Сиљановска-Давкова на Самитот во Салцбург: Проширувањето е тест за ЕУ 28.9.2026г.
Претседателката на Северна Македонија, Гордана Сиљановска-Давкова, на 22. Европски самит во Салцбург ја истакна потребата од забрзување на европската интеграција на Западен Балкан. Таа оцени дека проширувањето на ЕУ претставува клучен тест за стратешкиот капацитет на Унијата, предупредувајќи дека нејзиното одлагање создава геополитички вакуум и простор за влијание на трети сили. Сиљановска-Давкова критикуваше што процесот на проширување сè почесто станува заложник на билатерални спорови кои не се дел од Копенхагенските критериуми. Таа предложи реформирање на процесот преку заштита на системот на заслуги (меритократија), спречување на создавањето „Европа од прв и втор ред“ и обезбедување на постепена интеграција која води кон полноправно членство, а не кон негова трајна замена.
Анализа на тврдења
| Тврдење | Клучни разлики | trtbalkan.com | Нова Македонија | А1он | Anadolu Ajansı | 24info.mk | vecer.mk | Expres.mk | Press24.mk | zoom.mk | Kurir |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Проширувањето на ЕУ е тест за стратешкиот капацитет на Унијата. | Сите извори го поддржуваат тврдењето, без контрадикции. | Да: Директно наведено во насловот и воведниот дел на статијата. | Да: Силјановска-Давкова го наведува ова како клучно прашање. | Да: Директно наведено во насловот и во текстот од претседателката. | Да: Претседателката го истакна ова во својот говор. | Да: Директно наведено во насловот и во текстот. | Да: Претседателката го истакна ова како тест за стратешки капацитет. | Да: Претседателката го истакнува ова во својот говор. | Да: Претседателката го нарече тест за стратешката моќ на Унијата. | Да: Претседателката наведува дека проширувањето е тест за капацитетот на ЕУ. | Да: Директно наведено во насловот и текстот на статијата. |
| Северна Македонија е кандидат за членство во ЕУ 21 година. | Сите извори го потврдуваат тврдењето без разлики. | Да: Потврдено во изјавата на претседателката цитирана во текстот. | Да: Претседателката директно го потврдува овој податок. | Да: Потврдено во текстот како дел од обраќањето. | Да: Директно наведено во текстот. | Да: Потврдено во изјавата на претседателката. | Да: Директно наведено во текстот. | Да: Статијата директно го наведува овој податок. | Да: Директно наведено во текстот. | Да: Статијата потврдува дека земјата е кандидат 21 година. | Да: Потврдено во изјавата на претседателката во текстот. |
| Земјата има добиено 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите со ЕУ. | Сите извори го потврдуваат тврдењето без разлики. | Да: Наведено како факт во изјавата на претседателката. | Да: Наведено во изјавата на претседателката. | Да: Директно наведено во текстот. | Да: Директно наведено во текстот. | Да: Директно наведено во текстот. | Да: Директно наведено во текстот. | Да: Ова е експлицитно наведено во текстот. | Да: Директно наведено во текстот. | Да: Статијата експлицитно ги споменува 17-те позитивни извештаи. | Да: Директно наведено во изјавата на претседателката. |
| Процесот на проширување станува заложник на билатерални спорови надвор од Копенхагенските критериуми. | Сите извори го поддржуваат тврдењето, но Press24.mk и 24info.mk го третираат делумно. | Да: Директно цитирано како став на претседателката. | Да: Посочено како критика за блокирањето на пристапниот процес. | Да: Директно наведено во изјавата на претседателката. | Да: Директно наведено во текстот. | Делумно: Се споменува условување со историски спорови како проблем. | Да: Директно наведено во текстот. | Да: Претседателката го посочува ова како проблем. | Делумно: Се споменува условување со историски спорови како проблем. | Да: Претседателката директно го наведува ова во изјавата. | Да: Директно наведено во изјавата на претседателката. |
| Северна Македонија има целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика на ЕУ. | Сите извори едногласно го поддржуваат тврдењето, без разлики или контрадикции. | Да: Наведено во текстот како дел од изјавата на претседателката. | Да: Директно наведено во обраќањето. | Да: Наведено како стопроцентна усогласеност во текстот. | Да: Директно наведено во текстот. | Да: Наведено како стопроцентна усогласеност. | Да: Наведено како стопроцентна усогласеност. | Да: Се споменува стопроцентна усогласеност. | Да: Директно наведено во текстот. | Да: Статијата наведува стопроцентна усогласеност со оваа политика. | Да: Наведено како стопроцентна усогласеност во текстот. |
| Земјата има усвоено 36 уставни измени, од кои повеќето биле диктирани од надвор. | Тврдењето потврдено од 7 извори, неспомнато од 3. | Не е споменато | Да: Цитирано во изјавата на претседателката. | Да: Директно наведено во изјавата на претседателката. | Не е споменато | Да: Директно наведено во изјавата на претседателката. | Да: Директно наведено во текстот. | Да: Текстот потврдува 36 измени, повеќето диктирани од надвор. | Не е споменато | Да: Статијата ги споменува 36-те уставни измени диктирани од надвор. | Да: Директно наведено во изјавата на претседателката. |
| Условувањето на уставни промени со историски спорови е спротивно на членот 4(2) од Договорот за ЕУ. | Сите извори го потврдуваат тврдењето, освен два што не го спомнуваат. | Не е споменато | Да: Претседателката се повикува на овој член во контекст на споровите. | Да: Претседателката го цитира членот 4(2) во контекст на ова прашање. | Не е споменато | Да: Претседателката го цитира членот во контекст на спорот. | Да: Сиљановска-Давкова го цитира членот 4(2) во овој контекст. | Да: Претседателката го цитира членот 4(2) во тој контекст. | Да: Сиљановска-Давкова го посочува членот 4(2) во тој контекст. | Да: Претседателката го цитира членот 4(2) во контекст на споровите. | Да: Наведено како аргумент на претседателката во текстот. |
| ЕУ демонстрира немоќ преку одлагање на проширувањето додека нуди асоцијативно членство за прекуокеански држави. | Поделба: 7 извори го цитираат, 3 не го споменуваат. | Не е споменато | Да: Директно цитирана оценка на претседателката. | Да: Директно наведено во изјавата на претседателката. | Не е споменато | Да: Директно цитирано во изјавата на претседателката. | Да: Директно наведено во цитат од претседателката. | Да: Директно цитирано во говорот на претседателката. | Не е споменато | Да: Претседателката директно ја поврзува немоќта со овие два фактори. | Да: Директно цитирано во изјавата на претседателката. |
| Нејасната европска перспектива создава геополитички вакуум и простор за влијание на трети сили. | **Клучни разлики:** Само Expres.mk и Нова Македонија директно го поддржуваат тврдењето; останатите го споменуваат само де | Не е споменато | Да: Посочено како ризик за стабилноста на регионот. | Делумно: Се споменува назадување на регионот при нејасна перспектива. | Не е споменато | Делумно: Се споменува назадување на регионот поради нејасна перспектива. | Делумно: Се споменува назадување на регионот при нејасна перспектива. | Да: Претседателката предупредува на ваков ризик. | Делумно: Се споменува создавање опасен геополитички вакуум. | Делумно: Се споменува назадување при нејасна перспектива, но не и трети сили. | Делумно: Се споменува назадување на регионот при нејасна перспектива. |
| Процесот на проширување мора да се заснова на меритократија, а не на патернализам. | Повеќето извори го поддржуваат, TRT Balkan го игнорира. | Не е споменато | Делумно: Се залага за систем на заслуги и поголема меритократија. | Да: Директно наведено како барање за реформа на проширувањето. | Делумно: Се споменува заштита на системот на заслуги (меритократија). | Да: Директно наведено во изјавата на претседателката. | Да: Директно наведено во текстот. | Да: Ова е дел од нејзиниот повик за поконзистентна ЕУ. | Да: Директно цитирано како барање на претседателката. | Да: Претседателката експлицитно го бара ова во својот говор. | Да: Директно наведено во изјавата на претседателката. |
| Интеграцијата на Западен Балкан е инвестиција во геополитичката моќ на ЕУ. | Поделба: мнозинството поддржува, дел делумно, еден молчи. | Не е споменато | Да: Директно наведено во насловот и текстот. | Да: Директно наведено во заклучокот на претседателката. | Да: Наведено како инвестиција во геополитичкиот капацитет на ЕУ. | Делумно: Се споменува како начин за ЕУ да добие геополитичка тежина. | Делумно: Се споменува како прашање за глобална моќ и геополитичка тежина. | Да: Заклучок на претседателката во говорот. | Делумно: Се поврзува со геополитичката тежина на Европа. | Да: Статијата заклучува дека реформата е инвестиција во моќта на ЕУ. | Да: Директно наведено во заклучокот на претседателката. |
| ЕУ мора да спречи создавање на Европа од прв и втор ред. | Поделба: 6 извори го поддржуваат, 5 не го спомнуваат. | Не е споменато | Да: Наведено како еден од трите принципи за реформа. | Да: Директно наведено како суштинска промена во реформите. | Да: Директно наведено во текстот. | Не е споменато | Не е споменато | Да: Наведено како една од суштинските промени во процесот. | Не е споменато | Да: Претседателката нагласува дека членството не смее да создава таква Европа. | Да: Наведено како суштинска промена во реформите на проширувањето. |
claims
- Проширувањето на ЕУ е тест за стратешкиот капацитет на Унијата.
- Северна Македонија е кандидат за членство во ЕУ 21 година.
- Земјата има добиено 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите со ЕУ.
- Процесот на проширување станува заложник на билатерални спорови надвор од Копенхагенските критериуми.
- Северна Македонија има целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика на ЕУ.
- Земјата има усвоено 36 уставни измени, од кои повеќето биле диктирани од надвор.
- Условувањето на уставни промени со историски спорови е спротивно на членот 4(2) од Договорот за ЕУ.
- ЕУ демонстрира немоќ преку одлагање на проширувањето додека нуди асоцијативно членство за прекуокеански држави.
- Нејасната европска перспектива создава геополитички вакуум и простор за влијание на трети сили.
- Процесот на проширување мора да се заснова на меритократија, а не на патернализам.
- Интеграцијата на Западен Балкан е инвестиција во геополитичката моќ на ЕУ.
- ЕУ мора да спречи создавање на Европа од прв и втор ред.
key differences
- ЕУ демонстрира немоќ преку одлагање на проширувањето додека нуди асоцијативно членство за прекуокеански држави.
- Поделба: 7 извори го цитираат, 3 не го споменуваат.
- ЕУ мора да спречи создавање на Европа од прв и втор ред.
- Поделба: 6 извори го поддржуваат, 5 не го спомнуваат.
- Земјата има добиено 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите со ЕУ.
- Сите извори го потврдуваат тврдењето без разлики.
- Земјата има усвоено 36 уставни измени, од кои повеќето биле диктирани од надвор.
- Тврдењето потврдено од 7 извори, неспомнато од 3.
- Интеграцијата на Западен Балкан е инвестиција во геополитичката моќ на ЕУ.
- Поделба: мнозинството поддржува, дел делумно, еден молчи.
- Нејасната европска перспектива создава геополитички вакуум и простор за влијание на трети сили.
- **Клучни разлики:** Само Expres.mk и Нова Македонија директно го поддржуваат тврдењето; останатите го споменуваат само де
- Процесот на проширување мора да се заснова на меритократија, а не на патернализам.
- Повеќето извори го поддржуваат, TRT Balkan го игнорира.
- Процесот на проширување станува заложник на билатерални спорови надвор од Копенхагенските критериуми.
- Сите извори го поддржуваат тврдењето, но Press24.mk и 24info.mk го третираат делумно.
- Проширувањето на ЕУ е тест за стратешкиот капацитет на Унијата.
- Сите извори го поддржуваат тврдењето, без контрадикции.
- Северна Македонија е кандидат за членство во ЕУ 21 година.
- Сите извори го потврдуваат тврдењето без разлики.
- Северна Македонија има целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика на ЕУ.
- Сите извори едногласно го поддржуваат тврдењето, без разлики или контрадикции.
- Условувањето на уставни промени со историски спорови е спротивно на членот 4(2) од Договорот за ЕУ.
- Сите извори го потврдуваат тврдењето, освен два што не го спомнуваат.
source analyses
- 24info.mk
- ЕУ демонстрира немоќ преку одлагање на проширувањето додека нуди асоцијативно членство за прекуокеански држави.
- Да: Директно цитирано во изјавата на претседателката.
- ЕУ мора да спречи создавање на Европа од прв и втор ред.
- Не е споменато
- Земјата има добиено 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите со ЕУ.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Земјата има усвоено 36 уставни измени, од кои повеќето биле диктирани од надвор.
- Да: Директно наведено во изјавата на претседателката.
- Интеграцијата на Западен Балкан е инвестиција во геополитичката моќ на ЕУ.
- Делумно: Се споменува како начин за ЕУ да добие геополитичка тежина.
- Нејасната европска перспектива создава геополитички вакуум и простор за влијание на трети сили.
- Делумно: Се споменува назадување на регионот поради нејасна перспектива.
- Процесот на проширување мора да се заснова на меритократија, а не на патернализам.
- Да: Директно наведено во изјавата на претседателката.
- Процесот на проширување станува заложник на билатерални спорови надвор од Копенхагенските критериуми.
- Делумно: Се споменува условување со историски спорови како проблем.
- Проширувањето на ЕУ е тест за стратешкиот капацитет на Унијата.
- Да: Директно наведено во насловот и во текстот.
- Северна Македонија е кандидат за членство во ЕУ 21 година.
- Да: Потврдено во изјавата на претседателката.
- Северна Македонија има целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика на ЕУ.
- Да: Наведено како стопроцентна усогласеност.
- Условувањето на уставни промени со историски спорови е спротивно на членот 4(2) од Договорот за ЕУ.
- Да: Претседателката го цитира членот во контекст на спорот.
- Anadolu Ajansı
- ЕУ демонстрира немоќ преку одлагање на проширувањето додека нуди асоцијативно членство за прекуокеански држави.
- Не е споменато
- ЕУ мора да спречи создавање на Европа од прв и втор ред.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Земјата има добиено 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите со ЕУ.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Земјата има усвоено 36 уставни измени, од кои повеќето биле диктирани од надвор.
- Не е споменато
- Интеграцијата на Западен Балкан е инвестиција во геополитичката моќ на ЕУ.
- Да: Наведено како инвестиција во геополитичкиот капацитет на ЕУ.
- Нејасната европска перспектива создава геополитички вакуум и простор за влијание на трети сили.
- Не е споменато
- Процесот на проширување мора да се заснова на меритократија, а не на патернализам.
- Делумно: Се споменува заштита на системот на заслуги (меритократија).
- Процесот на проширување станува заложник на билатерални спорови надвор од Копенхагенските критериуми.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Проширувањето на ЕУ е тест за стратешкиот капацитет на Унијата.
- Да: Претседателката го истакна ова во својот говор.
- Северна Македонија е кандидат за членство во ЕУ 21 година.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Северна Македонија има целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика на ЕУ.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Условувањето на уставни промени со историски спорови е спротивно на членот 4(2) од Договорот за ЕУ.
- Не е споменато
- Expres.mk
- ЕУ демонстрира немоќ преку одлагање на проширувањето додека нуди асоцијативно членство за прекуокеански држави.
- Да: Директно цитирано во говорот на претседателката.
- ЕУ мора да спречи создавање на Европа од прв и втор ред.
- Да: Наведено како една од суштинските промени во процесот.
- Земјата има добиено 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите со ЕУ.
- Да: Ова е експлицитно наведено во текстот.
- Земјата има усвоено 36 уставни измени, од кои повеќето биле диктирани од надвор.
- Да: Текстот потврдува 36 измени, повеќето диктирани од надвор.
- Интеграцијата на Западен Балкан е инвестиција во геополитичката моќ на ЕУ.
- Да: Заклучок на претседателката во говорот.
- Нејасната европска перспектива создава геополитички вакуум и простор за влијание на трети сили.
- Да: Претседателката предупредува на ваков ризик.
- Процесот на проширување мора да се заснова на меритократија, а не на патернализам.
- Да: Ова е дел од нејзиниот повик за поконзистентна ЕУ.
- Процесот на проширување станува заложник на билатерални спорови надвор од Копенхагенските критериуми.
- Да: Претседателката го посочува ова како проблем.
- Проширувањето на ЕУ е тест за стратешкиот капацитет на Унијата.
- Да: Претседателката го истакнува ова во својот говор.
- Северна Македонија е кандидат за членство во ЕУ 21 година.
- Да: Статијата директно го наведува овој податок.
- Северна Македонија има целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика на ЕУ.
- Да: Се споменува стопроцентна усогласеност.
- Условувањето на уставни промени со историски спорови е спротивно на членот 4(2) од Договорот за ЕУ.
- Да: Претседателката го цитира членот 4(2) во тој контекст.
- Kurir
- ЕУ демонстрира немоќ преку одлагање на проширувањето додека нуди асоцијативно членство за прекуокеански држави.
- Да: Директно цитирано во изјавата на претседателката.
- ЕУ мора да спречи создавање на Европа од прв и втор ред.
- Да: Наведено како суштинска промена во реформите на проширувањето.
- Земјата има добиено 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите со ЕУ.
- Да: Директно наведено во изјавата на претседателката.
- Земјата има усвоено 36 уставни измени, од кои повеќето биле диктирани од надвор.
- Да: Директно наведено во изјавата на претседателката.
- Интеграцијата на Западен Балкан е инвестиција во геополитичката моќ на ЕУ.
- Да: Директно наведено во заклучокот на претседателката.
- Нејасната европска перспектива создава геополитички вакуум и простор за влијание на трети сили.
- Делумно: Се споменува назадување на регионот при нејасна перспектива.
- Процесот на проширување мора да се заснова на меритократија, а не на патернализам.
- Да: Директно наведено во изјавата на претседателката.
- Процесот на проширување станува заложник на билатерални спорови надвор од Копенхагенските критериуми.
- Да: Директно наведено во изјавата на претседателката.
- Проширувањето на ЕУ е тест за стратешкиот капацитет на Унијата.
- Да: Директно наведено во насловот и текстот на статијата.
- Северна Македонија е кандидат за членство во ЕУ 21 година.
- Да: Потврдено во изјавата на претседателката во текстот.
- Северна Македонија има целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика на ЕУ.
- Да: Наведено како стопроцентна усогласеност во текстот.
- Условувањето на уставни промени со историски спорови е спротивно на членот 4(2) од Договорот за ЕУ.
- Да: Наведено како аргумент на претседателката во текстот.
- Press24.mk
- ЕУ демонстрира немоќ преку одлагање на проширувањето додека нуди асоцијативно членство за прекуокеански држави.
- Не е споменато
- ЕУ мора да спречи создавање на Европа од прв и втор ред.
- Не е споменато
- Земјата има добиено 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите со ЕУ.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Земјата има усвоено 36 уставни измени, од кои повеќето биле диктирани од надвор.
- Не е споменато
- Интеграцијата на Западен Балкан е инвестиција во геополитичката моќ на ЕУ.
- Делумно: Се поврзува со геополитичката тежина на Европа.
- Нејасната европска перспектива создава геополитички вакуум и простор за влијание на трети сили.
- Делумно: Се споменува создавање опасен геополитички вакуум.
- Процесот на проширување мора да се заснова на меритократија, а не на патернализам.
- Да: Директно цитирано како барање на претседателката.
- Процесот на проширување станува заложник на билатерални спорови надвор од Копенхагенските критериуми.
- Делумно: Се споменува условување со историски спорови како проблем.
- Проширувањето на ЕУ е тест за стратешкиот капацитет на Унијата.
- Да: Претседателката го нарече тест за стратешката моќ на Унијата.
- Северна Македонија е кандидат за членство во ЕУ 21 година.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Северна Македонија има целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика на ЕУ.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Условувањето на уставни промени со историски спорови е спротивно на членот 4(2) од Договорот за ЕУ.
- Да: Сиљановска-Давкова го посочува членот 4(2) во тој контекст.
- trtbalkan.com
- ЕУ демонстрира немоќ преку одлагање на проширувањето додека нуди асоцијативно членство за прекуокеански држави.
- Не е споменато
- ЕУ мора да спречи создавање на Европа од прв и втор ред.
- Не е споменато
- Земјата има добиено 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите со ЕУ.
- Да: Наведено како факт во изјавата на претседателката.
- Земјата има усвоено 36 уставни измени, од кои повеќето биле диктирани од надвор.
- Не е споменато
- Интеграцијата на Западен Балкан е инвестиција во геополитичката моќ на ЕУ.
- Не е споменато
- Нејасната европска перспектива создава геополитички вакуум и простор за влијание на трети сили.
- Не е споменато
- Процесот на проширување мора да се заснова на меритократија, а не на патернализам.
- Не е споменато
- Процесот на проширување станува заложник на билатерални спорови надвор од Копенхагенските критериуми.
- Да: Директно цитирано како став на претседателката.
- Проширувањето на ЕУ е тест за стратешкиот капацитет на Унијата.
- Да: Директно наведено во насловот и воведниот дел на статијата.
- Северна Македонија е кандидат за членство во ЕУ 21 година.
- Да: Потврдено во изјавата на претседателката цитирана во текстот.
- Северна Македонија има целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика на ЕУ.
- Да: Наведено во текстот како дел од изјавата на претседателката.
- Условувањето на уставни промени со историски спорови е спротивно на членот 4(2) од Договорот за ЕУ.
- Не е споменато
- vecer.mk
- ЕУ демонстрира немоќ преку одлагање на проширувањето додека нуди асоцијативно членство за прекуокеански држави.
- Да: Директно наведено во цитат од претседателката.
- ЕУ мора да спречи создавање на Европа од прв и втор ред.
- Не е споменато
- Земјата има добиено 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите со ЕУ.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Земјата има усвоено 36 уставни измени, од кои повеќето биле диктирани од надвор.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Интеграцијата на Западен Балкан е инвестиција во геополитичката моќ на ЕУ.
- Делумно: Се споменува како прашање за глобална моќ и геополитичка тежина.
- Нејасната европска перспектива создава геополитички вакуум и простор за влијание на трети сили.
- Делумно: Се споменува назадување на регионот при нејасна перспектива.
- Процесот на проширување мора да се заснова на меритократија, а не на патернализам.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Процесот на проширување станува заложник на билатерални спорови надвор од Копенхагенските критериуми.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Проширувањето на ЕУ е тест за стратешкиот капацитет на Унијата.
- Да: Претседателката го истакна ова како тест за стратешки капацитет.
- Северна Македонија е кандидат за членство во ЕУ 21 година.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Северна Македонија има целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика на ЕУ.
- Да: Наведено како стопроцентна усогласеност.
- Условувањето на уставни промени со историски спорови е спротивно на членот 4(2) од Договорот за ЕУ.
- Да: Сиљановска-Давкова го цитира членот 4(2) во овој контекст.
- zoom.mk
- ЕУ демонстрира немоќ преку одлагање на проширувањето додека нуди асоцијативно членство за прекуокеански држави.
- Да: Претседателката директно ја поврзува немоќта со овие два фактори.
- ЕУ мора да спречи создавање на Европа од прв и втор ред.
- Да: Претседателката нагласува дека членството не смее да создава таква Европа.
- Земјата има добиено 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите со ЕУ.
- Да: Статијата експлицитно ги споменува 17-те позитивни извештаи.
- Земјата има усвоено 36 уставни измени, од кои повеќето биле диктирани од надвор.
- Да: Статијата ги споменува 36-те уставни измени диктирани од надвор.
- Интеграцијата на Западен Балкан е инвестиција во геополитичката моќ на ЕУ.
- Да: Статијата заклучува дека реформата е инвестиција во моќта на ЕУ.
- Нејасната европска перспектива создава геополитички вакуум и простор за влијание на трети сили.
- Делумно: Се споменува назадување при нејасна перспектива, но не и трети сили.
- Процесот на проширување мора да се заснова на меритократија, а не на патернализам.
- Да: Претседателката експлицитно го бара ова во својот говор.
- Процесот на проширување станува заложник на билатерални спорови надвор од Копенхагенските критериуми.
- Да: Претседателката директно го наведува ова во изјавата.
- Проширувањето на ЕУ е тест за стратешкиот капацитет на Унијата.
- Да: Претседателката наведува дека проширувањето е тест за капацитетот на ЕУ.
- Северна Македонија е кандидат за членство во ЕУ 21 година.
- Да: Статијата потврдува дека земјата е кандидат 21 година.
- Северна Македонија има целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика на ЕУ.
- Да: Статијата наведува стопроцентна усогласеност со оваа политика.
- Условувањето на уставни промени со историски спорови е спротивно на членот 4(2) од Договорот за ЕУ.
- Да: Претседателката го цитира членот 4(2) во контекст на споровите.
- А1он
- ЕУ демонстрира немоќ преку одлагање на проширувањето додека нуди асоцијативно членство за прекуокеански држави.
- Да: Директно наведено во изјавата на претседателката.
- ЕУ мора да спречи создавање на Европа од прв и втор ред.
- Да: Директно наведено како суштинска промена во реформите.
- Земјата има добиено 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите со ЕУ.
- Да: Директно наведено во текстот.
- Земјата има усвоено 36 уставни измени, од кои повеќето биле диктирани од надвор.
- Да: Директно наведено во изјавата на претседателката.
- Интеграцијата на Западен Балкан е инвестиција во геополитичката моќ на ЕУ.
- Да: Директно наведено во заклучокот на претседателката.
- Нејасната европска перспектива создава геополитички вакуум и простор за влијание на трети сили.
- Делумно: Се споменува назадување на регионот при нејасна перспектива.
- Процесот на проширување мора да се заснова на меритократија, а не на патернализам.
- Да: Директно наведено како барање за реформа на проширувањето.
- Процесот на проширување станува заложник на билатерални спорови надвор од Копенхагенските критериуми.
- Да: Директно наведено во изјавата на претседателката.
- Проширувањето на ЕУ е тест за стратешкиот капацитет на Унијата.
- Да: Директно наведено во насловот и во текстот од претседателката.
- Северна Македонија е кандидат за членство во ЕУ 21 година.
- Да: Потврдено во текстот како дел од обраќањето.
- Северна Македонија има целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика на ЕУ.
- Да: Наведено како стопроцентна усогласеност во текстот.
- Условувањето на уставни промени со историски спорови е спротивно на членот 4(2) од Договорот за ЕУ.
- Да: Претседателката го цитира членот 4(2) во контекст на ова прашање.
- Нова Македонија
- ЕУ демонстрира немоќ преку одлагање на проширувањето додека нуди асоцијативно членство за прекуокеански држави.
- Да: Директно цитирана оценка на претседателката.
- ЕУ мора да спречи создавање на Европа од прв и втор ред.
- Да: Наведено како еден од трите принципи за реформа.
- Земјата има добиено 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите со ЕУ.
- Да: Наведено во изјавата на претседателката.
- Земјата има усвоено 36 уставни измени, од кои повеќето биле диктирани од надвор.
- Да: Цитирано во изјавата на претседателката.
- Интеграцијата на Западен Балкан е инвестиција во геополитичката моќ на ЕУ.
- Да: Директно наведено во насловот и текстот.
- Нејасната европска перспектива создава геополитички вакуум и простор за влијание на трети сили.
- Да: Посочено како ризик за стабилноста на регионот.
- Процесот на проширување мора да се заснова на меритократија, а не на патернализам.
- Делумно: Се залага за систем на заслуги и поголема меритократија.
- Процесот на проширување станува заложник на билатерални спорови надвор од Копенхагенските критериуми.
- Да: Посочено како критика за блокирањето на пристапниот процес.
- Проширувањето на ЕУ е тест за стратешкиот капацитет на Унијата.
- Да: Силјановска-Давкова го наведува ова како клучно прашање.
- Северна Македонија е кандидат за членство во ЕУ 21 година.
- Да: Претседателката директно го потврдува овој податок.
- Северна Македонија има целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика на ЕУ.
- Да: Директно наведено во обраќањето.
- Условувањето на уставни промени со историски спорови е спротивно на членот 4(2) од Договорот за ЕУ.
- Да: Претседателката се повикува на овој член во контекст на споровите.
Анализа на сентимент
| Ентитет | Клучни разлики | trtbalkan.com | Нова Македонија | А1он | Anadolu Ajansı | 24info.mk | vecer.mk | Expres.mk | Press24.mk | zoom.mk | Kurir |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Гордана Сиљановска-Давкова | Сите извори се неутрални, без разлики. | Неутрално: претседателката е говорник, цитирана без мета-вреднување од авторот | Неутрално: Таа е говорник, цитирана и опишана без мета-вреднување од авторот. | Неутрално: самоцитат без мета-вреднување од авторот | Неутрално: цитирана како говорник без мета-вреднување од авторот | Неутрално: само цитирана како говорник без мета-вреднување од авторот | Неутрално: претседателката е говорник, цитирана без мета-вреднување од авторот | Неутрално: претседателката е говорник, нејзините ставови се пренесени без мета-вреднување од авторот | Неутрално: претседателката е говорник, цитирана без мета-вреднување од авторот | Неутрално: Авторот ја цитира без мета-вреднување; таа е извор на критики, не цел. | Неутрално: Таа е говорник, но текстот не дава мета-вреднување за неа. |
| Европска Унија | Поделба: критичари на немоќ/двојни стандарди наспроти неутрални извештаи. | Неутрално: спомената како предмет на проширување, без експлицитно вреднување | Неутрално: ЕУ е цел на критика од говорникот, но без мета-вреднување од авторот. | Позитивно: признаена како стратешки играч, но и критикувана за немоќ | Неутрално: спомената како цел на критики од говорник, без мета-вреднување | Негативно: критикувана како немоќна и недоследна во проширувањето | Негативно: критикувана за одлагање на проширувањето и непредвидливост | Негативно: критикувана како недоследна, немоќна и создава двојни стандарди | Негативно: критикувана за непредвидливост, патернализам и недоследност | Негативно: Сиљановска-Давкова критикува непредвидливост, немоќ и патернализам, а текстот пренесува без оспорување. | Негативно: Критикувана е за непредвидливост, патернализам и немоќ. |
| Северна Македонија | Позитивен наратив за реформи vs. негативен приказ како жртва. | Неутрално: информативно наведени факти за статусот на кандидат | Неутрално: Спомената информативно како држава со кандидатски статус и реформи. | Позитивно: претставена како успешна во реформи и хармонизација | Неутрално: информативно спомената како кандидат за членство | Позитивно: претставена како успешна во реформи и усогласеност со ЕУ | Позитивно: опишана како најуспешна во реформи и усогласеност со ЕУ | Позитивно: претставена како успешна во реформите и усогласена со ЕУ стандардите | Позитивно: претставена како жртва на неправедни услови и долготрпелив кандидат | Негативно: Текстот пренесува товар на промени и принуда; авторот не дава мета-вреднување, но ентитетот е прикажан како жртва. | Позитивно: Опишана како најуспешна во реформи и со висока усогласеност. |
| Западен Балкан | Регионот е униформно неутрално прикажан, без контрадикции. | Неутрално: споменат како регион во контекст на проширување | Неутрално: Споменат како регион во контекст на интеграција и геополитички ризици. | Неутрално: споменат како регион за интеграција без вреднување | Неутрално: споменат како регион во контекст на интеграција | Неутрално: споменат како регион со потреба од европска интеграција | Неутрално: споменат како регион со потреба од кредибилна перспектива | Неутрално: споменат како регион во геополитички вакуум, без мета-вреднување | Неутрално: споменат како регион во контекст на проширување | Неутрално: Регионот е споменат во контекст на интеграција и ризици, без директно вреднување. | Неутрално: Споменат како регион кој има потреба од кредибилна перспектива. |
| Европски самит во Салцбург | Нема разлики; сите извори се неутрални. | Неутрално: наведен како место на настанот, без вреднување | Неутрално: Наведен како место на обраќање, без вреднување. | Неутрално: само наведен како локација на настанот | Неутрално: споменат како локација на настанот | Неутрално: само наведен како настан без вреднување | Неутрално: само контекст на обраќањето, без вреднување | Неутрално: само наведен како место на настанот | Неутрално: само наведен како место на настанот | Неутрално: Самитот е само временски и просторен контекст; не е вреднуван. | Неутрално: Само информативно споменат како место на обраќање. |
| Копенхагенски критериуми | Само А1он дава позитивен приказ; останатите се неутрални. | Неутрално: споменати како референца во цитат на говорник | Не е споменато | Позитивно: наведени како стандард за објективност во проширувањето | Неутрално: споменати како референца во цитат | Не е споменато | Неутрално: споменати како референца, без мета-вреднување | Неутрално: споменати како референтна точка, без вреднување | Не е споменато | Неутрално: Споменати како стандард, без позитивно или негативно вреднување. | Неутрално: Споменати како референца, без вреднување. |
| Заедничка надворешна и безбедносна политика на ЕУ | Тон: 5 позитивни vs 6 неутрални; сплит без контрадикции. | Неутрално: наведена како област на усогласеност на Северна Македонија | Неутрално: Спомената како област на усогласеност на Северна Македонија. | Позитивно: истакната 100% усогласеност на државата | Неутрално: спомената како област на усогласеност | Позитивно: истакната како област со 100% усогласеност на Северна Македонија | Позитивно: истакната како стопроцентна усогласеност на земјата | Позитивно: истакната како област со 100% усогласеност на Северна Македонија | Неутрално: спомената усогласеност без вреднување | Неутрално: Наведена е стопроцентна усогласеност како факт, без мета-оцена. | Позитивно: Истакната е стопроцентната усогласеност на земјата со неа. |
| Планот за раст на Западниот Балкан | Позитивен наратив, без критички или негативни извори. | Не е споменато | Не е споменато | Позитивно: наведен како успешно спроведен од Северна Македонија | Не е споменато | Позитивно: споменат како успешно спроведуван од Северна Македонија | Позитивно: наведен како успешно спроведуван од земјата | Позитивно: споменат како успешно спроведуван од Северна Македонија | Не е споменато | Неутрално: Споменат во контекст на успешна имплементација, без вреднување. | Позитивно: Споменат како успешно спроведуван од земјата. |
entities
- Гордана Сиљановска-Давкова
- Европска Унија
- Северна Македонија
- Западен Балкан
- Европски самит во Салцбург
- Копенхагенски критериуми
- Заедничка надворешна и безбедносна политика на ЕУ
- Планот за раст на Западниот Балкан
key differences
- Гордана Сиљановска-Давкова
- Сите извори се неутрални, без разлики.
- Европска Унија
- Поделба: критичари на немоќ/двојни стандарди наспроти неутрални извештаи.
- Европски самит во Салцбург
- Нема разлики; сите извори се неутрални.
- Заедничка надворешна и безбедносна политика на ЕУ
- Тон: 5 позитивни vs 6 неутрални; сплит без контрадикции.
- Западен Балкан
- Регионот е униформно неутрално прикажан, без контрадикции.
- Копенхагенски критериуми
- Само А1он дава позитивен приказ; останатите се неутрални.
- Планот за раст на Западниот Балкан
- Позитивен наратив, без критички или негативни извори.
- Северна Македонија
- Позитивен наратив за реформи vs. негативен приказ како жртва.
source analyses
- 24info.mk
- Гордана Сиљановска-Давкова
- Неутрално: само цитирана како говорник без мета-вреднување од авторот
- Европска Унија
- Негативно: критикувана како немоќна и недоследна во проширувањето
- Европски самит во Салцбург
- Неутрално: само наведен како настан без вреднување
- Заедничка надворешна и безбедносна политика на ЕУ
- Позитивно: истакната како област со 100% усогласеност на Северна Македонија
- Западен Балкан
- Неутрално: споменат како регион со потреба од европска интеграција
- Копенхагенски критериуми
- Не е споменато
- Планот за раст на Западниот Балкан
- Позитивно: споменат како успешно спроведуван од Северна Македонија
- Северна Македонија
- Позитивно: претставена како успешна во реформи и усогласеност со ЕУ
- Anadolu Ajansı
- Гордана Сиљановска-Давкова
- Неутрално: цитирана како говорник без мета-вреднување од авторот
- Европска Унија
- Неутрално: спомената како цел на критики од говорник, без мета-вреднување
- Европски самит во Салцбург
- Неутрално: споменат како локација на настанот
- Заедничка надворешна и безбедносна политика на ЕУ
- Неутрално: спомената како област на усогласеност
- Западен Балкан
- Неутрално: споменат како регион во контекст на интеграција
- Копенхагенски критериуми
- Неутрално: споменати како референца во цитат
- Планот за раст на Западниот Балкан
- Не е споменато
- Северна Македонија
- Неутрално: информативно спомената како кандидат за членство
- Expres.mk
- Гордана Сиљановска-Давкова
- Неутрално: претседателката е говорник, нејзините ставови се пренесени без мета-вреднување од авторот
- Европска Унија
- Негативно: критикувана како недоследна, немоќна и создава двојни стандарди
- Европски самит во Салцбург
- Неутрално: само наведен како место на настанот
- Заедничка надворешна и безбедносна политика на ЕУ
- Позитивно: истакната како област со 100% усогласеност на Северна Македонија
- Западен Балкан
- Неутрално: споменат како регион во геополитички вакуум, без мета-вреднување
- Копенхагенски критериуми
- Неутрално: споменати како референтна точка, без вреднување
- Планот за раст на Западниот Балкан
- Позитивно: споменат како успешно спроведуван од Северна Македонија
- Северна Македонија
- Позитивно: претставена како успешна во реформите и усогласена со ЕУ стандардите
- Kurir
- Гордана Сиљановска-Давкова
- Неутрално: Таа е говорник, но текстот не дава мета-вреднување за неа.
- Европска Унија
- Негативно: Критикувана е за непредвидливост, патернализам и немоќ.
- Европски самит во Салцбург
- Неутрално: Само информативно споменат како место на обраќање.
- Заедничка надворешна и безбедносна политика на ЕУ
- Позитивно: Истакната е стопроцентната усогласеност на земјата со неа.
- Западен Балкан
- Неутрално: Споменат како регион кој има потреба од кредибилна перспектива.
- Копенхагенски критериуми
- Неутрално: Споменати како референца, без вреднување.
- Планот за раст на Западниот Балкан
- Позитивно: Споменат како успешно спроведуван од земјата.
- Северна Македонија
- Позитивно: Опишана како најуспешна во реформи и со висока усогласеност.
- Press24.mk
- Гордана Сиљановска-Давкова
- Неутрално: претседателката е говорник, цитирана без мета-вреднување од авторот
- Европска Унија
- Негативно: критикувана за непредвидливост, патернализам и недоследност
- Европски самит во Салцбург
- Неутрално: само наведен како место на настанот
- Заедничка надворешна и безбедносна политика на ЕУ
- Неутрално: спомената усогласеност без вреднување
- Западен Балкан
- Неутрално: споменат како регион во контекст на проширување
- Копенхагенски критериуми
- Не е споменато
- Планот за раст на Западниот Балкан
- Не е споменато
- Северна Македонија
- Позитивно: претставена како жртва на неправедни услови и долготрпелив кандидат
- trtbalkan.com
- Гордана Сиљановска-Давкова
- Неутрално: претседателката е говорник, цитирана без мета-вреднување од авторот
- Европска Унија
- Неутрално: спомената како предмет на проширување, без експлицитно вреднување
- Европски самит во Салцбург
- Неутрално: наведен како место на настанот, без вреднување
- Заедничка надворешна и безбедносна политика на ЕУ
- Неутрално: наведена како област на усогласеност на Северна Македонија
- Западен Балкан
- Неутрално: споменат како регион во контекст на проширување
- Копенхагенски критериуми
- Неутрално: споменати како референца во цитат на говорник
- Планот за раст на Западниот Балкан
- Не е споменато
- Северна Македонија
- Неутрално: информативно наведени факти за статусот на кандидат
- vecer.mk
- Гордана Сиљановска-Давкова
- Неутрално: претседателката е говорник, цитирана без мета-вреднување од авторот
- Европска Унија
- Негативно: критикувана за одлагање на проширувањето и непредвидливост
- Европски самит во Салцбург
- Неутрално: само контекст на обраќањето, без вреднување
- Заедничка надворешна и безбедносна политика на ЕУ
- Позитивно: истакната како стопроцентна усогласеност на земјата
- Западен Балкан
- Неутрално: споменат како регион со потреба од кредибилна перспектива
- Копенхагенски критериуми
- Неутрално: споменати како референца, без мета-вреднување
- Планот за раст на Западниот Балкан
- Позитивно: наведен како успешно спроведуван од земјата
- Северна Македонија
- Позитивно: опишана како најуспешна во реформи и усогласеност со ЕУ
- zoom.mk
- Гордана Сиљановска-Давкова
- Неутрално: Авторот ја цитира без мета-вреднување; таа е извор на критики, не цел.
- Европска Унија
- Негативно: Сиљановска-Давкова критикува непредвидливост, немоќ и патернализам, а текстот пренесува без оспорување.
- Европски самит во Салцбург
- Неутрално: Самитот е само временски и просторен контекст; не е вреднуван.
- Заедничка надворешна и безбедносна политика на ЕУ
- Неутрално: Наведена е стопроцентна усогласеност како факт, без мета-оцена.
- Западен Балкан
- Неутрално: Регионот е споменат во контекст на интеграција и ризици, без директно вреднување.
- Копенхагенски критериуми
- Неутрално: Споменати како стандард, без позитивно или негативно вреднување.
- Планот за раст на Западниот Балкан
- Неутрално: Споменат во контекст на успешна имплементација, без вреднување.
- Северна Македонија
- Негативно: Текстот пренесува товар на промени и принуда; авторот не дава мета-вреднување, но ентитетот е прикажан како жртва.
- А1он
- Гордана Сиљановска-Давкова
- Неутрално: самоцитат без мета-вреднување од авторот
- Европска Унија
- Позитивно: признаена како стратешки играч, но и критикувана за немоќ
- Европски самит во Салцбург
- Неутрално: само наведен како локација на настанот
- Заедничка надворешна и безбедносна политика на ЕУ
- Позитивно: истакната 100% усогласеност на државата
- Западен Балкан
- Неутрално: споменат како регион за интеграција без вреднување
- Копенхагенски критериуми
- Позитивно: наведени како стандард за објективност во проширувањето
- Планот за раст на Западниот Балкан
- Позитивно: наведен како успешно спроведен од Северна Македонија
- Северна Македонија
- Позитивно: претставена како успешна во реформи и хармонизација
- Нова Македонија
- Гордана Сиљановска-Давкова
- Неутрално: Таа е говорник, цитирана и опишана без мета-вреднување од авторот.
- Европска Унија
- Неутрално: ЕУ е цел на критика од говорникот, но без мета-вреднување од авторот.
- Европски самит во Салцбург
- Неутрално: Наведен како место на обраќање, без вреднување.
- Заедничка надворешна и безбедносна политика на ЕУ
- Неутрално: Спомената како област на усогласеност на Северна Македонија.
- Западен Балкан
- Неутрално: Споменат како регион во контекст на интеграција и геополитички ризици.
- Копенхагенски критериуми
- Не е споменато
- Планот за раст на Западниот Балкан
- Не е споменато
- Северна Македонија
- Неутрално: Спомената информативно како држава со кандидатски статус и реформи.
Сценарија
- scenarios
- description
- Европската комисија, под притисок на аргументите на Сиљановска-Давкова, започнува реформа на преговарачката рамка со која билатералните спорови се одвојуваат од техничките Копенхагенски критериуми. Ова води кон побрз напредок на Македонија и зголемена доверба во европскиот процес.
- plausibility
- realistic
- time horizon
- mid
- title
- ЕУ воведува реформи за заштита на меритократскиот пристап
- valence
- positive
- description
- ЕУ ги игнорира забелешките на Сиљановска-Давкова, задржувајќи го актуелниот модел каде билатералните прашања остануваат клучна пречка. Македонија продолжува со реформите без јасен датум за членство, одржувајќи ја формалната соработка.
- plausibility
- realistic
- time horizon
- long
- title
- Продолжување на статус-кво состојбата во пристапниот процес
- valence
- neutral
- description
- Поради недостигот на конкретни чекори од ЕУ кон Македонија, јавноста во земјата губи доверба во европските институции. Сиљановска-Давкова се соочува со внатрешен притисок за промена на надворешнополитичкиот курс кон поавтономни политики.
- plausibility
- realistic
- time horizon
- short
- title
- Зајакнување на евроскептицизмот поради заглавениот преговарачки процес
- valence
- negative
- description
- Брисел прифаќа дека билатералните спорови ја минираат геополитичката моќ на Унијата и активно посредува меѓу Македонија и нејзините соседи. Ова резултира со деблокада и забрзана интеграција на земјата во европските структури.
- plausibility
- plausible
- time horizon
- mid
- title
- Директно посредништво на ЕУ за решавање на билатералниот спор
- valence
- positive
- description
- ЕУ нуди модел на постепена интеграција на Македонија во поединечни политики на Унијата, како што предложи Сиљановска-Давкова, но без јасен рок за полноправно членство. Ова создава мешан резултат – економски придобивки, но политичка неизвесност.
- plausibility
- plausible
- time horizon
- long
- title
- Воведување на постепена интеграција без полноправно членство
- valence
- neutral
- description
- Поради нејасната перспектива од ЕУ, Македонија станува простор каде трети глобални сили (Русија, Кина) го зголемуваат своето економско и политичко влијание. Сиљановска-Давкова предупредува дека ова е директна последица од стратешката немоќ на Брисел.
- plausibility
- plausible
- time horizon
- long
- title
- Геополитички вакуум и зголемено влијание на трети сили
- valence
- negative
- description
- Европскиот совет формира независно тело за арбитража на билатерални историски спорови, со што се оневозможува нивна злоупотреба за блокада на пристапните преговори. Македонија станува пилот-земја за овој нов, праведен европски модел.
- plausibility
- speculative
- time horizon
- long
- title
- ЕУ креира нов механизам за арбитража на историски прашања
- valence
- positive
- description
- ЕУ се фокусира на својата глобална улога преку примање на прекуокеански држави, при што Западниот Балкан и Македонија остануваат во 'сива зона'. Сиљановска-Давкова ја губи својата дипломатска иницијатива во корист на европските големи сили.
- plausibility
- speculative
- time horizon
- long
- title
- Редефинирање на улогата на ЕУ како глобален играч
- valence
- neutral
- description
- Поради упорното игнорирање на барањата за меритократија, Македонија одбива да прифати нови уставни измени под притисок, што доведува до целосно замрзнување на преговорите. Сиљановска-Давкова ја прекинува соработката со одредени европски тела.
- plausibility
- speculative
- time horizon
- short
- title
- Институционална криза во односите меѓу Македонија и ЕУ
- valence
- negative
Извори
- articles
- article order
- 10
- body
- Според Сиљановска-Давкова, процесот на проширување сè почесто станува заложник на билатерални спорови што не се дел од Копенхагенските критериуми Македонската претседателка Гордана Сиљановска-Давкова од Салцбург упати порака дека проширувањето на Европската Унија, особено со земјите кандидатки од т.н. Западен Балкан, претставува тест за капацитетот на блокот да дејствува стратегиски. Таа учествува на 22. Европски самит кој се одржува во австрискиот град Салцбург, од каде ја посочи потребата од забрзување на европската интеграција на регионот. Осврнувајќи се на европскиот пат на земјата, таа потсети дека Северна Македонија 21 година е кандидат за членство во ЕУ, со 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите, висок степен на хармонизација со европското законодавство и целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика. Според Сиљановска-Давкова, процесот на проширување сè почесто станува заложник на билатерални спорови што не се дел од Копенхагенските критериуми.
- language
- mkd
- published at
- 2026-09-28T12:44:58
- source
- trtbalkan.com
- title
- Сиљановска-Давкова: Проширувањето на ЕУ е тест за капацитетот да дејствува стратегиски
- url
- https://www.trtbalkan.com/macedonian/article/91c2f016e86c
- article order
- 8
- body
- Европската Унија не може да претендира на поголема глобална геополитичка улога ако не успее стратешки да го интегрира Западен Балкан, порача претседателката Гордана Силјановска-Давкова во обраќањето на 22. Европски самит во Салцбург. Говорејќи на сесијата "Дали Европа (сè уште) е глобален играч?", Силјановска-Давкова оцени дека проширувањето е едно од клучните прашања преку кое ЕУ го тестира сопствениот стратешки капацитет. Според неа, Унијата има целосна контрола и одлучувачка моќ токму во однос на интеграцијата на Западен Балкан. Осврнувајќи се на европскиот пат на Македонија, претседателката потсети дека од 35 години независност, 21 година земјата има кандидатски статус за членство во ЕУ. Таа наведе 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите, висок степен на усогласеност со европското законодавство и целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика на Унијата. - Ниедна европска држава на својот интегративен пат не понела толку тежок товар: ги променивме државното знаме, уставното име и усвоивме 36 уставни измени, повеќето диктирани од надвор - рече Силјановска-Давкова. Таа оцени дека условувањето на уставни промени со билатерални историски спорови отвора прашања за доследноста на европските принципи, повикувајќи се на членот 4(2) од Договорот за ЕУ, кој се однесува на еднаквоста на државите и почитувањето на нивните национални идентитети. Според претседателката, кредибилната перспектива за членство е од суштинско значење за стабилноста на регионот. Таа предупреди дека нејасната европска перспектива може да го забави реформскиот процес и да создаде простор за влијание на трети сили. Силјановска-Давкова посочи и на, како што рече, парадоксот меѓу амбицијата на ЕУ да биде глобален фактор и бавното проширување во сопствениот европски простор. - Додека со понудите за асоцијативно членство за прекуокеански држави Унијата декларира амбиција за глобална моќ, со одлагањето на сопственото проширување таа практично демонстрира немоќ - истакна таа. Во тој контекст, претседателката оцени дека оставањето на Западен Балкан во геополитичка сива зона создава стратешки простор за надворешни влијанија. Таа порача дека пред Европа да ги проширува своите геополитички хоризонти, треба да го затвори вакуумот во сопствениот регион. Клучен дел од нејзиното обраќање беше критиката на можноста билатералните спорови да го блокираат пристапниот процес. Според Силјановска-Давкова, ако напредокот не зависи од спроведените реформи и исполнувањето на објективните критериуми, процесот го губи својот кредибилитет. Таа предложи три суштински принципи за реформирање на процесот на проширување: заштита на системот на заслуги, спречување создавање "Европа од прв и втор ред" и постепена интеграција која би водела кон полноправно членство, а не би станала негова трајна замена. - Проширувањето не е само политика кон кандидатите, туку тест за капацитетот на ЕУ да дејствува стратешки - порача претседателката, додавајќи дека Европа, ако сака поголема геополитичка тежина, мора да биде "похрабра и поконзистентна", со повеќе меритократија и партнерство. Во завршницата на обраќањето, Сиљановска-Давкова порача дека иднината на Западен Балкан и геополитичкиот капацитет на ЕУ се меѓусебно поврзани. - Реформата на проширувањето не е услуга за Западниот Балкан. Таа е инвестиција во геополитичкиот капацитет на самата Европска Унија - рече таа, додавајќи: "Ние отсекогаш сме биле дел од Европа, географски, историски, културно. Крајно време е да бидеме и политички."
- language
- mkd
- published at
- 2026-09-28T12:21:07
- source
- Нова Македонија
- title
- Силјановска-Давкова: Проширувањето на ЕУ е инвестиција во нејзината геополитичка моќ
- url
- https://novamakedonija.com.mk/makedonija/siljanovska-davkova-proshiruvanjeto-na-eu-e-investicija-vo-nejzinata-geopolitichka-mokj/
- article order
- 1
- body
- Ниедна европска држава на својот интегративен пат не понела толку тежок товар како нас: ги променивме државното знаме, уставното име и усвоивме 36 уставни измени, повеќето диктирани од надвор - истакна претседателката Гордана Сиљановска-Давкова во обраќањето во рамките на 22. Европски самит во Салцбург, на сесијата на тема "Дали Европа (сè уште) е глобален играч?" Таа говореше за иднината на европскиот проект, стратешките предизвици со кои се соочува Европската Унија и потребата од забрзување на европската интеграција на Западен Балкан како прашање за кое Унијата има целосна контрола и одлучувачка моќ. Осврнувајќи се на европскиот пат на земјата, претседателката потсети дека од 35 години независност, дури 21 година сме кандидат за членство во Европската Унија, со 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите, висок степен на хармонизација со европското законодавство и стопроцентна усогласеност со заедничката надворешна и безбедносна политика, како и дека земјата е меѓу најуспешните во европските реформи и во спроведувањето на Планот за раст на Западниот Балкан. -Принудувањето на една држава да ја менува својата внатрешна правна структура за да се разреши историски спор отвора сериозно прашање за доследноста на европските принципи. Членот 4(2) од Договорот за ЕУ ја обврзува Унијата да ja почитува еднаквоста на државите-членки и нивните национални идентитети, вградени во нивните основни политички и уставни структури. А сепак, во нашиот случај, уставната промена условена од билатерален историски спор се претставува како тест за нашиот демократски капацитет - рече Сиљановска-Давкова. Според неа, заострената реторика покажува колку бргу регионот може да назадува кога европската перспектива станува нејасна. Таа посочи дека единствената сила што може да ги смири балканските духови и да го придвижи регионот напред е кредибилна перспектива за членство во ЕУ. -Додека со понудите за асоцијативно членство за прекуокеански држави Унијата декларира амбиција за глобална моќ, со одлагањето на сопственото проширување таа практично демонстрира немоќ - истакна претседателката. Таа нагласи дека проширувањето не е само политика кон кандидатите, туку тест за капацитетот на ЕУ да дејствува стратешки. -Ако сака поголема геополитичка тежина, Европа мора да биде похрабра и поконзистентна: помалку непредвидливост, повеќе меритократија; помалку патернализам, повеќе вистинско партнерство", истакна претседателката. Според неа, наместо катализатор за реформи, процесот на проширување сè почесто станува заложник на билатерални спорови што не се дел од Копенхагенските критериуми. -Кога напредокот не зависи од самите реформи, процесот ја губи својата кредибилност. Тоа веќе не е само проблем на кандидатите, туку институционален проблем за самата ЕУ - порача Сиљановска-Давкова. Осврнувајќи се на реформите на проширувањето, Претседателката укажа на три суштински промени - прво, системот на заслуги мора да биде заштитен. Ако една земја ги исполни објективните критериуми, не смее друга земја да го запре нејзиниот технички напредок поради прашање што не е дел од европските критериуми. Второ, членството не смее да создава Европа од прв и втор ред. Заштитните механизми може да бидат легитимни, но мора да бидат објективни, пропорционални и временски ограничени. Целта на реформата не може да биде создавање трајна хиерархија меѓу членките. И трето, постепената интеграција може да донесе реални придобивки уште пред полноправното членство, но само ако води кон членство, а не кон трајна замена за него. На крајот, таа заклучи дека реформата на проширувањето не е услуга за Западниот Балкан, туку инвестиција во геополитичкиот капацитет на самата Европска Унија.
- language
- mkd
- published at
- 2026-09-28T12:19:09
- source
- А1он
- title
- Сиљановска-Давковa во Салцбург: Проширувањето е тест за стратешкиот капацитет на ЕУ
- url
- https://a1on.mk/macedonia/siljanovska-davkova-vo-salcburg-proshiruvanjeto-e-test-za-strateshkiot-kapacitet-na-eu/
- article order
- 9
- body
- Претседателката на Северна Македонија, Гордана Сиљановска-Давкова, денес, во рамките на 22. Европски самит во Салцбург, Австрија, говореше за иднината на европскиот проект, стратегиските предизвици со кои се соочува Европската Унија (ЕУ) и потребата од забрзување на европската интеграција на Западен Балкан, пренесува Анадолу. Сиљановска-Давкова, според соопштението на нејзиниот Кабинет, нагласила дека "проширувањето не е само политика кон кандидатите, туку тест за капацитетот на ЕУ да дејствува стратегиски". Осврнувајќи се на европскиот пат на земјата, таа потсети дека Северна Македонија 21 година е кандидат за членство во ЕУ, со 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите, висок степен на хармонизација со европското законодавство и целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика. Според Сиљановска-Давкова, процесот на проширување сè почесто станува заложник на билатерални спорови што не се дел од Копенхагенските критериуми. "Кога напредокот не зависи од самите реформи, процесот ја губи својата кредибилност. Тоа веќе не е само проблем на кандидатите, туку институционален проблем за самата ЕУ", порача претседателката. Таа посочи дека системот на заслуги мора да биде заштитен, членството не смее да создава Европа од прв и втор ред, а постепената интеграција треба да носи реални придобивки, но да води кон полноправно членство. Сиљановска-Давкова заклучи дека реформата на проширувањето не е услуга за Западен Балкан, туку инвестиција во геополитичкиот капацитет на самата Европска Унија.
- language
- mkd
- published at
- 2026-09-28T12:09:56
- source
- Anadolu Ajansı
- title
- Сиљановска-Давкова од Салцбург: Проширувањето на ЕУ е тест за нејзиниот капацитет да дејствува стратегиски
- url
- https://www.aa.com.tr/mk/%D0%B1%D0%B0%D0%BB%D0%BA%D0%B0%D0%BD/-%D1%81%D0%B8%D1%99%D0%B0%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%B0-%D0%B4%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%B0-%D0%BE%D0%B4-%D1%81%D0%B0%D0%BB%D1%86%D0%B1%D1%83%D1%80%D0%B3-%D0%BF%D1%80%D0%BE%D1%88%D0%B8%D1%80%D1%83%D0%B2%D0%B0%D1%9A%D0%B5%D1%82%D0%BE-%D0%BD%D0%B0-%D0%B5%D1%83-%D0%B5-%D1%82%D0%B5%D1%81%D1%82-%D0%B7%D0%B0-%D0%BD%D0%B5%D1%98%D0%B7%D0%B8%D0%BD%D0%B8%D0%BE%D1%82-%D0%BA%D0%B0%D0%BF%D0%B0%D1%86%D0%B8%D1%82%D0%B5%D1%82-%D0%B4%D0%B0-%D0%B4%D0%B5%D1%98%D1%81%D1%82%D0%B2%D1%83%D0%B2%D0%B0-%D1%81%D1%82%D1%80%D0%B0%D1%82%D0%B5%D0%B3%D0%B8%D1%81%D0%BA%D0%B8/4071610
- article order
- 4
- body
- Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова во рамките на 22. Европски самит во Салцбург, денеска се обрати на сесијата на тема "Дали Европа (сè уште) е глобален играч?". Таа говореше за иднината на европскиот проект, стратешките предизвици со коишто се соочува Европската Унија и потребата од забрзување на европската интеграција на Западен Балкан, како прашање за кое Унијата има целосна контрола и одлучувачка моќ. Осврнувајќи се на европскиот пат на земјава, Претседателката потсети дека од 35 години независност, дури 21 година сме кандидат за членство во Европската Унија, со 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите, висок степен на хармонизација со европското законодавство и стопроцентна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика, како и дека земјата е меѓу најуспешните во европските реформи и во спроведувањето на Планот за раст на Западниот Балкан. Таа посочи дека ниту една европска држава на својот интегративен пат не понела толку тежок товар: го променивме државното знаме, уставното име и усвоивме 36 уставни измени, најголем дел диктирани од надвор. "Принудувањето на една држава да ја менува својата внатрешна правна структура за да се разреши историски спор отвора сериозно прашање за доследноста на европските принципи. Членот 4(2) од Договорот за ЕУ ја обврзува Унијата да ja почитува еднаквоста на државите-членки и нивните национални идентитети, вградени во нивните основни политички и уставни структури. А сепак, во нашиот случај, уставната промена условена од билатерален историски спор се претставува како тест за нашиот демократски капацитет", рече Сиљановска-Давкова. Според неа, заострената реторика покажува колку бргу регионот може да назадува кога европската перспектива станува нејасна. Таа посочи дека единствената сила што може да ги смири балканските духови и да го придвижи регионот напред е кредибилна перспектива за членство во ЕУ. "Додека со понудите за асоцијативно членство за прекуокеански држави Унијата декларира амбиција за глобална моќ, со одлагањето на сопственото проширување таа практично демонстрира немоќ", истакна претседателката. Таа нагласи дека проширувањето не е само политика кон кандидатите, туку тест за капацитетот на ЕУ да дејствува стратешки. "Ако сака поголема геополитичка тежина, Европа мора да биде похрабра и поконзистентна: помалку непредвидливост, повеќе меритократија; помалку патернализам, повеќе вистинско партнерство", истакна претседателката.
- language
- mkd
- published at
- 2026-09-28T12:05:44
- source
- 24info.mk
- title
- Сиљановска-Давкова на 22. Европски самит во Салцбург: Проширувањето е тест за стратешкиот капацитет на ЕУ
- url
- https://24info.mk/silanovska-davkova-na-22-evropski-samit-vo-salczburg-proshiruvaneto-e-test-za-strateshkiot-kapaczitet-na-eu/
- article order
- 5
- body
- Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова во рамките на 22. Европски самит во Салцбург, денеска се обрати на сесијата на тема "Дали Европа (сè уште) е глобален играч?". Таа говореше за иднината на европскиот проект, стратешките предизвици со коишто се соочува Европската Унија и потребата од забрзување на европската интеграција на Западен Балкан, како прашање за кое Унијата има целосна контрола и одлучувачка моќ. Осврнувајќи се на европскиот пат на земјава, Претседателката потсети дека од 35 години независност, дури 21 година сме кандидат за членство во Европската Унија, со 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите, висок степен на хармонизација со европското законодавство и стопроцентна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика, како и дека земјата е меѓу најуспешните во европските реформи и во спроведувањето на Планот за раст на Западниот Балкан. Таа посочи дека ниту една европска држава на својот интегративен пат не понела толку тежок товар: го променивме државното знаме, уставното име и усвоивме 36 уставни измени, најголем дел диктирани од надвор. "Принудувањето на една држава да ја менува својата внатрешна правна структура за да се разреши историски спор отвора сериозно прашање за доследноста на европските принципи. Членот 4(2) од Договорот за ЕУ ја обврзува Унијата да ja почитува еднаквоста на државите-членки и нивните национални идентитети, вградени во нивните основни политички и уставни структури. А сепак, во нашиот случај, уставната промена условена од билатерален историски спор се претставува како тест за нашиот демократски капацитет", рече Сиљановска-Давкова. Според неа, заострената реторика покажува колку бргу регионот може да назадува кога европската перспектива станува нејасна. Таа посочи дека единствената сила што може да ги смири балканските духови и да го придвижи регионот напред е кредибилна перспектива за членство во ЕУ. "Додека со понудите за асоцијативно членство за прекуокеански држави Унијата декларира амбиција за глобална моќ, со одлагањето на сопственото проширување таа практично демонстрира немоќ", истакна претседателката. Таа нагласи дека проширувањето не е само политика кон кандидатите, туку тест за капацитетот на ЕУ да дејствува стратешки. "Ако сака поголема геополитичка тежина, Европа мора да биде похрабра и поконзистентна: помалку непредвидливост, повеќе меритократија; помалку патернализам, повеќе вистинско партнерство", истакна претседателката. За неа, наместо катализатор за реформи, процесот на проширување сè почесто станува заложник на билатерални спорови што не се дел од Копенхагенските критериуми.
- language
- mkd
- published at
- 2026-09-28T12:00:00
- source
- vecer.mk
- title
- Сиљановска од Салцбург: 21 ГОДИНА СМЕ КАНДИДАТИ, а проширувањето станува ЗАЛОЖНИК НА БИЛАТЕРАЛНИ СПОРОВИ
- url
- https://vecer.mk/makedonija/siljanovska-od-saltsburg-21-godina-sme-kandidati-a-proshiruvanjeto-stanuva-zalozhnik-na-bilateralni-sporovi
- article order
- 3
- body
- Претседателјата Гордана Сиљановска-Давкова од 22. Европски самит во Салцбург порача дека проширувањето е тест за стратешкиот капацитет на Европската Унија. Таа говорела за иднината на европскиот проект, стратешките предизвици со коишто се соочува Европската Унија и потребата од забрзување на европската интеграција на Западен Балкан, како прашање за кое Унијата има целосна контрола и одлучувачка моќ. Осврнувајќи се на европскиот пат на земјава, Претседателката потсетила дека од 35 години независност, дури 21 година сме кандидат за членство во Европската Унија, со 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите, висок степен на хармонизација со европското законодавство и стопроцентна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика, како и дека земјата е меѓу најуспешните во европските реформи и во спроведувањето на Планот за раст на Западниот Балкан. Таа посочила дека ниту една европска држава на својот интегративен пат не понела толку тежок товар: го променивме државното знаме, уставното име и усвоивме 36 уставни измени, најголем дел диктирани од надвор. "Принудувањето на една држава да ја менува својата внатрешна правна структура за да се разреши историски спор отвора сериозно прашање за доследноста на европските принципи. Членот 4(2) од Договорот за ЕУ ја обврзува Унијата да ja почитува еднаквоста на државите-членки и нивните национални идентитети, вградени во нивните основни политички и уставни структури. А сепак, во нашиот случај, уставната промена условена од билатерален историски спор се претставува како тест за нашиот демократски капацитет", рече Сиљановска-Давкова стои во соопштението од кабинетот на претседателката. Според неа, заострената реторика покажува колку бргу регионот може да назадува кога европската перспектива станува нејасна. Таа посочи дека единствената сила што може да ги смири балканските духови и да го придвижи регионот напред е кредибилна перспектива за членство во ЕУ. "Додека со понудите за асоцијативно членство за прекуокеански држави Унијата декларира амбиција за глобална моќ, со одлагањето на сопственото проширување таа практично демонстрира немоќ", истакна претседателката. Таа нагласи дека проширувањето не е само политика кон кандидатите, туку тест за капацитетот на ЕУ да дејствува стратешки. "Ако сака поголема геополитичка тежина, Европа мора да биде похрабра и поконзистентна: помалку непредвидливост, повеќе меритократија; помалку патернализам, повеќе вистинско партнерство", истакна претседателката. За неа, наместо катализатор за реформи, процесот на проширување сè почесто станува заложник на билатерални спорови што не се дел од Копенхагенските критериуми. "Кога напредокот не зависи од самите реформи, процесот ја губи својата кредибилност. Тоа веќе не е само проблем на кандидатите, туку институционален проблем за самата ЕУ", порача Сиљановска-Давкова. Осврнувајќи се на реформите на проширувањето, Претседателката укажа на три суштински промени: Прво, системот на заслуги мора да биде заштитен. Ако една земја ги исполни објективните критериуми, не смее друга земја да го запре нејзиниот технички напредок поради прашање што не е дел од европските критериуми. Второ, членството не смее да создава Европа од прв и втор ред. Заштитните механизми може да бидат легитимни, но мора да бидат објективни, пропорционални и временски ограничени. Целта на реформата не може да биде создавање трајна хиерархија меѓу членките. И трето, постепената интеграција може да донесе реални придобивки уште пред полноправното членство, но само ако води кон членство, а не кон трајна замена за него. На крајот, таа заклучи дека реформата на проширувањето не е услуга за Западниот Балкан, туку инвестиција во геополитичкиот капацитет на самата Европска Унија. Во продолжение е интегралното обраќање на претседателката Сиљановска-Давкова. Почитувани присутни, Ценети екселенции, Дами и господа, Пред сè, голема благодарност до нашите домаќини од Институтот на регионите на Европа и неговиот претседател, господинот Шаусбергер, до гувернерката Етстадлер и градоначалникот Ауингер, за ова салцбуршко добредојде. Според еден стар македонски обичај, ние ги пречекуваме нашите гости со леб и сол. А солта, знаеме, го нагласува вкусот, го штити вредното од распаѓање и ја буди жедта. Овој Европски самит во Салцбург, во градот на солта, го прави токму тоа: им дава автентичен вкус на клучните европски дебати, нѐ заштитува од корозивниот евроскепцитизам и цинизам и ја разгорува нашата жед за европската идеја. "Како сите ние ја сакавме Европа!" Ова е воскликот на еден од најпознатите жители на Салцбург. Не мислам на музичкиот гениј Моцарт, туку на литературниот великан Штефан Цвајг. Како еден од најголемите космополити на 20 век, Цвајг во Европа не гледаше само континент, туку цивилизација, простор на култура, слобода и човечност. Свесни сме дека нејзината благосостојба имала и темна страна - експлоатација, исклучување и колонијализам. Но, Цвајг беше и сведок на нејзиниот пад. Европа којашто пред двете светски војни никогаш не била посилна, побогата и посамоуверена, за само неколку години се претворила во Европа на национализам, ровови и братоубиствени војни. Тој разбрал дека европската трагедија не се случила затоа што Европа немала потенцијал, туку затоа што речиси секоја европска држава го гледала само сопствениот интерес за моќ и за територијално проширување. Кога сите мислат дека можат да добијат повеќе од другите, на сметка на другите, тогаш Европа неминовно станува бојно поле на кое гинат луѓе. Цвајг го доживеал европското самоубиство не само како колективна катастрофа, туку како личен пораз. На крајот, Европа за него била толку материјално и вредносно разорена што тој не можел ни да го замисли нејзино повторно раѓање. Но, токму во најмрачниот час започнува и еден од најголемите европски пресврти. Некои негови современици, Аденауер, Моне, Шуман, де Гаспери, де Гол, од истата пепел извлекоа поинаква визија, за Европа како мировен проект. Се прашувам: што би помислил Цвајг доколку можеше да ја види денешната Европа? Веројатно ќе се радуваше на достигнувањата што ги надминуваат дури и неговите најсмели замисли. Лидерите на Европската Унија катадневно нѐ потсетуваат на овие успеси. Така, во својот говор на Чернобио форумот во Италија, претседателот на Европскиот совет, господинот Антонио Кошта потсети дека, европскиот проект е едно од најголемите политички достигнувања на модерното време: од економска и политичка интеграција до единствен пазар што поврзува милиони луѓе, од владеење на правото, човекови права и демократски слободи до невидено ниво на социјална заштита, благосостојба и животен стандард. Европа сè уште не е континент на аздисани милијардери, туку место каде обичните луѓе можат да живеат без страв дека утре ќе ја загубат работата. Унијата создаде простор за развој преку наука, истражување и иновации. Истовремено, се обидува да изгради заедничка надворешна и безбедносна политика и да стекне поголема стратешка автономија. Иако Унијата не е воена суперсила, таа е суперсилата на животниот стил. Но, зад таа европска сила стои и една стратешка дилема. Европа се соочува со енергетска и суровинска зависности, хибридни закани, миграциски притисоци и будење на екстремните политички опции. Војната во Украина и нестабилноста на Блискиот Исток се совпаднаа со намалувањето на американската улога во европската безбедност. Во потрагата по рамнотежа меѓу социјалната држава, демографската криза и економскиот раст, Европа се соочува со конкуренција од сили коишто не ги споделуваат нејзините демократски стандарди. Натпреварот се води и за иднината на технологијата и вештачката интелигенција. А, кога на сето тоа ќе се додаде бавното европско одлучување, се отвора прашањето: може ли Европската Унија навистина да биде стратешки автономна ако клучните услови за нејзината безбедност и стабилност сè уште зависат од фактори надвор од нејзината контрола? Но, постои една клучна област, едно клучно прашање за кое Унијата има целосна контрола и одлучувачка моќ. А сепак, прашањето го држи нерешено, како отворена рана што може да загнои. Зборувам за ахиловата пета на Европската Унија, а тоа е интеграцијата на Западниот Балкан. Ценети присутни, На 8 септември, пред само 20 дена, прославивме 35 години од македонската независност. Во 1991 година, ние бевме единствената република од поранешната Југославија, којашто на мирен и демократски начин ја напушти федерацијата, и бевме една од двете републики коишто добија позитивно мислење од Бадинтеровата комисија за признавање на новите држави. Советот на Европа дури го истакна македонскиот Устав како пример за обнова на демократијата во Централна и Источна Европа. Од овие 35 години, дури 21 година сме кандидат за членство во Европската Унија. Со 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите, висок степен на хармонизација со европското законодавство и стопроцентна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика, ние сме меѓу најуспешните во европските реформи и во спроведувањето на Планот за раст на Западниот Балкан. Но, наместо меритократско вреднување, се соочуваме со двојни стандарди. Ниту една европска држава на својот интегративен пат не понела толку тежок товар: го променивме државното знаме, уставното име и усвоивме 36 уставни измени; најголем дел диктирани од надвор. Секоја концесија раѓаше ново барање, а секој компромис стануваше повод за нова уцена. Принудувањето на една држава да ја менува својата внатрешна правна структура за да се разреши историски спор отвора сериозно прашање за доследноста на европските принципи. Членот 4(2) од Договорот за ЕУ ја обврзува Унијата да ja почитува еднаквоста на државите-членки и нивните национални идентитети, вградени во нивните основни политички и уставни структури. А сепак, во нашиот случај, уставната промена условена од билатерален историски спор се претставува како тест за нашиот демократски капацитет. Некој можеби ќе праша каква врска има интеграцијата на мојата земја и на Западниот Балкан со прашањето "дали Европа се уште е глобален играч?". Мојот одговор е следен: ако Европската Унија претендира да биде геополитичка унија, таа не смее да ги остави мојата земја и регионот на Западниот Балкан во геополитички вакуум. За жал, сигналите од Брисел наместо одлучност сè повеќе откриваат воздржаност. Дали знаете колку пати претседателката на Европската комисија, госпоѓата Урсула фон дер Лајен го спомна зборот "проширување" во својот последен говор за Унијата? Ниту еднаш. Се разбира, таа нагласи дека иднината на Украина, Молдавија и на Западниот Балкан е во Унијата. Но, се воздржа да го употреби зборот "проширување." А проширувањето е солта што и дава вкус на демократската политичка култура, ја буди жедта за реформите и штити од трети сили. Но, како што вели библиската мудрост, "ако солта го изгуби вкусот, со што ќе се соли?" Како Унијата ќе нѐ мотивира да се реформираме, да соработуваме, да бидеме отпорни на трети центри без проширувањето? И тука лежи парадоксот. Додека со понудите за асоцијативно членство за прекуокеански држави Унијата декларира амбиција за глобална моќ, со одлагањето на сопственото проширување таа практично демонстрира немоќ. Прашањето е едноставно. Како Европската Унија ќе проектира влијание во Индо-пацификот или на Арктикот ако не може да интегрира еден европски регион од едвај 18 милиони жители, опкружен со нејзини земји-членки? Да се остави Западниот Балкан во геополитичка сива зона значи да се создава стратешки простор токму таму каде што Унијата треба да биде најсилна. Во шахот, велемајсторот не отвора нови фронтови додека го остава сопствениот крал незаштитен. Пред да ги прошири хоризонтите преку океаните, Европа мора да го затвори вакуумот во сопствениот двор. Френсис Фукујама уште во 2022 предупреди дека Западниот Балкан може повторно да стане опасно нестабилен простор. Во свет што се движи кон нестабилна распределба на сфери на влијание, нашиот регион станува зона за судирот на интересите. Без поцврста и поодлучна Европска Унија, Балканот останува простор каде што надворешните сили ќе продолжат да ја тестираат својата моќ. И самата Марта Кос предупреди дека Европската Унија не смее да допушти "тројански коњи" и дека идните членки мора да бидат силни демократии. Ние се согласуваме. Но, токму затоа е потребна кредибилна перспектива за членство. Одолговлекувањето не ја зајакнува Европа. На Балканот, геополитичкиот вакуум никогаш не останува долго празен. Заострената реторика покажува колку бргу регионот може да назадува кога европската перспектива станува нејасна. Единствената сила што може да ги смири балканските духови и да нѐ придвижи напред е кредибилна перспектива за членство во ЕУ. Ценети присутни, Дознав дека вчера, во рамките на овој Европски самит, се одбележа 40-годишниот јубилеј од членството на Шпанија во Европската Унија. Шпанија, заедно со Португалија и Грција беа дел од Хантингтоновиот трет бран на демократија во 1970-те години. При разгледувањето на апликациите за членство на овие три држави во Европската заедница, Европскиот совет покажа лидерство и го надмина институционалниот скептицизам на Европската комисија и на Европскиот парламент. Денес, за жал, ситуацијата со Западниот Балкан, и особено со мојата земја, е обратна: додека Европската комисија и Европскиот парламент даваат последователни позитивни мислења, Европскиот совет блокира поради билатерални спорови. И покрај тоа што пријателите на проширувањето демонстрираат регионална одговорност преку "Славков 3", Вишеградската група, Процесот "Брдо-Бриони", Берлинскиот процес и најавената нова Солунска агенда, дури и најконструктивните иницијативи сè уште се соочуваат со истата структурна пречка: националното вето. Наместо катализатор за реформи, процесот на проширување сè почесто станува заложник на билатерални спорови што не се дел од Копенхагенските критериуми. Кога напредокот не зависи од самите реформи, процесот ја губи својата кредибилност. Тоа веќе не е само проблем на кандидатите, туку институционален проблем за самата ЕУ. Оттука и дебатата за едногласноста. Европскиот парламент повика одлуките за отворање и затворање на кластери и поглавја да се носат со квалификувано мнозинство, додека конечната одлука за членство да остане едногласна. Логиката е едноставна: секоја членка мора да ги заштитува своите легитимни интереси, но пристапниот процес не смее да стане инструмент за билатерална блокада. Проширувањето не е само политика кон кандидатите, туку тест за капацитетот на ЕУ да дејствува стратешки. Ако сака поголема геополитичка тежина, Европа мора да биде похрабра и поконзистентна: помалку непредвидливост, повеќе меритократија; помалку патернализам, повеќе вистинско партнерство. Во таа дебата гледаме три суштински промени. Прво, системот на заслуги мора да биде заштитен. Ако една земја ги исполни објективните критериуми, не смее друга земја да го запре нејзиниот технички напредок поради прашање што не е дел од европските критериуми. Во спротивно, ветото само ќе се пресели од една фаза во друга. Второ, членството не смее да создава Европа од прв и втор ред. Заштитните механизми може да бидат легитимни, но мора да бидат објективни, пропорционални и временски ограничени. Целта на реформата не може да биде создавање трајна хиерархија меѓу членките. И трето, постепената интеграција може да донесе реални придобивки уште пред полноправното членство, но само ако води кон членство, а не кон трајна замена за него. Австрија и други членки веќе се застапуваат за идеи за постепена и секторска интеграција токму во оваа насока. Од исходот на оваа дебата нема да зависи само иднината на Западниот Балкан. Европа не може да биде глобален играч ако не може да биде стратешки играч во сопствениот двор. Не може да бара геополитичка тежина, а да дозволува сопствената агенда да биде блокирана од билатерални спорови. Затоа реформата на проширувањето не е услуга за Западниот Балкан. Таа е инвестиција во геополитичкиот капацитет на самата Европска Унија. Ние отсекогаш сме биле дел од Европа, географски, историски, културни. Крајно врeме е да бидеме и политички.
- language
- mkd
- published at
- 2026-09-28T11:43:48
- source
- Expres.mk
- title
- Сиљановска-Давкова на Салцбург самит: По 21 година кандидати и 17 позитивни извештаи на потег е ЕУ
- url
- https://expres.mk/makedonija/silanovska-davkova-na-saltsburg-samit-po-21-godina-kandidati-i-17-pozitivni-izveshtai-na-poteg-e-eu/
- article order
- 7
- body
- Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова на 22. Европски самит во Салцбург се обрати на сесијата посветена на прашањето "Дали Европа (сè уште) е глобален играч?", нагласувајќи дека интеграцијата на Западниот Балкан е клучна проверка за стратешката моќ на Унијата. Таа потсети дека земјата е кандидат за членство веќе 21 година, со 17 позитивни извештаи и со целосна усогласеност со европската надворешна политика. Сепак, како што истакна, ниту една друга европска држава не поднела толку голем товар во интегративниот процес. "Принудувањето на една држава да ја менува својата внатрешна правна структура за да се разреши историски спор отвора сериозно прашање за доследноста на европските принципи. Членот 4(2) од Договорот за ЕУ ја обврзува Унијата да ja почитува еднаквоста на државите-членки и нивните национални идентитети, вградени во нивните основни политички и уставни структури. А сепак, во нашиот случај, уставната промена условена од билатерален историски спор се претставува како тест за нашиот демократски капацитет", рече Сиљановска-Давкова. Претседателката предупреди дека одолговлекувањето на проширувањето создава опасен геополитички вакуум во регионот и порача дека Европа мора да биде похрабра и да се води според принципите на меритократијата. "Ако сака поголема геополитичка тежина, Европа мора да биде похрабра и поконзистентна: помалку непредвидливост, повеќе меритократија; помалку патернализам, повеќе вистинско партнерство", истакна претседателката.
- language
- mkd
- published at
- 2026-09-28T11:42:21
- source
- Press24.mk
- title
- Сиљановска-Давкова во Салцбург: Проширувањето кон Западен Балкан е тест за геополитичкиот капацитет на ЕУ - Press24
- url
- https://press24.mk/siljanovska-davkova-vo-salcburg-proshiruvanjeto-kon-zapaden-balkan-e-test-za-geopolitichkiot-kapacitet-na-eu/
- article order
- 0
- body
- Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова во рамките на 22. Европски самит во Салцбург, денеска се обрати на сесијата на тема "Дали Европа (сè уште) е глобален играч?". Таа говореше за иднината на европскиот проект, стратешките предизвици со коишто се соочува Европската Унија и потребата од забрзување на европската интеграција на Западен Балкан, како прашање за кое Унијата има целосна контрола и одлучувачка моќ. Осврнувајќи се на европскиот пат на земјава, претседателката потсети дека од 35 години независност, дури 21 година сме кандидат за членство во Европската Унија, со 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите, висок степен на хармонизација со европското законодавство и стопроцентна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика, како и дека земјата е меѓу најуспешните во европските реформи и во спроведувањето на Планот за раст на Западниот Балкан. Таа посочи дека ниту една европска држава на својот интегративен пат не понела толку тежок товар: го променивме државното знаме, уставното име и усвоивме 36 уставни измени, најголем дел диктирани од надвор. "Принудувањето на една држава да ја менува својата внатрешна правна структура за да се разреши историски спор отвора сериозно прашање за доследноста на европските принципи. Членот 4(2) од Договорот за ЕУ ја обврзува Унијата да ja почитува еднаквоста на државите-членки и нивните национални идентитети, вградени во нивните основни политички и уставни структури. А сепак, во нашиот случај, уставната промена условена од билатерален историски спор се претставува како тест за нашиот демократски капацитет", рече Сиљановска-Давкова. Според неа, заострената реторика покажува колку бргу регионот може да назадува кога европската перспектива станува нејасна. Таа посочи дека единствената сила што може да ги смири балканските духови и да го придвижи регионот напред е кредибилна перспектива за членство во ЕУ. "Додека со понудите за асоцијативно членство за прекуокеански држави Унијата декларира амбиција за глобална моќ, со одлагањето на сопственото проширување таа практично демонстрира немоќ", истакна претседателката. Таа нагласи дека проширувањето не е само политика кон кандидатите, туку тест за капацитетот на ЕУ да дејствува стратешки. "Ако сака поголема геополитичка тежина, Европа мора да биде похрабра и поконзистентна: помалку непредвидливост, повеќе меритократија; помалку патернализам, повеќе вистинско партнерство", истакна претседателката. За неа, наместо катализатор за реформи, процесот на проширување сè почесто станува заложник на билатерални спорови што не се дел од Копенхагенските критериуми. "Кога напредокот не зависи од самите реформи, процесот ја губи својата кредибилност. Тоа веќе не е само проблем на кандидатите, туку институционален проблем за самата ЕУ", порача Сиљановска-Давкова. Осврнувајќи се на реформите на проширувањето, претседателката укажа на три суштински промени: Прво, системот на заслуги мора да биде заштитен. Ако една земја ги исполни објективните критериуми, не смее друга земја да го запре нејзиниот технички напредок поради прашање што не е дел од европските критериуми. Второ, членството не смее да создава Европа од прв и втор ред. Заштитните механизми може да бидат легитимни, но мора да бидат објективни, пропорционални и временски ограничени. Целта на реформата не може да биде создавање трајна хиерархија меѓу членките. И трето, постепената интеграција може да донесе реални придобивки уште пред полноправното членство, но само ако води кон членство, а не кон трајна замена за него. На крајот, таа заклучи дека реформата на проширувањето не е услуга за Западниот Балкан, туку инвестиција во геополитичкиот капацитет на самата Европска Унија.
- language
- mkd
- published at
- 2026-09-28T11:27:33
- source
- zoom.mk
- title
- Ниту една европска држава не понела толку тежок товар, го променивме државното знаме, уставното име: Сиљановска-Давкова за проширувањето на ЕУ
- url
- https://zoom.mk/349974/
- article order
- 2
- body
- Таа говореше за иднината на европскиот проект, стратешките предизвици со коишто се соочува Европската Унија и потребата од забрзување на европската интеграција на Западен Балкан, како прашање за кое Унијата има целосна контрола и одлучувачка моќ. Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова во рамките на 22. Европски самит во Салцбург, денеска се обрати на сесијата на тема "Дали Европа (сè уште) е глобален играч?". Таа говореше за иднината на европскиот проект, стратешките предизвици со коишто се соочува Европската Унија и потребата од забрзување на европската интеграција на Западен Балкан, како прашање за кое Унијата има целосна контрола и одлучувачка моќ. Осврнувајќи се на европскиот пат на земјава, Претседателката потсети дека од 35 години независност, дури 21 година сме кандидат за членство во Европската Унија, со 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите, висок степен на хармонизација со европското законодавство и стопроцентна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика, како и дека земјата е меѓу најуспешните во европските реформи и во спроведувањето на Планот за раст на Западниот Балкан. Таа посочи дека ниту една европска држава на својот интегративен пат не понела толку тежок товар: го променивме државното знаме, уставното име и усвоивме 36 уставни измени, најголем дел диктирани од надвор. "Принудувањето на една држава да ја менува својата внатрешна правна структура за да се разреши историски спор отвора сериозно прашање за доследноста на европските принципи. Членот 4(2) од Договорот за ЕУ ја обврзува Унијата да ja почитува еднаквоста на државите-членки и нивните национални идентитети, вградени во нивните основни политички и уставни структури. А сепак, во нашиот случај, уставната промена условена од билатерален историски спор се претставува како тест за нашиот демократски капацитет", рече Сиљановска-Давкова. Според неа, заострената реторика покажува колку бргу регионот може да назадува кога европската перспектива станува нејасна. Таа посочи дека единствената сила што може да ги смири балканските духови и да го придвижи регионот напред е кредибилна перспектива за членство во ЕУ. "Додека со понудите за асоцијативно членство за прекуокеански држави Унијата декларира амбиција за глобална моќ, со одлагањето на сопственото проширување таа практично демонстрира немоќ", истакна претседателката. Таа нагласи дека проширувањето не е само политика кон кандидатите, туку тест за капацитетот на ЕУ да дејствува стратешки. "Ако сака поголема геополитичка тежина, Европа мора да биде похрабра и поконзистентна: помалку непредвидливост, повеќе меритократија; помалку патернализам, повеќе вистинско партнерство", истакна претседателката. За неа, наместо катализатор за реформи, процесот на проширување сè почесто станува заложник на билатерални спорови што не се дел од Копенхагенските критериуми. "Кога напредокот не зависи од самите реформи, процесот ја губи својата кредибилност. Тоа веќе не е само проблем на кандидатите, туку институционален проблем за самата ЕУ", порача Сиљановска-Давкова. Осврнувајќи се на реформите на проширувањето, Претседателката укажа на три суштински промени: * Прво, системот на заслуги мора да биде заштитен. Ако една земја ги исполни објективните критериуми, не смее друга земја да го запре нејзиниот технички напредок поради прашање што не е дел од европските критериуми. * Второ, членството не смее да создава Европа од прв и втор ред. Заштитните механизми може да бидат легитимни, но мора да бидат објективни, пропорционални и временски ограничени. Целта на реформата не може да биде создавање трајна хиерархија меѓу членките. * И трето, постепената интеграција може да донесе реални придобивки уште пред полноправното членство, но само ако води кон членство, а не кон трајна замена за него. На крајот, таа заклучи дека реформата на проширувањето не е услуга за Западниот Балкан, туку инвестиција во геополитичкиот капацитет на самата Европска Унија.
- language
- mkd
- published at
- 2026-09-28T11:25:26
- source
- Kurir
- title
- Сиљановска-Давковa: Проширувањето е тест за стратешкиот капацитет на Европската Унија
- url
- https://kurir.mk/vesti/makedonija/silanovska-davkova-proshiruvaneto-e-test-za-strateshkiot-kapatsitet-na-evropskata-unija/
- source scope
- analyzed source count
- 10
- omitted articles
- article order
- 6
- body
- Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова порача дека проширувањето на Европската Унија не е само политика кон земјите кандидати, туку тест за способноста на Унијата да дејствува стратешки и да ја зајакне својата геополитичка улога. Во обраќањето на 22. Европски самит во Салцбург, на сесијата "Дали Европа (сè уште) е глобален играч?", Сиљановска-Давкова се осврна на европскиот пат на Македонија, состојбата на Западниот Балкан и потребата од реформирање на политиката на проширување. Таа посочи дека Македонија од 35 години независност, 21 година има статус на земја кандидат за членство во ЕУ, при што, според неа, досега добила 17 позитивни извештаи за почеток на преговорите, постигнала висок степен на усогласување со европското законодавство и целосна усогласеност со Заедничката надворешна и безбедносна политика. Сиљановска-Давкова оцени дека земјата во процесот на евроинтеграција направила отстапки какви што, според неа, не биле барани од други европски држави. "Ниту една европска држава на својот интегративен пат не понела толку тежок товар: го променивме државното знаме, уставното име и усвоивме 36 уставни измени, најголем дел диктирани од надвор", рече претседателката. Таа посочи дека условувањето на уставни промени со билатерални историски прашања отвора дилеми околу доследноста на европските принципи. "Принудувањето на една држава да ја менува својата внатрешна правна структура за да се разреши историски спор отвора сериозно прашање за доследноста на европските принципи", рече Сиљановска-Давкова. Според неа, кредибилната перспектива за членство во ЕУ е клучна за стабилноста на Западниот Балкан, особено во услови на зголемени геополитички тензии и влијание на други меѓународни актери. Претседателката оцени дека постои противречност меѓу амбицијата на ЕУ за поголемо глобално влијание и долготрајниот процес на интегрирање на Западниот Балкан. "Додека со понудите за асоцијативно членство за прекуокеански држави Унијата декларира амбиција за глобална моќ, со одлагањето на сопственото проширување таа практично демонстрира немоќ", рече таа. Сиљановска-Давкова посочи дека процесот на проширување сè почесто станува предмет на билатерални спорови кои, според неа, не се дел од Копенхагенските критериуми. "Кога напредокот не зависи од самите реформи, процесот ја губи својата кредибилност. Тоа веќе не е само проблем на кандидатите, туку институционален проблем за самата ЕУ", порача претседателката. Во обраќањето таа издвои три промени за кои смета дека се неопходни во идниот модел на проширување. Според Сиљановска-Давкова, најпрво треба да се заштити принципот на напредување според заслуги, така што земја што ги исполнува критериумите да не може да биде блокирана поради прашања кои не се дел од европските услови. Втората промена, според неа, треба да гарантира дека идното членство нема да создаде трајна поделба на земји од "прв и втор ред", додека евентуалните заштитни механизми треба да бидат објективни, пропорционални и временски ограничени. Како трет елемент ја посочи постепената интеграција на земјите кандидати во одредени европски политики и сектори пред полноправното членство, но нагласи дека таквиот модел треба да биде чекор кон членство, а не негова трајна замена. "Ако сака поголема геополитичка тежина, Европа мора да биде похрабра и поконз
- language
- mkd
- published at
- 2026-09-28T11:22:19
- source
- 4NEWS.mk
- title
- Сиљановска-Давкова: ЕУ не може да биде глобален играч ако не го интегрира Западниот Балкан
- url
- https://4news.mk/silanovska-davkova-eu-ne-mozhe-da-bide-globalen-igrach-ako-ne-go-integrira-zapadniot-balkan/
- omitted source count
- 1
- total source count
- 11