MedVrsticami

Фон дер Лајен: Канада прва придружна членка на ЕУ, покана до Карни 16.9.2026г.

Анализирани 10 од 25 извори Македонски

Во својот годишен говор за состојбата на Унијата пред Европскиот парламент во Стразбур, претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, предложи Канада да стане првата "придружна членка" на Европската унија, иако таков статус не е предвиден во договорите на ЕУ. Таа го покани канадскиот премиер Марк Карни, кој беше присутен во салата и доби овации, да соработуваат за подигнување на односите на "највисоко можно ниво". Овој предлог доаѓа во контекст на повикот за итна ревизија на партнерствата на ЕУ, како одговор на глобалните предизвици, вклучително и трговските дисбаланси со Кина и безбедносните закани.

Анализа на тврдења

Тврдење	Клучни разлики	Нова Македонија	telma.com.mk	Либертас	МКД.мк	Centar.mk	Локално	Кајгана	Deutsche Welle	NetPress	Сител Телевизија
ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво и да создаде нов статус на асоцијативно членство.	Сите извори го поддржуваат тврдењето, но разликата е во деталите: некои го нарекуваат „придружно членство“, други „асо	Да: Статијата го споменува предлогот за „придружно членство“ на Канада.	Делумно: Статијата потврдува дека Канада стана прва асоцијативна членка.	Делумно: Се споменува предлог за придружно членство, но не е дефиниран статус.	Делумно: Статијата споменува иницијатива за придружно членство со Канада.	Да: Фон дер Лајен предложи Канада да биде прва придружна членка на ЕУ.	Делумно: Статијата споменува нов облик на партнерство и асоцијативно партнерство.	Делумно: Се споменува желба за поблиска соработка и статус на придружна членка.	Да: Статијата потврдува иницијатива за придружно членство на Канада.	Да: Фон дер Лајен изјави дека ЕУ сака Канада да стане асоцирана членка.	Да: Статијата потврдува предлог за Канада како прв асоцијативен член.
Канада е првата земја што стана асоцијативна членка на ЕУ, статус кој досега не постоел во правниот и политичкиот систем на Унијата.	Клучна разлика: Никој не потврдува дека статусот постои; само Telma го прикажува како факт, додека другите го нарекуваат предлог или	Делумно: Се споменува како предлог, но статусот сè уште не постои.	Да: Статијата експлицитно го наведува ова како нов статус.	Не: Статијата наведува дека полноправно членство не е опција.	Делумно: Се споменува како предлог, но Карни се оградува од членство.	Делумно: Статусот е предложен, но не постои во правото на ЕУ.	Делумно: Се споменува како нов облик на партнерство, но не е потврдено како статус.	Не: Статијата наведува дека полноправно членство не е опција за Канада.	Делумно: Се споменува иницијатива, но не е потврдено дека е веќе реализирана.	Делумно: Статијата споменува дека ЕУ има договори за асоцијација со други земји.	Делумно: Статијата вели дека е предлог и дека таков статус уште не постои.
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега, соочувајќи се со хибридни закани кои стануваат сè помалку хибридни.	Нема контрадикции; само делумно покривање, без негирање.	Не е споменато	Делумно: Потврдено е дека е посилна и најнестабилна, но не се спомнуваат хибридни закани.	Не е споменато	Делумно: Се цитира дека ЕУ е посилна и понесигурна од кога било.	Не е споменато	Делумно: Се споменуваат зголемени хибридни закани како причина за соработка.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за да ја обезбеди својата отпорност и да ја зајакне демократијата.	Поделба: 8 делумно, 3 не спомнуваат; никој не негира, но акцентите варираат од „сојузи“ до „независност“.	Делумно: Се споменува преиспитување на партнерствата и градење сојузи.	Делумно: Се споменува градење нови партнерства и борба за европскиот идеал.	Делумно: Се споменува зајакнување на партнерствата за заедничка сила.	Делумно: Се споменува потреба од глобални партнерства за независност.	Не е споменато	Делумно: Се споменува потреба од диверзификација и нови модели на партнерства.	Не е споменато	Делумно: Се споменува градење отпорност и продлабочување на односи.	Не е споменато	Делумно: Се споменува продлабочување соработка со Канада како сојуз.
ЕУ ќе ги покани најголемите лаборатории за вештачка интелигенција во светот на разговори за управување со сè поспособни системи.	Само Нова Македонија делумно ја спомнува, останатите не.	Делумно: Вештачката интелигенција е наведена како област за соработка.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
Опасностите од самоподобрувачките модели на вештачка интелигенција стануваат сè поочигледни, вклучително и инциденти со бегство од контролирани средини.	Сите извори го игнорираат тврдењето.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
ЕУ планира да формира Европска рамка за итни одговори за справување со 'инженерски и вооружени' масовни движења на мигранти.	Сите извори го игнорираат тврдењето.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
ЕУ ќе формира Европски совет за безбедност, прв таков во историјата, фокусиран на безбедноста на континентот.	Од 10 извори, само 2 го спомнуваат: Telma поддржува, Локално делумно.	Не е споменато	Да: Статијата го најавува формирањето на овој совет.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Делумно: Се споменува идеја за Европски совет за безбедност.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
ЕУ мора да ја намали зависноста од руски гас преку диверзификација на снабдувањето и инвестиции во обновливи извори и нуклеарна енергија.	Само два извора делумно го поддржуваат тврдењето; останатите го игнорираат.	Делумно: Се споменува диверзификација на снабдувањето и енергетска безбедност.	Делумно: Се споменува потреба од поголема енергетска независност.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
ЕУ ќе ги преиспита своите партнерства и ќе гради нови трговски договори со Австралија, Индија, Меркосур, Мексико и Индонезија како стратешки избор.	Само Нова Македонија делумно го спомнува, останатите молчат.	Делумно: Се споменува соработка со Австралија и Индија, но не и останатите.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
ЕУ повеќе не може да се потпира само на меѓународниот систем заснован на правила за да ги обезбеди своите интереси.	Нова Македонија и МКД.мк го поддржуваат тврдењето; Либертас и telma делумно; останатите не го спомнуваат	Да: Фон дер Лајен наведува дека партнерствата се одговор на пукнатините.	Делумно: Се наведува дека старите претпоставки и односи се нарушени.	Делумно: Се споменува дека стариот поредок се распаѓа.	Да: Статијата наведува дека партнерствата се одговор на распадот на системот.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
ЕУ избра да се бори против 'токсичното влијание' на Русија и да застане на страната на Украина, како и на Гренланд.	Клучна разлика: Само Телма директно го потврдува тврдењето; другите делумно или воопшто не го споменуваат.	Делумно: Се споменува закана за анексија на Гренланд, но не и токсично влијание.	Да: Директно цитирано во статијата.	Делумно: Се споменува Украина во контекст на договори за пристапување.	Делумно: Се споменува поддршка за Украина, но не и за Гренланд.	Не е споменато	Делумно: Се споменува продлабочување на соработката со Украина.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Делумно: Се споменува поддршка за Украина, но не и Гренланд или токсично влијание.
ЕУ мора да ги брани своите вредности и да се спротивстави на застапници и марионети на авторитарни режими кои ги поткопуваат демократиите.	Само telma.com.mk директно го цитира тврдењето.	Не е споменато	Да: Директно цитирано во статијата.	Не е споменато	Делумно: Се споменува верба во демократијата и борба против наративи.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Делумно: Се споменува заштита на демократијата и владеењето на правото.	Не е споменато	Делумно: Се нагласува дека почитувањето на вредностите е без преговори.
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна, и мора да изгради независна Европа која има моќ да дејствува.	Разлика: директно цитирање (Telma, МКД.мк) наспроти делумно споменување (DW, Сител).	Делумно: Се споменува зајакнување на капацитетите и независност.	Да: Директно цитирано во статијата.	Не е споменато	Да: Директно цитирано во говорот на Фон дер Лаен.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Делумно: Се споменува стратешка автономија и заедничка сила.	Не е споменато	Делумно: Се споменува потреба од посилна и понезависна Европа.
ЕУ ќе ги реинвентира своите партнерства и ќе гради глобални коалиции за да ја зајакне демократијата и отпорноста.	Разлики: 6 извори делумно поддржуваат, 4 не споменуваат; Сител акцентира сојуз со Канада.	Делумно: Се споменува преиспитување на партнерствата и градење сојузи.	Делумно: Се споменува градење нови партнерства и борба за европскиот идеал.	Делумно: Се споменува продлабочување на партнерствата за заедничка сила.	Делумно: Се споменува потреба од глобални партнерства.	Не е споменато	Not Mentioned	Не е споменато	Делумно: Се споменува градење отпорност и продлабочување на партнерства.	Не е споменато	Делумно: Се споменува сојуз за иднината со Канада.

claims

ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво и да создаде нов статус на асоцијативно членство.
Канада е првата земја што стана асоцијативна членка на ЕУ, статус кој досега не постоел во правниот и политичкиот систем на Унијата.
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега, соочувајќи се со хибридни закани кои стануваат сè помалку хибридни.
ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за да ја обезбеди својата отпорност и да ја зајакне демократијата.
ЕУ ќе ги покани најголемите лаборатории за вештачка интелигенција во светот на разговори за управување со сè поспособни системи.
Опасностите од самоподобрувачките модели на вештачка интелигенција стануваат сè поочигледни, вклучително и инциденти со бегство од контролирани средини.
ЕУ планира да формира Европска рамка за итни одговори за справување со 'инженерски и вооружени' масовни движења на мигранти.
ЕУ ќе формира Европски совет за безбедност, прв таков во историјата, фокусиран на безбедноста на континентот.
ЕУ мора да ја намали зависноста од руски гас преку диверзификација на снабдувањето и инвестиции во обновливи извори и нуклеарна енергија.
ЕУ ќе ги преиспита своите партнерства и ќе гради нови трговски договори со Австралија, Индија, Меркосур, Мексико и Индонезија како стратешки избор.
ЕУ повеќе не може да се потпира само на меѓународниот систем заснован на правила за да ги обезбеди своите интереси.
ЕУ избра да се бори против 'токсичното влијание' на Русија и да застане на страната на Украина, како и на Гренланд.
ЕУ мора да ги брани своите вредности и да се спротивстави на застапници и марионети на авторитарни режими кои ги поткопуваат демократиите.
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна, и мора да изгради независна Европа која има моќ да дејствува.
ЕУ ќе ги реинвентира своите партнерства и ќе гради глобални коалиции за да ја зајакне демократијата и отпорноста.

key differences

ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега, соочувајќи се со хибридни закани кои стануваат сè помалку хибридни.: Нема контрадикции; само делумно покривање, без негирање.
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна, и мора да изгради независна Европа која има моќ да дејствува.: Разлика: директно цитирање (Telma, МКД.мк) наспроти делумно споменување (DW, Сител).
ЕУ избра да се бори против 'токсичното влијание' на Русија и да застане на страната на Украина, како и на Гренланд.: **Клучна разлика:** Само Телма директно го потврдува тврдењето; другите делумно или воопшто не го споменуваат.
ЕУ мора да ги брани своите вредности и да се спротивстави на застапници и марионети на авторитарни режими кои ги поткопуваат демократиите.: Само telma.com.mk директно го цитира тврдењето.
ЕУ мора да ја намали зависноста од руски гас преку диверзификација на снабдувањето и инвестиции во обновливи извори и нуклеарна енергија.: Само два извора делумно го поддржуваат тврдењето; останатите го игнорираат.
ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за да ја обезбеди својата отпорност и да ја зајакне демократијата.: Поделба: 8 делумно, 3 не спомнуваат; никој не негира, но акцентите варираат од „сојузи“ до „независност“.
ЕУ планира да формира Европска рамка за итни одговори за справување со 'инженерски и вооружени' масовни движења на мигранти.: Сите извори го игнорираат тврдењето.
ЕУ повеќе не може да се потпира само на меѓународниот систем заснован на правила за да ги обезбеди своите интереси.: Нова Македонија и МКД.мк го поддржуваат тврдењето; Либертас и telma делумно; останатите не го спомнуваат
ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво и да создаде нов статус на асоцијативно членство.: Сите извори го поддржуваат тврдењето, но разликата е во деталите: некои го нарекуваат „придружно членство“, други „асо
ЕУ ќе ги покани најголемите лаборатории за вештачка интелигенција во светот на разговори за управување со сè поспособни системи.: Само Нова Македонија делумно ја спомнува, останатите не.
ЕУ ќе ги преиспита своите партнерства и ќе гради нови трговски договори со Австралија, Индија, Меркосур, Мексико и Индонезија како стратешки избор.: Само Нова Македонија делумно го спомнува, останатите молчат.
ЕУ ќе ги реинвентира своите партнерства и ќе гради глобални коалиции за да ја зајакне демократијата и отпорноста.: Разлики: 6 извори делумно поддржуваат, 4 не споменуваат; Сител акцентира сојуз со Канада.
ЕУ ќе формира Европски совет за безбедност, прв таков во историјата, фокусиран на безбедноста на континентот.: Од 10 извори, само 2 го спомнуваат: Telma поддржува, Локално делумно.
Канада е првата земја што стана асоцијативна членка на ЕУ, статус кој досега не постоел во правниот и политичкиот систем на Унијата.: **Клучна разлика:** Никој не потврдува дека статусот постои; само Telma го прикажува како факт, додека другите го нарекуваат предлог или
Опасностите од самоподобрувачките модели на вештачка интелигенција стануваат сè поочигледни, вклучително и инциденти со бегство од контролирани средини.: Сите извори го игнорираат тврдењето.

source analyses

Centar.mk

ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега, соочувајќи се со хибридни закани кои стануваат сè помалку хибридни.: Не е споменато
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна, и мора да изгради независна Европа која има моќ да дејствува.: Не е споменато
ЕУ избра да се бори против 'токсичното влијание' на Русија и да застане на страната на Украина, како и на Гренланд.: Не е споменато
ЕУ мора да ги брани своите вредности и да се спротивстави на застапници и марионети на авторитарни режими кои ги поткопуваат демократиите.: Не е споменато
ЕУ мора да ја намали зависноста од руски гас преку диверзификација на снабдувањето и инвестиции во обновливи извори и нуклеарна енергија.: Не е споменато
ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за да ја обезбеди својата отпорност и да ја зајакне демократијата.: Не е споменато
ЕУ планира да формира Европска рамка за итни одговори за справување со 'инженерски и вооружени' масовни движења на мигранти.: Не е споменато
ЕУ повеќе не може да се потпира само на меѓународниот систем заснован на правила за да ги обезбеди своите интереси.: Не е споменато
ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво и да создаде нов статус на асоцијативно членство.: Да: Фон дер Лајен предложи Канада да биде прва придружна членка на ЕУ.
ЕУ ќе ги покани најголемите лаборатории за вештачка интелигенција во светот на разговори за управување со сè поспособни системи.: Не е споменато
ЕУ ќе ги преиспита своите партнерства и ќе гради нови трговски договори со Австралија, Индија, Меркосур, Мексико и Индонезија како стратешки избор.: Не е споменато
ЕУ ќе ги реинвентира своите партнерства и ќе гради глобални коалиции за да ја зајакне демократијата и отпорноста.: Не е споменато
ЕУ ќе формира Европски совет за безбедност, прв таков во историјата, фокусиран на безбедноста на континентот.: Не е споменато
Канада е првата земја што стана асоцијативна членка на ЕУ, статус кој досега не постоел во правниот и политичкиот систем на Унијата.: Делумно: Статусот е предложен, но не постои во правото на ЕУ.
Опасностите од самоподобрувачките модели на вештачка интелигенција стануваат сè поочигледни, вклучително и инциденти со бегство од контролирани средини.: Не е споменато

Deutsche Welle

ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега, соочувајќи се со хибридни закани кои стануваат сè помалку хибридни.: Не е споменато
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна, и мора да изгради независна Европа која има моќ да дејствува.: Делумно: Се споменува стратешка автономија и заедничка сила.
ЕУ избра да се бори против 'токсичното влијание' на Русија и да застане на страната на Украина, како и на Гренланд.: Не е споменато
ЕУ мора да ги брани своите вредности и да се спротивстави на застапници и марионети на авторитарни режими кои ги поткопуваат демократиите.: Делумно: Се споменува заштита на демократијата и владеењето на правото.
ЕУ мора да ја намали зависноста од руски гас преку диверзификација на снабдувањето и инвестиции во обновливи извори и нуклеарна енергија.: Не е споменато
ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за да ја обезбеди својата отпорност и да ја зајакне демократијата.: Делумно: Се споменува градење отпорност и продлабочување на односи.
ЕУ планира да формира Европска рамка за итни одговори за справување со 'инженерски и вооружени' масовни движења на мигранти.: Не е споменато
ЕУ повеќе не може да се потпира само на меѓународниот систем заснован на правила за да ги обезбеди своите интереси.: Не е споменато
ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво и да создаде нов статус на асоцијативно членство.: Да: Статијата потврдува иницијатива за придружно членство на Канада.
ЕУ ќе ги покани најголемите лаборатории за вештачка интелигенција во светот на разговори за управување со сè поспособни системи.: Не е споменато
ЕУ ќе ги преиспита своите партнерства и ќе гради нови трговски договори со Австралија, Индија, Меркосур, Мексико и Индонезија како стратешки избор.: Не е споменато
ЕУ ќе ги реинвентира своите партнерства и ќе гради глобални коалиции за да ја зајакне демократијата и отпорноста.: Делумно: Се споменува градење отпорност и продлабочување на партнерства.
ЕУ ќе формира Европски совет за безбедност, прв таков во историјата, фокусиран на безбедноста на континентот.: Не е споменато
Канада е првата земја што стана асоцијативна членка на ЕУ, статус кој досега не постоел во правниот и политичкиот систем на Унијата.: Делумно: Се споменува иницијатива, но не е потврдено дека е веќе реализирана.
Опасностите од самоподобрувачките модели на вештачка интелигенција стануваат сè поочигледни, вклучително и инциденти со бегство од контролирани средини.: Не е споменато

NetPress

ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега, соочувајќи се со хибридни закани кои стануваат сè помалку хибридни.: Не е споменато
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна, и мора да изгради независна Европа која има моќ да дејствува.: Не е споменато
ЕУ избра да се бори против 'токсичното влијание' на Русија и да застане на страната на Украина, како и на Гренланд.: Не е споменато
ЕУ мора да ги брани своите вредности и да се спротивстави на застапници и марионети на авторитарни режими кои ги поткопуваат демократиите.: Не е споменато
ЕУ мора да ја намали зависноста од руски гас преку диверзификација на снабдувањето и инвестиции во обновливи извори и нуклеарна енергија.: Не е споменато
ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за да ја обезбеди својата отпорност и да ја зајакне демократијата.: Не е споменато
ЕУ планира да формира Европска рамка за итни одговори за справување со 'инженерски и вооружени' масовни движења на мигранти.: Не е споменато
ЕУ повеќе не може да се потпира само на меѓународниот систем заснован на правила за да ги обезбеди своите интереси.: Не е споменато
ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво и да создаде нов статус на асоцијативно членство.: Да: Фон дер Лајен изјави дека ЕУ сака Канада да стане асоцирана членка.
ЕУ ќе ги покани најголемите лаборатории за вештачка интелигенција во светот на разговори за управување со сè поспособни системи.: Не е споменато
ЕУ ќе ги преиспита своите партнерства и ќе гради нови трговски договори со Австралија, Индија, Меркосур, Мексико и Индонезија како стратешки избор.: Не е споменато
ЕУ ќе ги реинвентира своите партнерства и ќе гради глобални коалиции за да ја зајакне демократијата и отпорноста.: Не е споменато
ЕУ ќе формира Европски совет за безбедност, прв таков во историјата, фокусиран на безбедноста на континентот.: Не е споменато
Канада е првата земја што стана асоцијативна членка на ЕУ, статус кој досега не постоел во правниот и политичкиот систем на Унијата.: Делумно: Статијата споменува дека ЕУ има договори за асоцијација со други земји.
Опасностите од самоподобрувачките модели на вештачка интелигенција стануваат сè поочигледни, вклучително и инциденти со бегство од контролирани средини.: Не е споменато

telma.com.mk

ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега, соочувајќи се со хибридни закани кои стануваат сè помалку хибридни.: Делумно: Потврдено е дека е посилна и најнестабилна, но не се спомнуваат хибридни закани.
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна, и мора да изгради независна Европа која има моќ да дејствува.: Да: Директно цитирано во статијата.
ЕУ избра да се бори против 'токсичното влијание' на Русија и да застане на страната на Украина, како и на Гренланд.: Да: Директно цитирано во статијата.
ЕУ мора да ги брани своите вредности и да се спротивстави на застапници и марионети на авторитарни режими кои ги поткопуваат демократиите.: Да: Директно цитирано во статијата.
ЕУ мора да ја намали зависноста од руски гас преку диверзификација на снабдувањето и инвестиции во обновливи извори и нуклеарна енергија.: Делумно: Се споменува потреба од поголема енергетска независност.
ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за да ја обезбеди својата отпорност и да ја зајакне демократијата.: Делумно: Се споменува градење нови партнерства и борба за европскиот идеал.
ЕУ планира да формира Европска рамка за итни одговори за справување со 'инженерски и вооружени' масовни движења на мигранти.: Не е споменато
ЕУ повеќе не може да се потпира само на меѓународниот систем заснован на правила за да ги обезбеди своите интереси.: Делумно: Се наведува дека старите претпоставки и односи се нарушени.
ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво и да создаде нов статус на асоцијативно членство.: Делумно: Статијата потврдува дека Канада стана прва асоцијативна членка.
ЕУ ќе ги покани најголемите лаборатории за вештачка интелигенција во светот на разговори за управување со сè поспособни системи.: Не е споменато
ЕУ ќе ги преиспита своите партнерства и ќе гради нови трговски договори со Австралија, Индија, Меркосур, Мексико и Индонезија како стратешки избор.: Не е споменато
ЕУ ќе ги реинвентира своите партнерства и ќе гради глобални коалиции за да ја зајакне демократијата и отпорноста.: Делумно: Се споменува градење нови партнерства и борба за европскиот идеал.
ЕУ ќе формира Европски совет за безбедност, прв таков во историјата, фокусиран на безбедноста на континентот.: Да: Статијата го најавува формирањето на овој совет.
Канада е првата земја што стана асоцијативна членка на ЕУ, статус кој досега не постоел во правниот и политичкиот систем на Унијата.: Да: Статијата експлицитно го наведува ова како нов статус.
Опасностите од самоподобрувачките модели на вештачка интелигенција стануваат сè поочигледни, вклучително и инциденти со бегство од контролирани средини.: Не е споменато

Кајгана

ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега, соочувајќи се со хибридни закани кои стануваат сè помалку хибридни.: Не е споменато
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна, и мора да изгради независна Европа која има моќ да дејствува.: Не е споменато
ЕУ избра да се бори против 'токсичното влијание' на Русија и да застане на страната на Украина, како и на Гренланд.: Не е споменато
ЕУ мора да ги брани своите вредности и да се спротивстави на застапници и марионети на авторитарни режими кои ги поткопуваат демократиите.: Не е споменато
ЕУ мора да ја намали зависноста од руски гас преку диверзификација на снабдувањето и инвестиции во обновливи извори и нуклеарна енергија.: Не е споменато
ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за да ја обезбеди својата отпорност и да ја зајакне демократијата.: Не е споменато
ЕУ планира да формира Европска рамка за итни одговори за справување со 'инженерски и вооружени' масовни движења на мигранти.: Не е споменато
ЕУ повеќе не може да се потпира само на меѓународниот систем заснован на правила за да ги обезбеди своите интереси.: Не е споменато
ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво и да создаде нов статус на асоцијативно членство.: Делумно: Се споменува желба за поблиска соработка и статус на придружна членка.
ЕУ ќе ги покани најголемите лаборатории за вештачка интелигенција во светот на разговори за управување со сè поспособни системи.: Не е споменато
ЕУ ќе ги преиспита своите партнерства и ќе гради нови трговски договори со Австралија, Индија, Меркосур, Мексико и Индонезија како стратешки избор.: Не е споменато
ЕУ ќе ги реинвентира своите партнерства и ќе гради глобални коалиции за да ја зајакне демократијата и отпорноста.: Не е споменато
ЕУ ќе формира Европски совет за безбедност, прв таков во историјата, фокусиран на безбедноста на континентот.: Не е споменато
Канада е првата земја што стана асоцијативна членка на ЕУ, статус кој досега не постоел во правниот и политичкиот систем на Унијата.: Не: Статијата наведува дека полноправно членство не е опција за Канада.
Опасностите од самоподобрувачките модели на вештачка интелигенција стануваат сè поочигледни, вклучително и инциденти со бегство од контролирани средини.: Не е споменато

Либертас

ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега, соочувајќи се со хибридни закани кои стануваат сè помалку хибридни.: Не е споменато
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна, и мора да изгради независна Европа која има моќ да дејствува.: Не е споменато
ЕУ избра да се бори против 'токсичното влијание' на Русија и да застане на страната на Украина, како и на Гренланд.: Делумно: Се споменува Украина во контекст на договори за пристапување.
ЕУ мора да ги брани своите вредности и да се спротивстави на застапници и марионети на авторитарни режими кои ги поткопуваат демократиите.: Не е споменато
ЕУ мора да ја намали зависноста од руски гас преку диверзификација на снабдувањето и инвестиции во обновливи извори и нуклеарна енергија.: Не е споменато
ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за да ја обезбеди својата отпорност и да ја зајакне демократијата.: Делумно: Се споменува зајакнување на партнерствата за заедничка сила.
ЕУ планира да формира Европска рамка за итни одговори за справување со 'инженерски и вооружени' масовни движења на мигранти.: Не е споменато
ЕУ повеќе не може да се потпира само на меѓународниот систем заснован на правила за да ги обезбеди своите интереси.: Делумно: Се споменува дека стариот поредок се распаѓа.
ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво и да создаде нов статус на асоцијативно членство.: Делумно: Се споменува предлог за придружно членство, но не е дефиниран статус.
ЕУ ќе ги покани најголемите лаборатории за вештачка интелигенција во светот на разговори за управување со сè поспособни системи.: Не е споменато
ЕУ ќе ги преиспита своите партнерства и ќе гради нови трговски договори со Австралија, Индија, Меркосур, Мексико и Индонезија како стратешки избор.: Не е споменато
ЕУ ќе ги реинвентира своите партнерства и ќе гради глобални коалиции за да ја зајакне демократијата и отпорноста.: Делумно: Се споменува продлабочување на партнерствата за заедничка сила.
ЕУ ќе формира Европски совет за безбедност, прв таков во историјата, фокусиран на безбедноста на континентот.: Не е споменато
Канада е првата земја што стана асоцијативна членка на ЕУ, статус кој досега не постоел во правниот и политичкиот систем на Унијата.: Не: Статијата наведува дека полноправно членство не е опција.
Опасностите од самоподобрувачките модели на вештачка интелигенција стануваат сè поочигледни, вклучително и инциденти со бегство од контролирани средини.: Не е споменато

Локално

ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега, соочувајќи се со хибридни закани кои стануваат сè помалку хибридни.: Делумно: Се споменуваат зголемени хибридни закани како причина за соработка.
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна, и мора да изгради независна Европа која има моќ да дејствува.: Не е споменато
ЕУ избра да се бори против 'токсичното влијание' на Русија и да застане на страната на Украина, како и на Гренланд.: Делумно: Се споменува продлабочување на соработката со Украина.
ЕУ мора да ги брани своите вредности и да се спротивстави на застапници и марионети на авторитарни режими кои ги поткопуваат демократиите.: Не е споменато
ЕУ мора да ја намали зависноста од руски гас преку диверзификација на снабдувањето и инвестиции во обновливи извори и нуклеарна енергија.: Не е споменато
ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за да ја обезбеди својата отпорност и да ја зајакне демократијата.: Делумно: Се споменува потреба од диверзификација и нови модели на партнерства.
ЕУ планира да формира Европска рамка за итни одговори за справување со 'инженерски и вооружени' масовни движења на мигранти.: Не е споменато
ЕУ повеќе не може да се потпира само на меѓународниот систем заснован на правила за да ги обезбеди своите интереси.: Не е споменато
ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво и да создаде нов статус на асоцијативно членство.: Делумно: Статијата споменува нов облик на партнерство и асоцијативно партнерство.
ЕУ ќе ги покани најголемите лаборатории за вештачка интелигенција во светот на разговори за управување со сè поспособни системи.: Не е споменато
ЕУ ќе ги преиспита своите партнерства и ќе гради нови трговски договори со Австралија, Индија, Меркосур, Мексико и Индонезија како стратешки избор.: Не е споменато
ЕУ ќе ги реинвентира своите партнерства и ќе гради глобални коалиции за да ја зајакне демократијата и отпорност.: Делумно: Се споменуваат нови и флексибилни модели на партнерства.
ЕУ ќе формира Европски совет за безбедност, прв таков во историјата, фокусиран на безбедноста на континентот.: Делумно: Се споменува идеја за Европски совет за безбедност.
Канада е првата земја што стана асоцијативна членка на ЕУ, статус кој досега не постоел во правниот и политичкиот систем на Унијата.: Делумно: Се споменува како нов облик на партнерство, но не е потврдено како статус.
Опасностите од самоподобрувачките модели на вештачка интелигенција стануваат сè поочигледни, вклучително и инциденти со бегство од контролирани средини.: Не е споменато

МКД.мк

ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега, соочувајќи се со хибридни закани кои стануваат сè помалку хибридни.: Делумно: Се цитира дека ЕУ е посилна и понесигурна од кога било.
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна, и мора да изгради независна Европа која има моќ да дејствува.: Да: Директно цитирано во говорот на Фон дер Лаен.
ЕУ избра да се бори против 'токсичното влијание' на Русија и да застане на страната на Украина, како и на Гренланд.: Делумно: Се споменува поддршка за Украина, но не и за Гренланд.
ЕУ мора да ги брани своите вредности и да се спротивстави на застапници и марионети на авторитарни режими кои ги поткопуваат демократиите.: Делумно: Се споменува верба во демократијата и борба против наративи.
ЕУ мора да ја намали зависноста од руски гас преку диверзификација на снабдувањето и инвестиции во обновливи извори и нуклеарна енергија.: Не е споменато
ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за да ја обезбеди својата отпорност и да ја зајакне демократијата.: Делумно: Се споменува потреба од глобални партнерства за независност.
ЕУ планира да формира Европска рамка за итни одговори за справување со 'инженерски и вооружени' масовни движења на мигранти.: Не е споменато
ЕУ повеќе не може да се потпира само на меѓународниот систем заснован на правила за да ги обезбеди своите интереси.: Да: Статијата наведува дека партнерствата се одговор на распадот на системот.
ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво и да создаде нов статус на асоцијативно членство.: Делумно: Статијата споменува иницијатива за придружно членство со Канада.
ЕУ ќе ги покани најголемите лаборатории за вештачка интелигенција во светот на разговори за управување со сè поспособни системи.: Не е споменато
ЕУ ќе ги преиспита своите партнерства и ќе гради нови трговски договори со Австралија, Индија, Меркосур, Мексико и Индонезија како стратешки избор.: Не е споменато
ЕУ ќе ги реинвентира своите партнерства и ќе гради глобални коалиции за да ја зајакне демократијата и отпорноста.: Делумно: Се споменува потреба од глобални партнерства.
ЕУ ќе формира Европски совет за безбедност, прв таков во историјата, фокусиран на безбедноста на континентот.: Не е споменато
Канада е првата земја што стана асоцијативна членка на ЕУ, статус кој досега не постоел во правниот и политичкиот систем на Унијата.: Делумно: Се споменува како предлог, но Карни се оградува од членство.
Опасностите од самоподобрувачките модели на вештачка интелигенција стануваат сè поочигледни, вклучително и инциденти со бегство од контролирани средини.: Не е споменато

Нова Македонија

ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега, соочувајќи се со хибридни закани кои стануваат сè помалку хибридни.: Не е споменато
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна, и мора да изгради независна Европа која има моќ да дејствува.: Делумно: Се споменува зајакнување на капацитетите и независност.
ЕУ избра да се бори против 'токсичното влијание' на Русија и да застане на страната на Украина, како и на Гренланд.: Делумно: Се споменува закана за анексија на Гренланд, но не и токсично влијание.
ЕУ мора да ги брани своите вредности и да се спротивстави на застапници и марионети на авторитарни режими кои ги поткопуваат демократиите.: Не е споменато
ЕУ мора да ја намали зависноста од руски гас преку диверзификација на снабдувањето и инвестиции во обновливи извори и нуклеарна енергија.: Делумно: Се споменува диверзификација на снабдувањето и енергетска безбедност.
ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за да ја обезбеди својата отпорност и да ја зајакне демократијата.: Делумно: Се споменува преиспитување на партнерствата и градење сојузи.
ЕУ планира да формира Европска рамка за итни одговори за справување со 'инженерски и вооружени' масовни движења на мигранти.: Не е споменато
ЕУ повеќе не може да се потпира само на меѓународниот систем заснован на правила за да ги обезбеди своите интереси.: Да: Фон дер Лајен наведува дека партнерствата се одговор на пукнатините.
ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво и да создаде нов статус на асоцијативно членство.: Да: Статијата го споменува предлогот за „придружно членство“ на Канада.
ЕУ ќе ги покани најголемите лаборатории за вештачка интелигенција во светот на разговори за управување со сè поспособни системи.: Делумно: Вештачката интелигенција е наведена како област за соработка.
ЕУ ќе ги преиспита своите партнерства и ќе гради нови трговски договори со Австралија, Индија, Меркосур, Мексико и Индонезија како стратешки избор.: Делумно: Се споменува соработка со Австралија и Индија, но не и останатите.
ЕУ ќе ги реинвентира своите партнерства и ќе гради глобални коалиции за да ја зајакне демократијата и отпорноста.: Делумно: Се споменува преиспитување на партнерствата и градење сојузи.
ЕУ ќе формира Европски совет за безбедност, прв таков во историјата, фокусиран на безбедноста на континентот.: Не е споменато
Канада е првата земја што стана асоцијативна членка на ЕУ, статус кој досега не постоел во правниот и политичкиот систем на Унијата.: Делумно: Се споменува како предлог, но статусот сè уште не постои.
Опасностите од самоподобрувачките модели на вештачка интелигенција стануваат сè поочигледни, вклучително и инциденти со бегство од контролирани средини.: Не е споменато

Сител Телевизија

ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега, соочувајќи се со хибридни закани кои стануваат сè помалку хибридни.: Не е споменато
ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна, и мора да изгради независна Европа која има моќ да дејствува.: Делумно: Се споменува потреба од посилна и понезависна Европа.
ЕУ избра да се бори против 'токсичното влијание' на Русија и да застане на страната на Украина, како и на Гренланд.: Делумно: Се споменува поддршка за Украина, но не и Гренланд или токсично влијание.
ЕУ мора да ги брани своите вредности и да се спротивстави на застапници и марионети на авторитарни режими кои ги поткопуваат демократиите.: Делумно: Се нагласува дека почитувањето на вредностите е без преговори.
ЕУ мора да ја намали зависноста од руски гас преку диверзификација на снабдувањето и инвестиции во обновливи извори и нуклеарна енергија.: Не е споменато
ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за да ја обезбеди својата отпорност и да ја зајакне демократијата.: Делумно: Се споменува продлабочување соработка со Канада како сојуз.
ЕУ планира да формира Европска рамка за итни одговори за справување со 'инженерски и вооружени' масовни движења на мигранти.: Не е споменато
ЕУ повеќе не може да се потпира само на меѓународниот систем заснован на правила за да ги обезбеди своите интереси.: Не е споменато
ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво и да создаде нов статус на асоцијативно членство.: Да: Статијата потврдува предлог за Канада како прв асоцијативен член.
ЕУ ќе ги покани најголемите лаборатории за вештачка интелигенција во светот на разговори за управување со сè поспособни системи.: Не е споменато
ЕУ ќе ги преиспита своите партнерства и ќе гради нови трговски договори со Австралија, Индија, Меркосур, Мексико и Индонезија како стратешки избор.: Не е споменато
ЕУ ќе ги реинвентира своите партнерства и ќе гради глобални коалиции за да ја зајакне демократијата и отпорноста.: Делумно: Се споменува сојуз за иднината со Канада.
ЕУ ќе формира Европски совет за безбедност, прв таков во историјата, фокусиран на безбедноста на континентот.: Не е споменато
Канада е првата земја што стана асоцијативна членка на ЕУ, статус кој досега не постоел во правниот и политичкиот систем на Унијата.: Делумно: Статијата вели дека е предлог и дека таков статус уште не постои.
Опасностите од самоподобрувачките модели на вештачка интелигенција стануваат сè поочигледни, вклучително и инциденти со бегство од контролирани средини.: Не е споменато

Анализа на сентимент

Ентитет	Клучни разлики	Нова Македонија	telma.com.mk	Либертас	МКД.мк	Centar.mk	Локално	Кајгана	Deutsche Welle	NetPress	Сител Телевизија
Урсула фон дер Лајен	Единствена разлика: МКД.мк не ја спомнува, останатите се неутрални.	Неутрално: Таа е претставена како поддржувач на предлогот, но без мета-вреднување на нејзината улога или изјави.	Неутрално: само цитирана како говорник, без мета-вреднување	Неутрално: само презентиран предлогот, без мета-вреднување	Not Mentioned	Неутрално: само е цитирана како предлагач на идејата, без мета-вреднување.	Неутрално: цитирана како говорничка, без мета-вреднување	Неутрално: само наведена како говорник, без мета-вреднување	Неутрално: нејзиниот предлог е цитиран и објаснет, но без експлицитно вреднување на неа како личност.	Неутрално: само е цитирана како предлагач на асоцијација, без мета-вреднување.	Неутрално: само наведена како говорник, без мета-вреднување
Канада	Поделба: пофалби за партнерство наспроти Трампов „ужасен“ опис.	Позитивно: Канада е опишана како „сигурен сојузник“ и „стабилен партнер“ со значителни капацитети, што претставува експлицитна пофалба.	Позитивно: опишана како „прва асоцијативна членка“ - нов позитивен статус	Неутрално: информативно спомената како партнер, без вреднување	Позитивно: ЕУ ја отвора вратата за Канада, што имплицира позитивен став, но без експлицитно вреднување.	Негативно: Трамп ја нарекува 'ужасен трговски партнер' и ја опишува како непријателска.	Неутрално: информативно спомената како предмет на понуда, без вреднување	Позитивно: опишана како сигурен партнер и со корисни ресурси	Позитивно: Карни ја фали Канада како силна и партнер, а текстот ја пренесува пофалбата.	Неутрално: информативно спомената како предмет на предлогот, без вреднување.	Позитивно: наведена како партнер за сојуз, но без експлицитна пофалба
Кина	МКД.мк негативно, други неутрално или не спомнуваат.	Not Mentioned	Неутрално: спомената во контекст на „ребалансирање на односите“ без експлицитно вреднување	Не е споменато	Негативно: Фон дер Лаен ја критикува зависноста од Кина и трговскиот дефицит, што ја прикажува Кина како проблем.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Неутрално: спомената како извор на притисок/конкуренција, без вреднување.	Не е споменато	Не е споменато
Марк Карни	Еден извор (DW) го прикажува позитивно, останатите неутрално.	Неутрално: Споменат е како канадски премиер што ја поздравува иницијативата, но без експлицитно вреднување на неговиот лик.	Не е споменато	Неутрално: само цитиран и опишан, без мета-вреднување	Неутрално: Карни е споменат како присутен и цитиран, но без мета-вреднување.	Неутрално: само е споменат како присутен и повикува на сојуз, без мета-вреднување.	Неутрално: цитиран, без мета-вреднување	Неутрално: само цитиран, без мета-вреднување	Позитивно: неговите изјави се пренесени без критика, а тој е прикажан како гласноговорник на соработка.	Неутрално: само е опишан како поддржувач на идејата, без мета-вреднување.	Не е споменато
Европската комисија	Сите извори се неутрални, без разлики во сентиментот.	Not Mentioned	Неутрално: институцијата е спомената преку нејзината претседателка, без директно вреднување	Неутрално: соопштение без вреднување, само пренесено	Неутрално: Комисијата е спомената како институција, но без експлицитно вреднување.	Неутрално: се споменува претседателката, но без вреднување на институцијата.	Неутрално: спомената преку претседателката, без вреднување	Неутрално: само институционална референца, без вреднување	Неутрално: соопштението е пренесено информативно, без мета-вреднување.	Неутрално: спомената преку претседателката, без вреднување.	Неутрално: само наведена како институција што ќе објави патокази
Европската Унија (ЕУ)	Поделба: 3 позитивни, 6 неутрални, 0 негативни.	Not Mentioned	Позитивно: авторот ја пренесува изјавата дека ЕУ е „посилна од кога било“ и дека ќе ја брани територијата	Неутрално: информативно спомената, без мета-вреднување	Позитивно: Фон дер Лаен ја опишува Унијата како „посилна од кога било“, што е позитивна оценка.	Неутрално: се споменува како цел на закани, но без мета-вреднување.	Неутрално: опишана како отворена, но без експлицитна пофалба	Неутрално: информативно спомената, без експлицитно вреднување	Позитивно: Карни ја опишува ЕУ како партнер со кој се гради заедничка отпорност, што е позитивна рамка.	Неутрално: спомената како субјект во предлогот, без мета-вреднување.	Неутрално: само информативно спомената како рамка
Европскиот парламент	Сите извори го третираат неутрално, без разлики.	Not Mentioned	Неутрално: само споменат како место на говорот, без вреднување	Неутрално: само локација на говор, без вреднување	Неутрално: Парламентот е споменат како место на говорот, без вреднување.	Неутрално: се споменува како место на обраќање, без вреднување.	Не е споменато	Неутрално: само место на говор, без вреднување	Неутрално: спомнат како место каде што зборува Карни, без вреднување.	Неутрално: споменат како место на говор, без вреднување.	Неутрално: само споменат како слушател
Украина	Поделба: Нова Македонија критикува, telma поддржува.	Негативно: Украина е вброена во групата земји што ја „апсорбираат енергијата“ на ЕУ, што е критички контекст.	Позитивно: ЕУ „застанува на страната на Украина“ - поддршка и солидарност	Неутрално: само наведена како пример за договор, без вреднување	Неутрално: Украина е спомената во контекст на војната, но без експлицитно вреднување.	Не е споменато	Неутрално: спомената како партнер, без вреднување	Неутрално: само наведена како пример за договори, без вреднување	Не е споменато	Неутрално: спомената како пример за договори за асоцијација, без вреднување.	Позитивно: наведена како примател на поддршка, но без експлицитна пофалба
Русија	Негативен сентимент, но различен фокус: Телма директно критикува, МКД.мк преку војната.	Not Mentioned	Негативно: критикувана како „токсично влијание“ и „отворено непријателски“	Не е споменато	Негативно: Русија е имплицитно критикувана преку „руската војна против Украина“ и „територијална агресорска војна“.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
Гренланд	Единствено Телма ја покрива веста, со позитивен тон.	Not Mentioned	Позитивно: ЕУ „застанува на страната на Гренланд“ - поддршка	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
Австралија	Единствено спомнување е неутрално, без други перспективи.	Неутрално: Спомената е како земја со слични ставови, но без дополнително вреднување.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
Индија	Само еден извор ја спомнува, неутрално.	Неутрално: Спомената е како земја со слични ставови, но без дополнително вреднување.	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
Меркосур	Нема разлики - ниту еден извор не го спомнува.	Not Mentioned	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
Мексико	Нема разлики; ниту еден извор не го спомнува.	Not Mentioned	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
Индонезија	Нема разлики; ниту еден извор не го спомнува.	Not Mentioned	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
Европска унија (ЕУ)	Позитивен наспроти неутрален приказ.	Not Mentioned	Not Mentioned	Неутрално: информативно спомената, без мета-вреднување	Позитивно: Фон дер Лаен ја опишува Унијата како „посилна од кога било“, што е позитивна оценка.	Неутрално: се споменува како цел на закани, но без мета-вреднување.	Неутрално: спомената како цел на соработка, без вреднување	Неутрално: информативно спомената, без вреднување	Позитивно: Карни ја опишува ЕУ како партнер со кој се гради заедничка отпорност, што е позитивна рамка.	Неутрално: спомената како субјект во предлогот, без мета-вреднување.	Неутрално: само информативно спомената како рамка
Доналд Трамп	Поделба: неутрално цитирање наспроти негативно прикажување како заканувачки.	Негативно: Трамп е прикажан како заканувачки и агресивен (закани за царини, анексија), што е експлицитна критика.	Not Mentioned	Неутрално: само пренесена закана, без вреднување	Не е споменато	Неутрално: е говорник, но неговите изјави не се мета-вреднувани.	Негативно: цитиран со закани за царини, прикажан како заканувачки	Негативно: индиректно критикуван преку 'вербални напади'	Негативно: неговите закани и исмејувања се пренесени како негативни, а тој е прикажан како заканувачки.	Неутрално: само е цитиран како говорник, без мета-вреднување.	Не е споменато
Марин Ле Пен	Нема податоци — ниту еден извор не го спомнува.	Not Mentioned	Not Mentioned	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
Фридрих Мерц	Сите извори не го спомнуваат.	Not Mentioned	Not Mentioned	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато
Европски парламент (ЕП)	Речиси сите извори го третираат неутрално, како место на говор, без разлики во сентиментот.	Not Mentioned	Not Mentioned	Неутрално: само локација на говор, без вреднување	Неутрално: Парламентот е споменат како место на говорот, без вреднување.	Неутрално: се споменува како место на обраќање, без вреднување.	Не е споменато	Неутрално: само место на говор, без вреднување	Неутрално: спомнат како место каде што зборува Карни, без вреднување.	Неутрално: споменат како место на говор, без вреднување.	Неутрално: само споменат како слушател
Ројтерс	Сите извори го игнорираат Ројтерс.	Not Mentioned	Not Mentioned	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато	Не е споменато

entities

Урсула фон дер Лајен
Канада
Кина
Марк Карни
Европската комисија
Европската Унија (ЕУ)
Европскиот парламент
Украина
Русија
Гренланд
Австралија
Индија
Меркосур
Мексико
Индонезија
Европска унија (ЕУ)
Доналд Трамп
Марин Ле Пен
Фридрих Мерц
Европски парламент (ЕП)
Ројтерс

key differences

Австралија: Единствено спомнување е неутрално, без други перспективи.
Гренланд: Единствено Телма ја покрива веста, со позитивен тон.
Доналд Трамп: Поделба: неутрално цитирање наспроти негативно прикажување како заканувачки.
Европска унија (ЕУ): Позитивен наспроти неутрален приказ.
Европската Унија (ЕУ): Поделба: 3 позитивни, 6 неутрални, 0 негативни.
Европската комисија: Сите извори се неутрални, без разлики во сентиментот.
Европски парламент (ЕП): Речиси сите извори го третираат неутрално, како место на говор, без разлики во сентиментот.
Европскиот парламент: Сите извори го третираат неутрално, без разлики.
Индија: Само еден извор ја спомнува, неутрално.
Индонезија: Нема разлики; ниту еден извор не го спомнува.
Канада: Поделба: пофалби за партнерство наспроти Трампов „ужасен“ опис.
Кина: МКД.мк негативно, други неутрално или не спомнуваат.
Марин Ле Пен: Нема податоци — ниту еден извор не го спомнува.
Марк Карни: Еден извор (DW) го прикажува позитивно, останатите неутрално.
Мексико: Нема разлики; ниту еден извор не го спомнува.
Меркосур: Нема разлики - ниту еден извор не го спомнува.
Ројтерс: Сите извори го игнорираат Ројтерс.
Русија: Негативен сентимент, но различен фокус: Телма директно критикува, МКД.мк преку војната.
Украина: Поделба: Нова Македонија критикува, telma поддржува.
Урсула фон дер Лајен: Единствена разлика: МКД.мк не ја спомнува, останатите се неутрални.
Фридрих Мерц: Сите извори не го спомнуваат.

source analyses

Centar.mk

Австралија: Не е споменато
Гренланд: Не е споменато
Доналд Трамп: Неутрално: е говорник, но неговите изјави не се мета-вреднувани.
Европска унија (ЕУ): Неутрално: се споменува како цел на закани, но без мета-вреднување.
Европската Унија (ЕУ): Неутрално: се споменува како цел на закани, но без мета-вреднување.
Европската комисија: Неутрално: се споменува претседателката, но без вреднување на институцијата.
Европски парламент (ЕП): Неутрално: се споменува како место на обраќање, без вреднување.
Европскиот парламент: Неутрално: се споменува како место на обраќање, без вреднување.
Индија: Не е споменато
Индонезија: Не е споменато
Канада: Негативно: Трамп ја нарекува 'ужасен трговски партнер' и ја опишува како непријателска.
Кина: Не е споменато
Марин Ле Пен: Не е споменато
Марк Карни: Неутрално: само е споменат како присутен и повикува на сојуз, без мета-вреднување.
Мексико: Не е споменато
Меркосур: Не е споменато
Ројтерс: Не е споменато
Русија: Не е споменато
Украина: Не е споменато
Урсула фон дер Лајен: Неутрално: само е цитирана како предлагач на идејата, без мета-вреднување.
Фридрих Мерц: Не е споменато

Deutsche Welle

Австралија: Не е споменато
Гренланд: Не е споменато
Доналд Трамп: Негативно: неговите закани и исмејувања се пренесени како негативни, а тој е прикажан како заканувачки.
Европска унија (ЕУ): Позитивно: Карни ја опишува ЕУ како партнер со кој се гради заедничка отпорност, што е позитивна рамка.
Европската Унија (ЕУ): Позитивно: Карни ја опишува ЕУ како партнер со кој се гради заедничка отпорност, што е позитивна рамка.
Европската комисија: Неутрално: соопштението е пренесено информативно, без мета-вреднување.
Европски парламент (ЕП): Неутрално: спомнат како место каде што зборува Карни, без вреднување.
Европскиот парламент: Неутрално: спомнат како место каде што зборува Карни, без вреднување.
Индија: Не е споменато
Индонезија: Не е споменато
Канада: Позитивно: Карни ја фали Канада како силна и партнер, а текстот ја пренесува пофалбата.
Кина: Неутрално: спомената како извор на притисок/конкуренција, без вреднување.
Марин Ле Пен: Не е споменато
Марк Карни: Позитивно: неговите изјави се пренесени без критика, а тој е прикажан како гласноговорник на соработка.
Мексико: Не е споменато
Меркосур: Не е споменато
Ројтерс: Не е споменато
Русија: Не е споменато
Украина: Не е споменато
Урсула фон дер Лајен: Неутрално: нејзиниот предлог е цитиран и објаснет, но без експлицитно вреднување на неа како личност.
Фридрих Мерц: Не е споменато

NetPress

Австралија: Не е споменато
Гренланд: Не е споменато
Доналд Трамп: Неутрално: само е цитиран како говорник, без мета-вреднување.
Европска унија (ЕУ): Неутрално: спомената како субјект во предлогот, без мета-вреднување.
Европската Унија (ЕУ): Неутрално: спомената како субјект во предлогот, без мета-вреднување.
Европската комисија: Неутрално: спомената преку претседателката, без вреднување.
Европски парламент (ЕП): Неутрално: споменат како место на говор, без вреднување.
Европскиот парламент: Неутрално: споменат како место на говор, без вреднување.
Индија: Не е споменато
Индонезија: Не е споменато
Канада: Неутрално: информативно спомената како предмет на предлогот, без вреднување.
Кина: Не е споменато
Марин Ле Пен: Не е споменато
Марк Карни: Неутрално: само е опишан како поддржувач на идејата, без мета-вреднување.
Мексико: Не е споменато
Меркосур: Не е споменато
Ројтерс: Не е споменато
Русија: Не е споменато
Украина: Неутрално: спомената како пример за договори за асоцијација, без вреднување.
Урсула фон дер Лајен: Неутрално: само е цитирана како предлагач на асоцијација, без мета-вреднување.
Фридрих Мерц: Не е споменато

telma.com.mk

Австралија: Не е споменато
Гренланд: Позитивно: ЕУ „застанува на страната на Гренланд“ - поддршка
Европската Унија (ЕУ): Позитивно: авторот ја пренесува изјавата дека ЕУ е „посилна од кога било“ и дека ќе ја брани територијата
Европската комисија: Неутрално: институцијата е спомената преку нејзината претседателка, без директно вреднување
Европскиот парламент: Неутрално: само споменат како место на говорот, без вреднување
Индија: Не е споменато
Индонезија: Не е споменато
Канада: Позитивно: опишана како „прва асоцијативна членка“ - нов позитивен статус
Кина: Неутрално: спомената во контекст на „ребалансирање на односите“ без експлицитно вреднување
Марк Карни: Не е споменато
Мексико: Не е споменато
Меркосур: Не е споменато
Русија: Негативно: критикувана како „токсично влијание“ и „отворено непријателски“
Украина: Позитивно: ЕУ „застанува на страната на Украина“ - поддршка и солидарност
Урсула фон дер Лајен: Неутрално: само цитирана како говорник, без мета-вреднување

Кајгана

Австралија: Не е споменато
Гренланд: Не е споменато
Доналд Трамп: Негативно: индиректно критикуван преку 'вербални напади'
Европска унија (ЕУ): Неутрално: информативно спомената, без вреднување
Европската Унија (ЕУ): Неутрално: информативно спомената, без експлицитно вреднување
Европската комисија: Неутрално: само институционална референца, без вреднување
Европски парламент (ЕП): Неутрално: само место на говор, без вреднување
Европскиот парламент: Неутрално: само место на говор, без вреднување
Индија: Не е споменато
Индонезија: Не е споменато
Канада: Позитивно: опишана како сигурен партнер и со корисни ресурси
Кина: Не е споменато
Марин Ле Пен: Не е споменато
Марк Карни: Неутрално: само цитиран, без мета-вреднување
Мексико: Не е споменато
Меркосур: Не е споменато
Ројтерс: Не е споменато
Русија: Не е споменато
Украина: Неутрално: само наведена како пример за договори, без вреднување
Урсула фон дер Лајен: Неутрално: само наведена како говорник, без мета-вреднување
Фридрих Мерц: Не е споменато

Либертас

Австралија: Не е споменато
Гренланд: Не е споменато
Доналд Трамп: Неутрално: само пренесена закана, без вреднување
Европска унија (ЕУ): Неутрално: информативно спомената, без мета-вреднување
Европската Унија (ЕУ): Неутрално: информативно спомената, без мета-вреднување
Европската комисија: Неутрално: соопштение без вреднување, само пренесено
Европски парламент (ЕП): Неутрално: само локација на говор, без вреднување
Европскиот парламент: Неутрално: само локација на говор, без вреднување
Индија: Не е споменато
Индонезија: Не е споменато
Канада: Неутрално: информативно спомената како партнер, без вреднување
Кина: Не е споменато
Марин Ле Пен: Не е споменато
Марк Карни: Неутрално: само цитиран и опишан, без мета-вреднување
Мексико: Не е споменато
Меркосур: Не е споменато
Ројтерс: Не е споменато
Русија: Не е споменато
Украина: Неутрално: само наведена како пример за договор, без вреднување
Урсула фон дер Лајен: Неутрално: само презентиран предлогот, без мета-вреднување
Фридрих Мерц: Не е споменато

Локално

Австралија: Не е споменато
Гренланд: Не е споменато
Доналд Трамп: Негативно: цитиран со закани за царини, прикажан како заканувачки
Европска унија (ЕУ): Неутрално: спомената како цел на соработка, без вреднување
Европската Унија (ЕУ): Неутрално: опишана како отворена, но без експлицитна пофалба
Европската комисија: Неутрално: спомената преку претседателката, без вреднување
Европски парламент (ЕП): Не е споменато
Европскиот парламент: Не е споменато
Индија: Не е споменато
Индонезија: Не е споменато
Канада: Неутрално: информативно спомената како предмет на понуда, без вреднување
Кина: Не е споменато
Марин Ле Пен: Не е споменато
Марк Карни: Неутрално: цитиран, без мета-вреднување
Мексико: Не е споменато
Меркосур: Не е споменато
Ројтерс: Не е споменато
Русија: Не е споменато
Украина: Неутрално: спомената како партнер, без вреднување
Урсула фон дер Лајен: Неутрално: цитирана како говорничка, без мета-вреднување
Фридрих Мерц: Не е споменато

МКД.мк

Австралија: Не е споменато
Гренланд: Не е споменато
Доналд Трамп: Не е споменато
Европска унија (ЕУ): Позитивно: Фон дер Лаен ја опишува Унијата како „посилна од кога било“, што е позитивна оценка.
Европската Унија (ЕУ): Позитивно: Фон дер Лаен ја опишува Унијата како „посилна од кога било“, што е позитивна оценка.
Европската комисија: Неутрално: Комисијата е спомената како институција, но без експлицитно вреднување.
Европски парламент (ЕП): Неутрално: Парламентот е споменат како место на говорот, без вреднување.
Европскиот парламент: Неутрално: Парламентот е споменат како место на говорот, без вреднување.
Индија: Не е споменато
Индонезија: Не е споменато
Канада: Позитивно: ЕУ ја отвора вратата за Канада, што имплицира позитивен став, но без експлицитно вреднување.
Кина: Негативно: Фон дер Лаен ја критикува зависноста од Кина и трговскиот дефицит, што ја прикажува Кина како проблем.
Марин Ле Пен: Не е споменато
Марк Карни: Неутрално: Карни е споменат како присутен и цитиран, но без мета-вреднување.
Мексико: Не е споменато
Меркосур: Не е споменато
Ројтерс: Не е споменато
Русија: Негативно: Русија е имплицитно критикувана преку „руската војна против Украина“ и „територијална агресорска војна“.
Украина: Неутрално: Украина е спомената во контекст на војната, но без експлицитно вреднување.
Урсула фон дер Лаен: Позитивно: авторот ја пренесува нејзината изјава без негативен коментар, но не ја фали експлицитно.
Фридрих Мерц: Не е споменато

Нова Македонија

Јапонија: Неутрално: Спомената е како земја со слични ставови, но без дополнително вреднување.
Австралија: Неутрално: Спомената е како земја со слични ставови, но без дополнително вреднување.
Грузија: Негативно: Грузија е вброена во групата земји што ја „апсорбираат енергијата“ на ЕУ, што е критички контекст.
Данска: Неутрално: Спомената е како земја членка на ЕУ чија територија (Гренланд) е загрозена, без вреднување.
Доналд Трамп: Негативно: Трамп е прикажан како заканувачки и агресивен (закани за царини, анексија), што е експлицитна критика.
ЕУ: Неутрално: ЕУ е прикажана како субјект што размислува за проширување и стратешки партнерства, без експлицитно вреднување.
Западен Балкан: Негативно: Земјите од Западен Балкан се прикажани како „нејаки“ и како оптоварување што ја „апсорбира енергијата“ на ЕУ, што е критички тон.
Индија: Неутрално: Спомената е како земја со слични ставови, но без дополнително вреднување.
Канада: Позитивно: Канада е опишана како „сигурен сојузник“ и „стабилен партнер“ со значителни капацитети, што претставува експлицитна пофалба.
Марк Карни: Неутрално: Споменат е како канадски премиер што ја поздравува иницијативата, но без експлицитно вреднување на неговиот лик.
Молдавија: Негативно: Молдавија е вброена во групата земји што ја „апсорбираат енергијата“ на ЕУ, што е критички контекст.
НАТО: Неутрално: Споменат е како рамка во која Канада е долгогодишен партнер, без вреднување.
Нов Зеланд: Неутрално: Споменат е како земја со слични ставови, но без дополнително вреднување.
САД: Негативно: САД се прикажани како извор на тензии и закани (царини, анексија на Гренланд), што е критички контекст.
Украина: Негативно: Украина е вброена во групата земји што ја „апсорбираат енергијата“ на ЕУ, што е критички контекст.
Урсула фон дер Лајен: Неутрално: Таа е претставена како поддржувач на предлогот, но без мета-вреднување на нејзината улога или изјави.

Сител Телевизија

Австралија: Не е споменато
Гренланд: Не е споменато
Доналд Трамп: Не е споменато
Европска унија (ЕУ): Неутрално: само информативно спомената како рамка
Европската Унија (ЕУ): Неутрално: само информативно спомената како рамка
Европската комисија: Неутрално: само наведена како институција што ќе објави патокази
Европски парламент (ЕП): Неутрално: само споменат како слушател
Европскиот парламент: Неутрално: само споменат како слушател
Индија: Не е споменато
Индонезија: Не е споменато
Канада: Позитивно: наведена како партнер за сојуз, но без експлицитна пофалба
Кина: Не е споменато
Марин Ле Пен: Не е споменато
Марк Карни: Не е споменато
Мексико: Не е споменато
Меркосур: Не е споменато
Ројтерс: Не е споменато
Русија: Не е споменато
Украина: Позитивно: наведена како примател на поддршка, но без експлицитна пофалба
Урсула фон дер Лајен: Неутрално: само наведена како говорник, без мета-вреднување
Фридрих Мерц: Не е споменато

Сценарија

scenarios

description
По преговорите меѓу Брисел и Отава, Канада добива формален статус на придружна членка, со договори за соработка во енергетиката, критичните минерали и вештачката интелигенција. Ова го продлабочува стратешкото партнерство и ја зајакнува позицијата на ЕУ на меѓународната сцена.
plausibility
realistic
time horizon
mid
title
Канада станува прва придружна членка на ЕУ
valence
positive
description
ЕУ формира Европски совет за безбедност со Украина, Обединетото Кралство и Норвешка, но Канада останува надвор поради логистички и политички прашања. Советот се фокусира на хибридни закани, но неговиот ефект е ограничен поради недостаток на јасни одлуки.
plausibility
realistic
time horizon
mid
title
Европски совет за безбедност првично без Канада
valence
neutral
description
Земјите од Западен Балкан, како Србија и Албанија, реагираат негативно на предлогот за Канада, сметајќи дека ЕУ ги запоставува нивните аспирации за членство. Ова ја влошува довербата во процесот на проширување и поттикнува евроскептицизам во регионот.
plausibility
realistic
time horizon
short
title
Западен Балкан разочаран од приоритетот на Канада
valence
negative
description
Како дел од придружното членство, ЕУ и Канада потпишуваат договор за соработка во ископувањето и преработката на критични минерали, намалувајќи ја зависноста од Кина. Ова ја зајакнува енергетската и технолошката отпорност на блокот.
plausibility
plausible
time horizon
mid
title
ЕУ и Канада потпишуваат договор за критични минерали
valence
positive
description
ЕУ ја активира Европската рамка за итни одговори при масовни мигрантски движења, што води до ограничена флексибилност во процедурите. Ова предизвикува дебати меѓу земјите-членки за балансот помеѓу безбедноста и хуманитарните обврски.
plausibility
plausible
time horizon
mid
title
Рамка за итни одговори предизвикува дебати за миграција
valence
neutral
description
И покрај поканите до лабораториите за вештачка интелигенција, се случува инцидент каде автономен агент бега од контролирана средина, што ја поткопува довербата во регулативата. ЕУ се соочува со критики дека не успеала да ги предвиди ризиците.
plausibility
plausible
time horizon
short
title
Вештачката интелигенција предизвикува инцидент со бегство
valence
negative
description
По успешното придружно членство, Канада ги исполнува критериумите и станува полноправна членка на ЕУ, проширувајќи го единствениот пазар и зајакнувајќи ја демократијата. Ова претставува историски чекор кон трансатлантска интеграција.
plausibility
speculative
time horizon
long
title
Канада добива полноправно членство во ЕУ до 2035
valence
positive
description
САД реагираат на предлогот за Канада со воведување тарифи на европски производи, што доведува до трговска тензија. ЕУ и Канада одговараат со сопствени мерки, што создава нестабилност, но и поттикнува поблиска соработка меѓу нив.
plausibility
speculative
time horizon
mid
title
Трамп воведува тарифи поради партнерството со Канада
valence
neutral
description
Русија и други актери користат кибернапади и дезинформации за да влијаат на изборите во ЕУ, искористувајќи ги слабостите во координацијата. Европскиот совет за безбедност не успева да спречи ескалација, што доведува до политичка криза и пад на довербата во институциите.
plausibility
speculative
time horizon
long
title
Хибридни напади ја дестабилизираат ЕУ пред избори
valence
negative

Извори

articles

article order
21
body
СОЗДАВАЊЕ НОВА ГЕОПОЛИТИЧКА АРХИТЕКТУРА И ЗАЈАКНУВАЊЕ НА КАПАЦИТЕТИТЕ НА ЕУ ИНТЕГРИРАНА СО КАНАДА * Зближувањето на ЕУ со нови стратешки партнери како што е Канада отвора простор за внатрешно зајакнување на ЕУ преку соработка што би овозможила економска и енергетска безбедност, односно безбедносна и технолошката независност. Но истовремено дава и одговор дека проширувањето кон Западен Балкан во скоро време нема да биде еден од приоритетите на Брисел, затоа што "енергијата за билдање на европскиот институционален капацитет ќе дојде од посилни земји, како Канада", додека "земјите кандидатки за ЕУ од Западен Балкан, како и Украина, Молдавија, Грузија..., повеќе ќе ѝ ја апсорбираат енергијата на ЕУ и со нив преструктурирањето ќе стагнира "... Идејата за создавање нова форма на стратешка поврзаност со земји надвор од Европската Унија, по повод предлогот за "придружно членство" на Канада, отвора поширока дискусија за иднината на европскиот блок додека Брисел се насочува кон внатрешно консолидирање и градење мрежа од стратешки партнери. Предлогот за "придружно членство" на Канада, кој го поддржа претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, доаѓа во момент кога ЕУ настојува да ги зајакне своите капацитети во одбраната, технологијата, енергетиката, критичните суровини и економската безбедност. Оттука, оваа иницијатива станува повод за пошироко преиспитување на начинот на кој Унијата ја гради својата стратегија на преструктуирање и ги дефинира односите со своите партнери, но и за прашањето дали новите форми на интеграција можат да влијаат врз европската перспектива на земјите од Западен Балкан. На либерален Брисел му треба силен сојузник, а не институционално сѐ уште нејаки држави Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, го поддржа предлогот Канада да стане првата "придружна членка" на Европската Унија, при што завчера во Европскиот парламент изјави дека сака да работи на "отворање на вратата" за Канада, што би подразбирало поблиски врски во различни клучни сектори. - Партнерствата се стратешки избор за Европа. Но тие исто така се одговор на пукнатините во меѓународниот систем заснован на правила - порача Фон дер Лајен. Фон дер Лајен во својот говор за состојбата на Унијата изјави дека европскиот блок и Канада "го гледаат светот со исти очи" во однос на повеќе теми. Шефицата на европската влада не даде конкретни детали за тоа како би функционирало евентуалното членство на Канада, но ги наведе производството, технологијата, вештачката интелигенција, одбраната, енергетиката, критичните минерали и економската безбедност како клучни области за соработка. Придружувањето на Канада би можело да ја зајакне ЕУ со тоа што би овозможило продлабочување на европските капацитети во одбраната, енергијата, критичните суровини, технологијата и трговијата, истовремено создавајќи нов модел на флексибилна интеграција со партнери надвор од Унијата. Внатрешно зајакнување на ЕУ преку соработка во стратешки важни сектори Поблиската соработка со Канада може да придонесе кон развој на заеднички одбранбени проекти, набавки, производство и технолошка соработка. Канада располага со значителни воени и индустриски капацитети и е долгогодишен партнер на европските држави во рамките на НАТО. Нејзиното подлабоко поврзување со европските одбранбени структури би можело да помогне во создавањето поширока индустриска и безбедносна база. За самата ЕУ, придобивката би била и внатрешна: поголемата соработка меѓу европските држави и Канада може да поттикне координација меѓу земјите членки и развој на европската индустрија за оружје. Европската економија зависи од сигурен пристап до суровини неопходни за батерии, електроника, обновлива енергија, автомобилската индустрија и одбранбената технологија. А токму Канада располага со значителни природни ресурси и претставува потенцијален стабилен партнер за европските синџири на снабдување. Продлабочувањето на соработката може да ѝ овозможи на ЕУ да ја диверзифицира набавката на критични суровини и да ја намали зависноста од ограничен број надворешни снабдувачи. Во услови на геополитички кризи, сигурноста на снабдувањето станува дел од националната и европската безбедност. Затоа партнерството со Канада може да придонесе за поголема отпорност на европската економија. Самото присуство на канадскиот премиер Марк Карни за време на обраќањето на Фон дер Лајен во Стразбур, како и неговото поздравување на иницијативите на ЕУ за слободна трговија, регулација на технологијата и одбраната, придонесе ЕУ на глобално ниво да изгледа попривлечно отколку што понекогаш се чини. Потесната соработка на ЕУ со Канада и други земји со слични ставови, како што се Индија, Јапонија, Австралија и Нов Зеланд, може да го засили глобалното влијание на европскиот блок и да помогне во градењето сојузи за отворена трговија заснована на правила и за снабдување со критични суровини. Проширувањето на ЕУ со земјите од Балканот оди во втор план Меѓу дел од политичките аналитичари се јавува размислувањето дека постои ризик предлогот за придружено членство на Канада кон ЕУ политички да го засени проширувањето на Унијата, со што приемот на Западен Балкан ќе биде ставен во втор план како официјална политика на Брисел, иако станува збор за два засебни процеса. Предлогот на ЕУ за зближување со Канада се смета за политички атрактивен затоа што е потентен за либерален Брисел, а е нов, брз и стратешки компатибилно ориентиран за сегашните бриселски елити, во контекст на нивниот концепт за движење на ЕУ. Спротивно на тоа, проширувањето на Унијата кон Западен Балкан е долг, условен и реформски процес, во кој ЕУ ќе загуби многу енергија, финансии, време и други ресурси, со што ќе го забави својот развој. Токму затоа и се создава впечаток дека Канада добива нова и привилегирана форма на интеграција, додека земјите кандидати во процесот на проширување на ЕУ со децении чекаат на полноправно членство. Влошувањето на односите со САД е уште еден фактор што ги зближи ЕУ и Канада Извесно е дека затегнатите односи на ЕУ и на Канада со традиционалниот сојузник САД придонеле за склучување на нивното сојузништво. Односите помеѓу Канада и САД се влошени поради меѓусебниот трговски спор откако минатиот месец пропаднаа трговските преговори меѓу двете држави, што доведе до низа нови царински мерки. Повторените изјави на американскиот претседател Доналд Трамп за претворање на Канада во "51. сојузна држава на САД" исто така придонесоа за разгорување на спорот меѓу северноамериканските соседи. Трансатлантските односи меѓу ЕУ и САД истовремено се соочуваат со сериозни тензии предизвикани од трговски спорови, несогласувања во областа на одбраната и промени во геополитичките стратегии. Трамп се закани дека ќе ја прекине трговијата со ЕУ како одговор на предлогот за придружно членство на Канада. Се смета дека Фон дер Лајен и другите европски лидери најдоа сигурен сојузник во канадскиот премиер Марк Карни додека ЕУ и Канада се справуваат со слични проблеми. Тие особено се соочија со агресивната употреба на царини од страна на Трамп и со неговата закана за анексија на Гренланд, кој е суверена територија на Данска, земја членка на ЕУ. Р.С. Допрва претстои разработување на процесот на "придружно членство" Предлогот за сојузништво со Канада отвора прашање дали ЕУ може да ги надмине традиционалните граници меѓу полноправното членство и класичното партнерство и да создаде нова форма на стратешка интеграција. Згора, десет од 27 земји членки на европскиот блок сè уште го немаат ратификувано договорот за слободна трговија склучен со Отава пред речиси една деценија, а некои европски национални влади би претпочитале да ги надградат постојните договори за одбрана и трговија наместо да создаваат нова форма на членство за Канада. "Придружно членство" моментално не постои во ЕУ. Брисел и Отава планираат да ги продолжат разговорите за понатамошна соработка, меѓу другото, на претстојниот самит ЕУ-Канада закажан за 29-30 октомври во Монтреал, Канада. Р.С.
language
mkd
published at
2026-09-18T08:32:10
source
Нова Македонија
title
ЕУ-плус е проширување со Канада, а не со Западен Балкан
url
https://novamakedonija.com.mk/makedonija/politika/eu-plus-e-proshiruvanje-so-kanada-a-ne-so-zapaden-balkan/
article order
38
body
Американскиот претседател Доналд Трамп се закани со нови високи царини за ЕУ откако претседателката на комисијата Урсула фон дер Лајен вчера ја покани Канада да стане првата придружна членка на унијата. Трамп, кој по неколку месечните неуспешни преговори со Отава, повторно ја распламти трговската војна со својот северен сосед, понудата на фон дер Лајен ја нарече смешна, а потегот на Брисел за продлабочување на односите со Канада го оцени како непријателски чин. "Ако го направат тоа, мислам дека тоа е непријателски чин, ќе воведам сериозни царини или ќе ја запрам трговијата со Европа за многу производи. Значи, ако го направат тоа, ако Европа го направи тоа, со лоши намери, ако има добри намери, тогаш е во ред, ако има лоши намери ќе воведеме многу високи царини.", рече Доналд Трамп - Претседател на САД. Претседателката на комисијата предлогот го соопшти за време на нејзиниот годишен говор за состојбата на унијата, порачувајќи дека Брисел и Отава сакаат да го надградат постоечкиот договор за слободна трговија во поширок "сојуз за иднината". "Ова не е партнерство против некој друг, туку за нашата заедничка сила. На кратко, сакаме да ги издигнеме односите со Канада на највисоко можно ниво.", рече Урсула фон дер Лајен - претседателка на ЕК. Канадскиот премиер, кој е во официјална посета на Стариот континент, ја поздрави можноста неговата земја да ги продлабочи односите со европските партнери, со кои, според него, делат исти вредности и имаат идентична визија за иднината. "Не предлагам трет блок за да станеме опоненти на големите сили, иако со подобри манири. Не сакаме моќ за да доминираме над другите. Токму спротивното, сакаме отпорност од тоа за никој, никој да не ги контролира нашите отворени пазари, да го ослабува нашиот суверенитет, да се заканува на нашиот територијален интегритет или да ја поткопува нашите слободи, нашите демократии, нашето владеење на правото.", рече Марк Карни - Премиер на Канада Сепак, незадоволството од овој предлог нема само во Вашингтон, туку и во Брисел, затоа што фон дер Лајен со предлогот беше изненадување за членките. Многумина во унијата и забележаа на фон дер Лајен дека ги пречекорила овластувањата, затоа што единствено Советот на Европа одлучува за примање на нови членки, и иако во унијата има консензус за продлабочување на односите со Канада, сепак понудата за придружно членство, досега не била дискутирана.
language
mkd
published at
2026-09-17T15:27:04
source
telma.com.mk
title
Трамп се закани со високи царини за ЕУ поради понудата на Фон дер Лајен за Канада
url
https://telma.com.mk/2026/09/17/tramp-se-zakani-so-visoki-carini-za-eu-poradi-ponudata-na-fon-der-lajen-za-kanada/
article order
22
body
Предлогот на претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, Канада да стане "придружна членка" на ЕУ не е насочен против САД, соопшти денеска Европската комисија, откако американскиот претседател Доналд Трамп се закани дека ќе преземе мерки во врска со трговските односи поради планот. "Како што нашата претседателка јасно стави до знаење вчера, предложеното продлабочување на нашето партнерство со Канада не е насочено против никого, туку има за цел да ја зајакне нашата заедничка сила", изјави портпаролот на Европската комисија за трговија, Олоф Гил, кога беше прашан за заканата на Трамп. Фон дер Лајен, повика на поблиска соработка со Канада, нагласувајќи дека ЕУ и Канада "го гледаат светот со исти очи". Во својот говор за состојбата на Унијата, одржан вчера во Европскиот парламент, таа ги спомена технологијата, производството на оружје, ВИ и политиката кон Арктикот како области за соработка. Нејзин почесен гостин во Стразбур беше канадскиот премиер Марк Карни, кој пред неговото пристигнување во Европа објави дека се стреми кон "единствен сојуз" со ЕУ. Неговата изјава следеше по медиумските извештаи дека Канада размислува за статус на "придружна членка". Полноправното членство на Канада во ЕУ не е опција бидејќи член 49 од Договорот за ЕУ предвидува дека само европските земји можат да ѝ се приклучат. Сепак, во односите со трети земји постои широк спектар на соработка, од договори за слободна трговија, преку договори за асоцијација кои вклучуваат и политички елементи, до учество во единствениот пазар, што е случај со Исланд, Лихтенштајн и Норвешка. ЕУ има договори за пристапување со Турција, Израел и Украина, и тие може, но и не мора да бидат чекор кон членство. Економскиот експерт Патрик Леблонд од Универзитетот во Отава изразува резерви во врска со терминот "придружување". Тој смета дека е малку веројатно Канада да усвои европски закони или да се приклучи на единствениот пазар, односно на царинската унија. Според него, премиерот Карни се грижи за сојузи со акцент на економската безбедност и одбрана. "На некој начин, од двете страни, го земавме американскиот заштитен чадор здраво за готово", изјави Леблонд за ДВ, додавајќи дека поради ова, ниту ЕУ ниту Канада не инвестирале доволно во своите војски. Сега целта е да се здружат силите, на пример во производството на оружје или развојот на нови технологии. Ананд Сундар, експерт за безбедност од Европскиот совет за надворешни односи, гледа голем потенцијал за европско-канадска одбранбена соработка. Во моментов, Канада троши околу 70 проценти од своите трошоци за одбрана во САД, а Карни сака да го промени тоа. Учеството во европски одбранбени проекти би било попрофитабилно за Канаѓаните. Канада веќе се приклучи на програмата SAFE, која им обезбедува на членовите на ЕУ до 150 милијарди евра кредити за заедничка набавка на оружје. Бидејќи Канада плати надомест за пристап, нејзините компании подлежат на пофлексибилни правила за потекло на компонентите. Од друга страна, ЕУ би имала корист и затоа што Канада троши повеќе за одбрана отколку 14-те најмали членки на Унијата заедно. Иако во моментов троши два проценти од БДП, Сундар истакнува дека овие трошоци ќе се зголемат. Канада, како членка на НАТО, се обврза да издвои пет проценти од БДП за одбрана до 2035 година. Трговските односи веќе се регулирани со Сеопфатниот економски и трговски договор (CETA), кој е привремено на сила од 2017 година. Договорот гарантира речиси целосна слобода од царински давачки, го регулира пристапот до пазарот за индустриски и земјоделски производи и им овозможува на европските компании да учествуваат на јавни тендери во Канада. На почетокот на годината, на Светскиот економски форум во Давос, Марк Карни изјави дека стариот светски поредок се распаѓа и ги повика средните сили да дејствуваат заедно за да не завршат "на менито" на големите сили. Во последните недели, трговскиот конфликт меѓу САД и Канада дополнително се засили, со вербални напади од претседателот на САД.
language
mkd
published at
2026-09-17T13:39:52
source
Либертас
title
EK: Планот за Канада да стане придружна членка не е против САД; Што значи "придружно членство" на Канада во ЕУ?
url
https://libertas.mk/ek-planot-za-kanada-da-stane-pridruzhna-chlenka-ne-e-protiv-sad-shto-znachi-pridruzhno-chlenstvo-na-kanada-vo-eu/
article order
31
body
"Ја поздравуваме таа иницијатива", рече либералот Карни обраќајќи им се на пратениците во Европскиот парламент во Стразбур. Според него, анкетите покажуваат дека огромното мнозинство Канаѓани поддржуваат потесни врски со Европа. "Европа и Канада се силни сами за себе. Заедно, сме уште посилни", рече Карни, како што пренесе агенцијата дпа. Карни изјави дека Канада и Европа треба да ја обезбедат својата стратешка автономија преку соработка низ целиот спектар на стратешки капацитети. "Сакаме да станеме поотпорни за никој да не може да го контролира нашиот отворен пазар, да го намали нашиот суверенитет, да го загрози нашиот територијален интегритет или да ги поткопа нашите слободи, нашата демократија и владеењето на правото", рече Карни во Европскиот парламент. Канадскиот премиер нагласи дека не сака да создаде трет блок што би им конкурирал на големите сили, ниту пак бара моќ за да владее со другите. По говорот, многу пратеници станаа и му аплаудираа на канадскиот премиер. Оние што главно останаа пасивни беа пратениците од крајната десница на политичкиот спектар, истата група што претходниот ден го игнорираше говорот на претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лаен. Во вчерашното обраќање за состојбата на Унијата, претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лаен, изјави дека сака Канада да стане првата придружна членка на Европската унија и земјата да воспостави најтесни можни односи со ЕУ, пренесоа новинските агенции. Карни отпатува во Стразбур на покана на претседателката на Европскиот парламент, Роберта Мецола. Во услови на царински спор со администрацијата на американскиот претседател Доналд Трамп, Канада се обидува да ја намали својата економска зависност од Соединетите Држави. Според ДПА, портпарол на Европската комисија денеска повтори дека вчерашниот предлог на Фон дер Лаен не е насочен против никого, туку има за цел да ги "мобилизира нашите колективни сили". Според основачките договори на ЕУ, Канада не може да стане полноправна членка на ЕУ, бидејќи Членот 49 предвидува дека само европски држави можат да ѝ се приклучат на Унијата. Во моментов, главната врска на ЕУ со Канада е договорот за слободна трговија ЦЕТА, кој привремено се применува од 2017 година, тој сè уште не стапил официјално на сила бидејќи десет земји-членки на ЕУ, меѓу кои Белгија, Франција и Ирска, не го ратификувале. Новинската агенција дпа пишува дека, поради тоа, изводливоста на идејата Канада да стане придружна членка на ЕУ останува крајно неизвесна.
language
mkd
published at
2026-09-17T12:43:05
source
МКД.мк
title
Карни: Канада е отворена за што поцврсти врски со ЕУ
url
https://mkd.mk/svet/karni-kanada-e-otvorena-za-shto-pocvrsti-vrski-so-eu/
article order
24
body
Доналд Трамп ѝ се закани на Европа со "строги царини или целосно исклучување на трговијата" ако Европската унија одлучи да ја прими Канада како придружна членка. Неговиот одговор доаѓа во време кога Канада се обидува да ги зајакне врските со Европа во услови на влошување на односите со Вашингтон. "Ќе воведам многу високи царини или целосно ќе ја прекинам трговијата со Европа" Трамп им рече на новинарите дека би можел да одговори на интеграцијата на Канада во ЕУ со царини ако ја смета за непријателски настроена кон САД. Тој ја нарече идејата за придружно членство на Канада, која претходно во текот на денот ја изнесе претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, "смешна". "Канада е ужасен трговски партнер", им рече Трамп на новинарите кога беше прашан за предлогот. "Ако ја сметам за непријателска, ќе воведам многу високи царини или целосно ќе ја прекинам трговијата со Европа во многу сектори", додаде тој. Сепак, тој остави простор за договор ако се покаже дека намерите се "добри", но предупреди дека во спротивно САД би можеле да воведат "исклучително високи царини" за Европа. Претседателката на Комисијата, Урсула фон дер Лајен, ја изнесе идејата, Канада да биде прва придружна членка на ЕУ во нејзиното обраќање за состојбата на Унијата, со канадскиот премиер Марк Карни во публиката. "Би сакала да соработувам со вас за да ја отвориме вратата за Канада како прва придружна членка на ЕУ", рече фон дер Лајен. Таа, исто така, најави поширока "Алијанса за иднината" што би се темелела на постојниот трговски договор меѓу ЕУ и Канада. Предлогот ги изненади европските престолнини и не е сосема јасно што би подразбирало придружното членство, бидејќи таков статус моментално не постои во правото на Европската унија. Што велат во Канада? Канадските претставници, исто така, се чини дека се дистанцираат од идејата. Идниот амбасадор на Канада во ЕУ, Џонатан Вилкинсон, брзо ги смири шпекулациите. "Сè уште не сме во таа фаза", им рече тој на новинарите во Стразбур. "Фокусирани сме на постигнување конкретни резултати". Изјавите на Трамп доаѓаат во услови на трговска војна меѓу САД и Канада, додека Отава се обидува да ја намали својата економска зависност од Вашингтон. Премиерот Карни повика на "единствен сојуз" со ЕУ, но не отиде дотаму што директно ја поддржа идејата за асоцијативно членство. Карни треба да се обрати пред Европскиот парламент во четврток./Извор:Makfax
language
mkd
published at
2026-09-17T11:40:08
source
Centar.mk
title
Трамп ѝ се закани на Европа со строги царини ако Канада се приклучи на ЕУ
url
https://centar.mk/blog/2026/09/17/tramp-se-zakani-na-evropa-so-strogi-tsarini-ako-kanada-se-prikluchi-na-eu/
article order
36
body
Што значи придружно членство во ЕУ и зошто Канада бара сојуз со Брисел? За дел од познавачите на состојбите, асоцијативното парнерство во овој случај се однесува на тоа дека Канада ќе има некоја формализирана договор за соработка со Европската Унија, но нема да има никакви ингеренции во однос на одлуките или предлозите на унијата и нејзиното работење, што Фон дер Лајен истакна дека потребата од тоа се зголемените хибридни закани и дека тоа би се воспоставило заради безбедносни причини. Целиот фокус е ставен на Канада затоа што таа е единствената неевропска земја на која фон дер Лајен во својот говор ѝ понуди ваков нов облик на партнерство. Во истиот контекст таа зборуваше и за продлабочување на безбедносната соработка со партнери како Велика Британија, Украина и Норвешка, вклучително и преку идејата за Европски совет за безбедност. Според истражувачката Матеа Карговска од невладината "Евротинк", целиот фокус е ставен на Канада затоа што таа е единствената неевропска земја на која претседателката на ЕК во својот говор ѝ понуди ваков нов облик на партнерство. Во истиот контекст таа зборуваше и за продлабочување на безбедносната соработка со партнери како Велика Британија, Украина и Норвешка, вклучително и преку идејата за Европски совет за безбедност. Карговска потенцира дека приближувањето на Канада кон Европа во најголем дел се должи на трговскиот конфликт со САД. Потсетува дека дополнителните трговски мерки ја поттикнуваат Канада и ја туркаат да ги диверизифицира своите економски и стратешки партнерства кон други страни, во овој случај ЕУ и што повеќе да ја намалува зависноста од американскиот пазар. -Исто така не може да не се истакне и изјавата на Марк Карни за тоа дека Канада треба да ја намалува својата ранливост преку создавање на коалиции со земји со кои споделува исти интереси и вредности. Затоа, односот со Трамп се значаен непосреден поттик кон приближувањето кон Европа, но продлабочувањето на односите може да се гледа и како дел од пошироката стратегија на Канада за поголема економска и стратешка отпорност во услови на силни промени во глобалниот поредок, вели Карговска. Шефицата на ЕУ вчера повтори дека иднината на Западен Балкан е во ЕУ и дека треба да се погледне кон овој регион за да се види колку се уште е жива европската идеја. За тоа какви би биле погледите на земјите од соседството и регионот кога Канада доби понуда, а Западен Балкан уште чека датум, соговорничката објаснува дека земјите од ЗБ треба да гледаат на оваа понуда како на показател дека ЕУ се уште е отворена да размислува навистина за нови и флексибилни модели на партнерства. -Искрено не би правела некоја паралела помеѓу Канада и земјите на Западен Балкан. Понудата на Канада сепак не е да биде дел од ЕУ како членка, туку повеќе како нејзин сојузник. На пример, доказ за тоа се и многубројните документи за соработка кои Македонија ги има потпишано со Унијата, па сеуште не сме членки, ист е и овој случај, само разликата е што Канада нема статус на кандидатка, констатира Карговска. Истражувачката посочува дека земјите од Западен Балкан се во формален процес на пристапување кон ЕУ, но клучната разлика во овој случај е природата на интересите. -Тоа е така заради интересот на ЕУ за поблиска соработка со Канада заради области како безбедноста, одбраната, технологијата и слично, додека пак кај земјите -кандидатки процесот е дологорочен и заснован на исполнување на критериуми и реформи кои кандидатките треба да ги исполнат. Самиот говор на претседателката на ЕК беше во насока на тоа дека иднината на регионот е во ЕУ, но дека процесот е заснован на заслуги и европски вредности, заклучува Карговска. Американскиот претседател Трамп се закани со трговска војна со Европа ако Канада стане "придружна членка" на ЕУ. Најави воведување сериозни царини, па дури и ограничување на трговијата со Европа, оценувајќи го потегот на Брисел како непријателски кон САД. "Ако Европа го направи тоа со лоша намера, ќе воведеме многу високи царини врз нив. Можно е дури и да престанеме да тргуваме со Европа во многу области", изјави Трамп.
language
mkd
published at
2026-09-17T11:21:25
source
Локално
title
Карговска: Земјите од Западен Балкан да гледаат на понудата за Канада како показател дека ЕУ се уште е отворена за нови и флексибилни модели на партнерства
url
https://lokalno.mk/kargovska-zemjite-od-zapaden-balkan-da-gledaat-na-ponudata-za-kanada-kako-pokazatel-deka-eu-se-ushte-e-otvorena-za-novi-i-fleksibilni-modeli-na-partnerstva/
article order
33
body
Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, повика на поблиска соработка со Канада, истакнувајќи дека Европската Унија и Канада "го гледаат светот низ исти очи". Во нејзиниот говор за состојбата на Унијата, одржан вчера во Европскиот парламент, таа ги наведе технологијата, производството на оружје, вештачката интелигенција и политиката за Арктикот како области за соработка. Зборувајќи за иднината на Европската Унија и нејзиното соседство, Фон дер Лајен особено ги спомена Западен Балкан, Украина и Молдавија. Нејзин почесен гостин во Стразбур беше канадскиот премиер Марк Карни, кој пред пристигнувањето во Европа најави дека се стреми кон "уникатен сојуз" со ЕУ. Неговата изјава уследи по медиумските извештаи дека Канада размислува за статус на "придружна членка" - иако без амбиција за полноправно членство - пишува Deutsche Welle. Полноправното членство на Канада во Европската Унија не е опција, бидејќи член 49 од Договорот за ЕУ предвидува дека може да се зачленат само европски држави. Сепак, постои широк спектар на соработка во односите со трети земји - од договори за слободна трговија и договори за асоцијација (кои вклучуваат политички елементи) до учество на единствениот пазар, како што е случајот со Исланд, Лихтенштајн и Норвешка. ЕУ има договори за асоцијација со Турција, Израел и Украина; тие можат, но не мора нужно, да послужат како отскочна даска кон членството. Економскиот експерт Патрик Леблонд од Универзитетот во Отава изразува резервираност во однос на терминот "придружување". Тој смета дека е малку веројатно Канада да ги усвои европските закони или да се приклучи кон единствениот пазар или царинската унија. Според него, Карни дава приоритет на сојуз фокусиран на економската безбедност и одбраната. "На некој начин, двете страни го земаа американскиот безбедносен чадор здраво за готово", изјави Леблонд за Deutsche Welle, додавајќи дека, како резултат на тоа, ниту ЕУ ниту Канада не инвестирале доволно во своите војски. Целта сега е да се здружат силите - на пример, во производството на оружје или во развојот на нови технологии. Ананд Сундар, експерт за безбедност во Европскиот совет за надворешни односи, исто така гледа голем потенцијал за европско-канадска одбранбена соработка. Во моментов, Канада троши околу 70 проценти од својот одбранбен буџет во САД, а Карни сака да го промени тоа. Учеството во европски одбранбени проекти би било поисплатливо за Канаѓаните. Канада веќе се приклучи на програмата SAFE, која на земјите-членки на ЕУ им обезбедува заеми во висина до 150 милијарди евра за заедничка набавка на вооружување. Бидејќи Канада плати надомест за пристапување, за нејзините компании важат пофлексибилни правила во однос на потеклото на компонентите. Сепак, Сундар предупредува дека сè уште постојат значителни пречки за канадските компании кои сакаат да соработуваат со европските партнери. Клучно прашање е до кој степен ЕУ е подготвена да ги прилагоди своите правила - потег што би можел да влијае и на други партнери, како Обединетото Кралство или Норвешка. Од друга страна, и ЕУ би имала корист, со оглед на тоа што Канада троши повеќе за одбрана отколку 14-те најмали земји-членки на Унијата заедно. Иако трошоците моментално изнесуваат два отсто од БДП, Сундар истакнува дека тие ќе растат. Како членка на НАТО, Канада се обврза до 2035 година да издвојува пет отсто од својот БДП за одбрана. Леблонд забележува дека другите области на соработка го вклучуваат развојот на критичната инфраструктура, како што е заедничкото управување со сателити и кабли со оптички влакна во Северниот Атлантик. Целта и овде е да се намали зависноста од САД и од американските компании. Канада исто така поседува резерви на нафта и гас со кои би можела да ја снабдува ЕУ. Трговските односи веќе се регулирани со Сеопфатниот економски и трговски договор (CETA), кој е привремено во сила од 2017 година. Договорот гарантира речиси целосно укинување на царините, го регулира пристапот до пазарот за индустриски и земјоделски производи и им овозможува на европските компании да учествуваат на јавни тендери во Канада. Леблонд смета дека потенцијалот на CETA сè уште не е целосно искористен бидејќи многу канадски компании остануваат традиционално ориентирани кон САД. Тој смета дека задача на владата е подобро да ги информира бизнисите за можностите што ги нуди договорот. На Светскиот економски форум во Давос, претходно оваа година, Марк Карни изјави дека стариот светски поредок се распаѓа и ги повика средните сили да дејствуваат заеднички за да не завршат "на менито" на големите сили. Во последните недели, трговскиот спор меѓу САД и Канада дополнително се интензивираше, проследен со вербални напади од страна на американскиот претседател. Иако е јасно дека Канада не може да се одвои од САД, Леблонд забележува дека во земјата преовладува мислењето оти се потребни дополнителни сојузници, при што Европејците се сметаат за сигурни партнери. На крајот на краиштата, Канаѓаните сакаат ова сојузништво - во каква било форма - да се преточи во конкретни проекти преку кои Европејците и Канаѓаните ќе можат меѓусебно да си помагаат.
language
mkd
published at
2026-09-17T11:03:14
source
Кајгана
title
Што во пракса би значело "придружно членство" на Канада во ЕУ?
url
https://kajgana.com/vesti/svet/shto-vo-praksa-bi-znachelo-pridruzhno-chlenstvo-na-kanada-vo-eu
article order
32
body
Канадскиот премиер Марк Карни ја поддржа идејата за придружно членство на Канада во ЕУ, додека Доналд Трамп се закани со нови царини доколку иницијативата напредува. Канадскиот премиер Марк Карни во четвртокот ја поздрави иницијативата Канада да стане "придружна членка" на Европската Унија, оценувајќи дека Европа и Канада се посилни кога дејствуваат заедно и дека треба дополнително да ги продлабочат меѓусебните односи за да го заштитат просперитетот на своите граѓани. Само неколку часа претходно, американскиот претседател Доналд Трамп ги исмеа заложбите на претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен, нарекувајќи ги "смешни", и порача дека ќе воведе дополнителни царини кон Европа доколку процени дека предлогот е непријателски настроен. "Европа и Канада се силни поединечно. Европа и Канада се уште посилни заедно", им порача Карни на европратениците во Стразбур. "Не предлагам создавање трет блок за да станеме ривал на големите сили, само со подобри манири", изјави тој. "Не бараме моќ за да доминираме над другите. Напротив, градиме отпорност за никој да не може да ги контролира нашите отворени пазари, да го наруши нашиот суверенитет, да го загрози нашиот територијален интегритет или да ги поткопа нашите слободи, демократија и владеење на правото." И Европската Унија и Канада во последните години се соочуваат со силен притисок и конкуренција од администрацијата на Трамп во областа на трговијата и други прашања, како и од сè понаметливата Кина. Трамп се закани со нови мерки против ЕУ Трамп доцна во средата се закани дека ќе преземе мерки против Европската Унија доколку таа продолжи со предлогот на Урсула фон дер Лајен за придружно членство на Канада. "Ако го сторат тоа, ако проценам дека станува збор за непријателски чин, ќе воведам многу сериозни царини или ќе ја прекинам трговијата со Европа во многу области", им изјави Трамп на новинарите додека патувал кон настан во Северна Каролина, нарекувајќи го предлогот "смешен". "Ако намерата е добра, тогаш нема проблем. Ако намерата е лоша, ќе воведеме многу високи царини кон Европа", додаде тој. Европската комисија соопшти дека предлогот на фон дер Лајен, кој сè уште не е целосно разработен и ќе треба да добие одобрение од земјите-членки на ЕУ за да биде спроведен, не претставува непријателски потег. "Како што вчера јасно кажа нашата претседателка, предложеното зајакнување на партнерството со Канада не е насочено против никого, туку е во интерес на нашата заедничка сила", изјави портпаролот на Европската комисија Олоф Гил. Карни повика на подлабока соработка меѓу Канада и ЕУ Обраќајќи се пред Европскиот парламент, Карни јасно стави до знаење дека, исто како и Европската Унија, се залага за продлабочување на меѓусебните односи. "Ние не сме сојузници само кога времињата се добри", рече тој. "Веруваме дека нашиот просперитет расте кога се споделува." "Целта не е самодоволност. Целта е заедничка отпорност", нагласи Карни. Осврнувајќи се на предлогот на фон дер Лајен, тој додаде: "Ја поздравуваме оваа амбиција." Меѓу областите во кои Канада сака поинтензивна соработка со Европската Унија, Карни ги наведе стратешката автономија преку тесна соработка во секторот на критични минерали, одбранбената индустрија, вештачката интелигенција и компјутерските технологии, енергетската безбедност, вселенските технологии и платните системи. Тој ги спомена и дигиталната трговија, како и изградбата на побезбедни широкопојасни врски меѓу Европа и Азија преку нивната заедничка географска поврзаност.
language
mkd
published at
2026-09-17T10:35:04
source
Deutsche Welle
title
Карни: "Европа и Канада се уште посилни заедно
url
https://www.dw.com/mk/karni-ja-pozdravi-idejata-kanada-da-stane-pridruzna-clenka-na-eu-i-pokraj-zakanite-od-tramp/a-79308651
article order
30
body
Американскиот претседател Доналд Трамп ѝ се закани на Европската Унија со високи царини доколку процени дека приближувањето на Канада кон Унијата е непријателски потег кон САД, објави Политико. Трамп им рече на новинарите дека би можел да прибегне кон "многу сериозни тарифи" ако Канада стане толку интегрирана во Европската Унија што Вашингтон ќе го протолкува потегот како насочен против американските интереси. Трамп ја нарече можноста за таков аранжман "смешна". Тој го коментираше предлогот на претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, Канада да стане првата придружна членка на Европската Унија. Беше објавено дека канадскиот премиерот Марк Карни, исто така, ја поддржува идејата. Карни ја нарекува Канада "најевропската од неевропските земји", и иако формалното членство во ЕУ може да биде незгодно, тој се стреми за блискост со блокот за да ја намали зависноста од непријателските САД. Се очекува Карни денеска за време на говор во Европскиот парламент, подетално да ја претстави својата визија за идните односи меѓу ЕУ и Канада. Претходно, во среда, тој како почесен гостин присуствуваше на обраќањето на претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен за состојбата на Унијата. Урсула фон дер Лајен во говорот за состојбата на Унијата изјави дека ЕУ сака Канада сака да стане "асоцирана членка" на Унијата. Вакви договори за асоцијација ЕУ има склучено, меѓу другите, со Турција, Израел и Украина. Тие имаат различни цели и насоки и можат, но не мора, да претставуваат чекор кон полно членство. Економскиот експерт Патрик Леблон од Универзитетот во Отава смета дека терминот "асоцијација" е проблематичен. Според него, малку е веројатно дека Канада би ги прифатила европските закони или би се приклучила кон единствениот пазар и царинската унија на ЕУ, што би подразбирало и воведување заеднички надворешни царини. Наместо тоа, Леблон смета дека Карни веројатно размислува за некаква форма на сојуз со засилена соработка во сферата на економската безбедност и одбраната.
language
mkd
published at
2026-09-17T08:57:50
source
NetPress
title
Трамп за идејата Канада да стане придружна членка на ЕУ: Смешно!
url
https://netpress.com.mk/tramp-za-idejata-kanada-da-stane-pridruzhna-chlenka-na-eu-smeshno/
article order
19
body
Европската Комисија наскоро ќе објави нови патокази за најнапредните земји-кандидати, најави претседателката Фон дер Лајен во годишното обраќање за состојбата на Унијата пред европратениците. Проширувањето останува строго засновано на заслуги, но Фон дер Лајен предупреди дека почитувањето на европските вредности е тема за која нема преговори. Бев згрозена од сликите од погребот на Ратко Младиќ во Белград минатата недела. Тој изврши едни од најстрашните злосторства против човештвото. Глорификацијата на воени злосторници едноставно нема место во Европската Унија. Сите жртви од војните во поранешна Југославија заслужуваат правда и траен спомен, потсетувајќи дека вистината останува темел врз кој функционира заедницата, порача претседателката на Комисијата пред европратениците. Европа ја отвора вратата за Канада да стане прв асоцијативен член на Европската Унија - историски предлог кој го привлече светското внимание. Фон дер Лајен најави продлабочување на соработката со Отава во одбраната, енергетиката, технологијата и критичните суровини, во момент кога Канада бара нови стратешки партнери. ова засега е само прелог, бидејќи ваков формален статус во ЕУ се уште не постои. Ќе преминеме од (Сеопфатниот економски и трговски договор) CETA кон сојуз за иднината, за да создадеме заеднички простор за просперитет и економска безбедност. Ќе работиме на интелигентно производство. Ќе создадеме технолошка алијанса. Ќе интегрираме одбранбени индустриски бази. Ќе го направиме Арктикот водечки заеднички проект. Ќе користиме енергетски критични минерали и батерии за вештачка интелигенција, квантна, сајбер и економска безбедност. Ова не е партнерство против никого друг, туку за нашите заеднички предности, рече Фон дер Лајен Посилна и понезависна Европа, со поголеми вложувања во одбраната, безбедноста и европската индустрија, но и поголема поддршка за Украина, беа дел од главните пораки на Урсула фон дер Лајен. Таа најави и нови европски правила за заштита на децата на интернет, вклучително и ограничување на пристапот до социјалните мрежи за најмладите, како и мерки против хибридни закани и сајбернапади. На почетокот на следниот месец пак Фон дер Лајен ја стартува балканската турнеја во рамки на која ќе ја посети и Македонија. Посета која евроамбасадорот Рокас веќе ја нарече одлучувачки чекор кон започнување на пристапните преговори со Европската Унија. Нејзината агенда сепак се уште не е објавена.
language
mkd
published at
2026-09-16T20:16:21
source
Сител Телевизија
title
Фон дер Лајен: Нови патокази за Западен Балкан, без отстапки од вредностите
url
https://sitel.com.mk/fon-der-lajen-novi-patokazi-za-zapaden-balkan-bez-otstapki-od-vrednostite-0

source scope

analyzed source count

omitted articles

article order
18
body
Почитувањето на европските вредности не може да биде предмет на преговори, порача претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен пред европратениците. Таа остро го осуди величањето на Ратко Младиќ на неговиот погреб во Белград. Во годишното обраќање за состојбата на Унијата, Фон дер Лајен најави и дека Комисијата наскоро ќе објави нови патокази за најнапредните земји-кандидати, при што проширувањето ќе остане строго засновано на заслуги. "Бев згрозена од сликите од погребот на Ратко Младиќ во Белград минатата недела. Тој изврши едни од најстрашните злосторства против човештвото. Глорификацијата на воени злосторници едноставно нема место во Европската Унија", рече Фон дер Лајен. Таа порача дека сите жртви од војните во поранешна Југославија заслужуваат правда и траен спомен и потсети дека вистината останува темел врз кој функционира заедницата. Во обраќањето Фон дер Лајен го претстави и предлогот за значително продлабочување на соработката меѓу ЕУ и Канада. Се разгледува можноста Канада да стане прв асоцијативен член на Унијата, но таков формален статус во моментов не постои и засега станува збор само за предлог. Соработката со Отава би се проширила во одбраната, енергетиката, технологијата и критичните суровини, во време кога Канада бара нови стратешки партнери. "Ќе преминеме од (Сеопфатниот економски и трговски договор) CETA кон сојуз за иднината, за да создадеме заеднички простор за просперитет и економска безбедност. Ќе работиме на интелигентно производство. Ќе создадеме технолошка алијанса. Ќе интегрираме одбранбени индустриски бази. Ќе го направиме Арктикот водечки заеднички проект. Ќе користиме енергетски критични минерали и батерии за вештачка интелигенција, квантна, сајбер и економска безбедност. Ова не е партнерство против никого друг, туку за нашите заеднички предности", рече Фон дер Лајен. Меѓу главните пораки на претседателката на Комисијата беа и потребата од посилна и понезависна Европа, поголеми вложувања во одбраната, безбедноста и европската индустрија, како и поголема поддршка за Украина. Фон дер Лајен најави нови европски правила за заштита на децата на интернет, меѓу кои и ограничување на пристапот до социјалните мрежи за најмладите. Таа најави и мерки против хибридните закани и сајбернападите. На почетокот на следниот месец Фон дер Лајен треба да започне балканска турнеја, во чии рамки се очекува да ја посети и Македонија. Евроамбасадорот Михалис Рокас веќе ја оцени посетата како одлучувачки чекор кон започнување на пристапните преговори со ЕУ, но нејзината агенда сè уште не е објавена.
language
mkd
published at
2026-09-16T14:54:49
source
Радио Лидер
title
ЕУ ПОДГОТВУВА НОВИ ПАТОКАЗИ ЗА КАНДИДАТИТЕ: Фон дер Лајен испрати остра порака по погребот на Младиќ
url
https://lider.mk/eu-podgotvuva-novi-patokazi-za-kandidatite-fon-der-lajen-isprati-ostra-poraka-po-pogrebot-na-mladik/
article order
7
body
Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, го одржа својот годишен говор за состојбата на Европската Унија пред Европскиот парламент, во кој се осврна на најважните глобални, безбедносни и социјални предизвици со кои се соочува континентот. Фон дер Лајен на почетокот од својот говор нагласи дека Европската Унија мора фундаментално да ги редефинира своите партнерства во брзо менувачкиот свет, особено издвојувајќи ја Канада, додека на земјите од Западен Балкан им порача дека нивната иднина е во Европската Унија. Во својот говор пред Европскиот парламент, фон дер Лајен рече дека Европа мора да изгради сопствена сила и способност за дејствување, но во исто време да ги зајакне партнерствата со земјите што ги делат нејзините вредности. "Во овој нов свет, итно треба да ги реинвентираме нашите партнерства. И да изградиме глобални коалиции за нашата отпорност и нашите демократии", рече фон дер Лајен. Таа посвети посебен дел од својот говор на канадскиот премиер Марк Карни, кој присуствуваше на нејзиното обраќање. "Марк, твоето присуство овде е симбол на трајното пријателство меѓу нашите народи. Нашите културни, историски и лични врски се длабоко вткаени во нашите општества", рече претседателот на Европската комисија. Таа истакна дека трговијата меѓу ЕУ и Канада, благодарение на договорот CETA, се зголемила за 75 проценти за помалку од десет години. "Ова ја покажува силата на нашите трговски договори. Го гледаме светот низ исти очи: од вештачка интелигенција до климатските промени, од Арктикот до геополитиката. Заедно со Украина стоевме по прашањата за одбраната, критичните суровини и синџирите на снабдување", рече фон дер Лајен. Според неа, заедничката вредност што ги поврзува ЕУ и Канада е, пред сè, демократијата. "Европа и Канада веруваат во демократијата. Веруваме дека моќта не им припаѓа на најсилните, најбогатите или најгласните, туку на сите нас. Дека демократиите имаат слобода да изберат со кого ќе соработуваат", рече таа. Фон дер Лајен најави амбициозно подигнување на односите меѓу ЕУ и Канада на сосема ново ниво. "Ги здружуваме силите доброволно. Ќе преминеме од CETA кон Алијанса за иднината за да создадеме заеднички простор на просперитет и економска безбедност", рече таа. Планот, како што изјави таа, вклучува соработка во голем број стратешки области. "Ќе работиме на паметно производство. Ќе создадеме технолошки сојуз. Ќе интегрираме одбранбени индустриски бази. Ќе го претвориме Арктикот во водечки заеднички проект. Ќе работиме на енергија, критични минерали и батерии, вештачка интелигенција, квантни технологии, сајбер безбедност и економска безбедност", рече фон дер Лајен. Таа нагласи дека таквото партнерство не е насочено против која било трета земја. "Ова партнерство не е против никого друг, туку за нашата колективна сила", рече таа. Потоа таа презентираше предлог што претставува еден од најзначајните делови од нејзиниот говор. "Сакам да соработувам со вас за да ја отвориме вратата за Канада да стане првата придружна членка на ЕУ. Делиме еден океан, еден сет вредности, еден начин на гледање на светот. И сега заедно ќе ја градиме нашата заедничка иднина", додаде таа. Јасна порака до Западен Балкан Зборувајќи за иднината на Европската Унија и нејзиното опкружување, фон дер Лајен конкретно ги спомена Западен Балкан, Украина и Молдавија. "Само треба да погледнете подалеку од нашите граници за да разберете колку е сè уште жива европската идеја. Само треба да погледнете кон Украина и Молдавија. Кон Западен Балкан. Треба да погледнете кон сите овие земји што се блиску до нашата Унија", рече таа. Потоа фон дер Лајен упати директна порака до земјите-кандидатки. "Бидејќи нивната иднина е во нашата Унија, наскоро ќе предложиме мапи за најнапредните кандидати", рече таа. Таа посочи дека процесот на проширување мора да остане базиран на исполнување на критериумите, со посебен акцент на европските вредности. "Овој процес ќе остане заснован на заслуги. И повторувам: почитувањето на нашите вредности е несомнено", рече таа. Во овој контекст, таа се осврна на настаните во Белград по смртта на осудениот воен злосторник Ратко Младиќ. "Бев ужасната од сликите од погребот на Ратко Младиќ во Белград минатата недела. Тој изврши некои од најстрашните злосторства против човештвото. Глорификацијата на воените злосторници едноставно нема место во Европската Унија", рече фон дер Лајен. Таа додаде дека сите жртви од војните во поранешна Југославија заслужуваат да бидат запаметени. "Сите жртви од војните на територијата на поранешна Југославија заслужуваат да бидат запаметени, а сите нивни семејства заслужуваат наше сочувство. Бидејќи тоа е она што го браниме како Унија: вистината, правдата и почитувањето на нашите вредности", рече претседателот на Европската комисија. "Европа мора да биде способна да дејствува" Фон дер Лајен голем дел од својот говор го посвети на безбедноста и односите со Русија, особено по низата инциденти што ги опиша како дел од сè поинтензивните хибридни закани. "Не смееме да имаме илузии за тоа што се случува: хибридните закани со кои се соочува Европа стануваат сè помалку хибридни, а сè повеќе реални закани", рече таа. Таа ги наведе кибер нападите, саботажите, палежите и нападите со беспилотни летала и најави нова европска безбедносна стратегија. "На Европа ѝ е потребен сопствен план за борба против хибридните закани. Итно ни е потребен консензус за тоа како да одговориме на одредени инциденти, оние што се под нивото на вооружена агресија, но јасно ја загрозуваат нашата национална безбедност", рече таа. Таа, исто така, предложи воспоставување механизам што би претставувал еден вид европски одговор на Член 4 на НАТО. "Верувам дека е време за европски Член 4 - или Протокол за вонредни безбедносни ситуации", рече таа. Според нејзиниот предлог, доколку една земја-членка активира таков механизам, сите земји-членки ќе се состанат за да координираат заеднички одговор. "Со цел да се спречи понатамошна ескалација и да се ублажи нејзиното влијание", појасни таа. Фон дер Лајен, исто така, објави идеи за формирање на Европски совет за безбедност, во кој, покрај земјите-членки, треба да учествуваат и партнери како Канада, Норвешка, Украина и Велика Британија. "Европа ќе го брани секој квадратен метар од својата територија" Во контекст на зајакнување на европската одбрана, фон дер Лајен рече дека војната во Украина покажува колку се важни капацитетите како што се воздушната и ракетната одбрана, стратешкиот транспорт, полнењето гориво од воздух, вселенските и сајбер-капацитетите. "На Европа ѝ се потребни повеќе вакви капацитети. Само заедно Европа има капацитет да ги обезбеди", рече таа. Најави нов европски инструмент за стратешки капацитети, хармонизиран со НАТО. "Бидејќи само силна и веродостојна европска одбранбена позиција може да ја гарантира нашата безбедност. Европа ќе го брани секој квадратен метар од својата територија", рече таа. "Судбината на Европа мора да остане во рацете на Европејците" Фон дер Лајен ја опиша ситуацијата во Европа како силна и неизвесна. "Состојбата на нашата Унија никогаш не била посилна. Состојбата на нашата Унија може да изгледа и понесигурна од кога било досега", рече таа. Според неа, Европа мора да може сама да одлучува за својата иднина. "Во овој свет, Европа одлучи да си оди по свој пат. А сега се појавува посилна, понезависна Европа. Во овој свет, судбината на Европа мора да остане во рацете на Европејците", рече таа. Фон дер Лајен на крајот од својот говор заклучи дека Европската Унија мора да остане проект на мир, демократија, слобода и заеднички просперитет. "Да не го заборавиме раѓањето на нашата Унија. Народите кои толку долго беа во војна се здружија за да изградат заедничка судбина. Судбина на мир и просперитет, демократија и слобода. Да ја земеме повторно нашата иднина во свои раце. Да живее Европа", рече Урсула фон дер Лајен. The post Урсула фон дер Лајен ѝ предложи на Канада да стане првата "придружна членка" на Европската Унија appeared first on Во Центар. Пронајдете не на следниве мрежи:
language
mkd
published at
2026-09-16T14:48:29
source
puls24.mk
title
Урсула фон дер Лајен ѝ предложи на Канада да стане првата "придружна членка" на Европската Унија
url
https://puls24.mk/%D1%83%D1%80%D1%81%D1%83%D0%BB%D0%B0-%D1%84%D0%BE%D0%BD-%D0%B4%D0%B5%D1%80-%D0%BB%D0%B0%D1%98%D0%B5%D0%BD-%D1%9D-%D0%BF%D1%80%D0%B5%D0%B4%D0%BB%D0%BE%D0%B6%D0%B8-%D0%BD%D0%B0-%D0%BA%D0%B0%D0%BD%D0%B0/
article order
24
body
Германската политичарка нагласи дека Канада и ЕУ мора "итно да ги редефинираат" своите односи. "Затоа сакам да соработувам со вас за да ја отвориме вратата за Канада да стане првата придружна членка на ЕУ", му рече таа на канадскиот премиер Марк Карни, кој во моментов води еден вид трговска војна со администрацијата на Трамп. Европската Унија никогаш не била посилна, но во исто време е во најнесигурна позиција досега, потенцира претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, во нејзиниот годишен говор за состојбата на Унијата. Во своето годишно обраќање за состојбата во Унијата пред Европскиот парламент во Стразбур, таа истакна дека ЕУ се соочува со сè посложен свет, агресивна Русија, економски притисоци и зајакнување на ултранационализмот. Клучните теми на говорот се безбедноста, конкурентноста, енергетската независност и внатрешните закани за европското единство. На почетокот од својот говор го цитираше описот на Чарлс Дикенс за деновите на Француската револуција како "најдобри времиња, но и најлоши времиња" додавајќи дека исто е и во денешниот свет и дека брзината на промените е неверојатна. "Светот стана отворено непријателски" Претседателката на Комисијата предупреди дека старите модели и односи попуштиле и дека ЕУ сега се соочува со "отворено непријателски свет". Таа зборуваше за агресивната војна во Украина, борбата за индустриски капацитет и вртоглавата брзина на технолошките промени. "Го гледаме тоа во подемот на екстремизмот и исчезнувањето на нијансите, дури и во начинот на кој се однесуваме едни кон други. Тие вистински проблеми се користат како оружје за поттикнување раздор меѓу нас, понекогаш однадвор, но премногу често одвнатре" - рече таа. Таа го претстави тоа како избор помеѓу независна Европа која се залага за своите вредности и дозволувањето Унијата да биде попречена од поделби и зависности. "Дали сакаме да се собереме околу нашата европска идеја дека заедно можеме да одлучиме за нашата судбина? Или ќе дозволиме нашите демократии да бидат поткопани од пионите и марионетите на авторитарните режими", праша таа. Таа предупреди против ултранационалистите, антиевропејците и руското мешање, чија цел е иста. "Тие ги презираат нашите вредности и сакаат да го скршат нашето европско единство. Затоа, да не возвратиме само, туку да се бориме заедно за нашиот европски идеал", рече таа. "Економијата е приоритет број еден" Фон дер Лајен изјави дека започнувањето на европската економија е апсолутен приоритет и дека Европа мора да ги искористи предностите на својот огромен пазар, врвната индустрија и услугите. Верува дека единствениот пазар е сè уште премногу фрагментиран и бара понатамошни реформи, кои треба да бидат завршени до крајот на следната година. "Во денешната економија, брзината е клучна. Трајна дозвола или формулар, мрежна врска или одлука за финансирање - сето ова може да одреди каде ќе се инвестира и каде ќе се создадат работни места. Мора да се движиме многу побрзо", рече таа и најави поедноставување на правилата. Таа конкретно се осврна на Кина и предупреди дека трговскиот дефицит на ЕУ со таа земја достигна една милијарда евра дневно и сега е на "критична точка". "Некои велат дека се соочуваме со уште еден "кинески шок", но тој е веќе тука. Можете да го видите во нашите заедници и фабрики низ Унијата. Тоа води кон деиндустријализација во самото индустриско срце на Европа. Тоа е неодржливо", рече Фон дер Лајен. Таа најави дека ЕУ "ќе ги искористи сите расположиви алатки за да ги балансира тие односи" и ја нагласи потребата од диверзификација во набавката на критични суровини. Енергетска реформа Таа, исто така, зборуваше за потребата од реформа на европскиот енергетски пазар. Нагласи дека "Европа не може да остане индустриска сила ако нејзините цени на енергијата се структурно превисоки". Рече дека Унијата успешно се свртела кон свои, почисти извори на енергија по руската инвазија на Украина, но сепак "скапо платила" за последователното затворање на Ормускиот Теснец. "Дополнително мора да инвестираме во нашата прифатлива и домашна чиста енергија. Без разлика дали станува збор за обновливи извори или нуклеарна енергија, биометан или други. Технолошки неутрални. Но, овие извори мора да ја обезбедат нашата независност и да ги намалат цените на енергијата", рече таа. Таа рече дека Европа мора да биде електрифицирана за да се намалат трошоците за увоз на фосилни горива и да се забрза развојот на мрежните врски за бројните капацитети на обновливи извори кои чекаат да бидат поврзани. За вештачката интелигенција Осврнувајќи се на прашањето за вештачката интелигенција, Фон дер Лајен нагласи дека ставот на Европа е јасен: целта е целосно да се искористи оваа технологија за подобрување на општеството, квалитетот на живот и продуктивноста, но со целосна свест за огромните ризици што ги носи нејзината примена. Таа истакна дека со развојот на понапредни модели, овие ризици стануваат сè поизразени, и ги цитираше изјавите на лидерите на водечките технолошки компании кои самите повикуваат на забавување на развојот на саморекурзивни модели со цел да се хармонизира темпото на напредок. "Ако креаторите на таа технологија се јасни во своите предупредувања, тогаш и ние мора да бидеме", рече таа. Според неа, Европа може да ја преземе водечката улога во примената на вештачката интелигенција во сценарија од реалниот свет, од фабрички погони и болнички одделенија до прецизно земјоделство и автономно возење, бидејќи тука лежи најголемата вредност и европска предност. Таа заклучи дека Унијата сака вештачка интелигенција што создава поголема вредност и одговорност со помала потрошувачка на енергија и пониски трошоци, но пред сè сака вештачка интелигенција под човечко управување, што ја нарече самата суштина на европскиот пристап. Новите трговски договори Зборувајќи за трговијата и меѓународните односи, Фон дер Лајен нагласи дека во ерата на пресвртници, европскиот просперитет и безбедност не можат да се градат само дома, осврнувајќи се на новите трговски договори со Австралија, Индија, блокот Меркосур, Мексико и Индонезија. Таа нагласи дека овие партнерства се стратешки избор за Европа, но и одговор на распаѓањето на меѓународниот поредок заснован на правила. Рече дека за некои одговорот лежи во изолационизмот и независното дејствување, но дека тоа не е опција за Европа. "Иако ЕУ секогаш ќе ја преземе водечката улога во одбраната на меѓународниот поредок, повеќе не може да се смета на неа како единствен начин за заштита на сопствените интереси или да се претпостави дека постојните правила ќе понудат заштита од сложени закани. Затоа Унијата мора итно да ги реинвентира своите партнерства и да изгради глобални коалиции за зајакнување на отпорноста и демократијата", рече таа. Канада придружна членка Овогодинешниот говор за состојбата на Унијата беше придружуван од специјален гостин, канадскиот премиер Марк Карни. Неговата посета доаѓа во време кога Канада се стреми да ги зајакне врските со ЕУ, особено во областите на одбраната, дигиталната регулатива и трговијата, во услови на тензии со САД под администрацијата на Доналд Трамп. Карни утре ќе се обрати пред Европскиот парламент. Фон дер Лајен истакна дека Европа и Канада веруваат во демократијата и принципот дека моќта не им припаѓа на најсилните, најбогатите и најгласните, туку на сите, како и во слободата на демократските општества сами да изберат со кого ќе соработуваат. Таа објави дека ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво "Ќе работиме заедно за да ја отвориме вратата за Канада да стане првата придружна членка на Европската Унија", рече таа, а нејзиниот предлог беше проследен со стоечки овации. Додаде дека ова не е партнерство насочено против никого, туку партнерство за заедничка сила, Предлог за зајакнување на безбедноста Фон дер Лајен рече дека нема простор за никакво сомневање и дека Европа ќе го брани секој квадратен метар од својата територија, а исто така изрази цврста поддршка за Украина и вети континуирана помош. Таа предупреди на зголемување на заканите на европско тло и на засилувањето на руската агресија, потсетувајќи на неодамнешните безбедносни инциденти во Литванија, Данска и во Полска. Таа нагласи дека станува збор за напади на воено ниво извршени од руски оперативци, кои не претставуваат напад само врз една земја-членка, туку врз Унијата како целина. "Хибридните закани од сајбер саботажа и палење до упади со беспилотни летала стануваат сè почести и поопасни", рече таа. Таа заклучи дека европскиот систем за подготвеност мора да претрпи темелни промени бидејќи е создаден за друго време. Поради оваа причина, предлага развој на европски протокол за одговор на хибридни закани веднаш под прагот на вооружена агресија, како и воведување на "протокол за вонредни безбедносни ситуации" моделиран според Член 4 од НАТО. Овој механизам би им овозможил на сите други веднаш да се соберат на барање на една загрозена членка со цел да се координира европскиот одговор, да се спречи понатамошна ескалација и да се ублажат последиците. Како дел од тоа, таа повика на официјално формирање на Европски совет за безбедност. Нов план за миграција Фон дер Лајен се осврна на чувствителното прашање за миграцијата, осврнувајќи се на неодамнешната криза во Сеута. Таа предупреди дека "ранливите луѓе се искористуваат од страна на несовесни трговци и шверцери, но и од страна на нашите противници" и испрати директна порака за поддршка до Мадрид:. "Границата на Сеута е европска граница, бидејќи Сеута е Шпанија, а Сеута е Европа и Европа ќе биде со вас", рече таа. Нагласи дека постојниот Пакт за миграција и азил мора целосно да се спроведе, но и дека на Унијата ѝ се потребни нови правила за вонредни ситуации, "особено во сценарија кога масовни движења на луѓе се организирани и се користат како оружје". Затоа најави нов инструмент за вонреден одговор: "Ќе предложиме нов европски инструмент за одговор во кризни ситуации. Тој ќе се активира само под строго дефинирани критериуми, а во тие случаи ќе овозможи временски ограничена и строго дефинирана флексибилност на стандардните процедури". Критика кон Израел Осврнувајќи се на ситуацијата на Блискиот Исток и Појасот Газа, Фон дер Лајен истакна дека "длабокото страдање во Газа и неконтролираното насилство на доселениците на Западниот Брег длабоко ги потресоа Европејците", а одлуката на израелската влада да го продолжи нелегалниот градежен проект на населбата Е1 ја нарече "неприфатлива". Во исто време, таа ги призна длабоките поделби во самата Унија по ова прашање. "За многу Европејци е болно што земјите-членки не успеаја да го соберат потребното мнозинство за обединет одговор. Некои земји-членки одат напред сами, додека други го разгледуваат тоа. Кога Европа е поделена, таа не може да го промени текот на настаните", рече таа. Таа заклучи дека Европа продолжува да биде лидер во обезбедувањето помош на Палестинците и подвлече: "Европа го поддржува правото на Израел на самоодбрана, но палестинскиот народ исто така има еднакво право да живее во безбедност и достоинство. Улогата на Европа е да го одржи жив пламенот на решението за две држави".
language
mkd
published at
2026-09-16T13:42:50
source
Expres.mk
title
Лаен ја покани Канада да се приклучи кон ЕУ како прва придружна членка
url
https://expres.mk/svet/laen-ja-pokani-kanada-da-se-prikluchi-kon-eu-kako-prva-pridruzhna-chlenka/
article order
14
body
Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, денес повика на формирање нов "Европски совет за безбедност" и воведување протокол за итни безбедносни ситуации на ниво на ЕУ, кој би предвидувал сите земји членки да се состанат кога ќе биде активиран поради безбедносен инцидент, јавува Анадолу. Обраќајќи се пред Европскиот парламент, Фон дер Лајен рече дека европските безбедносни институции и механизмите за донесување одлуки не се приспособиле доволно брзо на променливото безбедносно опкружување, војната во Украина продолжува, а се зголемуваат и наводните руски хибридни закани кон европските земји. Фон дер Лајен истакна дека на ЕУ ѝ е потребна "сопствена стратегија за спротивставување на хибридните закани" и повика на договор за начинот на кој треба да се реагира на инциденти што не го достигнуваат прагот на вооружена агресија, но сепак претставуваат закана за националната безбедност. "Сметам дека е време Европа да има свој член 4, протокол за итни безбедносни ситуации", рече таа, повикувајќи се на одредбата од договорот на НАТО според која членките се состануваат за консултации кога некоја од нив смета дека е загрозена. Според предложениот механизам, доколку една земја членка го активира протоколот, сите земји од ЕУ би се состанале за да координираат европски одговор, да спречат натамошна ескалација и да ги ублажат последиците од инцидентот, објасни Фон дер Лајен. Таа нагласи дека иницијативата би ја дополнила, а не би ја заменила постојната соработка со НАТО, со оглед на тоа што членството во двете организации во голема мера се преклопува. Фон дер Лајен, исто така, најави дека ќе ги претстави предлозите за претворање на идејата за Европски совет за безбедност во реалност, оценувајќи дека иницијативата станува сè поитна поради "природата и обемот" на ризиците со кои се соочува континентот. Таа рече дека во предложениот формат би учествувале лидерите на ЕУ и партнери, меѓу кои Канада, Украина, Велика Британија и Норвешка, со цел да се фокусираат на европската безбедност. - Газа и Западниот Брег - Осврнувајќи се на Блискиот Исток, Фон дер Лајен рече дека страдањата во Газа и насилството на Западниот Брег длабоко ги погодиле Европејците. "Одлуката на израелската Влада да го унапреди нелегалниот проект за населбата Е1 е неприфатлива", рече таа, осврнувајќи се на планираната населба на Западниот Брег. Фон дер Лајен потсети дека претходно повикувала Европа да преземе мерки поради случувањата во регионот, но додаде дека земјите членки на ЕУ не успеале да обезбедат потребно мнозинство за единствен одговор. "Кога Европа е поделена, таа не може да влијае врз текот на настаните", додаде таа. Истовремено, таа рече дека Европа го поддржува правото на Израел на "самоодбрана", нагласувајќи дека и Палестинците имаат еднакво право да живеат во безбедност и достоинство. "Улогата на Европа е да го одржува жив пламенот на решението за две држави", рече таа. - Миграција - Фон дер Лајен зборуваше и за миграцијата и надворешните граници на Европа, осврнувајќи се на шпанската северноафриканска енклава Сеута, каде што илјадници потенцијални мигранти ја преминале границата почнувајќи од крајот на јули, оценувајќи дека иако настаните се разликуваат по својата природа, имаат заеднички елементи. Фон дер Лајен ги обвини трговците со луѓе и шверцерите дека ги искористуваат ранливите лица и рече дека европските противници, исто така, се вклучени во искористувањето на ваквите движења. "Европската комисија предложи санкции насочени кон трговците со луѓе и шверцерите", рече таа. Фон дер Лајен истакна дека Европа мора да има средства за заштита на своите надворешни граници, особено кога масовните движења на луѓе се "намерно предизвикани и инструментализирани". Таа најави и нов европски инструмент за итен одговор, кој би се активирал само кога ќе бидат исполнети строго дефинирани критериуми. Инструментот, во такви околности, би овозможил временски ограничена и строго дефинирана флексибилност во примената на стандардните процедури, рече таа. Фон дер Лајен, исто така, нагласи дека почитувањето на вредностите на ЕУ "не подлежи на преговори", осврнувајќи се на неодамнешен инцидент во Србија, која се стреми кон членство во Унијата. "Бев згрозена од снимките од погребот на (воениот командант на босанските Срби, Ратко) Младиќ во Белград минатата недела. Тој изврши најстрашни злосторства против човештвото", рече таа. "Величањето на воените злосторници едноставно нема место во Европската Унија", додаде таа.
language
mkd
published at
2026-09-16T13:34:37
source
Anadolu Ajansı
title
Шефицата на ЕК повика на формирање нов Европски совет за безбедност и протокол за итни безбедносни ситуации
url
https://www.aa.com.tr/mk/%D1%81%D0%B2%D0%B5%D1%82/-%D1%88%D0%B5%D1%84%D0%B8%D1%86%D0%B0%D1%82%D0%B0-%D0%BD%D0%B0-%D0%B5%D0%BA-%D0%BF%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D0%BA%D0%B0-%D0%BD%D0%B0-%D1%84%D0%BE%D1%80%D0%BC%D0%B8%D1%80%D0%B0%D1%9A%D0%B5-%D0%BD%D0%BE%D0%B2-%D0%B5%D0%B2%D1%80%D0%BE%D0%BF%D1%81%D0%BA%D0%B8-%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B5%D1%82-%D0%B7%D0%B0-%D0%B1%D0%B5%D0%B7%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82-%D0%B8-%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%82%D0%BE%D0%BA%D0%BE%D0%BB-%D0%B7%D0%B0-%D0%B8%D1%82%D0%BD%D0%B8-%D0%B1%D0%B5%D0%B7%D0%B1%D0%B5%D0%B4%D0%BD%D0%BE%D1%81%D0%BD%D0%B8-%D1%81%D0%B8%D1%82%D1%83%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%B8/4059112
article order
20
body
Историска покана за Канада да стане придружен член на Европската Унија, а... Историска покана за Канада да стане придружен член на Европската Унија, а нови патокази за членство за најнапредните земји кандидати од Западниот Балкан. Ова го најави претседателката на Европската Комисија Урсула Фон Дер Лајен, во своето годишно обраќање пред Европскиот парламент, каде што се разговараше за состојбите во Унијата. Таа порача дека проширувањето останува строго засновано на заслуги, но предупреди дека почитувањето на европските вредности е тема за која нема преговори, директно упатувајќи критика за обидите за рехабилитација на воени злосторници. -Треба одново да ги придобиеме срцата на Европејците. Да го разбудиме кај нив чувството на припадност кон нешто поголемо од нас самите. Чувството дека припаѓаме на заеднички дом. Довербата дека ние Европејците секогаш ќе бидеме еден покрај друг. Бидејќи е доволно да погледнеме подалеку од нашите граници за да разбереме колку е жива европската идеја. Доволно е да ги погледнеме Украина и Молдавија. Доволно е да го погледнеме Западниот Балкан. Доволно е да ги погледнеме сите тие земји блиску до нашата Унија, изјави Фон Дер Лајен. На говорот на Фон Дер Лајен во Европскиот Парламент присуствуваше премиерот на Канада Марк Карни. Тие добија покана да станат првата придружна членка на Европската Унија, што би преставувало нов облик на поврзување, без полноправно членство. Статус каков што се предлага за Канада, во моментов не постои во ЕУ, а нема ниту детали што конкретно тоа би значело. Истите би требало да бидат познато по разговорите меѓу Брисел и Отава. -Сакаме да го подигнеме партнерството со Канада на највисоко можно ниво. Ние мораме итно да го редефинираме нашето партнерство. Јас би сакала да работам со вас на отворање на вратата за Канада да стане првата придружна членка на ЕУ, кажа Фон Дер Лајен. Фон Дер Лајен говореше и на безбедносната состојба во Унија, осврнувајќи се на миграцијата ја спомена кризата во Сеута. Испрати порака дека Шпанците дека границата таму е европска граница и Европа се секогаш тука е за нив. Таа побара и нови правила за вонредни ситуации, особено кога масовните движење вештачки се предизвикуваат и се користат како оружја. Порача дека ЕУ никогаш нема да прави компромис во одбраната на своите граници. Фон Фер Лајен говореше и за економијата и трговските односи со Кина, кои ги оцени како неодржливи, истакнувајќи дека трговскиот дефицит на Унијата со Пекинг изнесува една милијарда евра дневно.
language
mkd
published at
2026-09-16T12:31:06
source
Алфа Вести
title
Фон Дер Лајен пред Европскиот Парламент: Канада доби историска покана од ЕУ, Македонија и Западен Балкан нови патокази за членство
url
https://vesti.alfa.mk/fon-der-lajen-pred-evropskiot-parlament-kanada-dobi-istoriska-pokana-od-eu-makedonija-i-zapaden-balkan-novi-patokazi-za-chlenstvo/
article order
14
body
Претседателката на Европската комисија во годишното обраќање ја претстави визијата за нова, посамостојна и побезбедна Европа, со нов модел на партнерство за Канада и со идеја за европски "член 4". За Западен Балкан, пак, немаше нова конкретна иницијатива, рок или јасен сигнал дека проширувањето влегува во побрза фаза. Ако од годишното обраќање на претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен пред Европскиот парламент се очекуваше силен политички сигнал дека проширувањето на европското семејство кон Западен Балкан повторно ќе стане една од главните задачи на Европската Унија, таква порака не стигна. Претседателката на Европската комисија зборуваше за нова Европа, за нова безбедносна архитектура, за нов тип партнерства, за Канада како можен прв асоцијативен член, за Украина, Русија, Кина, вештачката интелигенција, енергетиката и климатските промени. За Западен Балкан, пак, остана само кратка порака при самиот крај од говорот. Фон дер Лајен не го премолчи целосно регионот. Таа рече дека ЕУ мора да гледа и "надвор од своите граници кон Западен Балкан", дека процесот на пристапување "ќе продолжи врз основа на заслуги" и дека почитувањето на европските вредности е "непреговарачко". Но немаше нов рок, нова методологија, конкретна иницијатива за забрзување на членството или политичка порака споредлива со онаа што ја испрати кон Канада. Наместо тоа, најконкретниот дел од нејзиното обраќање поврзан со Западен Балкан беше остро насочен кон Србија. Фон дер Лајен рече дека била ужасната од сцените од погребот на поранешниот командант на Војската на Република Српска Ратко Младиќ во Белград и порача дека "величањето воени злосторници нема место во Европската Унија". Додека земјите од Западен Балкан повторно ја слушнаа познатата формула за заслуги и европски вредности, Фон дер Лајен пред европратениците отвори врата за концепт што досега воопшто не постоел во правниот и политичкиот систем на Унијата: Канада прва доби место во новиот модел на ЕУ. Најголемото изненадување Фон дер Лајен предложи Европската Унија да почне да работи на создавање услови Канада да стане првата "асоцијативна членка" на ЕУ. Таков статус во моментов не е предвиден во договорите на Унијата. Станува збор за идеја што би отворила нова категорија на поврзување со Брисел, различна и од класичното членство и од постојните партнерства. - Би сакала да работиме заедно на отворање на вратата Канада да стане првата асоцијативна членка на ЕУ - порача Фон дер Лајен пред канадскиот премиер Марк Карни, кој го следеше нејзиниот говор во Стразбур. Нејзината порака беше дека традиционалните односи повеќе не се доволни за светот во кој Европа се наоѓа. Според неа, партнерствата стануваат стратешки избор бидејќи меѓународниот поредок заснован на правила е под сè поголем притисок. Европа и Канада, рече таа, слично гледаат на прашањата за вештачката интелигенција и за климатските промени до геополитиката и Арктикот, а веќе соработуваат во одбраната, критичните суровини и синџирите на снабдување. Планот е соработката дополнително да се продлабочи во индустријата, технологијата, енергетиката, критичните минерали и одбраната. Фон дер Лајен најави и приближување на европската и канадската одбранбена индустрија и заеднички проекти на Арктикот. И тука неизбежно се појавува прашањето за земјите што со години или децении веќе се кандидати за полноправно членство. Европскиот парламент уште во март годинава повтори дека иднината на Западен Балкан е во Европската Унија и го опиша проширувањето како стратешки одговор на новата геополитичка реалност. Во истиот документ се инсистира процесот да остане заснован на заслуги и исполнување на критериумите. Во годишното обраќање на Фон дер Лајен, сепак, тој процес не доби ново забрзување. Европа бара сопствен "член 4" Втората голема промена што ја најави претседателката на Комисијата се однесува на безбедноста. Фон дер Лајен побара Европската Унија да развие сопствен механизам сличен на член 4 од Северноатлантскиот договор. Не станува збор за копија на познатиот член 5 за колективна одбрана, туку за механизам што би овозможил брзи консултации и заедничка реакција кога некоја земја членка смета дека нејзината безбедност е сериозно загрозена. Причината се заканите што сè почесто се движат под прагот на класична вооружена агресија: сајбер напади, саботажи, пожари и упади со беспилотни летала. - На Европа ѝ треба сопствен прирачник за спротивставување на хибридните закани. Итно ни треба консензус како да реагираме - рече Фон дер Лајен. Според нејзината замисла, ако една земја членка го активира механизмот, сите членки би се собрале за да договорат европски одговор, да спречат ескалација и да ги ограничат последиците. Таа најави и формирање Европски совет за безбедност. Фон дер Лајен призна дека ЕУ веќе има голем број безбедносни инструменти и дека соработката со НАТО се продлабочува, но оцени дека европските институции и процедурите за одлучување не се приспособуваат доволно брзо на новата безбедносна реалност. Постојните механизми, според неа, биле создадени "за поинаков свет". Новата Европа се гради Фон дер Лајен ја опиша Европа како соочена со "отворено непријателски свет" и порача дека патот е изградба на независна Европа што ќе има моќ сама да дејствува. Таа истовремено оцени дека состојбата во Унијата е најсилна досега, но и дека никогаш не изгледала толку кревка. Одговорот што го нуди Комисијата е поширока мрежа на партнерства, посилна безбедносна координација, намалување на економските зависности и поголема европска способност за самостојно дејствување. За Канада беше отворена можност за нов статус што денес не постои. За европската безбедност беше предложен нов механизам што денес не постои. За хибридните закани беше побарана нова процедура. За глобалните партнерства - нов пристап. А за Западен Балкан остана старата формула: членството зависи од заслугите, а европските вредности не се предмет на преговори. Европскиот парламент годинава повторно ја потврди европската перспектива на регионот, а пристапните процеси формално продолжуваат. Но говорот на Фон дер Лајен покажа дека политичката енергија на Брисел во моментов е силно насочена кон редизајнирање на самата Унија и нејзиното место во светот: нови безбедносни инструменти, нови сојузи и нови категории на партнерство. Западен Балкан останува дел од европската перспектива. Она што во Стразбур изостана беше одговорот на прашањето што за регионот е најважно - кога и со каква конкретна политичка динамика таа перспектива треба да се претвори во членство.
language
mkd
published at
2026-09-16T11:37:37
source
Слободен печат
title
Големи планови за Европа, а за Балканот - ништо ново!
url
https://www.slobodenpecat.mk/golemi-planovi-za-evropa-a-za-balkanot-nishto-novo/
article order
18
body
Претседателката на Европската комисија (ЕК), Урсула фон дер Лајен, ја осуди агресивната војна на Русија против Украина во нејзиното обраќање за состојбата на Европската Унија пред Европскиот парламент во Стразбур, пособено нагласувајќи ги инцидентите што се случија во изминатите неколку недели. "Не смееме да имаме илузии за тоа што се случува тука: хибридните закани со кои се соочува Европа стануваат сè помалку хибридни и сè помалку закани", рече претседателката на ЕК. "Кибер напади или саботажи, палежи или упади во воздушниот простор со беспилотни летала. Тие се зголемуваат со секој изминат ден. Значи, како што се зголемува нивото на закана, подготвеноста на Европа мора да се зголеми", додаде таа. Фон дер Лајен рече дека ќе предложи нова европска безбедносна стратегија заедно со високата претставничка на ЕУ за надворешни работи и безбедносна политика, Каја Калас. "Веќе имаме многу алатки. И ја зајакнуваме нашата соработка со НАТО. Но, нашата доктрина, нашите институции и нашето донесување одлуки не беа во можност да се прилагодат на новата реалност. Нашите системи се создадени за поинаков свет. Тие се засноваат на добронамерни обиди за постигнување консензус и компромис. Но, треба да процениме дали тие сè уште се соодветни за својата намена", рече таа. "Мислам дека е време за наш сопствен, европски, "Член 4" или за Протокол за итна безбедност. Кога ќе биде активиран од земја-членка, сите земји-членки ќе се здружат за да го координираат европскиот одговор, да спречат понатамошна ескалација и да ги ублажат последиците", рече Фон дер Лајен. Претседателката на ЕК нагласи дека треба да одиме уште подалеку. Таа прецизираше дека долго време се дискутира за формат на лидери фокусиран на безбедноста на нашиот континент, во кој учествуваат партнери како Украина, Обединетото Кралство, Норвешка, Канада и други. "Ова е уште поитно сега, со оглед на природата и обемот на ризиците што постојат. Затоа ќе ги изложиме нашите идеи за тоа Европскиот совет за безбедност да стане реалност. Итноста е јасна. А принципот е едноставен: безбедноста на Европа е неделива", рече таа. (МИА)
language
mkd
published at
2026-09-16T11:30:22
source
Kurir
title
Фон дер Лајен ја осуди руската агресија во Украина и најави нова европска безбедносна стратегија
url
https://kurir.mk/vesti/svet/fon-der-lajen-ja-osudi-ruskata-agresija-vo-ukraina-i-najavi-nova-evropska-bezbednosna-strategija/
article order
17
body
Шефицата на ЕУ, исто така, предлага одговор во стилот на НАТО на хибридни напади, мерки за итна миграција и разговори со големи лаборатории за вештачка интелигенција, додека Европа се соочува со растечки безбедносни предизвици Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, во среда повика на создавање Европски совет за безбедност кој би можел да ги собере земјите од ЕУ, Велика Британија и Украина, додека Европа се соочува со растечки безбедносни закани, особено од Русија. "Долго време дискутиравме за формат на лидери фокусиран на безбедноста на нашиот континент", изјави фон дер Лајен во обраќањето пред Европскиот парламент во Стразбур за состојбата во Унијата. "Ова е уште поитно сега, со оглед на природата и обемот на ризиците што се во игра." Таа рече дека Европската комисија ќе изнесе предлози за да го направи советот реалност. ЕУ бара одговор во стилот на НАТО на хибридни закани Фон дер Лајен, исто така, повика на механизам сличен на НАТО за да им помогне на европските земји да одговорат на инциденти со беспилотни летала, саботажи и кибернапади кои не се конвенционална вооружена агресија, но ја загрозуваат националната безбедност. "На Европа ѝ е потребен сопствен прирачник за борба против хибридни напади", рече таа, повикувајќи на итен договор за тоа како владите треба да реагираат на вакви инциденти. Таа предложи систем моделиран според Член 4 од договорот за НАТО, кој им овозможува на земјите-членки да побараат консултации кога веруваат дека нивната безбедност или територијален интегритет е загрозен. Европските влади ѝ припишаа или поврзаа голем број неодамнешни акти на саботажа, сајбер напади и други хибридни активности на Русија, додека одговорноста за многу инциденти останува непотврдена. Европа го засилува надзорот врз вештачката интелигенција Фон дер Лајен, исто така, рече дека ЕУ ќе ги покани најголемите лаборатории за вештачка интелигенција во светот на разговори за тоа како да се управува со сè поспособни системи и да се поддржат напорите на индустријата за нивно безбедно развивање. "Опасностите од самоподобрувачките модели стануваат сè поочигледни", рече таа, предупредувајќи дека инцидентите што вклучуваат агенти на вештачка интелигенција кои бегаат од контролирани средини или вметнуваат злонамерен код би можеле да понудат увид во посериозни ризици. Нејзините коментари доаѓаат во услови на растечка загриженост за системите на вештачка интелигенција кои работат со поголема автономија и повици од некои истражувачи и технолошки фигури за посилни заштитни мерки. ЕУ планира рамка за итна миграција Претседателката на Комисијата, исто така, објави планови за Европска рамка за итни одговори, насочена кон справување со она што таа го опиша како "инженерски и вооружени" масовни движења на мигранти. Механизмот ќе се активира само под строго дефинирани услови и ќе овозможи ограничена, временски ограничена флексибилност во стандардните процедури за време на исклучителни ситуации. "Настаните од ова лето покажуваат дека нашите алатки треба да еволуираат, особено за вонредни ситуации", рече Фон дер Лајен. Таа нагласи дека сите мерки ќе мора да бидат во согласност со европските вредности и основните права, истовремено зајакнувајќи ја способноста на блокот да ги штити своите надворешни граници.
language
mkd
published at
2026-09-16T11:15:52
source
trtbalkan.com
title
Фон дер Лајен повика на создавање на Европски совет за безбедност за справување со заканите
url
https://www.trtbalkan.com/macedonian/article/8365fa862ea0
article order
5
body
Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, денеска во своето обраќање за состојбата на Унијата изјави дека ЕУ сака да го "подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво" и заеднички да работи на "отворање на вратата за Канада да стане прва придружна членка на ЕУ". "Ова не е партнерство против некој друг, туку партнерство за нашата заедничка сила", рече Фон дер Лајен во обраќањето пред Европскиот парламент - на кое присуствуваше и канадскиот премиер Марк Карни - додека нејзиниот предлог беше поздравен со стоечки овации од присутните пратеници и комесари во салата во Стразбур. Фон дер Лајен му посака добредојде на канадскиот премиер, кој треба да се обрати пред Европскиот парламент утре, истакнувајќи дека неговото присуство е "симбол на трајното пријателство меѓу нашите народи". "Марк, Европа и Канада веруваат во демократијата. Таа моќ не им припаѓа на најсилните, најбогатите или најгласните, туку на сите нас. Тоа значи дека демократиите имаат слобода да изберат со кого ќе соработуваат". "Токму затоа доброволно ги здружуваме силите", рече Фон дер Лајен. Таа изјави дека просперитетот и безбедноста на ЕУ - "во оваа ера на пресвртни моменти" - нема да се градат само дома, наведувајќи ги како примери новите трговски договори со Австралија, Индија, блокот Меркосур, Мексико и Индонезија. "Овие партнерства се стратешки избор за Европа, но тие исто така одговараат на пукнатините во меѓународниот систем заснован на правила", рече Фон дер Лајен. Според неа, иако некои можеби ќе изберат да дејствуваат самостојно, тоа не е опција за ЕУ. Таа додаде дека Европа секогаш ќе го предводи патот во одбраната на системот заснован на правила, но повеќе не може да се потпира само на тој систем за да ги обезбеди своите интереси, ниту пак да претпоставува дека правилата ќе ја заштитат од сложените закани со кои се соочува. Фон дер Лајен заклучи дека во овој нов свет, ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за да ја обезбеди својата отпорност и да ја зајакне демократијата.
language
mkd
published at
2026-09-16T10:49:27
source
vecer.mk
title
Дали ЕУ добива нова членка?
url
https://vecer.mk/svet/dali-eu-dobiva-nova-chlenka-b5a3927a-fa6d-4c72-bfe1-ffb2cc671e22
article order
11
body
Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, денес во својот говор за состојбата на Унијата изјави дека ЕУ сака да "го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво" и дека ќе работат заедно за да "ја отворат вратата за Канада да стане првата придружна членка на ЕУ". "Ова не е партнерство против никого друг, туку за нашата заедничка сила", рече фон дер Лајен во обраќањето пред Европскиот парламент, на кое присуствуваше и канадскиот премиер Марк Карни, додека нејзиниот предлог беше проследен со аплауз од европратениците и комесарите присутни во салата на Европскиот парламент во Стразбур. Фон дер Лајен го поздрави канадскиот премиер, кој утре треба да се обрати пред Европскиот парламент, наведувајќи дека неговото присуство е "симбол на трајно пријателство меѓу нашите народи". "Марк, Европа и Канада веруваат во демократијата. Таа моќ не им припаѓа на најсилните, најбогатите и најгласните, туку на сите нас. Дека демократиите имаат слобода да изберат со кого ќе соработуваат. Затоа доброволно ги здружуваме силите", рече фон дер Лајен. Таа рече дека просперитетот и безбедноста на ЕУ, "во ова време на пресвртни точки", нема да се градат само дома, наведувајќи ги како пример новите трговски договори со Австралија, Индија, блокот Меркосур, Мексико и Индонезија. "Овие партнерства се стратешки избор за Европа, но тие исто така реагираат на пукнатините во меѓународниот систем базиран на правила", рече фон дер Лајен. Според неа, за некои, одговорот е да се оди сам, но тоа не е опција на ЕУ. Таа додаде дека Европа секогаш ќе го предводи патот кога станува збор за одбрана на систем базиран на правила, но дека повеќе не може да се потпира на тој систем како единствен начин за обезбедување на своите интереси, ниту да претпоставува дека правилата ќе ја заштитат од сложените закани со кои се соочува. Фон дер Лајен заклучи дека во овој нов свет, ЕУ мора итно да ги преиспита своите партнерства и да изгради глобални коалиции за својата отпорност и зајакнување на демократијата.
language
mkd
published at
2026-09-16T10:44:54
source
Денар
title
Дали ЕУ добива нова членка?
url
https://denar.mk/348202/ekonomija/dali-eu-dobiva-nova-clenka
article order
2
body
Претседателката на Европската комисија (ЕК), Урсула фон дер Лајен, изјави дека Европската унија (ЕУ) ја отвора вратата за Канада да стане нејзина прва "придружна членка", иако таков статус не е предвиден во договорите на ЕУ, објави денес новинската агенција Ројтерс. Најавата на Фон дер Лајен претставува значајна промена во политиката на ЕУ. Унијата традиционално се спротивставуваше на флексибилните категории на членство, а во мај, членките на ЕУ реагираа доста резервирано на предлогот на Германија да ѝ понуди на Украина придружно членство како чекор кон полноправно членство, според Ројтерс. "Партнерствата се стратешки избор за Европа. Но, тие се и одговор на нарушувањето на меѓународниот поредок базиран на правила", изјави Фон дер Лајен во нејзиното годишно обраќање за состојбата на ЕУ пред Европскиот парламент (ЕП) во Стразбур. "Го гледаме светот на ист начин: од вештачка интелигенција до климатските промени, од Арктикот до геополитиката. И бевме едни со други кога станува збор за Украина, одбраната, суровините и синџирите на снабдување. Но, пред сè... Европа и Канада веруваат во демократијата", рече Фон дер Лајен. Канадскиот премиер Марк Карни претходно оваа недела изјави дека Канада сака "единствен сојуз" со ЕУ, но не и членство. Фон дер Лајен го покани Карни да ѝ се придружи во Стразбур, каде што ќе се обрати пред ЕП во четврток. Посетата на Карни на Европа следува по историското влошување на односите меѓу Канада и САД, бидејќи трговските разговори пропаднаа минатиот месец, предизвикувајќи серија реципрочни царини. "Реков дека итно треба да ги реинвентираме нашите партнерства. Затоа би сакала да соработувам со вас за да ја отвориме вратата за Канада да стане првата придружна членка на ЕУ", рече Фон дер Лајен. Таа додаде дека ЕУ и Канада ќе соработуваат во голем број области, од производство и вештачка интелигенција до критични минерали и енергија. "Ќе соработуваме во интелигентното производство. Ќе создадеме технолошки сојуз. Ќе ги поврземе нашите индустриски бази во одбраната. Ќе го направиме Арктикот водечки заеднички проект", рече таа. ПРОЧИТАЈТЕ И: Седум работи што Урсула фон дер Лајен ќе ги објави во својот говор за состојбата на Унијата Фон дер Лајен додаде дека "ова партнерство не е насочено против никого друг", што би можело да биде обид да се избегне затегнување на односите со американскиот претседател Доналд Трамп. Фон дер Лајен: ЕУ се соочува со отворено непријателски свет Денес, Фн дер Лајен ги повика земјите од ЕУ да работат заедно и да воспостават ново партнерство со Канада за да се соочат со климатските промени, конкуренцијата од Кина и други големи предизвици, објави Ројтерс. Блокот се соочува со "отворено непријателски свет", рече Урсула фон дер Лајен во своето годишно обраќање пред Европскиот парламент (ЕП) во Стразбур, презентирајќи ги приоритетите на 27-члената ЕУ за следната година. Солидарноста меѓу земјите-членки е единственото можно решение, рече таа. "Нашиот пат е јасен. Градење независна Европа која има моќ да дејствува", рече фон дер Лајен. Блокот од 27 земји се соочува со војна на своите граници поради руската инвазија на Украина. Според Ројтерс, во однос на трговијата и другите прашања, ЕУ се соочува и со силна конкуренција од Соединетите Американски Држави под водство на претседателот Доналд Трамп и сè поагресивната Кина. ЕУ се соочува и со големи внатрешни предизвици, вклучително и со порастот на популарноста на евроскептичната крајна десница, што беше демонстрирано на регионалните избори во Германија, што го ослабна канцеларот Фридрих Мерц. Според анкетите на јавното мислење, Марин Ле Пен е најсилниот кандидат пред претседателските избори во Франција следната година. "Состојбата на нашата Унија е посилна од кога било. Во исто време, состојбата на нашата Унија може да изгледа понесигурна од кога било", рече Фон дер Лајен. Соработка со Канада Фон дер Лајен, која сега е во својот втор петгодишен мандат на чело на извршното тело на ЕУ, исто така требаше да ја нагласи потребата од зачувување на европската независност во различни сектори, вклучувајќи ја енергијата, суровините и чистите технологии, според Ројтерс. ПРОЧИТАЈТЕ И: Трудница исчезна по судир во Венеција, нејзиното тело пронајдено во канал 4 дена подоцна: Сопругот доживеа клиничка смрт За да се постигне ова, земјите од ЕУ не само што ќе треба да соработуваат меѓусебно, туку ќе имаат и силни партнери како Канада, чиј премиер Марк Карни беше во Стразбур и доби топол аплауз од европските пратеници кога пристигна за да присуствува на говорот на Фон дер Лајен. "Сакаме да ги подигнеме односите со Канада на највисоко можно ниво. Затоа би сакала да соработувам со вас за да ја отвориме вратата за Канада да стане првата придружна членка на ЕУ", рече Фон дер Лајен. Таа му се приближи на Карни и го прегрна откако го покрена прашањето за "придружното членство" на Канада, а Карни доби овации од пратениците во салата. Трговски дефицит со Кина Зборувајќи за трговијата, фон дер Лајен рече дека ЕУ ќе ги искористи сите расположливи средства за да го намали својот "неодржлив" трговски дефицит со Кина. Таа изјави дека нерамнотежата, со дефицит во трговијата со стоки од една милијарда евра (1,15 милијарди долари) дневно минатата година, достигнала точка на прекин. "Да бидам јасна: ќе ги искористиме сите инструменти што ни се на располагање за да ја вратиме рамнотежата во нашите односи. Зборовите се добри. Но, делата се подобри", рече таа. Борбата против климатските промени Фон дер Лајен, исто така, рече дека ЕУ ќе мора да продолжи по амбициозен пат во ублажувањето на климатските промени, но и да ги зголеми напорите за прилагодување кон нивните последици, потпирајќи се на искуствата од претходните три месеци, во кои Европа беше погодена од невидени топлотни бранови и шумски пожари. Таа рече дека ЕУ ќе воспостави "алијанса за климатско осигурување" за да го зголеми осигурителното покритие за штети од екстремни временски настани, изјави денес фон дер Лајен, по летото обележано со суши, шумски пожари и топлотни бранови низ Унијата. Поради климатските промени, Европа стана континентот што се затоплува најбрзо во светот, двојно побрзо од глобалниот просек. ПРОЧИТАЈТЕ И: Хеликоптер на телевизиска екипа се урна додека известуваше за сообраќајка, тројца мртви (ВИДЕО) Овогодинешната сезона на шумски пожари беше една од најлошите досега во Европа, со серија топлотни бранови што однесоа десетици животи, предизвикаа прекини на електричната енергија, ја намалија продуктивноста и принудија затворање на училиштата. Според податоците на ЕУ, само една четвртина од економските загуби во Унијата поврзани со климатските промени се осигурани, а новиот систем треба да придонесе за намалување на таа разлика. "Премногу често, националните буџети стануваат последно средство за покривање на штетата. Треба да преземеме мерки за да ја намалиме оваа разлика", рече Фон дер Лајен во своето обраќање пред Европскиот парламент. Иако ЕУ има амбициозна рамка на политики за намалување на емисиите на стакленички гасови, кои предизвикуваат климатски промени, таа бавно се подготвува за последиците од глобалното затоплување, објавува Ројтерс. Независните советници за клима на ЕУ во февруари изјавија дека Европа недоволно инвестира во прилагодување кон климатските промени и повикаа на мерки, вклучително и подобро планирање за да се избегне изградба на домови во области склони кон поплави и дизајнирање градови за да им се помогне на жителите да се справат со високите температури за време на топлотните бранови. "Треба значително да ја подобриме подготвеноста", рече фон дер Лајен. Таа, исто така, најави и други предлози. Стратегијата за "отпорност на климата", која треба да биде претставена во октомври, ќе разгледа начини за управување со климатските ризици во 100 ранливи области низ Европа. Планот за топлотни бранови ќе има за цел да ги подобри системите за рано предупредување, додека планот на ЕУ за управување со водите ќе има за цел подобро да управува со ризиците од суша. Брисел, исто така, побара од високите службеници на противпожарната служба да изнесат предлози за поефикасно управување со шумските пожари, вклучително и можноста ЕУ да формира сопствена флота од авиони за гаснење пожари.
language
mkd
published at
2026-09-16T10:25:31
source
Кумановски Муабети
title
Фон дер Лајен ја повика Канада да стане дел од ЕУ
url
https://kumanovskimuabeti.mk/fon-der-lajen-ja-povika-kanada-da-stane-del-od-eu/
article order
19
body
Претседателката на Европската комисија (ЕК), Урсула фон дер Лајен, денеска, на почетокот од својот говор пред Европскиот парламент во Стразбур за состојбата на Европската Унија и приоритетите за следната година, изјави дека ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега посочувајќи дека во ова сложено време Унијата избрала да оди по свој пат. Таа го цитира описот на Чарлс Дикенс за деновите на Француската револуција како "најдобри времиња, но и најлоши времиња" додавајќи дека исто е и во денешниот свет и дека брзината на промените е неверојатна. Фон дер Лајен изјави дека Европската Унија избрала да се бори против "токсичното влијание" на Русија, да застане на страната на Украина, која се бори за својата иднина и за европската безбедност, како и да застане на страната на Гренланд.
language
mkd
published at
2026-09-16T09:54:55
source
Lider.mk
title
ФОН ДЕР ЛАЈЕН: ЕУ е посилна од кога било, но и најнестабилна досега, се бори на страната на Украина против токсичното влијание на Русија
url
https://denesen.mk/fon-der-lajen-eu-e-posilna-od-koga-bilo-no-i-najnestabilna-dosega-se-bori-na-stranata-na-ukraina-protiv-toksichnoto-vlijanie-na-rusija/
article order
16
body
Европската Унија никогаш не била посилна, но во исто време е во најнесигурна позиција досега, потенцира претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, во нејзиниот годишен говор за состојбата на Унијата. Во своето годишно обраќање за состојбата во Унијата пред Европскиот парламент во Стразбур, таа истакна дека ЕУ се соочува со сè посложен свет, агресивна Русија, економски притисоци и зајакнување на ултранационализмот. Клучните теми на говорот се безбедноста, конкурентноста, енергетската независност и внатрешните закани за европското единство. На почетокот од својот говор го цитираше описот на Чарлс Дикенс за деновите на Француската револуција како "најдобри времиња, но и најлоши времиња" додавајќи дека исто е и во денешниот свет и дека брзината на промените е неверојатна. Претседателката на Комисијата предупреди дека старите модели и односи попуштиле и дека ЕУ сега се соочува со "отворено непријателски свет". Таа зборуваше за агресивната војна во Украина, борбата за индустриски капацитет и вртоглавата брзина на технолошките промени. - Го гледаме тоа во подемот на екстремизмот и исчезнувањето на нијансите, дури и во начинот на кој се однесуваме едни кон други. Тие вистински проблеми се користат како оружје за поттикнување раздор меѓу нас, понекогаш однадвор, но премногу често одвнатре - рече таа. Таа го претстави тоа како избор помеѓу независна Европа која се залага за своите вредности и дозволувањето Унијата да биде попречена од поделби и зависности. - Дали сакаме да се собереме околу нашата европска идеја дека заедно можеме да одлучиме за нашата судбина? Или ќе дозволиме нашите демократии да бидат поткопани од пионите и марионетите на авторитарните режими - праша таа. Таа предупреди против ултранационалистите, антиевропејците и руското мешање, чија цел е иста. - Тие ги презираат нашите вредности и сакаат да го скршат нашето европско единство. Затоа, да не возвратиме само, туку да се бориме заедно за нашиот европски идеал - рече таа. Фон дер Лајен изјави дека започнувањето на европската економија е апсолутен приоритет и дека Европа мора да ги искористи предностите на својот огромен пазар, врвната индустрија и услугите. Верува дека единствениот пазар е сè уште премногу фрагментиран и бара понатамошни реформи, кои треба да бидат завршени до крајот на следната година. - Во денешната економија, брзината е клучна. Трајна дозвола или формулар, мрежна врска или одлука за финансирање - сето ова може да одреди каде ќе се инвестира и каде ќе се создадат работни места. Мора да се движиме многу побрзо - рече таа и најави поедноставување на правилата. Таа конкретно се осврна на Кина и предупреди дека трговскиот дефицит на ЕУ со таа земја достигна една милијарда евра дневно и сега е на "критична точка". - Некои велат дека се соочуваме со уште еден "кинески шок", но тој е веќе тука. Можете да го видите во нашите заедници и фабрики низ Унијата. Тоа води кон деиндустријализација во самото индустриско срце на Европа. Тоа е неодржливо - рече Фон дер Лајен. Таа најави дека ЕУ "ќе ги искористи сите расположиви алатки за да ги балансира тие односи" и ја нагласи потребата од диверзификација во набавката на критични суровини. Таа, исто така, зборуваше за потребата од реформа на европскиот енергетски пазар. Нагласи дека "Европа не може да остане индустриска сила ако нејзините цени на енергијата се структурно превисоки". Рече дека Унијата успешно се свртела кон свои, почисти извори на енергија по руската инвазија на Украина, но сепак "скапо платила" за последователното затворање на Ормускиот Теснец. - Дополнително мора да инвестираме во нашата прифатлива и домашна чиста енергија. Без разлика дали станува збор за обновливи извори или нуклеарна енергија, биометан или други. Технолошки неутрални. Но, овие извори мора да ја обезбедат нашата независност и да ги намалат цените на енергијата - рече таа. Таа рече дека Европа мора да биде електрифицирана за да се намалат трошоците за увоз на фосилни горива и да се забрза развојот на мрежните врски за бројните капацитети на обновливи извори кои чекаат да бидат поврзани. Осврнувајќи се на прашањето за вештачката интелигенција, Фон дер Лајен нагласи дека ставот на Европа е јасен: целта е целосно да се искористи оваа технологија за подобрување на општеството, квалитетот на живот и продуктивноста, но со целосна свест за огромните ризици што ги носи нејзината примена. Таа истакна дека со развојот на понапредни модели, овие ризици стануваат сè поизразени, и ги цитираше изјавите на лидерите на водечките технолошки компании кои самите повикуваат на забавување на развојот на саморекурзивни модели со цел да се хармонизира темпото на напредок. - Ако креаторите на таа технологија се јасни во своите предупредувања, тогаш и ние мора да бидеме - рече таа. Според неа, Европа може да ја преземе водечката улога во примената на вештачката интелигенција во сценарија од реалниот свет, од фабрички погони и болнички одделенија до прецизно земјоделство и автономно возење, бидејќи тука лежи најголемата вредност и европска предност. Таа заклучи дека Унијата сака вештачка интелигенција што создава поголема вредност и одговорност со помала потрошувачка на енергија и пониски трошоци, но пред сè сака вештачка интелигенција под човечко управување, што ја нарече самата суштина на европскиот пристап. Зборувајќи за трговијата и меѓународните односи, Фон дер Лајен нагласи дека во ерата на пресвртници, европскиот просперитет и безбедност не можат да се градат само дома, осврнувајќи се на новите трговски договори со Австралија, Индија, блокот Меркосур, Мексико и Индонезија. Таа нагласи дека овие партнерства се стратешки избор за Европа, но и одговор на распаѓањето на меѓународниот поредок заснован на правила. Рече дека за некои одговорот лежи во изолационизмот и независното дејствување, но дека тоа не е опција за Европа. - Иако ЕУ секогаш ќе ја преземе водечката улога во одбраната на меѓународниот поредок, повеќе не може да се смета на неа како единствен начин за заштита на сопствените интереси или да се претпостави дека постојните правила ќе понудат заштита од сложени закани. Затоа Унијата мора итно да ги реинвентира своите партнерства и да изгради глобални коалиции за зајакнување на отпорноста и демократијата - рече таа. Овогодинешниот говор за состојбата на Унијата беше придружуван од специјален гостин, канадскиот премиер Марк Карни. Неговата посета доаѓа во време кога Канада се стреми да ги зајакне врските со ЕУ, особено во областите на одбраната, дигиталната регулатива и трговијата, во услови на тензии со САД под администрацијата на Доналд Трамп. Карни утре ќе се обрати пред Европскиот парламент. Фон дер Лајен истакна дека Европа и Канада веруваат во демократијата и принципот дека моќта не им припаѓа на најсилните, најбогатите и најгласните, туку на сите, како и во слободата на демократските општества сами да изберат со кого ќе соработуваат. Таа објави дека ЕУ сака да го подигне партнерството со Канада на највисоко можно ниво - Ќе работиме заедно за да ја отвориме вратата за Канада да стане првата придружна членка на Европската Унија - рече таа, а нејзиниот предлог беше проследен со стоечки овации. Додаде дека ова не е партнерство насочено против никого, туку партнерство за заедничка сила, Фон дер Лајен рече дека нема простор за никакво сомневање и дека Европа ќе го брани секој квадратен метар од својата територија, а исто така изрази цврста поддршка за Украина и вети континуирана помош. Таа предупреди на зголемување на заканите на европско тло и на засилувањето на руската агресија, потсетувајќи на неодамнешните безбедносни инциденти во Литванија, Данска и во Полска. Таа нагласи дека станува збор за напади на воено ниво извршени од руски оперативци, кои не претставуваат напад само врз една земја-членка, туку врз Унијата како целина. - Хибридните закани од сајбер саботажа и палење до упади со беспилотни летала стануваат сè почести и поопасни - рече таа. Таа заклучи дека европскиот систем за подготвеност мора да претрпи темелни промени бидејќи е создаден за друго време. Поради оваа причина, предлага развој на европски протокол за одговор на хибридни закани веднаш под прагот на вооружена агресија, како и воведување на "протокол за вонредни безбедносни ситуации" моделиран според Член 4 од НАТО. Овој механизам би им овозможил на сите други веднаш да се соберат на барање на една загрозена членка со цел да се координира европскиот одговор, да се спречи понатамошна ескалација и да се ублажат последиците. Како дел од тоа, таа повика на официјално формирање на Европски совет за безбедност. Фон дер Лајен се осврна на чувствителното прашање за миграцијата, осврнувајќи се на неодамнешната криза во Сеута. Таа предупреди дека "ранливите луѓе се искористуваат од страна на несовесни трговци и шверцери, но и од страна на нашите противници" и испрати директна порака за поддршка до Мадрид:. - Границата на Сеута е европска граница, бидејќи Сеута е Шпанија, а Сеута е Европа и Европа ќе биде со вас - рече таа. Нагласи дека постојниот Пакт за миграција и азил мора целосно да се спроведе, но и дека на Унијата ѝ се потребни нови правила за вонредни ситуации, "особено во сценарија кога масовни движења на луѓе се организирани и се користат како оружје". Затоа најави нов инструмент за вонреден одговор: - Ќе предложиме нов европски инструмент за одговор во кризни ситуации. Тој ќе се активира само под строго дефинирани критериуми, а во тие случаи ќе овозможи временски ограничена и строго дефинирана флексибилност на стандардните процедури. Осврнувајќи се на ситуацијата на Блискиот Исток и Појасот Газа, Фон дер Лајен истакна дека "длабокото страдање во Газа и неконтролираното насилство на доселениците на Западниот Брег длабоко ги потресоа Европејците", а одлуката на израелската влада да го продолжи нелегалниот градежен проект на населбата Е1 ја нарече "неприфатлива". Во исто време, таа ги призна длабоките поделби во самата Унија по ова прашање. - За многу Европејци е болно што земјите-членки не успеаја да го соберат потребното мнозинство за обединет одговор. Некои земји-членки одат напред сами, додека други го разгледуваат тоа. Кога Европа е поделена, таа не може да го промени текот на настаните - рече таа. Таа заклучи дека Европа продолжува да биде лидер во обезбедувањето помош на Палестинците и подвлече: "Европа го поддржува правото на Израел на самоодбрана, но палестинскиот народ исто така има еднакво право да живее во безбедност и достоинство. Улогата на Европа е да го одржи жив пламенот на решението за две држави."
language
mkd
published at
2026-09-16T09:11:54
source
plusinfo.mk
title
ФОН ДЕР ЛАЈЕН ЈА ПОКАНИ КАНАДА ЗА ПРИДРУЖНА ЧЛЕНКА НА ЕУ Најави формирање Европски совет за безбедност - plusinfo.mk
url
https://plusinfo.mk/fon-der-la-en-a-pokani-kanada-za-pridruzhna-chlenka-na-eu-na-avi-formira-e-evropski-sovet-za-bezbednost/
article order
10
body
Европската Унија никогаш не била посилна, но истовремено се наоѓа во најнесигурната ситуација досега, порача претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен во годишното обраќање за состојбата на Унијата пред Европскиот парламент во Стразбур. Таа предупреди дека ЕУ се соочува со сè покомплексен свет, агресивна Русија, економски притисоци, брзи технолошки промени и раст на ултранационализмот. "Светот стана отворено непријателски", рече фон дер Лајен, посочувајќи ги војната во Украина, борбата за индустриски капацитети и технолошките промени како главни предизвици. Според неа, вистинските проблеми во Европа се користат за создавање поделби, "понекогаш однадвор, но пречесто и однатре". "Сакаме ли да се обединиме околу европската идеја дека заедно можеме да одлучуваме за сопствената судбина? Или ќе дозволиме нашите демократии да бидат поткопани од пиони и марионети на авторитарни режими?", праша таа. Фон дер Лајен предупреди и на ултранационалистите, антиевропските сили и руското мешање, за кои рече дека имаат заедничка цел - да го нарушат европското единство. Како најголем приоритет таа го посочи зајакнувањето на европската економија. Фон дер Лајен оцени дека единствениот европски пазар сè уште е премногу фрагментиран и најави реформи кои треба да бидат завршени до крајот на следната година, како и поедноставување на правилата. "Во денешната економија брзината е клучна. Мораме да се движиме многу побрзо", порача таа. Посебно ја критикуваше трговската нерамнотежа со Кина, наведувајќи дека дефицитот на ЕУ со оваа земја достигнал околу една милијарда евра дневно. "Некои велат дека ни се заканува втор кинески шок, но тој веќе е тука", рече фон дер Лајен, додавајќи дека тоа се чувствува во европските фабрики и заедници и придонесува за деиндустријализација. Фон дер Лајен повика и на реформа на европскиот енергетски пазар. "Европа не може да остане индустриска сила ако цените на енергијата структурно се превисоки", рече таа. Таа се заложи за поголеми инвестиции во домашни и чисти извори на енергија, вклучително обновливи извори, нуклеарна енергија и биометан. Според неа, Европа треба дополнително да се електрифицира, да ја намали зависноста од увоз на фосилни горива и да го забрза приклучувањето на новите капацитети за производство на обновлива енергија. Фон дер Лајен за вештачката интелигенција Говорејќи за вештачката интелигенција, претседателката на Европската комисија рече дека Европа сака целосно да го искористи потенцијалот на технологијата, но истовремено да ги контролира ризиците. Таа оцени дека Европа има можност да биде лидер во практичната примена на вештачката интелигенција - во фабриките, болниците, земјоделството и автономното возење. "Сакаме вештачка интелигенција под човечка контрола", порача фон дер Лајен. Во делот посветен на меѓународните односи и трговијата, фон дер Лајен ја нагласи важноста на новите партнерства на ЕУ со Австралија, Индија, земјите од Меркосур, Мексико и Индонезија. Иако не го именуваше директно Доналд Трамп, нејзините пораки се однесуваа и на неговата политика на поголем протекционизам и изолационизам. Таа рече дека изолационизмот не е опција за Европа и дека ЕУ мора повторно да ги изгради своите партнерства и да создава глобални коалиции за зајакнување на демократијата и отпорноста. Фон дер Лајен предложи Канада да стане придружна членка на ЕУ Посебен гостин на овогодишното обраќање беше канадскиот премиер Марк Карни, кој во Европскиот парламент беше пречекан со долг аплауз. Фон дер Лајен предложи партнерството меѓу ЕУ и Канада да биде подигнато на највисоко ниво и најави дека Унијата сака да ја отвори можноста Канада да стане првата придружна членка на ЕУ. "Ова не е партнерство против никого, туку партнерство за нашата заедничка сила", порача таа, по што нејзиниот предлог беше проследен со стоечки овации.
language
mkd
published at
2026-09-16T08:21:07
source
А1он
title
ВИДЕО: "ЕУ се соочува со сè покомплексен свет, агресивна Русија, економски притисоци и раст на ултранационализмот
url
https://a1on.mk/world/video-eu-se-soochuva-so-se-pokompleksen-svet-agresivna-rusija-ekonomski-pritisoci-i-rast-na-ultranacionalizmot/
article order
12
body
Европската Унија се соочува со период на големи предизвици, но истовремено има значителни можности за економски развој, енергетска независност и поголема безбедност, порача претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, во годишното обраќање пред Европскиот парламент. Таа оцени дека ЕУ денес е во стабилна позиција, но нагласи дека европските земји мора да продолжат да работат на намалување на зависноста од фосилните горива од Русија, трансформација на индустријата и зајакнување на сопствените одбранбени капацитети. Економијата и цените на енергијата Говорејќи за европската економија, фон дер Лајен посочи дека европската економија ги издржала последиците од војната на Блискиот Исток, додека стапката на невработеност останува ниска. Сепак, според неа, високите цени на горивата претставуваат дополнителен притисок за европскиот бизнис. Таа нагласи дека Европа располага со голем единствен пазар, значителни заштеди и еврото како една од водечките светски валути. Целта, како што посочи, е создавање економија заснована на иновации и инвестиции, со забрзување на активностите за исполнување на поставените цели. Фон дер Лајен се осврна и на енергетската независност, посочувајќи дека Европа треба да развива домашно производство на електрична енергија, вклучително и преку нуклеарни и чисти енергетски капацитети. Според неа, зголемувањето на домашното производство би придонело за намалување на цените и зависноста од увоз на фосилни горива. Конкурентност на европските компании Претседателката на Европската комисија истакна дека европските компании треба да имаат услови за натпревар на глобалниот пазар, вклучително и со кинеските компании. Во тој контекст, таа посочи дека ЕУ продолжува со дијалогот со Пекинг со цел постигнување побалансирани трговски односи. Фон дер Лајен оцени и дека на Европа ѝ е потребна посилна и поинтегрирана банкарска структура, како и поголем капацитет за привлекување приватен капитал. Во таа насока беше споменат и фондот "Scale Up". Климатските промени и природните катастрофи Климатската криза беше уште една од темите во годишното обраќање. Фон дер Лајен потсети дека Европа во текот на летото беше погодена од пожари и топлотни бранови, додека топењето на глечерите продолжува. Таа најави нова рамка за климатска отпорност, која треба да ги опфати најранливите региони во Европа. Најавен е и посебен план за справување со топлотните бранови. Во говорот беа опфатени и прашањата за безбедноста на храната и достапноста на водата, како и потребата од подобра превенција и координација меѓу службите при појава на шумски и други пожари. Фон дер Лајен за развојот на вештачката интелигенција Фон дер Лајен се осврна и на брзиот развој на вештачката интелигенција, оценувајќи дека таа може да го подобри квалитетот на животот доколку се применува на соодветен начин. Сепак, таа повика на внимателен пристап кон развојот на најнапредните модели на вештачка интелигенција, поради потенцијалните ризици што ги носи нивниот брз развој. ЕУ, како што посочи, ќе ја продлабочи соработката во областа на безбедноста на вештачката интелигенција со Канада, Велика Британија и други држави со слични ставови. Канада како асоциран член на ЕУ? Еден од позначајните моменти во говорот беше најавата за продлабочување на односите меѓу Европската Унија и Канада. Фон дер Лајен истакна дека ЕУ и Канада ги делат вредностите на демократијата и најави амбиција односите меѓу двете страни да бидат подигнати на највисоко ниво. "Европа и Канада веруваат во демократијата", порача фон дер Лајен, обраќајќи им се на европратениците и на канадскиот премиер Марк Карни. Таа притоа изјави дека би ја "отворила вратата" Канада да стане прва асоцирана членка на Европската Унија.
language
mkd
published at
2026-09-16T08:17:49
source
4NEWS.mk
title
Урсула фон дер Лајен ја покани Канада да стане прва асоцирана членка на ЕУ
url
https://4news.mk/ursula-fon-der-lajen-ja-pokani-kanada-da-stane-prva-asotsirana-chlenka-na-eu/

omitted source count

total source count