуда и практика, без мета-вреднување.
Законот за парничната постапка: Негативно: Критикуван за создавање правна празнина што го попречува извршувањето.
Кривичниот законик (член 377 став 3): Неутрално: Споменат како норма, со објаснување дека не автоматски се применува.
Наташа Стојановска: Неутрално: Спомената како подносител на претставка, без мета-вреднување.
Основниот граѓански суд Скопје: Негативно: Критикуван за отфрлање на барањето за повторување на постапката.
Основно јавно обвинителство Скопје: Неутрално: Споменато како орган на кој е доставено решението.
Собранието на Република Македонија: Не е споменато
Судски совет: Неутрално: Споменат како орган што треба да постапи, со повик за воздржаност.
Телевизија 24 Вести: Не е споменато
Уставен суд: Позитивно: Авторот го брани како чувар на Уставот и владеењето на правото.
Филип Медарски: Не е споменато

telma.com.mk

Актот на Уставниот суд (од септември 2024 година): Позитивно: опишан како нов механизам што овозможува заштита на одлуките на Судот
Апелациониот суд Скопје: Неутрално: споменат во контекст на пресуда и подоцнежно прифаќање на одлука на Уставен, без вреднување
Законот за парничната постапка: Неутрално: споменат како правна основа што судот ја користел, без вреднување
Кривичниот законик (член 377 став 3): Неутрално: споменат како кривично-правна санкција за неизвршување, без вреднување
Наташа Стојановска: Неутрално: спомената како подносител на барање, без мета-вреднување
Основниот граѓански суд Скопје: Негативно: Уставниот суд утврдува дека судот не ја извршил одлуката и пропуштил да ги земе предвид уставните карактеристики
Основно јавно обвинителство Скопје: Неутрално: споменато како примател на известување, без вреднување
Собранието на Република Македонија: Неутрално: споменато како место на настани од 2017 година, без вреднување
Судски совет: Неутрално: споменат како примател на известување, без вреднување
Телевизија 24 Вести: Неутрално: спомената како работодавач на новинарката, без мета-вреднување
Уставен суд: Позитивно: авторот го прикажува како институција што применува нов механизам за заштита на своите одлуки
Филип Медарски: Неутрално: споменат како полномошник што го известил Уставниот суд, без мета-вреднување

zoom.mk

Актот на Уставниот суд (од септември 2024 година): Позитивно: Опишан како нов механизам што се применува за првпат.
Апелациониот суд Скопје: Неутрално: Споменат како дел од постапката, без експлицитно вреднување.
Законот за парничната постапка: Неутрално: Споменат како основа за одбивање, но не е оценуван.
Кривичниот законик (член 377 став 3): Неутрално: Споменат како заштита, но не е оценуван.
Наташа Стојановска: Неутрално: Таа е жртва чии права се утврдени, но без експлицитно вреднување.
Основниот граѓански суд Скопје: Негативно: Судот е критикуван дека не ја извршил одлуката на Уставниот суд.
Основно јавно обвинителство Скопје: Неутрално: Известено, но не е оценувано.
Собранието на Република Македонија: Неутрално: Споменато како место на настанот, без вреднување.
Судски совет: Неутрално: Известен, но не е оценуван.
Телевизија 24 Вести: Неутрално: Спомената како работодавач на новинарката, без вреднување.
Уставен суд: Позитивно: Судот е прикажан како активен и принципиелен во заштитата на правата.
Филип Медарски: Неутрално: Само информирал за неизвршување, без мета-вреднување.

А1он

Актот на Уставниот суд (од септември 2024 година): Позитивно: Опишан како важна практика за ефективна заштита на слободата на изразување и јавно информирање.
Апелациониот суд Скопје: Негативно: Критикуван за неутврдување повреда на слободата на изразување, што довело до потреба од интервенција на Уставниот суд.
Законот за парничната постапка: Не е споменато
Кривичниот законик (член 377 став 3): Не е споменато
Наташа Стојановска: Неутрално: Спомената како новинарка чии права се повредени, без мета-вреднување на нејзината улога.
Основниот граѓански суд Скопје: Негативно: Критикуван за неизвршување на одлуката на Уставниот суд, со имплицитна вина за непостапување.
Основно јавно обвинителство Скопје: Неутрално: Споменато како институција од која се очекува да постапи, без мета-вреднување.
Собранието на Република Македонија: Неутрално: Споменато како место на настаните од 27 април 2017 година, без мета-вреднување.
Судски совет: Неутрално: Споменат како институција од која се очекува да постапи по известувањето на Уставниот суд, без мета-вреднување.
Телевизија 24 Вести: Не е споменато
Уставен суд: Позитивно: Уставниот суд е прикажан како институција што утврдила повреда на слободата на изразување и создава важна практика за заштита на правата.
Филип Медарски: Не е споменато

Локално

Актот на Уставниот суд (од септември 2024 година): Неутрално: споменат како одлука што не е извршена
Апелациониот суд Скопје: Неутрално: само споменат како дел од претходна пресуда
Законот за парничната постапка: Не е споменато
Кривичниот законик (член 377 став 3): Не е споменато
Наташа Стојановска: Неутрално: спомената како новинарка чиј предмет е во фокус
Основниот граѓански суд Скопје: Негативно: судија од овој суд е пријавен за непочитување одлука
Основно јавно обвинителство Скопје: Неутрално: известено за пријава, без вреднување
Собранието на Република Македонија: Неутрално: споменато како место на настан (27 април)
Судски совет: Неутрално: известен за иницијатива, без вреднување
Телевизија 24 Вести: Не е споменато
Уставен суд: Позитивно: авторот го прикажува како преседан и заштитник на сопствените одлуки
Филип Медарски: Не е споменато

Радио Лидер

Актот на Уставниот суд (од септември 2024 година): Позитивно: Опишан како нов механизам што овозможува извршување на одлуките.
Апелациониот суд Скопје: Негативно: Неговата пресуда е утврдена како повреда на правото на изразување.
Законот за парничната постапка: Негативно: Судот се повикал на него, но не ги зел предвид одлуките на Уставниот суд.
Кривичниот законик (член 377 став 3): Неутрално: Споменат како можна основа за кривична одговорност, без вреднување.
Наташа Стојановска: Неутрално: Таа е жртва чии права се заштитени, но без експлицитно вреднување.
Основниот граѓански суд Скопје: Негативно: Судот е критикуван за неизвршување на одлуката на Уставниот суд.
Основно јавно обвинителство Скопје: Неутрално: Само е известено за случајот, без дополнително вреднување.
Собранието на Република Македонија: Неутрално: Споменато како место на настанот, без вреднување.
Судски совет: Неутрално: Само е известен за случајот, без дополнително вреднување.
Телевизија 24 Вести: Неутрално: Спомената како работодавач на новинарката, без вреднување.
Уставен суд: Позитивно: Судот е прикажан како активен и принципиелен во спроведувањето на своите одлуки.
Филип Медарски: Неутрално: Тој е адвокат кој го известил Уставниот суд, без мета-вреднување.

СКОПСКО ЕХО

Актот на Уставниот суд (од септември 2024 година): Позитивно: опишан како нов механизам за заштита на одлуките
Апелациониот суд Скопје: Не е споменато
Законот за парничната постапка: Не е споменато
Кривичниот законик (член 377 став 3): Неутрално: споменат како основа за кривично-правни санкции
Наташа Стојановска: Неутрално: спомената како подносителка на предметот
Основниот граѓански суд Скопје: Негативно: судија од овој суд не ја извршил одлуката на Уставниот суд
Основно јавно обвинителство Скопје: Неутрално: споменато како примател на известување
Собранието на Република Македонија: Неутрално: споменато како место на настани од 27 април 2017
Судски совет: Неутрално: само наведен како известуван од Уставниот суд
Телевизија 24 Вести: Не е споменато
Уставен суд: Позитивно: авторот го прикажува како активен и заштитник на своите одлуки
Филип Медарски: Не е споменато

Слободен печат

Актот на Уставниот суд (од септември 2024 година): Неутрално: се однесува на одлуката, но без експлицитно вреднување.
Апелациониот суд Скопје: Неутрално: споменат во контекст на пресуда и пракса, без експлицитно вреднување.
Законот за парничната постапка: Неутрално: цитиран како правна основа, без вреднување.
Кривичниот законик (член 377 став 3): Неутрално: споменат како заштитна одредба, без вреднување.
Наташа Стојановска: Неутрално: жртва чии права се бранат, но без експлицитно вреднување.
Основниот граѓански суд Скопје: Негативно: критикуван за игнорирање на одлуката на Уставниот суд.
Основно јавно обвинителство Скопје: Неутрално: известирано, без вреднување.
Собранието на Република Македонија: Неутрално: споменато како место на настан, без вреднување.
Судски совет: Неутрално: информиран за неизвршување, без вреднување.
Телевизија 24 Вести: Не е споменато
Уставен суд: Позитивно: прикажан како бранител на уставноста, проактивен во барање одговорност.
Филип Медарски: Неутрално: само известил за неизвршување, без мета-вреднување.

Сценарија

scenarios

description
По овој преседан, Судскиот совет поведува дисциплинска постапка против судијата, која завршува со разрешување. Ова создава силна превенција – сите судии во иднина ќе ги извршуваат одлуките на Уставниот суд, што ја зајакнува правната сигурност и владеењето на правото во Македонија.
plausibility
realistic
time horizon
mid
title
Уставен суд воспоставува ефективен механизам за извршување
valence
positive
description
Основното јавно обвинителство Скопје отвора истрага против судијата за кривично дело несовесно работење во службата, но по долга истрага утврдува дека нема намера, туку правна грешка. Случајот се враќа на Судскиот совет, кој изрекува блага дисциплинска мерка – опомена, оставајќи го системот во неизвесност.
plausibility
realistic
time horizon
mid
title
Обвинителството покренува истрага, но без обвинение
valence
neutral
description
Судскиот совет и Обвинителството не покренуваат ефективна постапка против судијата, поради солидарност или политички притисоци. Ова ги охрабрува другите судии да ги игнорираат одлуките на Уставниот суд, што доведува до системска криза и пад на довербата во правосудството.
plausibility
realistic
time horizon
mid
title
Судијата избегнува казна, создавајќи опасен преседан
valence
negative
description
Успешното извршување на одлуката за Наташа Стојановска поттикнува повеќе новинари да поднесат индивидуални претставки до Уставниот суд за случаи на заплашување. Судот развива брза практика за заштита на слободата на изразување, што ја подобрува медиумската слобода во земјата.
plausibility
plausible
time horizon
long
title
Новинарите добиваат силна заштита од Уставниот суд
valence
positive
description
Случајот предизвикува јавна и академска дебата за тоа дали Уставниот суд може да ги обврзува редовните судови да повторуваат постапки. Законодавецот на крајот донесува измена на Законот за парничната постапка со која се прецизираат основите за повторување, но без целосно да се реши судирот.
plausibility
plausible
time horizon
long
title
Правна дебата за границите на уставната контрола
valence
neutral
description
Владејачките структури го користат активирањето на механизмот за да извршат притисок врз неутралните судии во граѓанските судови. Уставниот суд станува алатка за политичка одмазда, што ја загрозува независноста на судството и доведува до селективна правда.
plausibility
plausible
time horizon
long
title
Политизација на Уставниот суд преку овој преседан
valence
negative
description
Европската комисија и меѓународните организации го поздравуваат преседанот како доказ за зајакнување на владеењето на правото. Ова води кон забрзување на евроинтегративниот процес и зголемување на странските инвестиции, бидејќи се подобрува перцепцијата за правната сигурност.
plausibility
speculative
time horizon
long
title
Меѓународни позитивни оценки за македонското правосудство
valence
positive
description
Обвинителството успешно гони судијата и тој е осуден на 3 години затвор. Сепак, по политички притисоци или јавна кампања, претседателот на државата го помилува, што создава мешани реакции – дел од јавноста смета дека казната била престрога, а дел дека помилувањето е коруптивно.
plausibility
speculative
time horizon
long
title
Судијата добива затворска казна, но со помилување
valence
neutral
description
Судиите од Основниот граѓански суд организираат протести и бојкот на одлуките на Уставниот суд, тврдејќи дека Судот ги прекршува нивните надлежности. Ова доведува до парализа на граѓанското правосудство и уставна криза, која бара интервенција на Собранието.
plausibility
speculative
time horizon
long
title
Масовен отпор на судиите против Уставниот суд
valence
negative

Извори

articles

article order
18
body
Адвокати предупредуваат на можен преседан и отвораат дилеми за границите меѓу уставната контрола и судската независност. Линијата меѓу уставната контрола и судската независност се најде во фокусот на јавноста по потегот на Уставниот суд да ги алармира Обвинителството и Судскиот совет за постапувањето на граѓански судија во случајот на новинарката Наташа Стојановска. Одлуката предизвика различни толкувања и реакции во правните кругови. Адвокати и претставници на судската власт предупредуваат на можни импликации врз судската независност, откако Уставниот суд во петокот (7.08) ги извести Обвинителството и Судскиот совет дека граѓански судија не спровел негова одлука во постапка поврзана со загрозување на безбедноста на новинарката Наташа Стојановска за време на упадот во Собранието на 27 април 2017 година. Судот на тој начин за првпат примени механизам за заштита на сопствените одлуки и порача дека нивната конечност и извршност се заштитени и со кривичноправни санкции кога не се спроведуваат. Јошевска-Анастасовска: Се отвораат прашања за судската независност Членката на Судскиот совет, Сузана Јошевска-Анастасовска, во објава на социјалните мрежи го изнесе својот личен став. Вели дека станува збор за потенцијално загрижувачки преседан. "Испраќањето одлука на Уставниот суд до Судскиот совет 'за понатамошно постапување', во која толкување на процесен закон од страна на редовен судија во сè уште незавршена постапка се квалификува како 'неизвршување на одлука на Уставниот суд', со имплицирање кривична одговорност, отвора сериозни прашања за границите меѓу уставната контрола и судската независност. Би рекла дека допира и прашања на можен институционален притисок", вели Јошевска-Анастасовска. Туфегџиќ: Наместо кривична одговорност, потребни се обуки за судиите Адвокатот Владимир Туфегџиќ смета дека соопштението и образложението на одлуката на Уставниот суд веројатно имаат цел да го нагласат значењето на неговите одлуки, но оценува дека тоа е направено на погрешен начин. "Со образложението на 'уставната' одлука се прави токму она што е стриктно забрането согласно практиката на Европскиот суд за човекови права. Однапред се создава амбиент на вина и осуда на еден судија. Очекував во најмала рака Уставниот суд, токму поради овој предмет, наместо да бара кривична одговорност за судија, да укаже на потребата судовите и Академијата за судии и јавни обвинители да спроведат обуки за правилна примена на одлуките на Уставниот суд и воспоставување воедначена судска практика во иднина", посочува адвокатот. Тој додава дека во државата со години се создава практика на игнорирање на одлуките на највисоките судски инстанци. "Праксата на непочитување и игнорирање на одлуките на највисоките судови ние самите ја воспоставивме со тоа што ги поставивме работите така што одлуките на Врховниот суд не се задолжителни за пониските судови. Со ваквиот пристап се создаде амбиент во кој за исто правно прашање, за кое Врховниот суд веќе одлучувал, се применуваат различни толкувања", вели Туфегџиќ. Адвокатите предупредуваат на пречекорување на надлежностите Од адвокатската канцеларија "Давидовиќ-Јанковиќ" оценуваат дека одлуката на Уставниот суд претставува "институционален крик и обид за конструкција на некаков уставно-судски авторитет на терен каде што позитивното право едноставно не му го дава". "Анализирано низ строго формално-правна димензија, Уставниот суд со овој потег прави опасен чекор кон пречекорување на своите уставни надлежности и отворено се обидува да се наметне над редовното судство, преземајќи улога на надсудски орган кој дели директиви и се заканува со кривични пријави за правни ставови донесени во законски предвидена судска постапка", велат од канцеларијата. Според нив, се занемарува основната законска и уставна гаранција дека судијата не може да биде повикан на кривична или дисциплинска одговорност, ниту пак да биде разрешен за искажано мислење, заземен правен став или донесена одлука при вршењето на судската функција. Овој функционален имунитет е темелот на судската независност и постои токму за да го заштити судијата од надворешни притисоци и институционални хајки кога суди според сопствено убедување и според пишаниот закон. Судијата го толкува законитото право во конкретниот предмет, а не желбите на Уставниот суд, се наведува во нивниот став. Адвокатите оценуваат дека мешањето на Уставниот суд во фаза кога постапката по редовните правни лекови не е завршена, претставува директен притисок врз инстанциската контрола што треба да ја извршат повисоките редовни судови. За кој случај станува збор? Уставниот суд во петокот ги извести Обвинителството и Судскиот совет дека граѓански судија не спровел негова одлука и ја отфрлил како нов доказ во постапка поврзана со загрозување на безбедноста на новинарката Наташа Стојановска во случајот "27 април".Судијата се повикал на одредбите од Законот за парничната постапка и оценил дека одлука на Уставниот суд не може да претставува нов факт или нов доказ што би бил основ за повторување на постапката. Од Уставниот суд, пак, сметаат дека ваквите случаи треба да се разгледуваат низ призмата на целовитоста на Уставот и посочуваат дека Основниот граѓански суд Скопје и претходно воспоставил практика да ги зема предвид нивните одлуки кои се однесуваат на заштитата на слободите и правата. Предметот по кој одлучуваше Уставниот суд и утврди повреда на слободите и правата на Наташа Стојановска се однесува на настаните во Собранието на Република Северна Македонија на 27 април 2017 година. Подносителката, како акредитирана новинарка на телевизијата "24 Вести", била присутна во Собранието со задача да известува за изборот на нов претседател на законодавниот дом. По насилниот упад во собраниската зграда, таа тврдела дека била изложена на закани и заплашување, била спречена да ја извршува својата новинарска задача и не добила соодветна заштита од надлежните државни органи. Уставниот суд на 12 јули 2025 година донесе одлука со која го трасираше патоткако судовите треба да постапуваат во иднина во тужбите поднесени од страна на новинари за случувањата од 27 април 2017 година во Собранието, кога е повредена нивната уставно загарантирана слобода на изразување при известувањето за "крвавиот четврток". Судот тогаш утврди дека е сторена повреда на слободата на јавно изразување на мислата на новинарот на "Фокус", Влатко Стојановски и тоа со две пресуди, една од Граѓанскиот суд Скопје од 2021 година и една од Апелацискиот суд Скопје исто од 2021 година. Ваквата пресуда беше оценета како исклучително битна, затоа што со неа за првпат Уставниот суд утврди повреда на позитивните обврски на државата да обезбеди заштита на новинарите при извршување на нивните професионални обврски, односно информирање на јавноста.
language
mkd
published at
2026-08-10T09:53:05
source
Deutsche Welle
title
Правна бура по одлуката на Уставниот суд
url
https://www.dw.com/mk/pravna-bura-po-potegot-na-ustavniot-sud-odgovornost-ili-pritisok-vrz-sudstvoto/a-78300765
article order
18
body
Судската независност не е право на неизвршување на конечните и извршни одлуки на Уставниот суд Полемиката што се отвори по Решението И.бр.1/2026 на Уставниот суд од 22 јули 2026 година одамна го надмина конкретниот предмет. Таа го отвори многу посуштинското прашање: што воопшто значи уставната определба дека одлуките на Уставниот суд се конечни и извршни? Со Решението И.бр.1/2026 Уставниот суд утврди дека неговата претходна Одлука БЗСП.бр.8/2025 од 24 септември 2025 година не била извршена со Решението П4-240/22 од 4 мај 2026 година на Основниот граѓански суд Скопје. Решението е доставено до Јавното обвинителство, Судскиот совет и Основниот граѓански суд Скопје "за понатамошно постапување". Значи, не станува збор за неформално писмо, туку за формален акт донесен врз основа на член 91 од Актот на Уставниот суд ("Службен весник на Република Северна Македонија" бр. 115 од 31 мај 2024 година). По ова следуваа реакции дека ваквото постапување може да навлегува во судската независност. Членката на Судскиот совет Сузана Јошевска-Анастасовска јавно постави прашање дали квалификувањето на толкување на процесен закон од страна на редовен судија како "неизвршување" на одлука на Уставниот суд, особено во, според неа, сè уште незавршена постапка, може да претставува проблем од аспект на судската независност и можен институционален притисок. Тоа е легитимна тема за стручна расправа. Но мојата позиција е принципиелно поинаква. Овде не се брани Уставниот суд како институција. Се брани Уставот, хиерархијата на правниот поредок и владеењето на правото. Ако Уставот определил дека одлуките на Уставниот суд се конечни и извршни, тогаш тие не можат да бидат сведени на правни мислења што другите институции ќе ги почитуваат само доколку се согласуваат со нив. Уставот не е препорака Појдовната точка мора да биде член 8 од Уставот, кој владеењето на правото го утврдува како темелна вредност на уставниот поредок. Потоа доаѓа член 51, кој е подеднакво јасен: законите мора да бидат во согласност со Уставот, а секој е должен да ги почитува Уставот и законите. Ова не е декларативна норма. Тоа е основата на нормативната хиерархија. Уставот е над законот. Закон, вклучително и процесен закон, не може да се толкува така што ќе го лиши од практично дејство она што Уставот непосредно го гарантира. Член 108 го определува Уставниот суд како орган кој ја штити уставноста и законитоста, а член 110 му доверува и непосредна заштита на определени слободи и права, меѓу кои слободата на мислата и јавното изразување на мислата. И потоа доаѓа клучната норма. Член 112 став 3 од Уставот гласи: "Одлуките на Уставниот суд се конечни и извршни." Одредбата е недвосмислена. Никаде не пишува дека одлуките се препорачливи. Не пишува дека нивното извршување зависи од согласноста на друг орган. И не пишува дека редовен суд може да процени дали ќе им даде правно дејство. Пишува: конечни и извршни. Токму тука е центарот на целата полемика. Судската независност не е независност од Уставот. Никој сериозен правник не смее да ја релативизира независноста на судството. Таа е суштинска гаранција на демократската правна држава. Но независноста мора правилно да се разбере. Амандман XXV на Уставот вели дека судовите се самостојни и независни, но во истата одредба јасно стои дека судовите судат врз основа на Уставот, законите и меѓународните договори ратификувани во согласност со Уставот. Оттука произлегува суштинската разлика. Судската независност го штити судијата од политичката власт, од партиските центри, од деловните интереси, од други институции и од секој обид некој да му наложи како да одлучи во конкретен предмет. Но таа не создава независност од Уставот. Затоа мора да разграничиме две сосема различни ситуации. Прво, да му се наложува на судија како да пресуди е недозволен притисок и второ, да се бара почитување на конечна и извршна одлука на Уставниот суд е барање да се почитува уставниот поредок. Овие две работи не смеат да се изедначуваат. Уставниот суд не си измислил надлежност да го следи извршувањето Особено е важно да се разјасни впечатокот дека Уставниот суд самоволно решил да интервенира во работата на редовниот суд. Член 113 од Уставот предвидува начинот на работа и постапката пред Уставниот суд да се уредуваат со акт на самиот Суд. А Актот на Уставниот суд е прецизен. Според член 81, одлуките на Судот се конечни, извршни и правно обврзувачки за сите правни субјекти. Член 85 предвидува тие да се извршуваат без одлагање. Според член 86, Уставниот суд по службена должност го следи нивното извршување. Член 89 став 2 определува кој ја извршува одлуката кога е утврдена повреда на право од член 110 алинеја 3 од Уставот, додека членовите 90 и 91 предвидуваат механизми за обезбедување на извршувањето и можност Судот формално да утврди дека неговата одлука не е извршена и да ги извести надлежните органи. Токму тој механизам е применет во И.бр.1/2026. Затоа може да се дискутира за моментот во кој Уставниот суд реагирал. Може да се полемизира и за делови од неговото образложение. Но многу потешко може правно да се брани тезата дека Уставниот суд нема право да го следи извршувањето на сопствената одлука. Напротив, според неговиот Акт, тој има должност по службена должност да го следи нејзиното извршување. Ако нема правен ефект, што тогаш значи "извршна"? Конкретниот случај најдобро го покажува проблемот. Со Одлуката БЗСП.бр.8/2025 Уставниот суд утврдил повреда на слободата на јавно изразување на Наташа Стојановска, сторена со Пресудата 3 П4-240/22 од 15 јуни 2022 година на Основниот граѓански суд Скопје и Пресудата ГЖ-3340/22 од 19 декември 2024 година на Апелациониот суд Скопје. Судот притоа, повикувајќи се на член 57 став 2 од својот Акт, оценил дека неговата одлука претставува основа подносителката своите права да ги реализира пред надлежните судови. Кога било побарано повторување на постапката, Основниот граѓански суд го отфрлил предлогот, оценувајќи дека основите за повторување се таксативно определени во член 392 од Законот за парничната постапка и дека одлуката на Уставниот суд не може да се подведе под "нов факт" или "нов доказ" од точката 9. Судот посочил и дека законодавецот во член 400 од ЗПП изречно предвидел посебен основ за повторување по пресуда на Европскиот суд за човекови права, но не и идентична одредба за одлука на Уставниот суд. Токму тука се судираат процесниот формализам и уставната извршност. Ако прифатиме дека непостоењето изречна процесна одредба е доволно една конечна и извршна одлука на Уставниот суд да остане без практична последица, тогаш мора да го поставиме едноставното прашање: Што останува од зборот "извршни" во член 112 став 3 од Уставот? Не може Уставот да зависи од тоа дали законодавецот навреме предвидел совршена процесна техника за негово спроведување. Напротив, законите мора да се толкуваат во согласност со Уставот. Правната празнина не може да стане механизам за суспендирање на Уставот. Претходната судска практика го проблематизира аргументот дека "не може" Овде постои уште еден силен аргумент. Во Решението И.бр.1/2026 самиот Уставен суд наведува дека по неговата Одлука У.бр.146/2021 од 12 јули 2023 година, Основниот граѓански суд Скопје во друг правосилно завршен предмет ја прифатил одлуката на Уставниот суд како нов факт и нов доказ и како основ за повторување на постапката според член 392 став 1 точка 9 од ЗПП. Уставниот суд понатаму наведува дека ваквиот пристап бил прифатен и од Апелациониот суд Скопје со Решението ГЖ-118/24 од 7 ноември 2024 година. Ова е важно затоа што покажува дека тезата оти процесниот закон апсолутно не дозволува ефективно спроведување на ваква одлука не е единственото можно правно толкување. Редовните судови, според официјално наведената практика во И.бр.1/2026, претходно веќе нашле правен пат. Оттука се отвора и прашањето на правната сигурност: Зошто едно уставно усогласено толкување е можно во еден предмет, а невозможно во друг? Најсилниот контрааргумент: незавршената постапка За стручната полемика да биде чесна, мора да се признае и најсилниот аргумент на спротивната страна. Јошевска-Анастасовска потенцира дека, според нејзиниот јавен став, редовната судска постапка сè уште не била завршена. Слична загриженост изразува и судијата Фатмир Скендер во издвоеното мислење по И.бр.1/2026. Оттука е легитимно да се праша дали Уставниот суд требало да почека второстепениот суд да се произнесе пред формално да утврди неизвршување и да го испрати предметот до други органи. Тоа е сериозно процесно прашање. Но неговиот домет мора точно да се одреди. Дури и ако некој смета дека Уставниот суд реагирал прерано, од тоа не следува дека Уставниот суд нема право да реагира. Едното е прашање на моментот и процесната воздржаност. Другото е прашање на уставната и нормативно утврдената надлежност за следење на извршувањето. Тие не смеат да се мешаат. Кривичната одговорност: без пресуди однапред Посебна чувствителност бара член 377 став 3 од Кривичниот законик. Во И.бр.1/2026 Уставниот суд ја наведува одредбата според која службено или одговорно лице кое ќе одбие да изврши одлука на Уставниот суд што е должно да ја изврши се казнува со затвор од една до пет години. Тоа е важна норма, но мора правилно да се чита. Не секое неизвршување автоматски е кривично дело. Треба да се утврди кој бил должен да ја изврши одлуката, дали постоело одбивање во кривичноправна смисла, потребниот субјективен однос и сите останати законски обележја на делото. Уставниот суд не може да утврди индивидуална кривична вина. Ниту Судскиот совет може да ја замени кривичната постапка. За тоа се надлежни Јавното обвинителство и надлежниот суд. Токму затоа испраќањето на решението до Обвинителството не значи дека некој веќе е прогласен за сторител. Тоа значи дека институцијата надлежна за кривично гонење треба самостојно да оцени дали воопшто постои основ за понатамошно постапување. Судискиот имунитет мора целосно да се почитува На ова се надоврзува Амандман XXVII. Тој изречно гарантира дека судија не може да биде повикан на кривична одговорност за искажано мислење и одлучување при донесувањето на судските одлуки. Оваа гаранција е суштинска и не смее да се релативизира. Затоа во конкретниот случај не смее однапред да се тврди дека судија сторил кривично дело само затоа што донел определено решение. Но исто така не треба однапред да се затвори секоја институционална проверка со едноставната формула дека сè што е содржано во една судска одлука нужно и безусловно е надвор од секоја можност за правна оценка. Потребно е внимателно разграничување меѓу заштитеното судиско мислење и независното одлучување, од една страна, и евентуалното исполнување на законските обележја на одбивање да се изврши конечна и извршна одлука, од друга. Таквото разграничување не се прави преку медиумски квалификации, туку во законски предвидена постапка, со целосно почитување на судискиот имунитет. И Уставниот суд не е над стручната критика Потребно е да се каже и ова. Во И.бр.1/2026 мнозинството изнесува став дека конечноста, извршноста и задолжителноста се однесуваат не само на диспозитивот, туку и на правните стојалишта содржани во образложението. Опсегот на обврзувачката сила на образложението, наспроти несомнената обврзувачка сила на диспозитивот, е прашање за сериозна доктринарна расправа. И не гледам причина тоа да се премолчува. Одбраната на принципот на извршност на уставносудските одлуки не значи дека секоја реченица од образложението на Уставниот суд мора да биде прогласена за доктринарно неспорна. Но евентуалната критика на тој дел не ја урива суштината. Остануваат член 112 став 3 од Уставот, член 110, механизмот од членовите 81 и 85-91 од Актот и самата обврска една утврдена повреда на уставно право да добие ефективна правна последица. "За понатамошно постапување" не е наредба за санкција Проблематизирана е и формулацијата со која предметот е доставен до Судскиот совет "за понатамошно постапување". Но Уставниот суд не му наредил на Судскиот совет да разреши судија. Не определил дисциплинска санкција и не утврдил кривична вина. Тој доставил акт до институција која има сопствени уставни надлежности. Амандман XXIX изречно предвидува дека Судскиот совет ја следи и оценува работата на судиите, одлучува за нивната дисциплинска одговорност и за одземање на имунитетот, како и дека врши други работи утврдени со закон. Затоа самото известување на надлежен уставен орган не може автоматски да се изедначи со недозволен притисок. Советот е тој што самостојно треба да утврди дали има или нема основ за какво било понатамошно постапување. Судскиот совет треба да биде особено внимателен Токму затоа јавните настапи на членовите на Судскиот совет во предмет што веќе му е доставен на Советот бараат посебна институционална воздржаност. Секој член има право на стручен став. Но кога конкретен предмет треба институционално да се разгледува, однапред јавно изнесените квалификации можат да отворат прашање за перцепцијата на непристрасноста, независно од тоа дали формално постојат услови за изземање. Судскиот совет не треба однапред да застане ниту во одбрана на судијата ниту во напад на Уставниот суд. Треба да ги испита фактите, да го примени правото и потоа да одлучи. Така функционира независна институција. Законодавецот мора конечно да ја затвори правната празнина Целиот случај открива и една системска слабост што не треба да се прикрива. Законот за парничната постапка треба експлицитно да предвиди јасен механизам за отстранување на последиците кога Уставниот суд ќе утврди дека со правосилна судска одлука е повредено право кое тој непосредно го штити според член 110 алинеја 3 од Уставот. Тоа ќе ја зајакне правната сигурност и ќе ги заштити граѓаните. Истовремено ќе ги заштити и судиите од ситуации во кои мораат преку толкување да пополнуваат законски празнини и ќе ги намали можностите за идни институционални судири меѓу Уставниот суд и редовното судство. Но додека законодавецот не ја отстрани празнината, важи основното правило: Законот мора да се усогласува со Уставот, а не Уставот со недостатоците на законот. Кој преседан е навистина опасен? Критичарите предупредуваат на можен опасен преседан за судската независност. Јас, пак, опасниот преседан го гледам на другата страна. Што би било поопасно за една правна држава? Уставниот суд да реагира кога смета дека неговата конечна и извршна одлука не е спроведена? Или да воспоставиме практика во која секој орган што треба да ја спроведе може, со повикување на сопствено толкување на закон или на својата институционална независност, фактички да ја остави без правен ефект? Ако го прифатиме второто, тогаш конечноста и извршноста зависат од волјата на оној кому одлуката му е упатена. А тогаш тие повеќе не се ниту конечност ниту извршност. Тие стануваат препорака. Уставниот суд не е советодавно тело. Не се брани една институција - се брани уставниот поредок, Затоа целата полемика мора да се врати таму каде што ѝ е местото: во Уставот. Не е суштинско дали некој се согласува со секое образложение на Уставниот суд. Не е суштинско ниту дали конкретен судија имал поинакво процесноправно гледиште. Суштинското прашање е: Имаат ли конечните и извршни одлуки на Уставниот суд задолжително и ефективно правно дејство или немаат? Ако имаат, државниот систем мора да обезбеди нивно извршување. Ако немаат, тогаш зборовите "конечни и извршни" во член 112 став 3 се лишени од својата суштинска правна содржина. Судската независност мора бескомпромисно да се брани. Но исто толку бескомпромисно мора да се брани и Уставот. Затоа треба јасно да се каже: Судската независност не е независност од Уставот. Судискиот имунитет е гаранција за независно одлучување, а не основ однапред да се исклучи секоја институционална проверка. Процесниот закон не може да биде над Уставот. Правната празнина не може да ја суспендира извршноста на уставносудската одлука. И барањето да се изврши конечна и извршна одлука на Уставниот суд само по себе не претставува притисок врз судството. Тоа е барање да функционира правната држава. Во правната држава никој не е над Уставот. Ниту Владата, ниту Собранието, ниту Обвинителството, ниту Судскиот совет, ниту редовните судови. Ниту, впрочем, самиот Уставен суд. Но кога Уставниот суд, во рамките на својата уставна надлежност, ќе донесе одлука која Уставот ја прогласува за конечна и извршна, ниту еден друг орган нема право со сопственото постапување да ја претвори во необврзувачко мислење. Затоа ова не е одбрана на една институција. Ова е одбрана на владеењето на правото од член 8. Ова е одбрана на хиерархијата на правниот поредок од член 51. Ова е одбрана на уставната функција утврдена во членовите 108 и 110. Ова е одбрана на конечноста и извршноста од член 112. Ова е одбрана на Уставот. Зашто држава во која конечната и извршна одлука на нејзиниот Уставен суд може да остане без ефективно правно дејство нема само проблем со извршувањето на една судска одлука. Таа има проблем со извршувањето на самиот Устав.
language
mkd
published at
2026-08-08T08:37:52
source
Kurir
title
НЕ СЕ БРАНИ УСТАВНИОТ СУД - СЕ БРАНИ УСТАВОТ
url
https://kurir.mk/kolumni/ne-se-brani-ustavniot-sud-se-brani-ustavot/
article order
12
body
Уставниот суд утврди дека Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката со која на новинарката Наташа Стојановска и беше утврдена повреда на слободата на јавно изразување во врска со настаните во Собранието од 27 април 2017 година. Стојановска претходно, преку правниот застапник на ЗНМ, побара судска заштита поради тоа што државата не обезбедила соодветна заштита додека известувала од Собранието, но Основниот граѓански суд и Апелациониот суд не утврдиле повреда на нејзината слобода на изразување, по што случајот стигна пред Уставниот суд. Ова е важна практика за ефективна заштита на слободата на изразување и јавно информирање, гарантирани со член 16 од Уставот. Од ЗНМ во соопштение велат дека одговорноста сега е кај Основното јавно обвинителство и Судскиот совет. Еве го во целост соопштението од новинарското здружение: "Очекуваме двете институции без одлагање да постапат по известувањето на Уставниот суд, да утврдат одговорност и, доколку се исполнети законските услови, да следуваат соодветни санкции за судијата кој не ја извршил конечната и задолжителна одлука на Уставниот суд. Независноста на судството подразбира и одговорност и почитување на одлуките на Уставниот суд. Кога станува збор за одлука со која е утврдена повреда на уставно загарантирано право на новинар, нејзиното неизвршување не смее да остане без соодветна институционална реакција. Внимателно ќе го следиме постапувањето на ОЈО и Судскиот совет, како и исходот од постапките што ќе следуваат, и за тоа ќе ја информираме јавноста. Случајот на Наташа Стојановска е еден од случаите поврзани со настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога новинари и медиумски работници беа изложени на насилство, закани и попречување во извршувањето на нивната професионална задача, а на граѓаните им беше попречено правото на јавно информирање. Следната година ќе се навршат десет години од настаните на 27 април 2017 година, а дел од новинарите чии права беа повредени тој ден се уште немаат конечна и ефективна правна разрешница на своите случаи. Неприфатливо е речиси една деценија подоцна новинарите и натаму да чекаат целосна институционална заштита и правда. ЗНМ нема да се откаже од овие случаи. Продолжуваме да обезбедуваме бесплатна правна помош и адвокатско застапување за новинарите чии права биле повредени, со цел правдата најпрво да се бара пред домашните институции и судови. Доколку домашниот правен систем не обезбеди соодветна и ефективна заштита, ќе продолжиме да ги користиме расположливите правни механизми и пред Европскиот суд за човекови права. Повредите на правата на новинарите за време на настаните од 27 април 2017 година не смеат да останат без правна разрешница." се наведува во соопштението на ЗНМ.
language
mkd
published at
2026-08-07T18:06:23
source
Слободен печат
title
ЗНМ бара Обвинителството и Судскиот совет да утврдат кој е одговорен што не е заштитена новинарката Стојановска
url
https://www.slobodenpecat.mk/znm-bara-obvinitelstvoto-i-sudskiot-sovet-da-utvrdat-koj-e-odgovoren-shto-ne-e-zashtitena-novinarkata-stojanovska/
article order
15
body
Здруежнието на новинари бараат од ОЈО и од Судскиот совет итно да утврдат одговорност за неизвршената одлука за заштита на новинарка, а откако Уставниот суд утврди дека Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката со која на новинарката Наташа Стојановска и беше утврдена повреда на слободата на јавно изразување во врска со настаните во Собранието од 27 април 2017 година. Стојановска претходно, преку правниот застапник на ЗНМ, побара судска заштита поради тоа што државата не обезбедила соодветна заштита додека известувала од Собранието, но Основниот граѓански суд и Апелациониот суд не утврдиле повреда на нејзината слобода на изразување, по што случајот стигна пред Уставниот суд. Ова е важна практика за ефективна заштита на слободата на изразување и јавно информирање, гарантирани со член 16 од Уставот. "Одговорноста сега е кај Основното јавно обвинителство и Судскиот совет. Очекуваме двете институции без одлагање да постапат по известувањето на Уставниот суд, да утврдат одговорност и, доколку се исполнети законските услови, да следуваат соодветни санкции за судијата кој не ја извршил конечната и задолжителна одлука на Уставниот суд. Независноста на судството подразбира и одговорност и почитување на одлуките на Уставниот суд. Кога станува збор за одлука со која е утврдена повреда на уставно загарантирано право на новинар, нејзиното неизвршување не смее да остане без соодветна институционална реакција", пишува во реакцијата на ЗНМ. Од таму додаваат дека внимателно ќе го следат постапувањето на ОЈО и Судскиот совет. Случајот на Наташа Стојановска е еден од случаите поврзани со настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога новинари и медиумски работници беа изложени на насилство, закани и попречување во извршувањето на нивната професионална задача, а на граѓаните им беше попречено правото на јавно информирање. Следната година ќе се навршат десет години од настаните на 27 април 2017 година, а дел од новинарите чии права беа повредени тој ден се уште немаат конечна и ефективна правна разрешница на своите случаи. Неприфатливо е речиси една деценија подоцна новинарите и натаму да чекаат целосна институционална заштита и правда. "ЗНМ нема да се откаже од овие случаи. Продолжуваме да обезбедуваме бесплатна правна помош и адвокатско застапување за новинарите чии права биле повредени, со цел правдата најпрво да се бара пред домашните институции и судови. Доколку домашниот правен систем не обезбеди соодветна и ефективна заштита, ќе продолжиме да ги користиме расположливите правни механизми и пред Европскиот суд за човекови права. Повредите на правата на новинарите за време на настаните од 27 април 2017 година не смеат да останат без правна разрешница. Поминувањето на времето не смее да доведе до неказнивост, ниту да ја намали обврската на институциите да обезбедат ефективна заштита на новинарите и слободата на изразување", пишува во реакцијата на ЗНМ.
language
mkd
published at
2026-08-07T15:37:16
source
telma.com.mk
title
ЗНМ: ОЈО и Судскиот совет итно да утврдат одговорност за неизвршена одлука за заштита на новинарка
url
https://telma.com.mk/2026/08/07/znm-ojo-i-sudskiot-sovet-itno-da-utvrdat-odgovornost-za-neizvrshena-odluka-za-zashtita-na-novinarka/
article order
14
body
Уставниот суд утврди дека Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката со која на новинарката Наташа Стојановска и беше утврдена повреда на слободата на јавно изразување во врска со настаните во Собранието од 27 април 2017 година. Стојановска претходно, преку правниот застапник на ЗНМ, побара судска заштита поради тоа што државата не обезбедила соодветна заштита додека известувала од Собранието, но Основниот граѓански суд и Апелациониот суд не утврдиле повреда на нејзината слобода на изразување, по што случајот стигна пред Уставниот суд. Ова е важна практика за ефективна заштита на слободата на изразување и јавно информирање, гарантирани со член 16 од Уставот. Одговорноста сега е кај Основното јавно обвинителство и Судскиот совет. Очекуваме двете институции без одлагање да постапат по известувањето на Уставниот суд, да утврдат одговорност и, доколку се исполнети законските услови, да следуваат соодветни санкции за судијата кој не ја извршил конечната и задолжителна одлука на Уставниот суд. Независноста на судството подразбира и одговорност и почитување на одлуките на Уставниот суд. Кога станува збор за одлука со која е утврдена повреда на уставно загарантирано право на новинар, нејзиното неизвршување не смее да остане без соодветна институционална реакција. Внимателно ќе го следиме постапувањето на ОЈО и Судскиот совет, како и исходот од постапките што ќе следуваат, и за тоа ќе ја информираме јавноста. Случајот на Наташа Стојановска е еден од случаите поврзани со настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога новинари и медиумски работници беа изложени на насилство, закани и попречување во извршувањето на нивната професионална задача, а на граѓаните им беше попречено правото на јавно информирање. Следната година ќе се навршат десет години од настаните на 27 април 2017 година, а дел од новинарите чии права беа повредени тој ден се уште немаат конечна и ефективна правна разрешница на своите случаи. Неприфатливо е речиси една деценија подоцна новинарите и натаму да чекаат целосна институционална заштита и правда. ЗНМ нема да се откаже од овие случаи. Продолжуваме да обезбедуваме бесплатна правна помош и адвокатско застапување за новинарите чии права биле повредени, со цел правдата најпрво да се бара пред домашните институции и судови. Доколку домашниот правен систем не обезбеди соодветна и ефективна заштита, ќе продолжиме да ги користиме расположливите правни механизми и пред Европскиот суд за човекови права. Повредите на правата на новинарите за време на настаните од 27 април 2017 година не смеат да останат без правна разрешница. Поминувањето на времето не смее да доведе до неказнивост, ниту да ја намали обврската на институциите да обезбедат ефективна заштита на новинарите и слободата на изразување, стои во соопштението на Здружението на новинарите на Македонија.
language
mkd
published at
2026-08-07T14:05:10
source
24info.mk
title
ЗНМ: ОЈО и Судскиот совет итно да утврдат одговорност за неизвршена одлука за заштита на новинарка
url
https://24info.mk/znm-ojo-i-sudskiot-sovet-itno-da-utvrdat-odgovornost-za-neizvrshena-odluka-za-zashtita-na-novinarka/
article order
13
body
ЗНМ бара ОЈО и Судскиот совет итно да утврдат одговорност за неизвршувањето на одлуката на Уставниот суд во случајот на новинарката Наташа Стојановска. Здружението на новинарите на Македонија бара Основното јавно обвинителство и Судскиот совет без одлагање да утврдат одговорност за неизвршувањето на одлуката на Уставниот суд во случајот со новинарката Наташа Стојановска. Уставниот суд утврдил дека Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката со која на Стојановска ѝ била утврдена повреда на слободата на јавно изразување во врска со настаните во Собранието од 27 април 2017 година. Стојановска, преку правниот застапник на ЗНМ, претходно побарала судска заштита бидејќи државата не обезбедила соодветна заштита додека известувала од Собранието. Основниот граѓански суд и Апелациониот суд не утврдиле повреда на нејзината слобода на изразување, по што случајот стигнал до Уставниот суд. Од ЗНМ посочуваат дека одговорноста сега е кај ОЈО и Судскиот совет и очекуваат двете институции веднаш да постапат по известувањето на Уставниот суд. Здружението бара да се утврди одговорност, а доколку се исполнети законските услови, да следуваат и соодветни санкции за судијата кој не ја извршил конечната и задолжителна одлука. Според ЗНМ, независноста на судството подразбира и одговорност, како и почитување на одлуките на Уставниот суд. Оттаму нагласуваат дека неизвршувањето одлука со која е утврдена повреда на уставно загарантирано право на новинар не смее да остане без институционална реакција. Здружението најави дека внимателно ќе го следи постапувањето на ОЈО и Судскиот совет, како и исходот од постапките што ќе следуваат. Случајот на Наташа Стојановска е еден од случаите поврзани со настаните во Собранието на 27 април 2017 година, кога новинари и медиумски работници биле изложени на насилство, закани и попречување при извршувањето на професионалните задачи. Од ЗНМ потсетуваат дека следната година ќе се навршат десет години од тие настани, а дел од новинарите чии права биле повредени сè уште немаат конечна и ефективна правна разрешница. Здружението најавува дека ќе продолжи да обезбедува бесплатна правна помош и адвокатско застапување за новинарите чии права биле повредени. Доколку домашниот правен систем не обезбеди соодветна и ефективна заштита, ќе продолжат да ги користат расположливите правни механизми и пред Европскиот суд за човекови права.
language
mkd
published at
2026-08-07T13:42:11
source
Радио Лидер
title
ЗНМ БАРА ОДГОВОРНОСТ: ОЈО и Судскиот совет итно да постапат за неизвршената одлука за заштита на новинарка
url
https://lider.mk/znm-bara-odgovornost-ojo-i-sudskiot-sovet-itno-da-postapat-za-neizvrshenata-odluka-za-zashtita-na-novinarka/
article order
17
body
Уставниот суд утврди дека Основниот граѓански суд Скопје не ја извршил одлуката со која на новинарката Наташа Стојановска и беше утврдена повреда на слободата на јавно изразување во врска со настаните во Собранието од 27 април 2017 година. Стојановска претходно, преку правниот застапник на ЗНМ, побара судска заштита поради тоа што државата не обезбедила соодветна заштита додека известувала од Собранието, но Основниот граѓански суд и Апелациониот суд не утврдиле повреда на нејзината слобода на изразување, по што случајот стигна пред Уставниот суд. Ова е важна практика за ефективна заштита на слободата на изразување и јавно информирање, гарантирани со член 16 од Уставот. Одговорноста сега е кај Основното јавно обвинителство и Судскиот совет. Очекуваме двете институции без одлагање да постапат по известувањето на Уставниот суд, да утврдат одговорност и, доколку се исполнети законските услови, да следуваат соодветни санкции за судијата кој не ја извршил конечната и задолжителна одлука на Уставниот суд. Независноста на судството подразбира и одговорност и почитување на одлуките на Уставниот суд. Кога станува збор за одлука со која е утврдена повреда на уставно загарантирано право на новинар, нејзиното неизвршување не смее да остане без соодветна институционална реакција. Внимателно ќе го следиме постапувањето на ОЈО и Судскиот совет, како и исходот од постапките што ќе следуваат, и за тоа ќе ја информираме јавноста. Случајот на Наташа Стојановска е еден од случаите поврзани со настаните во Собранието од 27 април 2017 година, кога новинари и медиумски работници беа изложени на насилство, закани и попречување во извршувањето на нивната професионална задача, а на граѓаните им беше попречено правото на јавно информирање. Следната година ќе се навршат десет години од настаните на 27 април 2017 година, а дел од новинарите чии права беа повредени тој ден се уште немаат конечна и ефективна правна разрешница на своите случаи. Неприфатливо е речиси една деценија подоцна новинарите и натаму да чекаат целосна институционална заштита и правда. ЗНМ нема да се откаже од овие случаи. Продолжуваме да обезбедуваме бесплатна правна помош и адвокатско застапување за новинарите чии права биле повредени, со цел правдата најпрво да се бара пред домашните институции и судови. Доколку домашниот правен систем не обезбеди соодветна и ефективна заштита, ќе продолжиме да ги користиме расположливите правни механизми и пред Европскиот суд за човекови права. Повредите на правата на новинарите за време на настаните од 27 април 2017 година не смеат да останат без правна разрешница. Поминувањето на времето не смее да доведе до неказнивост, ниту да ја намали обврската на институциите да обезбедат ефективна заштита на новинарите и слободата на изразување.
language
mkd
published at
2026-08-07T13:28:41
source
А1он
title
ЗНМ: Одговорност за судијата за неизвршената одлука за заштита на новинарка
url
https://a1on.mk/macedonia/znm-ojo-i-sudskiot-sovet-itno-da-utvrdat-odgovornost-za-neizvrshena-odluka-za-zashtita-na-novinarka/
article order
11
body
Ова е првпат Уставниот суд да пријави судија, а се однесува за непримена на одлука на Уставен за предмет на новинарката Наташа Стојановска, поврзан со ,,27 април" Преседан во правосудството - Уставниот суд за првпат од своето постоење примени нов механизам за заштита и извршување на сопствените одлуки. Јавното обвинителство и судскиот совет се известени дека судија од Граѓанскиот суд не ја извршил одлуката на уставен. Станува збор за предметот на новинарката Наташа Стојановска за упадот во Собранието на 27 април, каде со две пресуди (од Граѓанскиот и од Апелација) е утврдена повреда на слободата на јавно изразување на мислата. И покрај тоа, предлогот за повторување на постапката во Основниот граѓански суд е отфрлен, по што Уставен реши да го примени овој механизам. До Судскиот совет е испратена иницијатива за утврдување одговорност за нестручно и несовесно вршење на судиската функција. Оваа постапка може да резултира со дисциплинска мерка или разрешување на судијата. Паралелно, до Основното јавно обвинителство Скопје е поднесена пријава со цел да се испита дали во дејствијата на судијата има елементи на кривично дело, односно несовесно работење во службата или злоупотреба на службената положба. Со ова за првпат во македонското правосудство Уставниот суд бара кривична и дисциплинска одговорност за судија од понизок суд.
language
mkd
published at
2026-08-07T11:36:20
source
Локално
title
Уставен суд за првпат пријави судија за непочитување судска одлука
url
https://lokalno.mk/ustaven-sud-za-prvpat-prijavi-sudija-za-nepochituvanje-sudska-odluka/
article order
1
body
Уставниот суд го извести Јавното обвинителство и Судскиот совет дека судија од Основниот граѓански суд Скопје, кој постапувал во предметот на новинарката Наташа Стојановска, не ја извршил одлуката со која беше утврдена повреда на нејзината слобода на јавно изразување на мислата. Од Уставниот суд соопштија дека ова е првпат од неговото постоење да го примени новиот механизам за извршување на одлуките, предвиден со Актот на Судот кој е во сила од септември 2024 година. Уставниот суд на 24 септември 2025 година утврдил дека на Стојановска ѝ биле повредени слободите и правата што се однесуваат на слободата на јавно изразување на мислата со две судски пресуди - на Основниот граѓански суд Скопје од 15 јуни 2022 година и на Апелациониот суд Скопје од 19 декември 2024 година. На 22 мај годинава, нејзиниот полномошник, адвокатот Филип Медарски, го известил Уставниот суд дека одлуката не е земена предвид, бидејќи предлогот на Стојановска за повторување на постапката пред Основниот граѓански суд бил отфрлен. По известувањето, уставните судии на работен состанок на 15 јули, со мнозинство гласови, одлучиле да донесат посебно решение со кое ќе утврдат дека одлуката не е извршена. Решението било донесено на седницата на 22 јули, по увид во решението од 4 мај 2026 година на судијата од Основниот граѓански суд кој постапувал во предметот. Според Уставниот суд, првостепениот суд се повикал на Законот за парничната постапка и навел дека одлука на Уставниот суд не може да претставува основ за повторување на постапката како нов факт или доказ. Меѓутоа, Уставниот суд оценил дека првостепениот суд пропуштил да ги земе предвид уставно утврдените правни карактеристики и правното дејство на одлуките на Уставниот суд - нивната конечност, извршност и општа задолжителност. "Со што во суштина не ја извршил Одлуката на Уставниот суд", се наведува во соопштението. Од Судот посочуваат и дека во Основниот граѓански суд веќе постоела практика одлуките на Уставниот суд за заштита на слободите и правата да бидат земани предвид. Како пример го наведуваат предметот МАЛВП-705/20, во кој одлука на Уставниот суд била прифатена како нов факт и нов доказ и како основ за повторување на постапката. Таквиот пристап подоцна бил прифатен и од Апелациониот суд Скопје. Оттука, Уставниот суд оценил дека во случајот на Наташа Стојановска, Основниот граѓански суд не овозможил остварување на нејзините уставни слободи и права, иако тие претходно биле утврдени со одлука на Уставниот суд. Од Уставниот суд нагласуваат дека конечноста и извршноста на неговите одлуки се заштитени и со кривично-правни санкции во случај на нивно неизвршување. Прашањето дали постои одбивање за извршување и кривична одговорност на определено лице е во надлежност на Јавното обвинителство и надлежниот суд. Предметот на Стојановска се однесува на настаните во Собранието од 27 април 2017 година. Таа, како акредитирана новинарка на телевизија "24 Вести", била во Собранието за да известува за изборот на нов претседател на законодавниот дом. По насилниот упад била изложена на закани и заплашување и била спречена да ја извршува новинарската задача, а според одлуката на Уставниот суд, надлежните државни органи не ѝ обезбедиле соодветна заштита.
language
mkd
published at
2026-08-07T10:20:00
source
zoom.mk
title
Уставен го извести Обвинителството: Судија од Граѓанскиот суд не извршил одлука за новинарката Наташа Стојановска
url
https://zoom.mk/344399/
article order
9
body
Уставниот суд го известил Јавното обвинителство и Судскиот совет дека судија од Основниот граѓански суд Скопје, кој постапувал во предметот на новинарката Наташа Стојановска, не ја извршил Одлуката на Уставниот суд и не овозможил остварување на уставните слободи и права на подносителката иако тие биле утврдени со неговата Одлука. Уставниот суд првпат од своето постоење примени нов механизам за извршување на одлуките, кој овозможува заштита на сопствените одлуки, предвидено со Актот на Судот кој стапи во сила од септември 2024 година. -Конечноста и извршноста на одлуките на Уставниот суд се заштитени и со кривично-правни санкции во случај кога не се извршуваат. Ова кривично дело, вклучувајќи го и прашањето дали постои одбивање за извршување и кривична одговорност на определено лице, спаѓа под ингеренции на надлежното јавно обвинителство и надлежниот суд - соопшти Уставниот суд. Предметот по кој одлучуваше Уставниот суд и утврди повреда на слободите и правата на Наташа Стојановска се однесува на настаните во Собранието од 27 април 2017 година.
language
mkd
published at
2026-08-07T09:56:59
source
СКОПСКО ЕХО
title
Уставниот суд првпат пријави судија за непочитување на одлука, случајот оди во Обвинителството | Скопско Ехо
url
https://skopskoeho.mk/ustavniot-sud-prvpat-prijavi-sudija-za-nepochituvanje-na-odluka-sluchajot-odi-vo-obvinitelstvoto/

source scope

analyzed source count

omitted articles

article order
3
body
Одлуката на Уставниот суд да се повтори граѓанската парница на новинарката Наташа Стојановска поради повреда на нејзините уставни права на 27 април 2017 година, судија од Граѓанскиот суд Скопје не ја признал и ја отфрлил, поради што највисокиот суд го пријави во Обвинителството. Согласно со член 112 став 3 од Уставот, одлуките на Уставниот суд се конечни и извршни. Според член 81 од Актот на Уставниот суд, тие се и правно обврзувачки за сите правни субјекти! Согласно со член 377 став 3 од Кривичниот законик, службено или одговорно лице кое ќе одбие да изврши одлука на Уставниот суд на Република Македонија што е должно да ја изврши ќе се казни со затвор од една до пет години! Покрај Обвинителството, уставните судии го известиле и Судскиот совет дека граѓанскиот судија не извршил одлука на Уставниот суд за слободи и права. Уставниот суд всушност за првпат го применува механизмот за заштита на сопствените одлуки. На 24 септември 2025 година Уставниот суд утврди повреда на слободите и правата коишто се однесуваат слободата на јавно изразување на мислата на Наташа Стојановска сторени со две пресуди (едната од Основниот граѓански суд Скопје од 15.06.2022 и втората од Апелациониот суд Скопје од 19.12.2024 година), и го уважи барањето на подносителката. На 22 мај 2026 година нејзиниот адвокат Филип Медарски го извести Уставниот суд дека пресудата за предметот БЗСП.бр.8/2025 не е извршена, односно воопшто не е земена предвид. Односно, предлогот на подносителката Стојановска за повторување на постапката во Основниот граѓански суд, по "наредба" на Уставниот суд, е отфрлен. По ова известување, судиите на работен состанок одржан на 15 јули 2026 година, со мнозинство гласови, одлучиле да се донесе посебно решение со кое ќе се утврди дека Одлуката на Уставниот суд не е извршена. "Уставниот суд утврди дека првостепениот (Основниот граѓански) суд се повикал на одредбите од Законот за парничната постапка, навел дека Одлука на Уставниот суд не може да биде основ за повторување на постапката како нов факт или доказ, но пропуштил да ги земе предвид уставно утврдените правни карактеристики и правно дејство на одлуките на Уставниот суд, односно нивната конечност, извршност и општа задолжителност, со што во суштина не ја извршил Одлуката на Уставниот суд", кажа денеска највисокиот суд како воопшто не бил сфатен од граѓанскиот судија кај кој бил предметот на новинарката Стојановска. Уставниот суд смета дека ваквите случаи треба да се согледуваат низ призмата на целовитоста на Уставот, особено на непосредната уставно-судска заштита на граѓаните кои ги уживаат правата предвидени во член 110 алинеја 3 од Уставот. А во Основниот граѓански суд веќе имало воспоставено пракса да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд кои се однесуваат на заштитата на слободите и правата. Имено, по донесувањето на Одлуката на Уставниот суд У.бр.146/2021 од 12 јули 2023 година, Основниот граѓански суд Скопје, одлучувал по предлог за повторување на постапката во правосилно завршениот предмет МАЛВП-705/20 од 14.04.2021 година, ја прифатил наведената одлука на Уставниот суд како нов факт и нов доказ и како основ за повторување на постапката согласно со член 392 став 1 точка 9 од Законот за парничната постапка. Ваквиот пристап подоцна бил прифатен и од Апелациониот суд Скопје со Решението ГЖ-118/24 од 07.11.2024 година. "Оттука, Уставниот суд оцени Основниот граѓански суд за Наташа Стојановска, не овозможил остварување на уставните слободи и права на подносителката иако истите биле утврдени со Одлуката БЗСП.бр.8/2025 на Уставниот суд. Конечноста и извршноста на одлуките на Уставниот суд се заштитени и со кривично-правни санкции во случај кога не се извршуваат. Предметот по кој одлучуваше Уставниот суд и утврди повреда на слободите и правата на Наташа Стојановска се однесува на организираниот напад на Собранието на 27 април 2017 година. Подносителката, како акредитиран новинар на Телевизија "24 Вести", била присутна во зградата на Собранието со задача да известува за изборот на нов претседател на Собранието, како прашање од изразен јавен интерес. По насилниот упад во собраниската зграда, таа била изложена на закани и заплашување и била спречена да ја врши новинарската задача, притоа не била обезбедена соодветна заштита од надлежните државни органи. Уставниот суд утврди дека подносителката, како новинар, била оневозможена да ги изрази своите мислења и идеи без страв, на начин што државата пропуштила да ја исполни позитивната обврска да ја заштити и да ѝ овозможи да ја информира јавноста за настаните во Собранието. Оваа околност, според Судот, била пропуштена да се утврди и соодветно да се оцени со пресудите наведени во диспозитивот на Одлуката. Врз основа на тоа, Уставниот суд оцени дека во наведените вонредни и насилни околности државата пропуштила да го заштити, а со тоа го повредила правото на слободно изразување на мислата, гарантирано со член 110 алинеја 3 и член 16 од Уставот, како и член 10 од Европската конвенција за заштита на човековите права.
language
mkd
published at
2026-08-07T09:33:26
source
Сакам Да Кажам
title
НА СУДИЈА ОД ГРАЃАНСКИОТ СУД МУ СЕ ЗАКАНУВА ЗАТВОР ДО 5 ГОДИНИ ПО ПРИЈАВА ОД УСТАВНИОТ СУД ЗАШТО НЕ СПРОВЕДЕ ОДЛУКА ВО КОРИСТ НА НОВИНАРКАТА НАТАША СТОЈАНОВСКА
url
https://sdk.mk/index.php/makedonija/na-sudija-od-graganskiot-sud-mu-se-zakanuva-zatvor-do-5-godini-po-prijava-od-ustavniot-sud-zashto-ne-sprovede-odluka-vo-korist-na-novinarkata-natasha-stojanovska/
article order
2
body
Од Уставниит суд информираат дека судија од Граѓанскиот суд не почитувал и применил нивна одлука, поради што го алармирале Обвинителството и Судскиот совет. Ова е прв пат Уставниот суд да пријави судија, а се однесува за непримена на одлука на Уставен за предмет на новинарката Наташа Стојановска, поврзан со ,,27 април". Во продолжение соопштението на Уставниот суд во целост. -Уставниот суд на 24 јули 2026 година го извести Јавното обвинителство и Судскиот совет дека судија од Основниот граѓански суд Скопје кој постапувал во предметот на новинарката Наташа Стојановска не ја извршил Одлуката на Уставниот суд БЗСП.бр.8/2025. Имено, Уставниот суд на 24 септември 2025 година утврди повреда на слободите и правата коишто се однесуваат слободата на јавно изразување на мислата на Наташа Стојановска сторени со две пресуди (едната од Основниот граѓански суд Скопје од 15.06.2022 и втората од Апелациониот суд Скопје од 19.12.2024 година) и го уважи барањето на подносителката. На 22 мај 2026 година, полномошникот на подносителката, адвокатот Филип Медарски го извести Уставниот суд дека пресудата за предметот БЗСП.бр.8/2025 не е извршена(не е земена предвид), бидејќи предлогот на подносителката Стојановска за повторување на постапката во Основниот граѓански суд е отфрлен. По ова известување, судиите на работен состанок одржан на 15 јули 2026 година, со мнозинство гласови, одлучија да се донесе посебно решение со кое ќе се утврди дека Одлуката на Уставниот не е извршена. Потоа, на седницата која се одржа на 22 јули 2026 година, Судот го донесе Решението во кое констатира дека Одлуката БЗСП.бр.8/2025, не е извршена. Ова е констатирано по детален увид на Решението П4-240/22 од 4 мај 2026 година донесено од судијата кој постапувал во предметот, во Основниот граѓански суд Скопје. Уставниот суд утврди дека првостепениот (Основниот граѓански) суд се повикал на одредбите од Законот за парничната постапка, навел дека Одлука на Уставниот суд не може да биде основ за повторување на постапката како нов факт или доказ, но пропуштил да ги земе предвид уставно утврдените правни карактеристики и правно дејство на одлуките на Уставниот суд, односно нивната конечност, извршност и општа задолжителност, со што во суштина не ја извршил Одлуката на Уставниот суд. Уставниот суд смета дека ваквите случаи треба да се согледуваат низ призмата на целовитоста на Уставот, особено на непосредната уставно-судска заштита кои ги уживаат правата предвидени во член 110 алинеја 3 од Уставот. Дополнително, во Основниот граѓански суд веќе имало воспоставено пракса да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд кои се однесуваат на заштитата на слободите и правата. Имено, по донесувањето на Одлуката на Уставниот суд У.бр.146/2021 од 12 јули 2023 година, Основниот граѓански суд Скопје, одлучувал по предлог за повторување на постапката во правосилно завршениот предмет МАЛВП-705/20 од 14.04.2021 година, ја прифатил наведената одлука на Уставниот суд како нов факт и нов доказ и како основ за повторување на постапката согласно со член 392 став 1 точка 9 од Законот за парничната постапка. Ваквиот пристап подоцна бил прифатен и од Апелациониот суд Скопје со Решението ГЖ-118/24 од 07.11.2024 година. Оттука, Уставниот суд оцени Основниот граѓански суд за Наташа Стојановска, не овозможил остварување на уставните слободи и права на подносителката иако истите биле утврдени со Одлуката БЗСП.бр.8/2025 на Уставниот суд. Конечноста и извршноста на одлуките на Уставниот суд се заштитени и со кривично-правни санкции во случај кога не се извршуваат. Ова кривично дело, вклучувајќи го и прашањето дали постои одбивање за извршување и кривична одговорност на определено лице, спаѓа под ингеренции на надлежното јавно обвинителство и надлежниот суд. Уставниот суд за прв пат во овој случај го примени новиот механизам за извршување на одлуките предвиден со Актот на Судот кој стапи во сила од септември 2024 година. Предметот по кој одлучуваше Уставниот суд и утврди повреда на слободите и правата на Наташа Стојановска се однесува на настаните во Собранието на Република Северна Македонија од 27 април 2017 година. Подносителката, како акредитиран новинар на Телевизија "24 Вести", била присутна во зградата на Собранието со задача да известува за изборот на нов претседател на Собранието, како прашање од изразен јавен интерес. По насилниот упад во собраниската зграда, таа била изложена на закани и заплашување и била спречена да ја врши новинарската задача, притоа не била обезбедена соодветна заштита од надлежните државни органи,велат од Уставниот суд.
language
mkd
published at
2026-08-07T09:14:42
source
Независен Весник
title
Уставниот суд објави за првпат дека нивна одлука не била испочитувана од судија
url
https://nezavisen.mk/ustavniot-sud-objavi-za-prvpat-deka-nivna-odluka-ne-bila-ispochituvana-od-sudija/
article order
6
body
Како што информираа од судот, станува збор за одлуката со која Уставниот суд на 24 септември 2025 година утврди дека со пресуди на Основниот граѓански суд Скопје и Апелацискиот суд Скопје биле повредени уставно загарантираните слободи и права на Стојановска и го уважи нејзиното барање. Предметот се однесува на настаните од 27 април 2017 година во Собранието, кога Стојановска, тогаш новинарка на телевизија 24 Вести, известувала за изборот на претседател на Собранието. За време на насилниот упад во законодавниот дом, таа била изложена на закани и заплашување, била спречена да ја извршува својата новинарска работа и, според Уставниот суд, не добила соодветна заштита од надлежните државни органи. Постапката за проверка започнала откако на 22 мај 2026 година адвокатот Филип Медарски, како полномошник на Стојановска, го известил Уставниот суд дека неговата одлука не е земена предвид, бидејќи Основниот граѓански суд го отфрлил предлогот за повторување на постапката. По разгледување на случајот, Уставниот суд на седницата од 22 јули 2026 година донел решение со кое официјално констатирал дека неговата одлука не е извршена. "Уставниот суд утврди дека првостепениот (Основниот граѓански) суд се повикал на одредбите од Законот за парничната постапка, навел дека Одлука на Уставниот суд не може да биде основ за повторување на постапката како нов факт или доказ, но пропуштил да ги земе предвид уставно утврдените правни карактеристики и правно дејство на одлуките на Уставниот суд, односно нивната конечност, извршност и општа задолжителност, со што во суштина не ја извршил Одлуката на Уставниот суд. Уставниот суд смета дека ваквите случаи треба да се согледуваат низ призмата на целовитоста на Уставот. Дополнително, во Основниот граѓански суд веќе имало воспоставено пракса да се земаат предвид одлуките на Уставниот суд кои се однесуваат на заштитата на слободите и правата. Оттука, Уставниот суд оцени Основниот граѓански суд за Наташа Стојановска, не овозможил остварување на уставните слободи и права на подносителката иако истите биле утврдени со Одлуката на Уставниот суд", се наведува во соопштението на Уставниот суд. Уставниот суд потсетува дека неизвршувањето на неговите одлуки е заштитено и со кривично-правни санкции, а дали во конкретниот случај постои кривична одговорност ќе утврдува надлежното Јавно обвинителство. Ова е прв случај во кој Судот го применува новиот механизам за следење и обезбедување на извршувањето на своите одлуки, предвиден со Актот на Уставниот суд што стапи во сила во септември 2024 година.
language
mkd
published at
2026-08-07T08:52:55
source
МКД.мк
title
Уставниот суд пријави судија поради неизвршување одлука, случајот заврши кај Обвинителството и Судскиот совет
url
https://mkd.mk/makedonija/ustavniot-sud-prijavi-sudija-poradi-neizvrshuvanje-odluka-sluchajot-zavrshi-kaj-obvinitelstvoto-i-sudskiot-sovet/
article order
8
body
Уставниот суд за првпат од своето постоење примени нов механизам за заштита и извршување на сопствените одлуки (предвиден со Актот на Судот од септември 2024 година), известувајќи ги Јавното обвинителство и Судскиот совет дека судија од Основниот граѓански суд Скопје одбил да ја изврши правосилната и задолжителна Уставна одлука БЗСП.бр.8/2025 за случајот на новинарката Наташа Стојановска. Уставниот суд веќе донесе и соодветно Решение со кое официјално констатира дека неговата одлука не е извршена. Хронологија на случајот и правниот преседан * 24 септември 2025 година: Уставниот суд утврди повреда на слободата на јавно изразување на мислата на новинарката Наташа Стојановска (поврзано со настаните од 27 април 2017 година во Собранието, каде што била спречена да известува и не ѝ била пружена заштита). Повредата беше нанесена со две претходни пресуди - на Основниот граѓански суд Скопје (15.06.2022) и на Апелациониот суд Скопје (19.12.2024). * 22 мај 2026 година: Адвокатот Филип Медарски го извести Уставниот суд дека судијата од Основниот граѓански суд Скопје го отфрлил предлогот на Стојановска за повторување на постапката и одбил да ја земе предвид Одлуката на Уставниот суд. * 15 јули - 22 јули 2026 година: Уставните судии, по детален увид во Решението П4-240/22 од 4 мај 2026 година, донесоа посебно Решение со кое констатираат дека Одлуката БЗСП.бр.8/2025 не е извршена. Позиција на Уставниот суд: Повреда на Уставот и занемарување на судската пракса Уставниот суд соопшти дека првостепениот суд неоправдано се повикал на Законот за парничната постапка (тврдејќи дека уставната одлука не е нов факт/доказ), со што ги занемарил нејзината конечност, извршност и општа задолжителност: * Постоечка судска пракса: Во истиот тој Основен граѓански суд Скопје веќе постоела воспоставена пракса за прифаќање на одлуките на Уставниот суд како основа за повторување на постапките (случајот со Одлуката У.бр.146/2021 во предметот МАЛВП-705/20, што подоцна беше потврдено и од Апелација со Решението ГЖ-118/24). * Повреда на правата: Со ова постапување, Граѓанскиот суд повторно ја оневозможил уставно гарантираната заштита на правата на подносителката Стојановска. Кривично-правни последици Уставниот суд потсетува дека неизвршувањето на неговите одлуки е заштитено со кривично-правни санкции. Бидејќи прашањето за постоење одбивање за извршување и утврдување на евентуална кривична и дисциплинска одговорност на конкретниот судија спаѓа под ингеренција на надлежните органи, случајот официјално им е предаден на Јавното обвинителство и Судскиот совет за понатамошно постапување.
language
mkd
published at
2026-08-07T07:42:06
source
4NEWS.mk
title
Преседан во Правосудството: Уставниот суд го извести Обвинителството за неизвршена одлука од Граѓанскиот суд Скопје
url
https://4news.mk/presedan-vo-pravosudstvoto-ustavniot-sud-go-izvesti-obvinitelstvoto-za-neizvrshena-odluka-od-graganskiot-sud-skopje/

omitted source count

total source count